Ajk kotisivu TwinBook o MainMenu

Alexis Kivi: Die sieben Brüder
Aleksis Kivi: Sep fratoj

Kapitel 01 capitro

: |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger|-dan|-spa|-ita|-fra|-epo| - |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger-|dan-|spa-|ita-|fra-|epo| (de-eo) :
Kapitel: |01|01|01|02|02|02|03|03|03|03|04|04|04|05|05|06|06|06|06|06|07|07|08|08|08|09|09|09|09|10|11|11|12|13|13|13|14|14| :capitro
Download Die sieben Brüder o Sep fratoj descargar
01001
Top
Der Bauernhof Jukola steht auf dem nördlichen Abhang eines Hügels in der Nähe des Dorfes Toukola im südlichen Häme. Seine nächste Umgebung ist steiniger Boden, weiter unten beginnen die Felder, auf denen vor dem Verfall des Gehöfts ährenschweres Korn wogte. Unterhalb der Felder breitet sich, von einem Bach in vielen Windungen durchzogen, eine kleeumsäumte Wiese aus, die reichlich Heu gab, ehe sie zum Weideplatz für das Vieh des Dorfes wurde. Sonst gehören zu dem Hof große Wälder, Moore und Ödlandstrecken, die teilweise schon in früheren Zeiten bei der Landaufteilung durch die treffliche Umsicht des Gründers in dessen Besitz Ubergegangen waren. Dachte doch der damalige Jukolabauer mehr als an sein eigenes Wohl daran, seinen Nachkommen ein behagliches Dasein zu sichern, ließ sich seinen Anteil in abgesengtem Wald-boden zumessen und bekam so siebenmal mehr Grundbesitz als seine Nachbarn. Aber alle Spuren des Waldbrands waren schon aus seinem Bereich verschwunden, und dichter Wald war an ihrer Stelle emporgewachsen. — Und dies ist das Heim der sieben Brüder, von deren Schicksalen ich hier erzählen will. La kampara domo Jukola, en la suda Häme, staras sur norda deklivo de altaĵo ĉe la vilaĝo Toukola. Cia plej proksima ĉirkaŭafo estas ŝtonhava tero, sed pli malsupre komenciĝas la kulturitaj kampoj, sur kiuj, antaŭ ol la bieno ruiniĝis, ondadis dikspika greno. Post la kampoj kuŝas herbejo, trifoliborderita, kiun tranĉas serpentumanta defluejo; kaj abunde ĝi donis herbon antaŭ ol ĝi fariĝis paŝtejo por la vilaĝa brutaro. Cetere Ia domo havas vastajn arbarojn, marĉojn kaj ĉasejojn, kiuj, pro la bonega agado de la unua posedanto de ĉi tiu bieno, fariĝis ĝia disponaĵo en la granda terdivido en pli fruaj tempoj. Tiam la mastro de Jukola, pli zorgante pri la utilo de la posteuloj ol pri sia propra profito, akceptis kiel sian parton forbru-lintan arbaron kaj ricevis tiamaniere sep foje pli ol liaj najbaroj. Sed ĉiuj postsignoj de brulo jam malaperis el lia regiono, kaj densa arbaro kreskis sur ĝi. — Kaj ĉi tiu estas la hejmo de tiuj sep fratoj, kies vivsorton mi nun intencas ĉi tie rakonti. 01001
Bottom
01002
Top
Die Namen der Brüder vom ältesten zum jüngsten sind: Juhani, Tuomas, Aapo, Simeoni, Timo, Lauri und Eero; von ihnen sind Tuomas und Aapo, und ebenso Timo und Lauri Zwillinge. Juhani, der älteste, ist fünfundzwanzig Jahre alt, der jüngste aber, Eero, hat kaum achtzehn Sommer kommen und gehen sehen. Von Wuchs sind sie stämmig und breit, von ziemlicher Länge, außer Eero, der noch recht klein ist. Am allerlängsten ist Aapo, dabei durchaus nicht am breitesten. Dies ist der Vorzug und die Ehre von Tuomas, der wegen seiner breiten Schultern ordentlich berühmt ist. Eine Eigentümlichkeit, die sie alle miteinander kennzeichnet, ist ihre braune Hautfarbe und ihr sprödes, hanfgelbes Haar, dessen Straffheit besonders bei Juhani ins Auge fällt. La nomoj de la fratoj estas de la plej maljuna ĝis la plej juna: Juhani, Tuomas, Aapo, Simeoni, Timo, Lauri kaj Eero. EI ili estas Tuomas kaj Aapo dunaskitoj kaj same Timo kaj Lauri. La aĝo de Juhani, la plej maljuna frato, estas dudek kvin jaroj, sed Eero, la plej juna el ili, apenaŭ vidis dek ok sunciklojn. La talio de ilia korpo estas densa kaj ŝultrolarĝa, mezkreska, krom ĉe Eero, kiu ankoraŭ estas tre malalta. La plej altkreska el ili estas Aapo, sed ne la plej ŝultrolarĝa. Ci tiun lastecititan meriton kaj honoron havas Tuomas, kiu estas tre fama pro la larĝeco de siaj ŝultroj. Kio ilin ĉiujn komune karakterizas, estas ilia brunkolora haŭto kaj la rigidaj kanabkoloraj haroj, kies krudeco estas precipe okulfrapa ĉe Juhani. 01002
Bottom
01003
Top
Ihr Vater, der ein leidenschaftlicher Weidmann war, fand in seinen besten Jahren einen plötzlichen Tod im Kampf mit einem wütenden Bären. Beide hatte man damals, den Fürsten der Wälder wie den Vater, tot im Gehölz gefunden, Brust an Brust auf den blutgetränkten Grund hingestreckt. Schlimm war der Mann zugerichtet gewesen, doch auch der Bestie waren Gurgel und Flanke vom Dolchmesser zerfetzt und die Brust von einer scharfen Flintenkugel durchbohrt. Da hatte der rüstige Mann sein Leben lassen müssen, nachdem er mehr als fünfzig Bären erlegt. — Aber infolge dieser Jagdzüge kümmerte er sich nur wenig um den Betrieb und die Arbeiten auf seinem Hof, der allmählich, ohne Leitung einer kräftigen Hand, tiefer und tiefer in Verfall geriet. Auch seine Söhne verstanden nichts vom Pflügen und Säen, denn sie hatten vom Vater die starke Jagdleidenschaft geerbt. Sie stellten den Vögeln und Hasen nach, bauten Fallen und Klappen und legten Schlingen aus. Damit brachten sie ihre Knabenjahre hin, bis sie anfingen mit dem Feuerrohr zu hantieren und den Bären im Bruchwald zu beschleichen wagten. Ilian patron, kiu estis fervorega ĉasisto, trafis en la plej bona aĝo subita morto, kiam li batalis kun kolera urso. Tiam ili ambaŭ, la arbara urso kaj la viro, estis trovataj malvivaj, unu apud la alia kuŝantaj sur sanga tero. La viro estis grave vun-dita, sed ankaŭ la gorĝo kaj la flanko de la besto estis disŝiritaj per tranĉilo kaj la brusto traborita per fajra kuglo de pafilo. Tiel finis sian vivon la malkaduka viro, kiu faligis pli ol kvindek ursojn. — Sed per ĉi tiuj ĉasiradoj li malzorgis la laboron kaj kulturadon de sia bieno, kiu, iom post iom, sen gvidado de mastro, ruiniĝis. Ankaŭ liaj filoj ne estis kapablaj al plugado kaj semado, ĉar ili heredis de sia patro la saman ardan fervoron al ĉasado. Ili konstruadis kaptilojn, enfalejojn, maŝojn kaj funelbaraĵojn por morto de birdoj kaj leporoj. Tiel ili pasigis sian tempon de knabeco, ĝis ili komencis manuzi pafilojn kaj kuraĝis proksimiĝi al urso en arbarego. 01003
Bottom
01004
Top
Die Mutter versuchte wohl, sie durch Ermahnungen und Zucht zu Arbeit und Fleiß anzuhalten, aber die Halsstarrigkeit der Söhne setzte allen ihren Bemühungen einen schroffen Widerstand entgegen. Sie war übrigens eine tüchtige Hausfrau; bekannt war ihr gerader und aufrichtiger, wenn auch ein wenig rauher Sinn. Ein ausgezeichneter Mann war ihr Bruder, der brave Oheim der Knaben, der in seiner Jugend als kecker Matrose ferne Meere besegelte, viele Völker und Städte gesehen hatte; aber zuletzt verlor er das Augenlicht, wurde stockblind und verbrachte nun die dunklen Tage seines Alters auf dem Jukolahof. Da saß er und schnitzte, vom Tastgefühl geleitet, Kellen, Löffel, Axtstiele, Waschbleuel und anderes Hausgerät und erzählte seinen Neffen oft Sagen und merkwürdige Dinge aus dem Vaterland und aus fremden Reichen, erzählte ihnen auch von den Wundern und Geschehnissen in der Heiligen Schrift. Diesen seinen Geschichten lauschten die Knaben mit großer Andacht und prägten sich alles fest ein. Ebenso gern aber überhörten sie die Befehle und das Schelten ihrer Mutter und stellten sich taub trotz mancher Tracht Prügel, die sie bekamen. Oft auch, wenn sie merkten, daß ihrem Rücken Gefahr drohte, riß die ganze Horde aus und bereitete dadurch der Mutter und anderen Leuten viel Sorge und Ärger, ohne ihre eigene Lage zu verbessern. La patrino penis pcr riproĉoj kaj punoj konduki ilin al la-boro kaj diligenteco, sed ilia obstineco estis nefleksebla rezisto antad ĉiuj ŝiaj provoj. ŝi estis cetere bona virino; konata estis ŝia senartifika kaj sincera, eble iom malmola menso. Brava viro estis ankaŭ ŝia frato, la bona onklo de la knaboj, kiu en sia junaĝo kiel sentima maristo velis sur malproksimaj maroj kaj vidis multajn popolojn kaj urbojn; sed li perdis fine sian vidkapablon, fariĝante tute blinda, kaj li pasigis siajn mal-lumajn tagojn en la domo Jukola. ĉarpentante laŭ sia palpsento lignajn kulerojn, hakiltenilojn, lavbatilojn kaj aliajn ajojn be-zonatajn por la mastrumado, li tiam ofte rakontis al siaj nevoj fabelojn kaj mirindajn aferojn el la propra lando kaj el fremdaj ŝtatoj, rakontis miraklojn kaj okazintaĵojn el la Biblio. Tiujn liajn rakontojn la knaboj aŭskultis sindone, ĉion konservante en profunda memoro. Sed egale volonte ili ne aŭskultis la ord-onojn kaj admonojn de la patrino; kontraŭe, ili estis malobe-emaj, malgraŭ multaj bastonadoj. Ofte la frataro, vidante ke punbatado proksimiĝas, ekkuregis fuĝante, kaj kaŭzis tia-maniere al la patrino kaj al aliaj zorgojn kaj ĉagrenon, kaj malbonigis tiel ankaŭ sian propran aferon. 01004
Bottom
01005
Top
Es sei hier ein Vorfall aus der Kindheit der Brüder erzählt. Sie wußten, daß unter der Korndarre ihres Hofs ein Hühnernest war, das einer alten Frau namens Föhrichtmuttchen gehörte; denn ihre kleine Hütte stand in einem Föhren-Wäldchen nahe Jukola. Nun bekamen die Brüder eines schönen Tages Lust auf gebackene Eier und beschlossen endlich, das Nest zu plündern und im Wald ihre Beute zu verzehren. Sie führten ihren Plan auch aus, leerten das Nest und zogen sechs Mann hoch — denn Eero kroch noch zu Fußen der Mutter in der Stube herum — einmütig in den Wald. An einem sanft rieselnden Bach im dunklen Tannenwald aber machten sie halt, steckten am Ufer ein Feuer an, wickelten die Eier in Lumpen, tauchten sie ins Wasser und legten sie zum Backen in die Asche. Und als die Leckerbissen schließlich gar waren, verspeisten sie ihr appetitliches Mahl und machten sich danach befriedigt auf den Heimweg. Doch kaum hatten sie den Hügel vonjukola erreicht, da traf sie ein furchtbares Unwetter; denn ihre Tat war schon ruchbar geworden. Das Föhrichtmuttchen keifte und schnob, und hinter ihr kam die Mutter, die pfeifende Rute in der Hand, mit erbosten Blicken auf die Brüder zugefahren. Die Knaben aber waren keineswegs gesonnen, solchen Sturmwirbeln entgegenzugehen, sondern machten kehrt und flohen in die Wälder zurück, mochte ihre Mutter schreien, was sie konnte. Ci tie estu rakontata okazaĵo el la infanaĝo de la fratoj. Ili sciis, ke sub la draŝejo de ilia hejmo estis kokinnesto, kies posedanto estis maljunulino nomata »Avino de Pindometo», ĉar ŝia kabano staris en pinaro proksime de Jukola. Foje la fratoj ekmemoris pri bakitaj ovoj, kaj finc ili decidis prirabi la neston kaj iri en arbaron por frandi la rabaĵon. Ili ankaŭ ple-numis sian decidon, ili malplenigis la neston kaj iris unuanime en arbaron, ses el la fratoj; Eero tiam ankoraŭ rampadis ĉirkaŭ la patrinaj piedoj. Venintc al lirlanta rivereto en malluma picearo, ili faris fajron sur la bordo, volvis la ovojn per ĉifon-aĵo, trempis en akvo kaj metis ilin por bakiĝi en la siblanta cindro. Kaj kiam la frandaĵo estis preta ili ĝuis la bon-gustan manĝon kaj poste paŝis kontentaj al sia hejmo returne. Sed kiam ili venis al la hejmaltaĵo, ilin renkontis uragano; ĉar jam malkaŝiĝis ilia faro. La avino de Pindometo koleris kaj furiozis, kaj severrigarde iris renkonte al la fratoj ilia patrino kun fajfanta vergo. Sed la fratoj ne havis emon iri renkonte al tiu uragano, sed returniĝis kaj forkuris denove en la ŝlrmon de la arbaro, ne aŭskultante la vokojn de la patrino. 01005
Bottom
01006
Top
Es verging nun ein Tag, es verging ein zweiter: von den Ausreißern keine Spur; und ihr Fortbleiben beunruhigte schließlich die Mutter so sehr, daß ihr Zorn sich in Sorge und Tränen des Mitleids verwandelte. Sie machte sich auf, sie zu suchen, durchsuchte den Wald kreuz und quer, ohne aber ihre Kinder zu finden. Die Sache wurde immer unheimlicher und erforderte endlich das Einschreiten der Beamten des Kirchdorfs. Der Jagdvogt wurde benachrichtigt und rief unverzüglich das ganze Dorf Toukola und die Leute aus der Umgebung zusammen. Und nun wanderte eine große Menschenmenge, Junge und Alte, Frauen und Männer, mit dem Jagdvogt an der Spitze, hinaus, um in einer langen Reihe den Wald zu durchstöbern. Am ersten Tage suchten sie in der nächsten Nähe, doch ohne den gewünschten Erfolg; am zweiten rückten sie weiter vor, und da, als sie einen hohen Hügel hinanstiegen, sahen sie in der Ferne am Rand eines Moores eine bläuliche Rauchsäule sich in die Luft ringeln. Sie merkten sich genau die Richtung, in der der Rauch aufwirbelte, und setzten sich darauf hin in Bewegung. Als sie schließlich näher herangekommen waren, vernahmen sie eine Stimme, die folgendes Lied sang: Pasis nun unu tago, pasis ankoraŭ la dua, sed la forkurintoj ne reaperis; kaj ĉi tiu forrestado finc maltrankviligis ilian patri-non; kaj ŝia kolero ŝanĝiĝis baldaŭ en timzorgadon kaj en larmojn de kompato. ŝi iris por serĉi ilin, ŝi traserĉis la arbaron en ĉiuj direktoj, sed ne trovis siajn infanojn. La afero aspektis pli kaj pli terura, kaj fine la provincaj policistoj devis alpreni la aferon. Oni sendis sciigon ai la ĉasvokto, kiu senprokaste kun-vokis la tutan vilaĝon Toukola kaj ĝian ĉirkaŭaĵon. Kaj nun ekiris aro da junuloj kaj maljunuloj, aro da virinoj kaj viroj sub gvido de la ĉasvokto, en longa vico, por scrĉi ĉirkaŭc en la arbaro. La unuan tagon ili traserĉis la proksimaĵon, sed sen rezulto; la duan tagon ili iris pli malproksimen kaj kiam ili venis sur altan monton, ili vidis malproksime, ĉe rando de marĉo bluan fumkolonon scrpentumi supren en la aero. Ui notis precize la direkton, kie leviĝis Ia fumo, kaj al tiu loko ili daŭrigis sian iradon. Finc veninte pli proksimen ili aŭdis voĉon, kiu kantis sekvantmaniere: 01006
Bottom
01007
Top
Leben läßt sichs ja auch hier
hinterm Bach am Graben.
Mürbes Moorholz brennen wir,
und Bier im Bach wir haben.
Ĉiam fartis bone ni
bivake ĉe rivero:
fajro estis imperi’
kaj akvo la biero.
01007
Bottom
01013
Top
Als die Jukolabäuerin den Gesang hörte, freute sie sich sehr; denn sie erkannte die Stimme ihres Sohnes Juhani. Und von Zeit zu Zeit ertönte aus dem Wald ein lauter Knall, woraus die Suchenden mit Bestimmtheit schlossen, daß sie nicht mehr weit von dem Lager der Ausreißer entfernt waren. Daher gab der Jagdvogt den Befehl, die Jungen zu umzingeln und sich dann in aller Stille an sie heranzuschleichen, jedoch in einigem Abstand von ihrem Quartier haltzumachen. Tiam la mastrino de Jukola, aŭdintc la kanton, tre ĝojiĝis, ĉar ŝi ekkonis la voĉon de sia filo Juhani. Kaj eksonegis ofte la arbaro pro bruego de»fajromartelo»; de kio la scrĉantoj nun certe rimarkis, ke ili proksimiĝas al la bivako de la forkurintoj. La ĉasvokto donis tiam ordonon ĉirkaŭi la knabojn kaj poste silente proksimiĝi al ili, sed halti je ioma distanco de ilia kampejo. 01013
Bottom
01014
Top
Es geschah, wie er gesagt hatte. Und als seine Leute die Bruder von allen Seiten auf etwa fünfzig Schritt eingeschlossen hatten, blieben sie stehen; und da bot sich folgender Anblick dar: Am Fuß eines Stein-blocks war aus Tannenzweigen eine kleine Hütte gebaut, in deren Tür auf einem Polster von Moos Juhani lag, in die Wolken schaute und vor sich hin sang. Zwei oder drei Klafter von der Hütte flackerte ein lustiges Feuer, und über der Kohlenglut röstete Simeoni ein im Garn gefangenes Birkhuhn zum Mittagessen. Aapo und Timo rösteten mit rußigen Gesichtern — sie hatten nämlich eben Gespenster gespielt — Rüben in der heißen Asche. An einer kleinen Lehmpfütze saß stumm für sich Lauri und knetete Hähne, Ochsen und kühne Fullen aus Lehm; und er hatte schon eine ganze Reihe zum Trocknen auf einem bemoosten Baumstamm stehen. Das Knallen aber brachte Tuomas hervor: er spie schäumenden Speichel auf einen Stein, legte eine glühende Kohle darauf, auf diese schleuderte er mit aller Kraft einen anderen Stein, und das Krachen hallte, oft so heftig wie der Knall einer richtigen Flinte, ringsum wieder, während sich rußiger Qualm zwischen den Steinen hervor in die Luft ringelte. Okazis kiel li ordonis. Kaj kiam la aro, ĉirkaŭinte la fratojn de ĉiuj flankoj, estis veninta al distanco de kvindek paŝoj de ili, ĝi haltis; kaj apcris nun sekvanta vidaĵo: Ce flanko de ŝtono estis konstruita malgranda kabano el piceaj branĉoj, ĉe kics pordo kuŝis Juhani sur muska kulcjo rigardante supren al la nuboj kaj kantante. Du-tri klaftojn for de la kabano flamis gaja fajro kaj en ties karbaĵo Simeoni rostis por tag-manĝo tetron akiritan per kaptilo. Aapo kaj Timo kun fulgitaj vizaĝoj — dar ili ĵus ludis koboldojn — rostis rapojn en la varmega cindro. Ce la rando de malgranda argilŝlimejo sidis senvorte Lauri farante argilkoketojn, bovojn kaj bravajn ĉevalidojn; li havis jam grandan vicon da ili, metitaj por sekiĝi sur muska arbotrunko. Sed la «fajromartelon» svingis Tuomas: li kraĉis sur ŝtonon ŝaŭman kraĉaĵon, metis sur ĝin ardantan karbon kaj ĵetis sur tiun per tuta sia forto alian ŝtonon, kaj bruego, ofte forta kiel krako el ordinara pafilo, sonegis ĉirkade, kaj fulga fumo leviĝis el inter la ŝtonoj en la aeron. 01014
Bottom
01015
Top
JUHANI:
Leben läßt sichs ja auch hier
hinterm Bach am Graben ...
Der Teufel holt uns aber schließlich doch noch. Ich glaub, er ist schon unterwegs, ihr jungen Fischotter, ihr!
JUHANI.
Ciam fartis bone ni
bivake ĉe rivero ...
Sed diablo nin tamen fine prenos. Li jam preskaŭ havas nin, vi idoj de lutraĉo.
01015
Bottom
01021
Top
AAPO: Ich hab es ja gleich gesagt, als wir auskniffen. Ach, wir Schafsköpfe! So ein Herumlungern unterm freien Himmel mag für Strauchdiebe und Zigeuner gut sein. AAPO. Mi ja tuj diris tion, kiam ni ekuzis la »leporan pas-porton». Ve al ni malsaĝuloj! Rabistoj kaj ciganoj ĉi-tiamaniere vivaĉu sub la nuda ĉielo. 01021
Bottom
01022
Top
TIMO: ’s ist aber doch Gottes Himmel. TIMO. La ĉielo de Dio tamen. 01022
Bottom
01023
Top
AAPO: Hier mit den Wölfen und Bären zu hausen! AAPO. Vivi ĉi tie kun lupoj kaj ursoj.' 01023
Bottom
01024
Top
TUOMAS: Und mit dem lieben Gott. TUOMAS. Kaj kun Dio. 01024
Bottom
01025
Top
JUHANI: Richtig, Tuomas! mit dem lieben Gott und seinen Engeln. Ach, könnten wir jetzt mit den Augen der unsterblichen Seele und des seligen Körpers um uns schauen, dann sähen wir deutlich, wie sich eine ganze Schar geflügelter Schutzengel um uns gelagert hat, und wie Gott selber als alter Graukopf hier mitten unter uns sitzt wie ein lieber Vater. JUHANI. Prave, Tuomas! Kun Dio kaj liajTanĝeloj.* Ho, se ni povus vidi nun per okuloj de beataj animo kaj korpo, ni klare vidus, kiel tuta aro da protektantaj flugilanĝeloj postenas cirkaŭ ni, kaj kiel Dio mem en aspekto de maljuna grizulo sidas inter ni ĉi tie kiel kara patro. 01025
Bottom
01026
Top
SIMEONI: Aber was wohl unsre arme Mutter jetzt denken mag? SIMEONI. Sed kion pensas nun nia patrino kompatinda? 01026
Bottom
01027
Top
TUOMAS: Die tat uns zu Rübenmus schlagen, wenn wir ihr in die Hände fielen. TUOMAS. ŝi volus bastonadi nin ĝis ni estos rostitaj napoj, se ŝiaj ungoj nur kaptus nin. 01027
Bottom
01028
Top
JUHANI: Au, Junge, das gäb eine Tracht! JUHANI. Vere, knabo, ŝvitbanon ni ricevus! 01028
Bottom
01029
Top
TUOMAS: Das gäb eine! TUOMAS. ŝvitbanon, ŝvitbanon! 01029
Bottom
01030
Top
JUHANI: Eine, die Funken sprüht! Ja, das weiß man. JUHANI. Fajrerantan ŝvitbanon! Jes, certe vi tion scias. 01030
Bottom
01031
Top
AAPO: Die kriegen wir schließlich doch. AAPO. Fine ni tamen ĝin ricevos. 01031
Bottom
01032
Top
SIMEONI: Natürlich. Drum ists am besten, wir gehen hin und holen sie uns und geben endlich dies Hundeleben auf. SIMEONI. Tutc certe. Tial estus plej bone iri por akcepti tiun Svitbanon kaj liberiĝi el ĉi tiuj bovlaboraj tagoj. 01032
Bottom
01033
Top
JUHANI: Lieber Freund, der Hund läßt sich auch nicht zum Spaß den Schwanz abhacken. JUHANI. Bovo ja ne libervole ekiras al buĉobenko, mia frateto. 01033
Bottom
01034
Top
AAPO: Rede du! Der Winter steht vor der Tür, und uns in unsern Sünden ist kein Pelz auf dem Buckel gewachsen. AAPO. Kion vi babilas, knabo? La vintro proksimiĝas kaj ne estas ĉe naskiĝo donita al ni pelto sur la nuko. 01034
Bottom
01035
Top
SIMEONI: Was bleibt also übrig als marsch! nach Hause und sich durchhauen lassen; und mit Recht, ja, mit Recht. SIMEONI. Do, nenio alia ol hejmen marŝi, kaj esti bastonata, kaj vere laŭ meritoj, laŭ meritoj. 01035
Bottom
01036
Top
JUHANI: Gönnt unsren Buckeln doch noch ein paar Tage Ruhe, Brüder. Wir wissen ja nicht, was sich Gott in zwei oder drei Tagen vielleicht noch zu unsrer Errettung ausdenkt. Ja, laßt uns hier noch ein bißchen herumliegen, dort um das Feuer im Baumstumpf am Tag, und nachts in der Reiserhütte, und in einer Reihe nebeneinander schnurksen wie die Mutterferkel im Schweinekoben. — Was sagst du denn dort an deiner Lehmpfütze, Musjö Lauri? Was? Sollen wir uns artig durchwichsen lassen? JUHANI. Estu ŝparataj, fratoj, estu ŝparataj niaj dorsoj tamen ankoraŭ dum kelkaj tagoj. Ni ja ne scias, kian sav-rimedon Dio por ni ankoraŭ eltrovos dum du tri tagoj. Jes, ĉi tie, ĉi tie ni ankoraŭ pasigu tempon: tie niajn tagojn, ĉe tiu kenligna fajro, kaj niajn noktojn en la branĉokabano, kuŝ-aĉante flankon ĉe flanko en vico kiel idoj de porkino sur pajlaĵo. — Sed kion diras vi, Lauri-kamarado, tieen argilŝlimejo? Kion? Ĉu ni humile iru al bastonada ŝvitbano? 01036
Bottom
01037
Top
LAURI: Wollen noch hier bleiben. LAURI. Ni restu ĉi tie ankoraŭ. 01037
Bottom
01038
Top
JUHANI: Das halt ich auch fürs beste. Ja ja! — Du hast ja da ne schwere Menge Vieh. JUHANI. Ankaŭ mi tion opinias plej bona. ĉuste tiel! — Sed Lauri, vi vere havas brutojn en granda kvanto. 01038
Bottom
01039
Top
TUOMAS: Ja, Rindvieh hat der Junge und Federvieh. TUOMAS. Li havas kaj brutojn kaj birdojn, la knabo. 01039
Bottom
01040
Top
JUHANI: ne wüste Gesellschaft — ’s wird am Ende noch ein richtiger Farbenkleckser aus dir. JUHANI. Amasegon. Vi povus fariĝi vera kokfaristo. 01040
Bottom
01041
Top
TUOMAS: Oikein fläätälä. TUOMAS. Vera modlisto. 01041
Bottom
01042
Top
JUHANI: Oivallinen fläätälä. Was für eine feine Matuschka schlüpft dir denn da wieder aus den Fingern? JUHANI. Majstra modlisto. — Kia ruspupo nun venas el viaj ungoj? 01042
Bottom
01043
Top
LAURI: Das ist nur so ein kleines Männchen. LAURI. Ci tiu estas nur eta knabo. 01043
Bottom
01044
Top
JUHANI: Sieh einer den Bengel an! JUHANI. Vidu, kia knabaĉo! 01044
Bottom
01045
Top
TUOMAS: Macht Jungen wie ein Alter. TUOMAS. Faras knabetojn kiel viro. 01045
Bottom
01046
Top
JUHANI: Jungen, wie wenns nur Kienspäne wären; und mästet die Jungen und das Getier wie ein Alter. — Aber, Brüder, Brüder, schafft bald das Essen auf den Tisch, denn mein Magen fängt fürchterlich an zu knurren. Streu der Rübe dort Asche, sengende Asche streu ihr auf die bloße Seite. — Wer ist denn heute an der Reihe, Rüben zu stehlen? JUHANI. Knabojn kiel splitojn de kenstumpoj; kaj li nutras kiel vera viro kaj la knabojn kaj la brutojn. — Sed fratoj, fratoj, rapidigu la tagmanĝon sur la tablon; ĉar mia stomako komencas grumbli. Metu cir.dron, bolantan cindron sur la brilan flankon de la rapo tie. — Kies vico estas iri por ŝteli rapojn? 01046
Bottom
01047
Top
SIMEONI: Ich soll wieder den sündigen Gang tun. SIMEONI. Mi ja denove devas iri al la peka laboro. 01047
Bottom
01048
Top
JUHANI: Na, wenn wir leben wollen, müssen wir ein bißchen vom Gut unsres Nächsten mausen. Wenn das Sünde ist, ist es eine von den allerkleinsten, wie sie in diesem Würmernest von Erde begangen werden. Und, weißt du, wenn ich ohne andre Striche auf meinem Kerbholz sterbe, dann kann mich dieser kleine Krähenfuß kaum hindern, in ein etwas besseres Leben einzugehen. Aus dem eigentlichen Hochzeitssaal schöben sie mich bald genug hinaus, das glaub ich selber; aber immer kriegte ich dort eine Türhüterstelle, und das war ja auch ganz lustig. —Ja, das wollen wir glauben und uns sorglos nehmen, was gerade in unsre Kröpfe hineingeht. JUHANI. Por nin satigi ni devas iom pinĉadi el propraĵo de aliaj. Se ĉi tio estas peko, ĝi estas unu el la plej malgrandaj pckoj sur ĉi tiu vermplena tcro. Kaj vidu, se mi mortos sen ia alia pcksigno en mia pasporto, tiu kornika piedeto ne mal-helpos min veni al iom pli bona vivo. Ei la vera edziĝosalono oni min verlajne eiĵetus, tion mi kredas, sed certe oni donus ĉe la sojlo tie ian oficon de pordisto al ĉi tiu knabo, kaj eĉ tio estus treege gajiga. — Jes, tiel ni kredu kaj ni prenu senzorge ĉiufoje tiom, kiom nia korpo povas akcepti. 01048
Bottom
01049
Top
AAPO: Dann halte ichs aber doch fürs beste, wir geben das Rübenfeld von Kuokkala auf und suchen uns ein anderes. Denn wenn es da von Tag zu Tag weniger wird, kommt der Bauer am Ende auf den Gedanken, seinen Acker Tag und Nacht zu bewachen. AAPO. Sed laŭ mia opinio estus plej bone jam lasi la rap-kampon de Kuokkala kaj serĉi por ni alian. La ĉiutaga perdo povas kaŭzi, ke la posedanto gardos sian kampon tage kaj nokte. 01049
Bottom
01050
Top
JAGDVOGT: Laßt euch wegen der Geschichte keine grauen Haare wachsen, Jungens; beileibe nicht! Nanu, woher denn die Angst? Schaut doch her: eine Schar Schutzengel hat sich hübsch um euch gelagert. ĈASVOKTO. Neniu zorgo plu pri tiu plano, knabetoj, tute ne. Nu nu, kien vi rapidas? Rigardu: aro da gardantaj anĝeloj ekpostenis ĉirkaŭ vi tre lerte. 01050
Bottom
01051
Top
So sprach der Jagdvogt die Brüder an, die arg erschrocken auffuhren und nach allen Richtungen auseinanderstieben wollten; aber mit Entsetzen merkten sie bald, daß ihnen der Weg auf allen Seiten versperrt war. Da hub der Jagdvogt wieder an: »Jetzt seid ihr im Netz, ihr Windbeutel, hübsch im Netz seid ihr und kommt nicht eher raus, als bis ihr zum Andenken, zum kleinen Andenken daran, welche Laufereien ihr uns gemacht habt, ein bißchen ausgeklopft seid, ihr Windbeutel. Kommt mit Eurer Birkenrute hierher, Mutter, und gebt ihnen eine Portion ungebrannte Asche. Solltet Ihr aber auf Widerstand stoßen, dann habt Ihr ja hier Weiber zur Hilfe.« Es folgte nun von der Hand der Mutter die Züchtigung eines jeden über die ganze Brüderschar; und der Lärm war groß im Bruchwald von Kuokkala. Die Alte handhabte ihre Rute auch mit großer Heftigkeit; aber der Jagdvogt behauptete, die Suppe sei doch noch viel zu dünn gewesen. Tiel diris la ĉasvokto al la fratoj, kiuj time stariĝis kaj ekkuris en ĉiuj direktoj, sed ili trovis baldaŭ kun konster-niĝo, ke la vojoj estas baritaj ĉiudirekte. Tiam diris ree la ĉasvokto:»en trenreto vi estas, vi aĉaj forkurintoj, bele en reto, el kiu vi ne liberiĝos antaŭ ol vi estos iom senskvamigitaj por rememoro, por eta rememoro al vi pri la piedlaboro, kiun vi kaŭzis al ni, vi aĉaj forkurintoj. Ci tien, mastrino, kun via betulvergo, kaj donu al ili el vere varma mano. Se vi eble trovos reziston, estas ja ĉi tie helpantinoj.» Sekvis nun punado ei patrina mano, trafante unu post la alia tra la tuta knabaro; kaj forta estis la bruego en la arbarego de Kuokkala. Severe uzis certe la patrino sian vergon, sed la ĉasvokto certigis, ke ili ricevis tro mildan ŝvitbanon. 01051
Bottom
01052
Top
Nachdem aber dieses Geschäft erledigt war, ging ein jeder nach Hause, so auch die Mutter mit ihren Söhnen. Den ganzen Weg wetterte und schalt sie auf die Ausreißer; und der Sturm hatte sich noch nicht gelegt, als sie zu Hause angelangt waren. Sie polterte sogar noch, als sie ihren Knaben das Essen auf dem Laufstuhl zurechtmachte, und drohte ihnen immer wieder mit einer neuen Tracht. Als sie aber sah, mit welch hungriger Gier sie die Zähne in das Brot und die Strömlinge hieben, da wandte sie sich ab und wischte sich heimlich eine Träne von der gebräunten, rauhen Wange. Sed kiam ĉi tiu lasta ago estis plenumita, ili ĉiuj ekiris hejmen, tiel ankaŭ la patrino kun siaj filoj. Dum la tuta vojo ŝi tondradis kaj riproĉadis la forkurintojn; kaj la uragano ne kvietiĝis eĉ kiam ili venis hejmen. Ankoraŭ dum ŝi aranĝis por siaj filoj manĝaĵon sur la truseĝon la virino bruadis, minacante ilin per nova bastonada ŝvitbano. Sed vidinte kun kia avido de malsato ili per la dentoj ekkaptis panon kaj salitan haringon ŝi forturnis sian vizaĝon de ili, viŝante sekrete larmon de la bruna malglata vango. 01052
Bottom
01053
Top
So endete die Flucht der Knaben. Und dies ist das Ereignis aus ihrer Kindheit, auf das ich von meiner Erzählung abgeschweift bin. Tiel finiĝis la forkura ekskurso de la knaboj. Kaj ĉi tiu estis la okazaĵo el ilia infaneco, al kiu mi deflankiĝis en mia rakonto. 01053
Bottom
01054
Top
Zu den schönsten Freuden der Brüder gehörte auch das Krunkspiel, ein Spiel, das sie auch später, als Männer, noch gerne betrieben. Da gab es hitzige Schlachten, wenn sie, in zwei Parteien geteilt, dem Ziel zustrebten. Ausgelassen war das Schreien, das Springen und Toben, und in Strömen floß ihnen der Schweiß vom Gesicht. Sausend hüpfte die Scheibe die Straße entlang und prallte bisweilen vom Schläger ab und einem von ihnen ins Gesicht, so daß bei der Heimkehr wohl dem einen oder ändern die Stirn mit einer gehörigen Beule verziert oder die Wange zu einem semmelförmigen Wulst aufgetrieben war. So vergingen die Tage ihrer Jugend: der Sommer in den Wäldern oder beim Krunkspiel auf der Landstraße, der Winter daheim in der brütenden Hitze auf dem Ofen des Elternhauses. Unu el ia plej ŝatataj amuzaĵoj de la fratoj estis la disko-batado, kiun iudon ili amis ekzerci eĉ en sia vira aĝo. Ili tiam, dividitaj en du bandojn, konkuris fervore, ambaŭ partioj klopodante alveni al difinita celo. Fortaj estis tiam la kriado, kurado kaj la tumulto, kaj torente fluis ŝvito de iliaj vizaĝoj. Zumante saltetadis la disko laŭ la vojo kaj eksaitis ofte de la tero kontraŭ vizaĝon de viro tiel ke, kiam ili revenis el la ludo, ĉe unu kaj alia estis la frunto ekipita per korno aŭ la vango ŝvelinta kiel buiko. Tiel pasis iliaj tagoj de juneco: somere en arbaroj aŭ sur vojoj en diskobatado, vintre sur la hejma forno en ŝvitiga varmego. 01054
Bottom
01055
Top
Die Brüder merkten aber auch, daß die Zeiten sich änderten. Ja, es geschahen Dinge, die sie zwangen, mehr als bisher an den morgigen Tag zu denken und ein wenig von ihrer alten Lebensweise zu lassen. — Ihre Mutter war gestorben, und nun mußte einer von ihnen die Hausherrnschaft übernehmen, um den Hof vor gründlichem Verfall zu bewahren und über die Entrichtung der Kronsteuer zu wachen, die jedoch im Verhältnis zur Ausdehnung der Äcker und Wälder von Jukola gar nicht so hoch war. Zu tun und zu schaffen gibt es ja aber immer in einem heruntergekommenen Gehöft. Zu alledem kam noch hinzu, daß der neue Propst des Kirchspiels in all seinen Amts-geschäften ein erschreckend strenger Herr war. Besonders gegen die lesefaulen Bauern war er unerbittlich und ging gegen sie mit allen Mitteln, selbst mit der Fußblockstrafe, vor. So hatte er auch auf die Jukolaburschen sein scharfes Auge geheftet. Ja, er hatte sie bereits durch den Schöffen nachdrücklich auffordern lassen, sich schleunigst zum Küster zu begeben und bei diesem lesen zu lernen. — An einem schönen Herbstabend saßen nun die Brüder in der großen Stube ihres Heims und unterhielten sich gerade über diese Dinge. Sed la fratoj rimarkis, ke ŝanĝiĝis la tempoj. Okazis aferoj, kiuj igis ilin pli ol antaŭe pensi pri la morgaŭa tago kaj iom flanken iri el la antaŭa vivado. — llia patrino mortis, kaj unu el ili devis paŝi al mastreco, maihelpi ke la domo tute ruiniĝos kaj zorgi pri la pago de la ŝtata imposto, kiu tamen ne estis granda kompare kun la vastaj kampoj kaj arbaroj de Jukola. Sed ĉiam cstas laboro kaj klopodo en malbonstata domo. Kiel surŝarĝo venis ankoraŭ la fakto, ke la nova preposto de la paroĥo estis en ĉiu sia oficokupo timige severa viro. Precipe al mal-diligentaj legantoj li estis senkompata, uzante kontraŭ ili ĉiujn rimedojn, ankaŭ la piedtraban punon. A1 la knaboj de Jukola li jam direktis sian severan okulon. Pere de juĝeja vokisto li donis urĝan ordonon ke ili rapidege venigu sin al ia kantoro por Ierni la legadon. — Memorante ĉi tiujn aferojn ili, sidante en la vasta ĉambrego de sia hejmo iun aŭtunsomeran vesperon, parolis intcr si jcne: 01055
Bottom
01056
Top
AAPO: Ich kann euch nur sagen, dies wilde Leben geht so nicht weiter, sondern es wird mit Untergang und Verderben enden. Drum, Brüder! andre Gewohnheiten und Sitten, wenn wir auf Glück und Ruhe hoffen wollen. AAPO. Mi diras: ĉi tiu senbrida vivo ne povas dadri, ĉar estos ĝia fino ruiniĝo kaj pereo. Fratoj! aliaj moroj kaj agoj, se ni deziras feliĉon kaj pacon. 01056
Bottom
01057
Top
JUHANI: Weise Worte, Bruder, das ist nicht zu leugnen. JUHANI. Veron vi diras, tion oni ne povas nei. 01057
Bottom
01058
Top
SIMEONI: Gott bessers, ja; zügellos und wild ist unser Leben gewesen bis auf den heutigen Tag. SIMEONl. Dio helpu, senbrida, sovaĝa estis nia vivo ĝis la nuna tago. 01058
Bottom
01059
Top
TIMO: Aber dies ist doch ein Leben und ist eine Welt. Es schmeckt schon, wenn auch was draufgeht. O ja! TIMO. Estas ja vivo en ĉi tiu vivo kaj mondo en la mondo. Estas favoro kaj estas doloro. Hoho! 01059
Bottom
01060
Top
JUHANI: Zu locker oder richtiger: zu unbekümmert haben wir gelebt, das ist nicht zu leugnen. Aber bedenkt doch: »Jugendblut hat Übermut, dem Alter steht die Weisheit gut.« JUHANI. Tro sovaĝe, au pli ĝuste dirite, tro senzorge ni vivis, tion oni ne povas nei. Ni memoru: »juneco kaj stulteco, aĝo kaj saĝo». 01060
Bottom
01061
Top
AAPO: Aber ich denke, es wäre endlich Zeit, weise zu werden, alle Lüste und Begierden unter das Joch der Vernunft zu spannen und zuerst zu tun, was Nutzen bringt, und nicht, was süßer schmeckt. Also laßt uns sofort darangehen, unsern Hof wieder hochzubringen! AAPO. Sed jam estas tempo plisaĝiĝi, tempo meti ĉiujn dezirojn kaj pasiojn sub la jugon de prudento, kaj unue fari tion, kio alportas profiton, sed ne tion, kio gus-tas pli dolĉe. Nun senprokraste ni komencu rekonstrui la domon al honesta stato! 01061
Bottom
01062
Top
JUHANI: Ganz recht, ganz recht! Wir fallen zuerst wie die Mistkäfer über den Dung her und lassen vom Morgen bis zum Abend den Hackklotz in allen Ecken von Jukola krachen. Unser prächtiges Vieh aber soll den Mist aufstocken; und so hoch wie die goldnen Mauern des Königsschlosses sollen sich die Haufen in unsrem Gehege erheben. So wirds gemacht. Nächsten Montag fangen wir an, und von Grund aus. JUHANI. Custe dirite! Unue ni ataku la sterkamason kiel fekskaraboj, kaj de mateno ĝis vespero krakadu la ŝtipo sur kiu ni dispecigos koniferbranĉetojn en la korto de Jukola; la brutaro, la pompa brutaro donu ankau siaflanke aĉaĵon por plialtigo de la sterkamasoj; kaj leviĝu en nia brutareja korto amasoj altaj kiel oraj muregoj de rcĝa kastelo. Tiel ni faru. Vcnontan lundon ni komencu, kaj el-funde. 01062
Bottom
01063
Top
AAPO: Warum denn nicht gleich morgen? AAPO. Kial ne jam morgaŭ? 01063
Bottom
01064
Top
JUHANI: Nein, erst nächsten Montag. Es kann ja nicht schaden, die Sache noch reiflicher zu überlegen. Ja, also abgemacht; nächsten Montag. JUHANI. Ne pli frue ol lundon. Ne estas malutile konsideri la aferon, kc ĝi fariĝu pli matura. Jes, estu dirite: venontan lundon. 01064
Bottom
01065
Top
AAPO: Einen Punkt müssen wir aber gleich erledigen. Die Sache ist die: wenn wir in unserm Haushalt auf Ordnung und Bestand hoffen wollen, dann muß einer Hofältester und Hausherr sein. Wir wissen, daß dies Recht und diese Pflicht durch seine Erstgeburt wie durch die Bestimmung unsrer Mutter Juhani zukommt. AAPO. Sed unu paragrafon ni dcvas plenumi tuj. Tia estas la afero: Se ni esperas havi ordon kaj firmecon en nia mastru-mado, unu estu la estro kaj mastro. Ni scias, ke ĉi tiu rajto kaj devo apartenas al Juhani pro lia unuenaskiteco kaj pro la destino de nia patrino. 01065
Bottom
01066
Top
JUHANI: Ja, ja, mein ist das Recht, die Macht und die Gewalt! JUHANl. Jes, jes, ĉi tiu rajto, potenco kaj forto apartenas al mi! 01066
Bottom
01067
Top
AAPO: Aber sieh nur zu, daß du sie friedsam und zum allgemeinen Besten anwendest. AAPO. Sed zorgu, ke vi uzos ĝin paceme kaj por la‘ komuna profito. 01067
Bottom
01068
Top
JUHANI: Ich will mein möglichstes tun. Wenn ihr mir nur ohne Prügel und ohne Peitsche gehorcht! Ich will schon mein möglichstes tun. JUHANl. Mian plejbonon mi volas fari. Sed ke vi nur: obeu sen kverelo kaj skurĝo! Sed mian plejbonon mi volas klopodi. 01068
Bottom
01069
Top
AAPO: Was? Peitsche? AAPO. Skurĝo? 01069
Bottom
01070
Top
JUHANI: Ja, weißt du, wenn das nötig ist. JUHANl. Se estos bezone, vidu. 01070
Bottom
01071
Top
TUOMAS: Mit der Peitsche kannst du deinen Hunden kommen. TUOMAS. Parolu al viaj hundoj pri skurĝo. 01071
Bottom
01072
Top
TIMO: Meinen Allerwertesten bleust du mir, bleust du mir nicht. Das mag die Fuchtel des Gesetzes und der Gerechtigkeit besorgen, wenn mich mein Buckel mit gutem Grunde juckt. TIMO. Vi ne plimoligos mian terenon, vi, neniam; tion faru la vipo de leĝo kaj juĝejo, se mia dorso jukos pro kulpo. > 01072
Bottom
01073
Top
JUHANI: Warum verbeißt ihr euch in ein fluchtiges Wort? Wir sitzen ja hier in der Wolle, wenn bloß Eintracht herrscht und die Hörner abgelegt werden. JUHANI. Kial vi kroĉiĝas al aparta vorto? Ni ja havas ĉi tie lokon por nia feliĉo, se nur interkonsento regas kaj la kornoj estas flanken metitaj. 01073
Bottom
01074
Top
EERO: Aber wir müssen genau abmachen, wie wir miteinander stehen. EERO. Tamen precize estu difinitaj niaj interrilatoj. 01074
Bottom
01075
Top
AAPO: Und eines jeden Ansicht wollen wir hören. AAPO. Kaj ni aŭdu ĉies opinion. 01075
Bottom
01076
Top
JUHANI: Lauri, du Schweigsamer, sag, was meinst du? JUHANl. Kion diras vi, Lauri, ĉiam silentema? 01076
Bottom
01077
Top
LAURI: Wenn ich was zu sagen hätte: laßt uns in den Wald ziehen und laßt den ganzen Plunder dieser Welt zum Teufel fahren. LAURI. Mi volas ion diri. Ni translokiĝu en arbaron kaj ĵetu al diablo la bruadon de ĉi tiu mondo. 01077
Bottom
01078
Top
JUHANI: He? JUHANI. Kion? 01078
Bottom
01079
Top
AAPO: Der redet mal wieder irre. AAPO. La viro deliras denove. 01079
Bottom
01080
Top
JUHANI: In den Wald ziehen? Was für ein Blödsinn! JUHANI. Cu ni translokiĝu en arbaron? Kiaj malsaĝaĵoj! 01080
Bottom
01081
Top
AAPO: Kehr dich nicht dran. — Seht, ich habe es mir so ausgedacht. Du, Juhani, hast zunächst das Recht, die Hausherrnschaft anzutreten, wenn du willst. AAPO. Ne atentu. — Vidu kiel mi pensis. Vi, Juhani, havas unuan rajton paŝi al la mastreco, se vi tiel volas. 01081
Bottom
01082
Top
JUHANI: Will ich auch! JUHANI. Mi ja volas. 01082
Bottom
01083
Top
AAPO: Wir ändern werden, solange wir in den trauten Winkeln unsres Elternhauses sitzen und ledig sind, für den Hof arbeiten, erhalten Speise und Trank vom Hof und lassen uns von ihm bekleiden. Der erste Montag in jedem Monat soll, ausgenommen zur Saat- und Erntezeit, immer uns gehören, doch bekommen wir auch da unser Essen vom Hof. Jährlich gibt er jedem eine halbe Tonne Hafer zur Aussaat und ebenso jedes Jahr das Recht, uns ein Stück Wiesenland zu bestellen, das mindestens eine Fläche von drei Morgen haben soll. Das ist mein Plan für unser Elternhaus und unser Junggesellenleben. Ich weiß aber, daß wohl keiner von uns gern von unserm geliebten Jukola wegziehen möchte, und dazu zwingt uns ja der Umfang unseres Landes auch gar nicht, sondern es ist in dieser Gegend vollauf Platz für uns sieben Brüder. Derjenige aber, der im Lauf der Zeit Lust bekommen sollte, sich einen eigenen Hausstand und eine eigne Familie zu gründen, und doch nicht gesonnen wäre, mit Hilfe des Gesetzes und mit den Kosten für die Ausmessung den Hof zu zerstückeln, sollte der nicht mit dem folgenden zufrieden sein? Er soll vom Hof ein Stück Land überwiesen bekommen, auf dem er sein Haus und darum herum seine Acker anlegen kann. Er soll auch ein Stück Wiesengrund erhalten und soll sich außerdem soviel Heuland im Walde roden dürfen, wie er braucht, um ein paar Pferde und vier bis fünf Rinder zu füttern. Und dann soll er ohne jede Steuer und Abgabe sein Anwesen bestellen und soll den Ertrag in Frieden auf seinem Grund und Boden genießen, sowohl er wie seine Kinder. — So habe ich mir die Sache gedacht. Was sagt ihr dazu? AAPO. Ni aliaj, tiel longe kiel ni restos en nia kara hejmo kaj estos senedzinaj viroj, ni laboros por la domo, manĝos ia manĝaĵon de la domo kaj ricevos de la domo niajn vestojn. La unua lundo en ĉiu monato, escepte dum tempo de semado kaj rikolto, estu ĉiam nia propra tago, sed manĝaĵon ni ricevu eĉ tiam de la domo. Ciujare la domo donu al ĉiu el ni duon-barelon da avcno por semado kaj ĉiujare ni havu rajton fari brulsarkejon komunan, kies areo sufiĉas por minimume tri bareloj da semo. Tiaj estas miaj pensoj el vidpunkto de nia hejmo kaj senedzineco. Sed mi scias ke neniu el ni volonte irus for el la amataj regionoj de Jukola, kaj al tio ne devigas manko de spaco, kontraŭe estas ja vasto por sep fratoj en ĉi tiuj regionoj. Sed tiu, kru eble iam sentus mon fondi al ĥi propran loĝejon kaj familion, kaj tamen volus nek per leĝa potenco nek per kostoj de termezuristo disdividi la domon, ĉu li ne povus esti kontenta je sekvantaj avantaĝoj? Li heredu el la domo pecon da tero, sur kiu li konstruos sian domon kaj kampojn ĉirkaŭ ĝi. Li ricevu ankaŭ siaparte ian pecon da herbejo kaj li havu rajton pretigi el arbaro por si herban kampon aldone, por ke li povu nutri paron da ĉevaloj kaj kvar, kvin bovinojn. Kaj sen impostoj kaj depagoj li kulturu sian parcelon kaj ĝuu el ĝiaj donaĵoj, li kaj liaj infanoj, vivante en paco sur sia grundo. — Tiei mi pripensis la aferon. Kion vi diras? 01083
Bottom
01084
Top
JUHANI: Ziemlich vernünftig ausgedacht. Laßt uns die Punkte in Erwägung ziehen. JUHANI. Sufiĉe saĝe pripensita. Ni konsideru tiujn para-grafojn. 01084
Bottom
01085
Top
LAURI: Anders wär es aber doch vernünftiger. Laßt uns in die Wälder ziehen und das armselige Jukola verkaufen oder es dem Gerber am Grenzgatter verpachten. Er hat uns wissen lassen, daß er zu diesem Geschäft geneigt wäre; er will es aber für mindestens zehn Jahre haben. Laßt es uns machen, wie ich sage, und mit unserm Pferd, unsern Hunden und unsern Flinten an den Fuß des steilen Impivaara ziehen. Dort bauen wir uns auf der freundlichen, sonnigen Halde eine freundliche Kate, jagen die Tiere des Waldes und führen ein Leben in Ruhe, fern vom Treiben der Welt und den bösen Menschen. — Das hab ich mir während derjahre Tag und Nacht überlegt. LAURI. Sed alimaniere farite ankoraŭ pli saĝe farite. Ni translokiĝu en Ia internon de la arbaroj kaj forvendu Ia kadukan jukola, aŭ ni donu ĝin lue al la feltanisto de Limpordego. Li al ni sciigis sian emon al tiu negoco; sed por dek jaroj mini-mume ii volus havi la domon. Ni faru kiel mi diras kaj trans-lokiĝu kun niaj ĉevaloj, niaj hundoj kaj niaj pafiloj al la de-klivo sub ia kruta monto Impivaara. Tie ni konstruu por ni gajan kabanon sur gaja deklivo sunflanka, kaj tie, ĉasante arbarajn bestojn, ni vivos en paco malproksime de la monda bruado kaj koleraj homoj. — Jen kiel mi meditadis nokte kaj tage dum paso de jaroj. 01085
Bottom
01086
Top
JUHANI: Spukt dir denn der Teufel im Kopfe, Junge? JUHANI. Ĉu diablo ensorĉis vian cerbon, knabo? 01086
Bottom
01087
Top
EERO: Oder wenn nicht der Teufel, dann eine Wald-fee? EERO. Se ne diablo, do arbara feino. 01087
Bottom
01088
Top
LAURI: So hab ich mirs überlegt, und so mach ichs auch noch mal. Da könnten wir wie Herren leben, könnten uns Vögel schießen und Eichhörnchen, Hasen, Füchse, Wölfe, Dachse und zottige Bären. LAURI. Tiel mi pensis kaj iam mi tiel faros. Tie ni vivus sinjore, ĉasante birdojn, sciurojn, leporojn, vulpojn, lupojn, melojn kaj hirtharajn ursojn. 01088
Bottom
01089
Top
JUHANI: Zum Kuckuck! zähl doch gleich die ganze Arche Noah her von der Maus bis zum Elch hinauf. JUHANI. Nu diablo! iasu preterpasi la tutan arkeon de Noa, de muso ĝis aiko. 01089
Bottom
01090
Top
EERO: Das ist ein Vorschlag! Salz und Brot ade sagen und Blut saugen und Fleisch fressen wie die Mücken und die Zauberer in Lappland. Da werden wir wohl in den Schluchten des Impivaara auch noch Füchse und Wölfe fressen wie die haarigen Bergkobolde. EERO. Jen vere konsilo: diri adiaŭon al salo kaj pano kaj suĉi sangon, manĝi viandon kiel kuloj kaj la laponaj sorĉistoj. Kaj ĉu ni manĝus ankaŭ viandon de vulpo kaj eĉ de lupo en la kavernoj de Impivaara, kiel harhaŭtaj montaj koboldoj? 01090
Bottom
01091
Top
LAURI: Von den Füchsen und Wölfen kriegen wir Felle, für die Felle Geld und für das Geld Salz und Brot. LAURl. De vulpoj kaj iupoj ni ricevos feiojn, por feioj monon, per mono salon kaj panon. 01091
Bottom
01092
Top
EERO: Aus den Fellen machen wir uns Kleider, ja. Aber Fleisch, blutiges, dampfendes Fleisch wird unsre einzige Nahrung sein. Salz und Brot brauchen die Affen und Paviane im Walde nicht. EERO. EI la feloj ni ricevos vestojn, sed viando, sanga vapor-anta viando estos nia sola manĝajo; simioj kaj papianoj en arbaro ne bezonas salon kaj panon. 01092
Bottom
01093
Top
LAURI: So hab ich mirs überlegt, und so mach ichs auch noch mal. LAURI. Tiel mi pensis kaj iam mi tiel faros. 01093
Bottom
01094
Top
TIMO: Laßt uns die Sache nur ganz gründlich erwägen. Warum sollen wir denn nicht auch im Wald Salz und Brot zu beißen kriegen? Warum denn nicht? Aber Eero ist ein alter Spottvogel und hat uns immer ein Bein gestellt wie ein langer Stubben im Schwend -acker. Wer kann denn dem Waldbewohner verbieten, dann und wann auch etwas näher an die Dörfer heranzugehen, dann und wann, wenn ers nötig hat? Oder schlägst du mir dann gleich mit einem Knüttel auf den Kopf, Eero? TIMO. Ni konsideru la aferon elfunde. Kial ni ne povus maĉi eĉ en arbaro salon kaj panon? Kial ne? Sed Eero estas mokulo, ĉiam li ĝenas nin, ĉiam li estas kiel alta stumpo en nia brulkulturejo. Kiu povus malpermesi la loĝanton de arbaro iam proksimiĝi ankaŭ al vilaĝaj kortoj, iam kaj tiam, se estos bezone? Aŭ ĉu vi, Eero, tiam frapos mian kapon per lignafo? 01094
Bottom
01095
Top
EERO: Bewahre, mein Lieber, du »bekommst sogar Salz, wenn Beeren du bringst«. — Zieht nur hin, Jungens, zieht hin. Ich verbiets auch nicht, ich steige sogar auch gleich mit auf den Bock und kutschier euch im schönsten Trab davon. EERO. Ne, mia frato, sed eĉ »sa!on vi ricevos se vi berojn alportos». — Translokiĝu, knaboj, translokiĝu, mi ne mal-permesas, mi eĉ veturigos vin, kaj trote laŭ lupa rapido. 01095
Bottom
01096
Top
JUHANI: Na, die Waldgeister schickten euch bald wieder heim, das kann ich euch versichern. JUHANI. Sed baldaŭ la arbarkoboldoj ilin reveturigus, mi garantias tion. 01096
Bottom
01097
Top
LAURI: »Wer nach Hause zurückkehrt, für den ist die Schwelle hoch«, das weiß ich, aber du brauchst nicht zu glauben, ich klopfte noch mal an, wenn ich weggegangen bin. — Am ersten Mai zieh ich fort. LAURI. »Ce reveno — vojo longa, hejma sojlo estas alta», mi tion scias, sed ne kredu, ke mi frapos vian pordon plu, se mi ĝin foje lasis. — Venontan unuan de majo mi translokiĝos. 01097
Bottom
01098
Top
TIMO: Vielleicht komm ich mit. TIMO. Eble mi iros kun vi. 01098
Bottom
01099
Top
LAURI: Ich rat dir nicht zu und nicht ab. Tu, was dein Herz fürs beste hält. — Ich ziehe am ersten Mai nach der Halde am Impivaara. Bis mein kleines, warmes Haus da fertig ist, kann ich ja in der grasbewachsenen Köhlerhütte unseres Großvaters wohnen. Na, und wenn ich mein Tagewerk getan habe, dann ruh ich mich in meinem friedlichen Bau aus und horche, wie der Bär im Bruchwald pfeift und das Birkhuhn auf dem Sompiomoor lockt. LAURI. Mi ne dekonsilas nek admonas; faru kiel via koro trovas plej bone. — Mi translokiĝos venontan unuan de majo al deklivo de Impivaara. Komence mi tie, ĝis kiam mia mal-granda, varma kabano estos preta, vivos en la herbaĵkovrita karbokabano de nia avo. Kaj tiam, plenuminte mian propran taglaboron, mi ripozos en la paca kabano aŭskultante, kiel urso fajfas en arbaro kaj tetro blove vokas sur la marĉo Sompio. 01099
Bottom
01100
Top
TIMO: Ich komme mit, Lauri; das ist abgemacht, Lauri. TIMO. Mi venos, Lauri; estu dirite, Lauri. 01100
Bottom
01101
Top
TUOMAS: Wenns hier nicht besser wird, komm ich auch mit. TUOMAS. Se ĉi tie la tempoj ne pliboniĝos, mi venos kun vi. 01101
Bottom
01102
Top
JUHANI: Was? Tuomas auch? Du willst auch von hier fort? JUHANI. Eĉ Tuomas! Cu ankaŭ vi translokiĝus? 01102
Bottom
01103
Top
TUOMAS: Wenns hier nicht besser wird. TUOMAS. Se la tempoj ne pliboniĝos. 01103
Bottom
01104
Top
LAURI: Ich ziehe am ersten Mai fort, und wenn die Tage der süßen Brote für Jukola kämen. LAURI. Mi translokiĝos la unuan de majo, eĉ se estus festo de dolĉaj macoj en la domo Jukola. 01104
Bottom
01105
Top
TIMO: Du und ich, wir beide, wir ziehen wie die Kraniche im Frühjahr fort zum Sompiomoor: und in den Lüften sausts und brausts! TIMO. Vi kaj mi, ni du, ni translokiĝos al marĉo Sompio kiei printempaj gruoj; kaj aero kaj ventoj tonos! 01105
Bottom
01106
Top
JUHANI: O weh! Aber wart mal! Die Wahrheit zu bekennen, steckt in Lauris Plan etwas, das heimlich zieht. Der Wald lockt. Herrje! es kommt mir schon so vor, als säh ich hinter dem Wald die herrlichen Himmelsgefilde. JUHANI. Aj-aj! Sed se mi konfesas la veron, estas en la intenco de Lauri sekreta altiro. La arbaro allogas. Diablo! mi sentas kvazaŭ mi post tiu arbaro vidus la ĉarman vastejon de aero. 01106
Bottom
01107
Top
AAPO: Ihr Narren, was denkt ihr euch bloß! — In den Wald ziehen! Weshalb denn? Wir haben ja hier Haus und Hof; ein trautes Dach überm Kopf! AAPO. Vi frenezuloj, kion vi pensas? Translokiĝi en ar-baron! Kial? Ni ja havas domon kaj ĉambrojn; tegmenton oran super niaj kapoj. 01107
Bottom
01108
Top
JUHANI: Gewiß, wir haben einen Hof, an dem wir mit Krallen und Zähnen hängen werden, solange er noch etwas nach Essen duftet. Aber, weißt du, sollte das Unglück den besten Absichten zum Trotz hier mal das Unterste zu oberst kehren, dann soll der Wald meine Zuflucht sein, zu der ich gleich hinstürme, wenn das letzte Korn im Mühltrichter rasselt. — Ja, jetzt gehts, was hast du, was kannst du, an die Wirtschaft und die Feldarbeiten, und zunächst wollen wir uns wieder an den Punkt machen, von dem eben eigentlich die Rede war. — Wie mir mein einfältiger Schädel sagt, hat Aapo die Sache im ganzen ziemlich vernünftig ausgedacht, und alles muß gehen, wenn sich jeder nach Kräften um Frieden und Eintracht bemüht. Denn, wißt ihr, wenn wir Streit wollen, finden wir immer einen Anlaß, um uns den Kamm zu sträuben. JUHANI. Vero, ni havas domon, al kiu ni kroĉiĝas per ungoj kaj dentoj, tiel longe kiel ĝi odoras je manĝaĵo. Sed vidu, se malbona sorto ĉion renversus ĉi tie, maigraŭ la plej bonaj pensoj de viro, tiuokaze estu la arbaro mia rifuĝejo, kien mi baldaŭ de ĉi tie rapidos.se la lastaj grajnoj bruos en muelilo. — Jes, al okupo kaj laboro por ia domo ni nun ĵetiĝos kun timiga rapido; kaj ni revenu al la paragrafo, pri kiu esence jam estis ĉi tie diskuto. — Laŭ mia malsaĝa kranio Aapo ĝenerale kon-sideris la aferojn sufiĉe saĝe; kaj ĉio bone prosperos, se nur ĉiu el ni siaparte interesiĝos pri unueco kaj konkordo. Sed jen, se ni serĉos kverelon, ni certe trovos kaŭzojn por ke niaj nukharoj leviĝu. 01108
Bottom
01109
Top
SIMEONI: Wo finden wir den nicht, solange uns der alte Adam hienieden zwischen Bein und Haut zwickt und zwackt. SIMEONI. Kial ni ne trovus tion tiel longe kiel la malnova Adamo tiklas kaj jukas en ni ĉi tie inter osto kaj haŭto? 01109
Bottom
01110
Top
TIMO: Den alten Adam hab ich mir immer als einen ernsten Mann gedacht, mit einem Filzhut, schwarzem Frack, Kniehosen und einer roten Weste, die ihm bis unter den Nabel reicht. So spaziert er in Gedanken seines Wegs und treibt ein paar Ochsen vor sich her. TIMO. La malnova Adamo, mi ĉiam pensis, estas maljuna serioza patro en feltoĉapelo, en nigra longa surtuto, en genu-pantalono kaj en ruĝa veŝto, kies rando etendiĝas ĝis sub la vira umbiliko. Kiel tia maljunulo li paŝadas enpensiĝinta kaj kondukas bovoparon. 01110
Bottom
01111
Top
SIMEONI: Der alte Adam, das ist die Wurzel der Sünde, die Erbsünde. SIMEONI. La malnova Adamo signifas la radikon de peko, la heredan pekon. 01111
Bottom
01112
Top
TIMO: Ich weiß, daß er das Wahrzeichen und Urbild der Erbsünde ist, der gehörnte Satan in der Hölle, aber für mich spaziert der Musjö nun mal mit seinem Paar Ochsen umher, wie ich eben gesagt habe. Das kann ich nicht ändern. TIMO. Mi scias, ke li estas signo kaj simbolo de la hereda peko, tiu kornokapa satano, el infero, sed kiel tia pompulo, kiel mi diris, li paŝadas antaŭ mia imago, kondukante bovoparon. Tion mi ne povas malhelpi. 01112
Bottom
01113
Top
JUHANI: Laßt diesen Glaubenspunkt ruhen und bleibt bei der Sache. — Sag, Aapo, was könnten wir mit unsern beiden Kätnereien Vuohenkalma und Kekku-ri anfangen? JUHANI. Ĉi tiun religian paragrafon ni lasu kaj revenu al la afero. — Aapo, kion diri pri tiuj du niaj farmbienetoj: Vuohenkalma kaj Kekkuri? 01113
Bottom
01114
Top
AAPO: Es ist zu bedenken, daß die Inhaber dieser beiden einmal ihr Land aus dem wüsten, öden Bruchwald herausgescharrt haben und man sie deshalb nicht von ihrer Scholle vertreiben kann — was auch unrecht wäre —, solange sie ihre Acker anständig bestellen. Und auch dann verordnet ihnen das Gesetz einen Betrag für ihr Alter aus den Anwesen. So steht es hiermit. — Aber betrachten wir mal einen ändern Punkt,-'der, wie mir scheint, ziemlich kniffelig ist. Denn es ist der wichtigste Schritt für uns hienie-den, ein Schritt, der entweder unser Haupt vor der Zeit grau macht oder uns des Glückes Sommertag bringt und zuletzt den Abend unseres Lebens mit einem goldnen Sonnenuntergang beschließen wird. Und dich, Juhani, geht er jetzt zunächst an. Paß also auf, was ich sage! Eine Hausherrnschaft ohne Hausfrau ist was Halbes, Hinkendes. Ein Hof, in dem keine Hausfrau auf dem Pfad nach dem Speicher schreitet ... AAPO. Oni devas memori, ke la farmantoj de ambaŭ tiuj bienetoj penlaboris siajn kampojn el kruda dezerta arbaro, kaj oni ne povas forpeli ilin de iliaj terpecoj - tio ja estus maljustaĵo — tiel longe kiel ili havas kapablon teni siajn kampojn en bona stato, kaj eĉ post tio ordonas la leĝo por ili el la domo subtenon de maljuneco. Tiel estas la afero en ĉi tiu punkto. — Sed ni atentu alian cirkonstancon, kiu estas laŭ mia opinio iom kriza. Ĉar ĝi estas ĉi tie nia plej grava paŝo, kiu grizigas la kapon tro frue aŭ alportas al ni serenon de la vivo kaj finas niajn tagojn en vespera ĉielruĝo. Kaj vin, Juhani, ĝi nun unue koncernas. Atentu do, kion mi diras,- la mastreco sen mastrino estas neper-fekta kaj lamanta; domo sen mastrino, kiu iras sur la vojeto al la provizejo... 01114
Bottom
01115
Top
TIMO: Ist gleich einem Wolfsbau ohne Wölfin oder gleich einem Stiefel ohne den ändern. Wahrhaftig, so was hinkt, wie Aapo richtig sagt. TIMO. Estas kiel lupa nesto sen lupino, aŭ kiel boto sen la alia boto; vere ĝi lamas, kiel Aapo diris. 01115
Bottom
01116
Top
AAPO: Ein Hof, in dem keine Hausfrau auf dem Pfad nach dem Speicher schreitet, ist wie ein trüber Tag, und an seinem Familientisch sitzt obenan die Langeweile wie ein hinschwindender Herbstabend. Eine gute Hausfrau aber ist für den Hof eine lachende Sonne, die erleuchtet und wärmt. — Sieh: als erste verläßt sie am Morgen das Bett, knetet den Teig, macht dem Mann das Frühstück auf dem Tisch zurecht, packt ihm die Zehrung in den Wald ein und eilt dann mit dem Eimer ins Gehege, ihr buntscheckiges Vieh zu melken. Jetzt backt sie und schwebt und dreht sich geschäftig umher, jetzt steht sie am Tisch, jetzt fliegt sie dort zur Wandbank mit dem Brot auf der Hand, und jetzt schürt sie wie ein Wirbelwind den Ofen, der Feuer und Rauch aus seinem glühenden Rachen speit. Jetzt kostet sie, während die Brote aufgehen, selbst zuletzt mit ihrem Kind an der Brust von der Speise, ißt ihre Scheibe Brot, den gebackenen Strömling und nimmt aus dem Holzkrug einen Schluck Milch dazu. Aber auch den Hund vergißt sie nicht, den treuen Wächter des Hauses, auf der Treppe, noch die Katze, die schläfrig blinzelnd vom Ofen herabschaut. — Und jetzt schwebt sie wieder und dreht sich und wendet und wiegt sich, knetet von neuem Teig in dem Trog, formt ihn und backt ihn zu Broten, und wie ein Strom rinnt ihr der Schweiß von der Stirn. Aber sieh: wenn der Tag zur Neige geht, hat sie die Brote schon unterm Dach, eine Brotstange an der ändern gereiht, und frisches Leben fächelt von ihnen hernieder. Und da, wenn die Männer aus dem Wald zurlickkehren, erwartet sie der dampfende Abendschmaus auf dem gescheuerten Tisch. Aber wo ist die Frau? Dort auf dem Hof melkt sie die krummgehörnten Kühe, und in dem Eimer schwappt der gischende, schäumende Saft der süßen Milch. — So schwebt sie und dreht sich und wendet und wiegt sich, und erst, wenn die ändern schon im tiefen Schlaf liegen, sinkt sie nieder mit dem Nachtgebet auf den Lippen. Und noch ist ihre Arbeit nicht beendet. Ohne Klage erhebt sie sich in der Nacht zu jeder Stunde, zu jeder Minute von ihrem Lager, um ihr kleines Kind zu beruhigen, das dort in der Wiege leise wimmert. — Seht ihr, Brüder, das ist eine treffliche Hausfrau. AAPO. Domo sen mastrino, kiu paŝas sur la vojeto al la provizejo, estas kvazaŭ nuba tago, kaj ĉe ĝia familia tablo loĝas enuo simila al velkanta aŭtuna vespero. Sed bona mastrino estas la brila doma suno, kiu lumas kaj varmigas. — Vidu: unua ŝi ellitiĝas, knedas la paston, preparas matenmanĝon por sia edzo, provizas la virojn por iro al arbaro, kaj poste rapidas kun kuveto en brutarejon por melki sian multkoloran bovinaron. Nun ŝi bakas, moviĝadas kaj kuradas; nun ŝi estas ĉe la tablo, jen ŝi rapidas al la benko kun pano sur la mano, jen ŝi incitas la brulaĵon en la forno, kiu el sia ardanta faŭko sendas fajron kaj fumon. Nun ŝi, dum la pano fermentas, fine mem, kun infano ĉe la brusto, matenmanĝas, prenas pecon da pano, frititan haringon kaj trinkas el kruĉo acidan lakton. Sed ankaŭ la hundon ŝi ne forgesas, la fidelan domgardanton sur la ŝtuparo, eĉ ne la katon, kiu dormema rigardas de sur la forno. — Kaj jen ŝi denove movas sin, kuras, turniĝas kaj balanciĝas, knedas ankoraŭ duan paston en sia knedujo por fermenti, formas ĝin je pano kaj bakas ĝin, kaj rivere fluas ŝvito de ŝia frunto. Sed vidu, kiam la suno subiras estas ŝia pano sub la plafono, panstango apud panstango, de kiuj freŝa vivo odoras malsupren. Kaj tiam, ĉe la reveno de la viroj el la arbaro, ilin atendas vaporanta vespermanĝo sur lavita tablo. Sed kie estas la mastrino mem? Tie en la korto ŝi ree melkas siajn kurbokornajn bovinojn, kaj en la kuveto ondadas zu-manta, ŝaŭmanta laktosupraĵo. — Tiel ŝi moviĝas kaj turniĝas, tiel ŝi balanciĝas kaj ruliĝas; kaj nur kiam la aliaj jam ronkas en la plej profunda dormo, ŝi kuŝiĝas kun beno. Sed eĉ ankoraŭ ne finiĝis tute ŝiaj laboro kaj agado. Sen malpacienco ŝi dum la nokto ellitiĝas ofte, eĉ ĉiuhore, ellitiĝas por kvietigi sian infan-eton, kiu ploretas en la lulilo. — Tia, fratoj, estas la bonega mastrino. 01116
Bottom
01117
Top
JUHANI: Gut gesprochen, Aapo; ich denk, ich verstehe den Zweck deiner Rede. Du meinst nämlich, ich soll heiraten. Ja, ich verstehe. Ein Weib, sagst du, ist ein unentbehrliches Stück im Hausregiment. So ists. Aber wart nur! Deine Hoffnung erfüllt sich wahrscheinlich bald. Nun, nun, jawohl. Ich gestehe, mein Herz ist schon in allem Ernst hinter einem Mädchen her, die ich als Ehegattin, als gute Ehegattin haben möchte, wenn nicht alle Zeichen trügen. — Ja, Bruder, nun kommen andre Tage und andre Künste für uns, und meine zukünftige Hausherrnschaft macht mir schwere Sorgen. Dem Hausherrn ruht hienieden eine furchtbare Last auf den Schultern, und groß wird dermaleinst seine Rechenschaft beim Gericht sein. Ich habe jetzt die Verantwortung für euch alle durch die Bank; denkt daran. JUHANI. Bone vi parolis, Aapo, kaj mi komprenas la celon de via parolo. Ĝi, nome, penas konsentigi min al edziĝo. Jes, mi komprenas. La edzino, vi diris, estas necesa afo en la ma-strumado. Vero! Sed ne zorgu pri tio! Via espero kredeble eĉ baldaŭ plenumiĝos. Nu, nu, jes! Mi konfesas, ke mia animo jam serioze kroĉiĝis al knabino, kiun mi esperas ricevi kiei edzinon, kaj bonan, se malnovaj signoj ne trompas. — Jes, fratoj, aliaj tagoj kaj aliaj taskoj proksimiĝas al ni, kaj la mastreco, kiun mi devas preni, min treege maltrankviligas. La ŝultrojn de la mastro premas ĉi tie terura ŝarĝo, kaj granda estas lia konto ĉe la lasta juĝo. En mia respondeco vi ja nun estas ĉiuj; tion memoru. 01117
Bottom
01118
Top
TUOMAS: Du? Warum denn? TUOMAS. En via? Kial? 01118
Bottom
01119
Top
JUHANI: Ich bin euer Herr; aus meinen Fingerballen wird einmal das Blut gesaugt werden um euretwillen. JUHANI. Mi estas via mastro; el mia mano estos iam repostulata via sango. 01119
Bottom
01120
Top
TUOMAS: Ich stehe selber fllr meinen Leib und meine Seele. TUOMAS. Mem mi respondas pri mia korpo kaj mia animo. 01120
Bottom
01121
Top
TIMO: Ich auch: heheh! TIMO. Mem ankaŭ mi prirespondas; ha! 01121
Bottom
01122
Top
AAPO: Bruder Juhani, denk dran, daß solche Worte böses Blut machen. AAPO. Frato Juhani, rimarku, ke tiaj frazoj boligas la sangon. 01122
Bottom
01123
Top
JUHANI: Ich habe weder an gutes noch an böses Blut gedacht. Aber wie der Teer, wie die Klette im heißen Sommer, hakt ihr euch wie toll am leeren, bedeutungslosen Wort fest, obwohl ihr mein Herz bis in seinen innersten Winkel kennt. Das ärgert mich! JUHANI. Mi celis nek sangon nek karnon, sed kvazaŭ gudro, kvazaŭ kardofrukto en varmega somero vi kroĉiĝas furioze al negrava, sensignifa vorto, kvankam vi konas mian koron ĝisfunde. Mi indignas! 01123
Bottom
01124
Top
AAPO: Laß es sein, wie es will, und sag uns lieber, wenn du magst, wer das Mädchen ist, das dein Herz erobert hat. AAPO. ĉi tio restu, kaj diru al ni nun, se vi volas, kiu estas la knabino, kiu altiris vian koron al si. 01124
Bottom
01125
Top
JUHANI: Das will ich euch geradeheraus sagen. Das Mädel, das ich so gräßlich liebhabe, ist Förichtmuttchens Venla. JUHANI. Tion mi volas diri malkaŝe. La knabino, kiun mi multege amas, estas Venla, filino de la avino de Pindometo. 01125
Bottom
01126
Top
AAPO: Hm. AAPO. Hm. 01126
Bottom
01127
Top
JUHANI: Was sagst du? JUHANI. Kion vi diras? 01127
Bottom
01128
Top
AAPO: Ich sage nur: hm. AAPO. Hm, mi nur diras. 01128
Bottom
01129
Top
TUOMAS: Eine unangenehme Geschichte! TUOMAS. Cagrena afero. 01129
Bottom
01130
Top
SIMEONI: Venla? Ei, ei! Aber lassen wir den lieben Gott walten. SIMEONI. Venla. Jen, jen! Sed ĉio estu en la mano de la ĉiela patro. 01130
Bottom
01131
Top
AAPO: Hm, also Venla! AAPO. Hm, do Venla. 01131
Bottom
01132
Top
JUHANI: Was knuttert ihr denn da? Aber aha! ich ahne was. Gottes Sohn behüte uns! Was? So sprecht doch! JUHANI. Kion vi murmuraĉas? Sed ho ve! mi suspektas ion; kaj nin gardu la Filo de nia Sinjoro! Kion? Nun parolu kaj malpienigu viajn buŝojn! 01132
Bottom
01133
Top
AAPO: Weißt du: meine Gedanken haben sich schon jahrelang eifrig mit dem Mädchen beschäftigt. AAPO. Aŭdu: jam dum jaroj miaj pensoj okupiĝis pri la knabino. 01133
Bottom
01134
Top
SIMEONI: Und warum sollte ich bekümmert sein, wenn der Schöpfer sie mir bestimmt hat. SIMEONI. Se la Kreinto ŝin destinis por mi, kial mi ĉagre-niĝus? 01134
Bottom
01135
Top
EERO: Nein, nein. Dir ist sie bestimmt, und ich nehme sie. EERO. Eĉ neniom. Ŝi estas destinita por vi kaj mi prenos ŝin. 01135
Bottom
01136
Top
JUHANI: Was sagst du denn, Tuomas? JUHANI. Kion diras Tuomas? 01136
Bottom
01137
Top
TUOMAS: Eine heikle Geschichte! Das Mädchen gefällt mir sehr, das muß ich gestehen. TUOMAS. Cagrena afero; la knabino plaĉas al mi multe, tion mi konfesas. 01137
Bottom
01138
Top
JUHANI: Ach so, ach so. Schön! Und Timo? JUHANI. Efektive, jes. Bone! Kaj Timo? 01138
Bottom
01139
Top
TIMO: Ich mache dasselbe Geständnis. TIMO. Mi faras la saman konfeson. 01139
Bottom
01140
Top
JUHANI: Schockschwerenot! Und Eero? JUHANI.»La Filo de nia Sinjoro kaj Kusta de Kaitaranta!» Sed Eero? 01140
Bottom
01141
Top
EERO: Ich mache dasselbe aufrichtige Geständnis, ja, dasselbe aufrichtige Geständnis. EERO. Mi faras la saman sinceran konfeson, la saman sin-ceran konfeson. 01141
Bottom
01142
Top
JUHANI: Gut, sehr gut! Haha! — Und Timo auch? Timo auch? JUHAMI. Bone, tre bone! Haha! — Kaj ankaŭ Timo, eĉ Timo! 01142
Bottom
01143
Top
TIMO: Das Mädchen ist mir mächtig lieb, das muß ich gestehen. Zwar hat sie mich mal windelweich geschlagen und tüchtig ausgeklopft, als ich noch ein kleiner Piepmatz war, und an die Haue muß ich immer wieder denken; aber na! TIMO. La knabino estas al mi tre kara, tion mi konfesas. Estas vero, ke ŝi bastonadis min, birdeton, foje tre multe, batis min tiam forte, kaj vere mi memoras tiun bastonadon; nu, nu! ^JJUHANI. Silentu, silentu! ĉar nun estas la demando, ĉu vi ŝin amas. 01143
Bottom
01144
Top
JUHANI: Still, still davon! denn jetzt handelt es sich darum, ob du sie lieb hast. TIMO. Jes, jes, tion mi faras, kaj forte, se nome ankaŭ ŝi amas min. 01144
Bottom
01145
Top
TIMO: Ei ja, ei ja, das tu ich, und feste, nämlich wenn sie mich wiederliebt. JUHANI. Tiel, tiel! Ankaŭ vi baras mian vojon? 01145
Bottom
01146
Top
JUHANI: So so? Du trittst mir also auch in den Weg? TIMO. Tute ne, tute ne, se vi vere ne povas bridi vian 01146
Bottom
01147
Top
TIMO: Durchaus nicht, durchaus nicht; wenn du dein Herz wirklich nicht halten kannst, ja, dein Herz und deine Zunge. Trotzdem hab ich das Ding gern und will auch alles tun, um sie zur Frau zu bekommen. prudenton, vian prudenton kaj vian langon. Tamen mi amas la ulinon multe kaj mi volas peni laŭ miaj fortoj akiri ŝin kiel edzinon al mi. 01147
Bottom
01148
Top
JUHANI: Schön, schön! Aber was meint denn Lauri? JUHANI. Bone, bone! Sed kion diras Lauri? 01148
Bottom
01149
Top
LAURI: Was habe ich mit dem Mädchen zu schaffen? LAURI. Kion komunan mi havas kun la knabino? 01149
Bottom
01150
Top
JUHANI: Wessen Partei ergreifst du? JUHANI. Ĉe kies flanko vi staras? 01150
Bottom
01151
Top
LAURI: Ich pfeife auf die eine wie auf die andere. LAURI. Mi ne miksas min en la aferon, nek por tiu, nek por ĉi tiu partio. 01151
Bottom
01152
Top
JUHANI: Na, das gibt eine nette Suppe. JUHANI. Fariĝos el ĉi tio vera kaĉo. 01152
Bottom
01153
Top
LAURI: Ich stecke meinen Löffel nicht hinein. LAURI. En tiun mi ne ŝovos mian kuleron. 01153
Bottom
01154
Top
JUHANI: Also alle außer Lauri. Kinder, Kinder, Brüderschaft von Jukola, mein großes Geschlecht! jetzt müssen wir uns hauen, daß Himmel und Erde erbeben! Jetzt, Herzensbruder, Messer, Axt oder Holzscheit zur Hand, einer gegen alle, und alle gegen einen wie sieben Ochsen! Meinetwegen! Meine Waffe ist der Knüttel da; dies Maserholz nehme ich, und nun mag sich der gratulieren, dessen Schädel einen Span davon abkriegt. — Nehmt eure Knüttel, Jungens, und tretet vor, wenn Männerkraft in euch ist. JUHANI. Ciuj do, krom Lauri. Knaboj, knaboj, la frataro de Jukola kaj mia parencaro granda! Nun ni frapegos kaj la tero kaj la ĉielo tremegos! Nun, karaj fratoj, prenu tranĉilon, hakilon aŭ lignoŝtipon kaj unu kontraŭ ĉiuj kaj ĉiuj kontraŭ unu kiel sep bovoj! Estu tiel! Lignoŝtipo estos mia armilo; tiun ondvejnan mi kaptas, kaj se ies kapkrusto ricevos de ĝi spliton, li kulpigu sin mem. — Prenu viajn ŝtipojn, knaboj, kaj venu ĉi tien, se troviĝas en vi rezisto al viro. 01154
Bottom
01155
Top
EERO: Hier stehe ich in Waffen, wenn auch etwas kürzer als die ändern. EERO. Ĉi tie mi staras armita, kvankam iom pli malalta ol vi aliaj. 01155
Bottom
01156
Top
JUHANI: Du Dreikäsehoch! Aber warte, da seh ich wieder dies spöttische, dies hämische, dies vermaledeite Grinsen in deinem Gesicht. Mir scheint, du hältst die ganze Geschichte nur für einen Spaß. Aber ich will dich lehren. JUHANI. Vi, eta stumpaĉo! Sed jen mi ree ekvidas tiun sarkasmon, tiun kaŝitan, tiun malbenitan grimacon en via vizaĝo, kaj ŝajnas, ke vi nur vidas ludon en la tuta afero. Sed mi vin instruos. 01156
Bottom
01157
Top
EERO: Was kümmerts dich, wenn es nur mein Knüttel ernst meint. EERO. Ne zorgu pri tio, se nur mia ŝtipo agos serioze. 01157
Bottom
01158
Top
JUHANI: Ich will dich lehren. Die Knüttel in die Hand, sag ich noch einmal. JUHANI. Jes, vere mi vin instruos baldaŭ. Prenu viajn ŝtipojn, prenu viajn ŝtipojn, knaboj! 01158
Bottom
01159
Top
TIMO: Wenns denn sein muß: hier bin ich, und hier ist mein Knüttel. Ich will ja keinen Zank und Streit; aber wenns sein muß. TIMO. Ĉi tie estas mi kaj mia ŝtipo, se estas bezone. Mi ne volas havi malpacon kaj kverelon, sed se estas bezone. 01159
Bottom
01160
Top
JUHANI: Deinen Knüttel, Tuomas! JUHANI. Vian ŝtipon, Tuomas! 01160
Bottom
01161
Top
TUOMAS: Geh zum Teufel mit deinem Knüttel, Tölpel. TUOMAS. Iru al diablo kun via ŝtipo, strigo! 01161
Bottom
01162
Top
JUHANI: Schockschwerenot! JUHANI. Sidu kaj brulu! 01162
Bottom
01163
Top
SIMEONI: Gott, wie schrecklich, wie heidnisch und türkisch ist dieser Spektakel. Aber ich verzichte auf den Spaß und befehle meine Heirat dem Herrn. SIMEONI. Terura, pagana kaj turka estas ĉi tiu bruego; sed mi cedas kaj fortiriĝas el la ludo kaj transdonas miajn edziĝ. aferojn al la Sinjoro. 01163
Bottom
01164
Top
LAURI: Ich verzichte auch. LAURI. Ankaŭ mi rezignas. 01164
Bottom
01165
Top
JUHANI: Darum drückt euch nur beiseite, schert euch aus dem Weg. Nimm dein Holzscheit, Aapo, die Wände von Jukola sollen vom Bersten der Hirnschalen widerhallen; Schwefel und Pech! JUHANI. Tial vi ambaŭ fortiriĝu flanken, tiriĝu flanken for de niaj piedoj! — Prenu vian ŝtipon, Aapo, kaj eksonu la muroj en Jukola, kiam kranioj krevos. Fajro kaj kornuloj! 01165
Bottom
01166
Top
AAPO: Armselig ist doch das Menschenkind. Mir graut vor dir, Juhani, wenn ich sehe, wie deine Augen rollen und dir die Haare wie Borstengras zu Berge stehen. AAPO. Mizera estas la homido. Mi konsterniĝas, Juhani, rigardante vian aspekton nun, vidante, kiel viaj okuloj turni-ĝadas kaj via hararo staras rekte kvazaŭ hirta herbo. 01166
Bottom
01167
Top
JUHANI: Laß sie stehen, laß sie stehen. Das ist gerade der ordentliche, richtige Jussischopf. JUHANI. Lasu stari, lasu stari; ĝi estas ĝuste la ordinara kaj nefalsa johana hararo. 01167
Bottom
01168
Top
EERO: Den möchte ich wohl ein bißchen zausen. EERO. Mi havus emon ĝin iom taŭzi. 01168
Bottom
01169
Top
JUHANI: Du Däumling! Am besten, du bleibst hübsch in deiner Ecke! Weg! Ich habe Mitleid mit dir. JUHANl. Vi dikfingro! Plej bone por vi resti kviete en angulo. For, mi ekkompatas vin. 01169
Bottom
01170
Top
EERO: Stell nur beizeiten deine fürchterliche Kinnbakke da in die Ecke. Denn mit der habe ich Mitleid. Sie zittert und klappert ja schon wie ein Bettler. EERO. Portu rapide en angulon tiun vian teruran mentonon. Ĝin mi kompatas, ĉar ĝi jam tremas kaj vibras kiel almozulo. 01170
Bottom
01171
Top
JUHANI: Paß mal auf, wie der Knüttel hier klappert. Paß auf! JUHANI. Vidu, kiel ĉi tiu ŝtipo tremas, vidu. 01171
Bottom
01172
Top
AAPO: Juhani! AAPO. Juhani! 01172
Bottom
01173
Top
EERO: Hau nur zu! Aber ich glaube, es regnet zurück, und vielleicht regnets da knütteldicke Schloßen. Schlag nur zu! EERO. Ekfrapu! Mi kredas, ke repluvos de ĉi tie kaj eble pluvos hajloj grandaj kiel ŝtipoj. Frapu ĉi tien! 01173
Bottom
01174
Top
JUHANI: Gewiß! JUHANI. Jes. 01174
Bottom
01175
Top
AAPO: Du schlägst nicht, Juhani! AAPO. Vi ne frapos, Juhani! 01175
Bottom
01176
Top
JUHANI: Auf den Misthaufen mit dir, oder du nimmst deinen Knüttel und wehrst dich, sonst gerb ich dir das Fell. Nimm deinen Knüttel! JUHANI. Iru sur sterkamason vi, aŭ prenu vian ŝtipon kaj defendu vin, en alia okazo mi moligos vian kapon. Prenu vian ŝtipon! 01176
Bottom
01177
Top
AAPO: Wo ist dein Verstand? AAPO. Kie estas via prudento? 01177
Bottom
01178
Top
JUHANI: Hier in dem Maserholz. Schau, jetzt flüstert es auch ein Wörtchen. JUHANI. En ĉi tiu malmolkapa ŝtipo; vidu, nun ĝi fiustros vorteton. 01178
Bottom
01179
Top
AAPO: Wart nur, wart nur, mein Lieber, bis ich auch die Waffe in der Faust habe. — So, hier stehe ich mit meinem Wurstholz. Aber erst ein paar Worte zu der christlichen Brüderschar von Jukola, und dann übereinander her wie tolle Wölfe. — Paßt auf: Im Schaum der Wut ist der Mann eine blutdürstige Bestie, aber kein Mensch; stockblind ist er und kann nicht sehen, was recht und billig ist, und am allerwenigsten kann er im Grimm Liebessachen in Ordnung bringen. Wenn wir jetzt aber doch mal versuchten, die Geschichte, die uns Brüdern den Knüttel in die Hand gedrückt hat, vom Standpunkt der Vernunft zu beschauen, verhält es sich nach meiner Meinung so damit: Das Mädchen kann uns nicht alle liebhaben, sondern bloß einen, wenn sie überhaupt einen von uns will und Hand in Hand mit ihm des Lebens distelvolle Bahn wandeln möchte. Ich halte es daher fürs beste, wir gehen alle miteinander und zu gleicher Zeit zu ihr, tragen ihr unsre Sache vor und fragen sie mit aufrichtigem Sinn und Mund, ob sie einem von uns ihr Herz schenken könnte. Sagt sie ja, dann mag sich der beglückwünschen, dem das ersehnte Los zugefallen ist. Die ändern aber mögen sich ohne Murren in ihr Schicksal ergeben. Wer leer ausgeht, schlucke seinen Verdruß hinunter und hoffe, daß er hienieden auch noch mal die ihm bestimmte Ehehälfte finden wird. Handeln wir so, dann handeln wir wie Männer und rechte Brüder. Und dann werden die verklärten Gestalten unsrer Eltern zum schimmernden Himmelstor heraustreten und, auf dem Saum einer blinkenden Wolke stehend, werden sie auf uns niederschauen und uns mit lauter Stimme zurufen: »Recht so, Juhani, recht so, Tuomas und Aapo, recht so, Simeoni, Timo und Lauri, recht so, mein lieber Eero! Wahrlich, ihr seid Söhne, an denen wir Wohlgefallen haben!« AAPO. Atendu, frato, atendu, ĝis mi kaptos armilon en mian manon. — Jen;ĉi tie mi nun staras kun ronda ŝtipo en la mano. Sed unue kelkajn vortojn, vi kristana frataro de Jukola, kaj poste ni batalu kvazaŭ frenezaj lupoj. — Rimarku: viro en kolerego estas sangon soifanta raba besto, sed ne homo; li estas blinda por vidi, kio estas justeco kaj modereco; kaj plej malmulte Ii povas sub potenco de sia kolero plenumi amaferojn. Sed se ni nun tamen penus laŭ vidpunkto de prudento rigardi la afcron, kiu kaŭzis la ŝtipkverelon, mi kredas ke la afero estus jena. La knabino ne povas ami nin ĉiujn, nur unu solan, se ŝi volas havi el ni iun, kun kiu ŝi manon en mano volus transpasi Ia kardan altaĵon de la vivo. Laŭ mia juĝo estas plej bone, ke ni ĉiuj kune kaj samtempe iru al ŝi por sciigi serioze nian aferon demandante kun fervoraj animo kaj lango, ĉu ŝi povus al iu el ni donaci sian koron. Se la knabino konsentos, tiam tiu el ni, kiu gajnis la sopiritan loton, laŭdu sian tagon de feliĉo, sed la aliaj estu kontentaj je sia sorto sengrumble. Li, kiu ne ricevis, englutu sian ĉagrenon esperante, ke ankaŭ li renkontos surtere la kunulinon al si destinitan. Se ni agos tiel, ni agos kiel viroj kaj veraj fratoj. Kaj tiam la lumigitaj ali-formaĵoj de niaj gepatroj eliros tra la ora pordo de la ĉielo kaj, starante sur rando de brilanta nubo, ili rigardos malsupren al ni kriante per laŭta voĉo: »Jes, tiel Juhani, tiel Tuomas kaj Aapo, jen tiel, Simeoni, Timo kaj Lauri, ĝuste tiel, mia Eero-etulo! Vi estas niaj filoj, la amataj, en kiuj ni havas plezuron.» 01179
Bottom
01180
Top
JUHANI: Hols der Henker, Mensch, du sprichst ja wie ein Engel vom Himmel. Es fehlt nicht viel, so bringst du mich zum Weinen. JUHANl. Viro, vi parolas, diablo prenu, kiel ĉiela anĝelo, kaj ne mankas multe, ke vi kaŭzas al mi ploron. 01180
Bottom
01181
Top
SIMEONI: Wir danken dir, Aapo. SIMEONI. Ni dankas vin, Aapo. 01181
Bottom
01182
Top
JUHANI: Danke schön. Sieh her, ich schmeiße meinen Knüttel weg. JUHANI. Dankon. Tien mi fetas mian ŝtipon. 01182
Bottom
01183
Top
TIMO: Ich auch. Und so endet ja der Streit, wie ich gleich am Anfang gewünscht habe. TIMO. Tien ankaŭ mi. Kaj ĉi tiu kverelo finiĝis kiel mi jam komence volis. 01183
Bottom
01184
Top
SIMEONI: Aapo hält uns den Spiegel vor, und dafür laßt uns ihm danken. SIMEONI. Aapo tenas spegulon antaŭ ni, kaj ni danku lin pro tio. 01184
Bottom
01185
Top
EERO: Ja, laßt uns ihm danken und den richtigen simeonischen Lobgesang anstimmen. EERO. Lin ni danku, ni kantu veran »benon de Simeono». 01185
Bottom
01186
Top
SIMEONI: Wieder Spott, Spott und Stichelei! SIMEONI. Moko, moko kaj rikano ree! 01186
Bottom
01187
Top
TIMO: Treib nur keinen Spott mit Gottes Wort und dem simeonischen Lobgesang, Eero. TIMO. Ne moku, Eero, vortojn de Dio, benon de Simeono. 01187
Bottom
01188
Top
AAPO: Ach, so jung und so verstockt. AAPO. Ho, tiel juna kaj tiel obstina! 01188
Bottom
01189
Top
SIMEONI: So jung und so verstockt! Eero, Eero! Ja, jetzt sage ich nichts weiter, aber ich seufze um dich. SIMEONI. Tiel juna kaj tiel obstina! Eero, Eero! Jes, nun mi nenion plu diros, mi ĝemas pro vi. 01189
Bottom
01190
Top
JUHANI: Ich prophezeie dir aber, Eero, daß wir dir ein-oder zweimal eine Portion nach väterlicher Art zuteilen werden. Denn unsre Mutter hat dich zu zärtlich erzogen. JUHANI. Mi profetas, Eero, ke ni devos unu du fojojn doni al vi vere »el patra mano». ĉar nia patrino edukis vin tro milde. 01190
Bottom
01191
Top
SIMEONI: Wir müssen ihn züchtigen, solange sein Herz noch jugendlich geschmeidig und biegsam ist. Aber laßt uns das mit liebender Hand tun, nicht in der Hitze des Zornes. Die Züchtigung im Zorn treibt Teufel ein, aber nicht aus. SIMEONI. Ni devos lin puni dum lia koro ankoraŭ estas mola kaj fleksebla pro juneco; sed ni faru tion per ama mano kaj ne en kolero de malamo. Punado malama pelas diablojn internen, ne eksteren. 01191
Bottom
01192
Top
EERO: Sieh mal, so! Was? Ganz mit liebender Hand! EERO. Jen tie, kaj vere el ama mano. 01192
Bottom
01193
Top
SIMEONI: Oh, der Gottlose, hat mich geschlagen! SIMEONI. Vidu la malpiulon, li min batis! 01193
Bottom
01194
Top
EERO: Gerade auf die Gusche. Da soll einem nicht die Galle überlaufen! EERO. Kaj rekte sur la buŝegon. Jam pro malpli la gal-veziko krevis. 01194
Bottom
01195
Top
JUHANI: Komm doch mal her, Kleiner. Timo, gib mir den Stock dort aus der Ecke. JUHANI. Venu ĉi tien, knabeto. Timo, donu la bastonon, kiu estas en angulo tie. 01195
Bottom
01196
Top
SIMEONI: Jawohl, Juhani, leg ihn hübsch übers Knie, ich zieh ihm die Hosen runter. SIMEONI. Jen, Juhani, tenu lin bone sur viaj genuoj, mi tiros malsupren lian pantalonon. 01196
Bottom
01197
Top
EERO: Teufel! Ja nicht! EERO. Ne, ne pro infero! 01197
Bottom
01198
Top
JUHANI: Da hilft kein Zappeln, Krieps! JUHANl. Vane vi baraktas, aĉulo. 01198
Bottom
01199
Top
SIMEONI: Laß ihn nur nicht los. SIMEONI. Ne liberigu lin. 01199
Bottom
01200
Top
JUHANI: Seht mal den Kaulbarsch an. Aber los kommst du nicht, nein. JUHANI. Jen, vidu la perĉon. Sed vi ne liberiĝos, ne.] 01200
Bottom
01201
Top
EERO: Schlagt nur zu, ihr Verfluchten, dann steck ich die ganze Bude in Brand. Wahrhaftig, dann gibts Feuer und Qualm, Feuer und Qualm. EERO. Se vi batos, vi sentaŭguloj, mi metos fajron sub la domangulon. Vere mi faros fajron kaj fumon, fajron kaj fumon mi faros! 01201
Bottom
01202
Top
JUHANI: Diese Galle! die ganze Bude steckst du in Brand? Oh, diese Galle! JUHANI. Kia galo! Ĉu fajron vi metos sub la domangulon? Ho, kia galo! 01202
Bottom
01203
Top
SIMEONI: Der Herr behüte die Galle! SIMEONI. Dio gardu, kia galo! 01203
Bottom
01204
Top
JUHANI: Den Stock her, Timo! JUHANI. La bastonon ĉi tien, Timo! 01204
Bottom
01205
Top
TIMO: Ich kann ihn ja'nicht finden. TIMO. Mi ne trovas ĝin. 01205
Bottom
01206
Top
JUHANI: Du Blindekuh, siehst du ihn denn nicht dort in der Ecke! JUHANI. Vi blindulo, ĉu vi ne vidas ĝin en la angulo tie? 01206
Bottom
01207
Top
TIMO: Den da? Den Birkenknüttel? TIMO. Cu ĉi tiu? betula? 01207
Bottom
01208
Top
JUHANI: Eben den. Reich ihn her. JUHANI. ĉuste tiu; alportu ĝin. 01208
Bottom
01209
Top
SIMEONI: Hau drauf, aber vernünftig und nicht ganz mit aller Kraft. SIMEONI. Batu, sed saĝe kaj ne per tro multa forto. 01209
Bottom
01210
Top
JUHANI: Ich weiß schon. JUHANI. Jes, mi scias. 01210
Bottom
01211
Top
LAURI: Nicht einen Schlag, sage ich! LAURI. Eĉ ne unu baton, mi diras! 01211
Bottom
01212
Top
TUOMAS: Laß den Jungen gehn! TUOMAS. Lasu la knabon en paco! 01212
Bottom
01213
Top
JUHANI: Er braucht was auf den Hintern. JUHANI. Li bezonas iom sur sian voston. 01213
Bottom
01214
Top
LAURI: Nicht mit einem Finger rührst du ihn an. LAURI. Nun vi eĉ per via fingro ne tuŝu lin. 01214
Bottom
01215
Top
TUOMAS: Laß denjungen los! Auf der Stelle! TUOMAS. Delasu la knabon! Tuj! 01215
Bottom
01216
Top
TIMO: Verzeih ihm noch dies eine Mal, nur dies eine Mal noch. TIMO. Li havu pardonon, la Eero-knabo, ĉi tiun fojon an-koraŭ. 01216
Bottom
01217
Top
SIMEONI: Jawohl, verzeihen, verzeihen, bis Disteln und Unkraut den Weizen erstickt haben. SIMEONI. Pardonon, pardonon, ĝis kardo kaj dornoj sufokos la tritikon. 01217
Bottom
01218
Top
LAURI: Rühr ihn nicht an! LAURI. Ne tuŝu lin. 01218
Bottom
01219
Top
AAPO: Wir wollen ihm verzeihen. Und so versuchen wir feurige Kohlen auf sein Haupt zu sammeln. AAPO. (J.Ni pardonu al li; kaj tiel ni penos amasigi fajrajn karbojn sur lian kapon. 01219
Bottom
01220
Top
JUHANI: Geh und danke deinem Schöpfer. JUHANI. Iru nun kaj danku vian sorton. 01220
Bottom
01221
Top
SIMEONI: Und bitte Gott, daß er dir ein neues Herz, einen neuen Sinn und eine neue Zunge schenkt. SIMEONI. Kaj petegu Dion, ke li donacu al vi novajn koron, animon kaj langon. 01221
Bottom
01222
Top
TIMO: Ich geh aber jetzt schlafen. TIMO. Sed mi kuŝiĝos. 01222
Bottom
01223
Top
AAPO: Laßt uns noch einen Punkt besprechen. AAPO. Ni traktu ankoraŭ unu paragrafon. 01223
Bottom
01224
Top
TIMO: Schlafen geh ich. Komm, Eero, wir gehen schlafen und vergessen den Ameisenhaufen der Welt, dies elende Krabbelnest, das im Regen dampft und raucht. Komm, Eero. TIMO. Mi kuliĝos. venu kun mi, Eero; ni kuŝiĝu kaj for-gesu ĉi tiun formikneston de Ia mondo, la mizeran formikejon, kiu en pluvo vaporas kaj eligas fumon. Venu, Eero! 01224
Bottom
01225
Top
JUHANI: Was willst du denn da noch besprochen haben? JUHANI. Sed kia estas la paragrafo, kies plenumon vi volas? 01225
Bottom
01226
Top
AAPO: Gott bessers! Es steht ja so, daß wir das A noch nicht kennen, den ersten Buchstaben im Abc-Buch, und doch ist es die unumgängliche Pflicht des christlichen Bürgers, daß er lesen kann. Dazu können wir durch Gesetzes-, durch Kirchengesetzesmacht gezwungen werden. Und ihr wißt ja, welche Staats-maschine uns erwartet und uns mit ihren Zähnen an sich reißen möchte, wenn wir nicht gutwillig lesen lernen. Der Fußblock wartet unser, Brüder, der schwarze Fußblock, der mit seinen runden Löchern grausig gähnend wie ein schwarzer Eber im Vorhaus der Kirche hockt. Dies ist die Höllenzange, mit der uns unser Propst gedroht hat, und er macht aus seiner Drohung Ernst, wenn er nicht den emsigsten Fleiß an uns gewahr wird; das ist sicher. AAPO. Dio gardu! estas ja tiel, ke ni ne konas eĉ la unuan literon en la abocolibro, A, kaj tamen estas legoscio nepra devo de kristana civitano. Sed al tio oni povas devigi nin per leĝa potenco, per potenco de la eklezia leĝo. Kaj vi scias, kia ŝtata maŝino nin atendas kaj volas nin kapti per siaj dentoj, se ni ne dece lernos legi. Piedtrabo ja nin atendas, fratoj, nigra piedtrabo, kiu kun siaj rondetaj truoj kuŝaĉas tie en la preĝeja vestiblo kiel nigra virporko. Custe per ĉi tiu infera prenilo nia preposto nin minacis, kaj li plenumos sian minacon, se li ne vidos ĉe ni ĉiutagan diligenton kaj ekzercadon, tio estas certa afero. 01226
Bottom
01227
Top
JUHANI: Ich brings nicht fertig lesen zu lernen. JUHANI. Estas neeble Ierni legi. 01227
Bottom
01228
Top
AAPO: Die Menschen haben dies Kunststück früher auch fertiggebracht. AAPO. Homoj faris tiun lertaĵon ankaŭ pli frue. 01228
Bottom
01229
Top
TUOMAS: Da könnte man schwitzen! TUOMAS. Vere ĉe tio viro ŝvitadus. 01229
Bottom
01230
Top
JUHANI: Und pusten. Und ich habe einen so harten Kopf. JUHANI. Kaj spiregadus. Mi havas tiom malmolan kapon! 01230
Bottom
01231
Top
AAPO: Aber ein starker Wille bringt den Menschen durch graue Felsen. Laßt uns nur anfangen; wir holen uns Abc-Bücher aus Hämeenlinna und gehen beim Kantor in die Schule, wie es unser Propst befohlen hat. Das laßt uns tun, ehe man uns auf Kosten des Staates abholt. AAPO. Tamen forta volo kondukas viron eĉ tra griza ŝtono. Ni ekkaptu la aferon, ni venigu por ni abocolibrojn el Hameen-linna kaj ni iru al la kantoro por lerni Iegi, kiel estas ordono de nia preposto. Tion ni faru antaŭ ol oni nin alkondukos per ŝtata devigo. 01231
Bottom
01232
Top
JUHANI: Ich fürchte, es muß sein. Ich fürcht es. Gott sei uns gnädig! Aber laßt uns dies morgen weiterplanen, jetzt wollen wir uns zur Ruhe begeben. JUHANI. Mi timas, ke tio devas esti farata, mi timas. Dio indulgu nin. Sed restu por morgaŭ ĉi tiu ideo, kaj ni kuŝiĝu. 01232
Bottom

Kapitel 02 capitro

: |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger|-dan|-spa|-ita|-fra|-epo| - |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger-|dan-|spa-|ita-|fra-|epo| (de-eo) :
Kapitel: |01|01|01|02|02|02|03|03|03|03|04|04|04|05|05|06|06|06|06|06|07|07|08|08|08|09|09|09|09|10|11|11|12|13|13|13|14|14| :capitro
Download Die sieben Brüder o Sep fratoj descargar
02001
Top
Es ist ein stiller Morgen im September. Der Tau schimmert auf den Feldern, der Nebel treibt über die Wipfel der verwelkten Büsche und vergeht schließlich in der Höhe. An diesem Morgen haben sich die Bruder sehr mürrisch und schweigsam erhoben, haben sich gewaschen, sich gekämmt und ihre Sonntagskleider angezogen. Denn heute — so haben sie beschlossen — wollen sie zum Küster in die Schule gehen. Estas kvieta matcno de septembro. Roso brilas sur herbejo, nebulo turniĝadas ĉirkaŭ flaviĝintaj folioj kaj fine malaperas en la alto. Ci tiun matenon la fratoj ellitiĝis tre koleraj kaj senvortaj, lavis siajn vizaĝojn, brosis siajn harojn kaj vestis sin per festvestoj. Ĉar hodiaŭ ili decidis ekiri al la kantoro por lcrni legadon. 02001
Bottom
02002
Top
Sie verzehren eben ihr Frühmahl am langen Fichtenholztisch vonjukola, und die braunen Erbsen scheinen ihnen wohl zu munden, obgleich ihr Gesicht nicht freudig strahlt, sondern ein düsterer Zug von Verdruß Uber ihren Brauen ruht; der Gedanke an den Gang zum Kantor, den sie gleich antreten wollen, hat ihn dort hingezeichnet. Doch beeilen sie sich nach beendeter Mahlzeit nicht besonders mit dem Aufbruch; noch eine Weile bleiben sie sitzen, um auszuruhen. Stumm sitzen sie da, und der eine starrt niedergeschlagen auf den Fußboden, während ein anderer die Fibel mit dem roten Rücken betrachtet und ihre dicken Blätter langsam um wendet. Am Sudfenster der Stube sitzt Juhani und schaut nach dem steinigen Hügel hinauf, in den dichten Tannenwald, aus dem die Kate des Föhrichtmutt-chens mit den roten Türpfosten herüberschimmert. Ili manĝas nun sian matenmanĝon ĉe la longa, pinligna tablo de Jukola, kaj ŝajnas, ke la brunaj pizoj gustas bone al ili, kvankam iliaj vizaĝoj ne estas ĝojaspektaj, sed ĉagrena kolereto ŝvebas sur iliaj brovoj; penso pri la lernejvizito, kiun ili tuj devos cntrepreni, kaŭzis ĉi tion. Post la manĝo ili tamcn ne tuj ekiris, sed ili sidiĝis por ripozi ankoraŭ momenton. Silente ili sidis, kaj iu fikse rigardis malgajc la plankon, alia rigardis la ruĝkovrilan abocolibron, turnante ĝiajn dikajn foliojn. Ce la suda fenestro de Ia ĉambro sidas Juhani rigardante supren al la ŝtona altaĵo kaj al la densa pinaro, kie estas videbla la ka-bano de la avino, kabano kun ruĝafosta pordo. 02002
Bottom
02003
Top
JUHANI: Dort auf dem Steig geht Venla; und einen flinken Schritt hat sie. JUHANI. Vcnla tie paŝas sur la vojeto, kaj estas ŝia irado rapida. 02003
Bottom
02004
Top
AAPO: Gestern wollte doch das Muttchen mit der Tochter zu ihren Verwandten nach Tikkala, Rüben köpfen und Preiselbeeren pflücken, und dort wollen sie bis spät in den Herbst bleiben. AAPO. Kaj hieraŭ devis la patrino kaj la filino iri al parencoj en Tikkala por senfoliigi rapojn kaj kolekti vakciniojn, restantc tie ĝis malfrua aŭtuno. 02004
Bottom
02005
Top
JUHANI: Bis spät in den Herbst? Das gefällt mir gar nicht. Wahrscheinlich tun sies. In Tikkala ist aber dieses Jahr ein Knecht, ein forscher Kerl und großer Schwerenöter; all unser Hoffen ginge da bald in die Brüche. Drum wärs ja das beste, wir erledigten auf der Stelle die bewußte Angelegenheit und stellten die Frage, die Frage der Fragen. Gehn wir also zu dem Mädel und fragen sie, ob sich ihr Sinn lenken lassen und ihr Herz entzünden möchte. JUHANI. Ĉu ĝis malfrua aŭtuno? Mi tre maltrankviliĝas. Certc ili iros; sed en Tikkala estas ĉi tiun jaron servisto, kiu estas belaspekta knabo kaj granda petolulo, kaj malaperus tie la espero de ni ĉiuj. plej bonc cstas do fari senprokraste la stran-gan manovron, prezenti demandon, la demandon de ĉiuj de-mandoj. Ni iru por demandi la knabinon, ĉu ŝia animo volus subiĝi kaj ŝia koro ekflami. 02005
Bottom
02006
Top
TUOMAS: Ich glaube auch, das ist das beste. TUOMAS. Ankaŭ mi opinias, ke tio estus plej bona. 02006
Bottom
02007
Top
TIMO: Ich auch. TIMO. Ankaŭ mi. 02007
Bottom
02008
Top
JUHANI: Ja, ja! Also jetzt nichts weiter als alle zusammen und zu gleicher Zeit auf die Freite gezogen, daß es schnappt. Ja, ja! Der Herr behüte uns! Aber da hilft nichts als freien, freien! Wir stecken gerade in unsern besten Kleidern, sind gewaschen und gekämmt. Und von außen sind wir ganz wie Christenmenschen: sauber und wie neugeboren. — Nein, das gefällt mir gar nicht. — Aber auf, zu Venla! jetzt ist die angenehme Zeit. JUHANI. Jes, jes! nenion alian ĉi tiun fojon, nur ĉiuj al svato kaj samtempe kiel bravuloj. Jes, jes! la Sinjoro nin gardu! sed nenio helpas, nur al svato, al svato. Nun ni estas en vestoj plej bonaj, lavitaj kaj brositaj; tuta nia eksteraĵo similas krista-nan homon: pura kaj kvazaŭ denovc naskiĝinta. — Mi tre maltrankviliĝas. — Sed al Venla! Nun estas akcepta tcmpo. 02008
Bottom
02009
Top
EERO: Und mag es auch der Tag des Heils werden. EERO. Kaj estu ĝi la tago de savado. 02009
Bottom
02010
Top
JUHANI: Des Heils? Für wen? Was? Aha! Was meinst du damit, Kleiner? JUHANI. Kies tago de savado, kies? Ho! kion vi kredas, knabo? 02010
Bottom
02011
Top
EERO: Vielleicht für uns alle. EERO. Prcfere por ni ĉiuj. 02011
Bottom
02012
Top
JUHANI: Mit ändern Worten: du meinst, sie würde unser aller Frau? JUHANI. Alie dirite, ke ŝi fariĝu edzino de ni ĉiuj. 02012
Bottom
02013
Top
EERO: Mag sein. EERO. Estu tiel. 02013
Bottom
02014
Top
JUHANI: Nee nee! JUHANI. Ĉu vcre! 02014
Bottom
02015
Top
SIMEONI: Wie, in Gottes Namen, wäre das möglich? SIMEONI. Pro Dio, kiel tio estus ebla? 02015
Bottom
02016
Top
EERO: Bei Gott ist kein Ding unmöglich. Laßt uns alle einmütig glauben, hoffen und lieben. EERO. Nenio por Dio estas nepovebla. Ni fidu, esperu, kaj amu ĉiuj unuanime. 02016
Bottom
02017
Top
JUHANI: Still, Eero! denn wir gehen jetzt auf die Freite und auf demselben Weg mit dem Quersack über der Schulter zur Schule. JUHANI. Silentu, Eero! ĉar nun ni iros por svati kaj tuj poste al lerncjo kun dupoŝa manĝaĵosako sur la ŝultro. 02017
Bottom
02018
Top
AAPO: Damit wir aber unser Werk mit Ehren zu Ende fuhren, schlage ich vor, daß einer von uns in der Hütte sozusagen den Wortführer macht. AAPO. Sed por agi saĝe, unu el ni estu kvazaŭ pledanto tie en la kabano. 02018
Bottom
02019
Top
JUHANI: Ein wichtiger Punkt! Dazu bist du ja aber wie geschaffen. Du hast schöne Anlagen; deine Rede erweckt einem immer Feuer und Blitze in der Brust. Wahrhaftig! Du bist zum Pfarrer geboren. JUHANI. Grava paragrafo. sed vi ja estas kvazaŭ fandita por tiu okupo. Vi havas bonajn talentojn; via parolo ĉiam vekas fajron kaj fulmon en vira koro. Vere vi estas naskiĝinta por esti pastro. 02019
Bottom
02020
Top
AAPO: Was weiß ich groß? Und was reden wir von Anlagen? Hier in den Wäldern verschwinden sie im Nebel der Unwissenheit, vergehen wie ein rieselnder Bach im Sand. AAPO. Kion scias mi? kaj kial ni parolas pri talentoj? Ci tie en la arbaroj ili malapcras en nekonata nebulo, malaperas kiel lirlanta rivereto en sablo. 02020
Bottom
02021
Top
JUHANI: Es ist ein Unglück, daß du nicht in die Schule gekommen bist. JUHANI. Malmilda sorto ne lasis vin iri lernejon. 02021
Bottom
02022
Top
AAPO: Wo hätte unser Hof die Mittel dazu hernehmen sollen? Denkt doch dran: mehr als einmal muß der Sack zwischen Heim und Schule tanzen, ehe der Junge im Predigtkasten wettert. — Aber zur Sache, zu der Heiratssache. Meinetwegen seis, wie ihr wollt. Ich trete als Sprecher für uns alle zusammen vor und werde versuchen, wie ein kluger Mann zu reden. AAPO. Kie nia bieno estus ricevinta monrimedojn por min lernigi? Memoru: longe^devas la manĝosako pendoladi inter hejmo kaj lernejo, antaŭ ol knabo estos en lignosako. — Sed ree al la afero, Ia edziĝafero. Estu laŭ via volo. Mi ekpaŝos antaŭ vi kiel komuna parolgvidanto kaj penos vortumi kiel saĝa viro. 02022
Bottom
02023
Top
JUHANI: Dann ans Werk. — Herrjesses! Aber es hilft ja nichts. Nein, allen Ernstes ans Werk. Unsre Säcke lassen wir vor der Hütte, und Lauri, der hier kein Pferd in der Schwemme hat, wird sie vor den Schweinen schützen. Auf! Und laßt uns mit dem Abc-Buch in der Hand in das Brauthaus treten, das gibt uns etwas von Feierlichkeit. JUHANI. De parolo al ago! Dio gardu! Sed nenio helpas, ni tuj transiru de parolo al ago. Niajn sakojn ni lasos ekster la kabano de la avino, kaj Lauri, kiu havas neniun bruton ĉe tiu fonto, ilin gardu de porkoj. Ni ekiru nun! kaj ni eniru en la domon de la fianĉino kun la abocolibro en la mano; tio donos al ni kvazaŭ iom da solencco. 02023
Bottom
02024
Top
EERO: Besonders, wenn wirs so halten, daß man das Blatt mit dem Hahn sieht. EERO. Precipe, se ni tenos ĝin tiel, ke la kokfolio estos videbla. 02024
Bottom
02025
Top
JUHANI: Schon wieder?! Aber beim Hahn fällt mir der gräßliche Traum ein, der mich letzte Nacht gequält hat. JUHANI. Ĉu ree? Sed parolante pri koko mi memoras Ia teruran sonĝon, kiu turmentis min la lastan nokton. 02025
Bottom
02026
Top
SIMEONI: Erzähl ihn; vielleicht enthält er eine heilsame Warnung für uns. SIMEONI. Rakontu ĝin; eble ĝi cstas por ni utila averto. 02026
Bottom
02027
Top
JUHANI: Ja, mir träumte, dort auf dem Ofen stände ein Hühnernest mit sieben Eiern drin. JUHANI. Mi sonĝis, ke tie supre sur la forno estis kokin-nesto kaj en ĝi sep ovoj. 02027
Bottom
02028
Top
SIMEONI: Die sieben Jukolabrüder! SIMEONI. La sep filoj de Jukola! 02028
Bottom
02029
Top
JUHANI: Aber eins von den Eiern war spaßig klein. JUHANI. Sed unu ovo estis mirinde malgranda. 02029
Bottom
02030
Top
SIMEONI: Eero! SIMEONI. Eero! 02030
Bottom
02031
Top
JUHANI: Da starb der Hahn. JUHANI. La koko mortis. 02031
Bottom
02032
Top
SIMEONI: Unser Vater! SIMEONI. Nia patro! 02032
Bottom
02033
Top
JUHANI: Da starb die Henne. JUHANI. La kokino mortis! 02033
Bottom
02034
Top
SIMEONI: Unsre Mutter! SIMEONI. Nia patrino! 02034
Bottom
02035
Top
JUHANI: Und dann machten sich sofort alle Mäuse, Ratten und Wiesel der ganzen Welt über das Nest her. — Sagt, was bedeutet dies Getier? JUHANI. Postc ĉiuj musoj, ratoj kaj ermenoj de la mondo atakis la neston. — Kion signifas tiuj bestoj? 02035
Bottom
02036
Top
SIMEONI: Unsre sündigen Begierden und die weltliche Lust. SIMEONI. Niajn pekajn deziregojn kaj la mondan volupton. 02036
Bottom
02037
Top
JUHANI: Ich glaube auch. — Es kamen die Wiesel, die Ratten und die Mäuse, tänzelten und schwänzelten, schnubberten und knubberten an den Eiern herum, die bald zerbrachen, und da stieg aus dem kleinen Ei ein scharfer, beißender Gestank. JUHANI. Verŝajnc tiel. — La ermenoj, Ia ratoj kaj la musoj venis kaj bruante kaj klakante rulis kaj turnis la ovojn, kiuj baldaŭ disrompiĝis, kaj el tiu malgranda ovo venis tre mal-bona odoro. 02037
Bottom
02038
Top
SIMEONI: Paß auf, Eero. SIMEONI. Rimarku tion, Eero. 02038
Bottom
02039
Top
JUHANI: Die Eier gingen kaputt, und eine schreckliche Stimme, wie das Getöse von vielen Wasserfällen, rief mir vom Ofen herunter ins Ohr: »Alles ist zerbrochen, und das ist ein großer Bruch!« So riefs. Aber schließlich fingen wir doch an, den Mischmasch zusammenzukratzen und zu kochen, und bekamen den bekannten Eierpamp daraus; und wir verzehrten ihn mit großem Wohlbehagen und gaben auch unsern Nachbarn davon ab. JUHANI. La ovoj estis disrompitaj, kaj terura voĉo kiel bruego de multaj akvoj nun kriis en mian orelon de sur la forno: »ĉio estas disrompita, kaj granda estis la disrompado!» Tiel oni kriis, sed ni komencis fine kolekti kaj kuiri Ia disrom-pajon kaj ni ricevis el ĝi fine tiel nomatan kirlovaĵon; kaj ni manĝis ĝin kun plezuro kaj donis ankaŭ al niaj najbaroj. 02039
Bottom
02040
Top
EERO: Ein hübscher Traum. EERO. Bona sonĝo. 02040
Bottom
02041
Top
JUHANI: Ein bittrer! ein bittrer! Du stankst darin wie die Hölle. Ein sehr bittrer Traum, den ich da von dir geträumt habe, mein Lieber. JUHANI. Amara, amara: vi odoraĉis kiel infero. Treamaran sonĝon mi havis pri vi, knabo. 02041
Bottom
02042
Top
EERO: Ich habe aber von dir einen wirklich guten Traum geträumt. Mir träumte nämlich, daß dir der Abc-Buchhahn zum Lohn für deinen Fleiß und deine Klugheit einen großen Berg Zuckereier gelegt hat. Du freutest dich mächtig und lutschtest sie. Mir hast du sogar auch welche gegeben! EERO. Sed mi havis pri vi tre dolĉan sonĝon; mi sonĝis, ke la koko de abocolibro, por rekompenci vian diligenton kaj saĝon, demetis sufiĉe grandan amason da karameloj kaj suker-pecoj. Vi ĝojis multe kaj maĉis viajn dolĉaĵojn; vi donis eĉ al mi. 02042
Bottom
02043
Top
JUHANI: Ach! dir habe ich auch welche gegeben! Das war aber nett von mir. JUHANI. Mi donis eĉ al vi. Tio ja estis bone farita. 02043
Bottom
02044
Top
EERO: Wann tut eine Gabe weh? EERO. »Cia dono estas bono.» 02044
Bottom
02045
Top
JUHANI: Niemals. Und erst, wenn ich dir was mit dem Stöckchen gäbe. JUHANI. Certe; precipe se mi donus iom per bastono. 02045
Bottom
02046
Top
EERO: Warum denn nur etwas? EERO. Kial nur iom? 02046
Bottom
02047
Top
JUHANI: Halt den Schnabel, Dussel! JUHANI. Fermu vian faŭkon, bovidaĉol 02047
Bottom
02048
Top
TUOMAS: Tut das beide, und laßt uns aufbrechen. TUOMAS. Faru tiel ambaŭ kaj ni ekiru. 02048
Bottom
02049
Top
AAPO: Und jeder seinen Sack und sein Abc-Buch zur Hand. AAPO. Ciu kunprenu sian sakon kaj sian abocolibron. 02049
Bottom
02050
Top
So gingen sie fort und gedachten, um der Nachbarin Tochter zu freien. Stumm schritten sie im Gänsemarsch über die Kartoffelmiete, stiegen den steinigen Pfad hinauf und standen endlich vor Föhrichtmutt-chens Hütte. Tiel ili ekiris por svati la filinon de la najbaro. Unu post alia, silentaj ili preterpasis la deklivon kun terpomkeloj, iris laŭ la ŝtona altaĵeto supren kaj staris fine antaŭ la kabano de la avino de Pindometo. 02050
Bottom
02051
Top
JUHANI: Hier sind wir, und hier lassen wir unsre Säcke. Und du, Lauri, bleibst als treuer Wächter dabei sitzen, bis wir aus dem Brauthaus zurückkommen. JUHANI. Ci tie ni estas, ĉi tien ni metos la saketojn; kaj vi, Lauri, sidu kiel fidela gardisto, ĝis ni revenos el la ĉambro de la fianĉino. 02051
Bottom
02052
Top
LAURI: Bleibt ihr lange drin? LAURI. Ĉu vi restos tie longe? 02052
Bottom
02053
Top
JUHANI: Bis wir mit unsrer Sache glücklich fertig sind. — Hat jemand einen Ring bei sich? JUHANI. Tiom Ionge, kiom postulas la sukceso de nia afero. — Cu iu havas ringon? 02053
Bottom
02054
Top
EERO: Den brauchst du nicht. EERO. Ci ne estas bezonata. 02054
Bottom
02055
Top
JUHANI: Hat jemand einen Ring in der Tasche? JUHANI. ĉu iu havas ringon en la poŝo? 02055
Bottom
02056
Top
TIMO: Ich nicht, und die ändern wohl auch nicht. Aber da haben wirs: ein Junggeselle sollte immer einen blinkenden Ring im Beutel tragen. TIMO. Ne mi kaj, laŭ mia scio, ankaŭ ne la aliaj. Tiel estas: juna viro devus ĉiam iri kun brilanta ringo en sia poŝo. 02056
Bottom
02057
Top
JUHANI: Donnerwetter! Da stehen wir nun. Und gestern war Iisakki, der Hausierer, bei uns, von dem ich gut einen Ring und ein Halstuch hätte kaufen können, aber daran hab ich nicht gedacht. JUHANl. Diablo! Ĉi tic ni staras nun. Kaj hieraŭ estis ĉe ni la rusa kolportisto Isaako, de kiu mi estus povinta aĉeti kaj ringon kaj koltukon, sed mi, porko, pri tio ne ekpensis. 02057
Bottom
02058
Top
AAPO: Die Sachen können wir uns hinterher kaufen. Und überhaupt ist es zunächst am wichtigsten, daß wir sicheren Bescheid erhalten, ob einer und wer von uns diesen fröhlichen Kauf tun soll. AAPO. Tiujn aĵojn ni povos aĉeti al ni poste. Kaj plej bonc estas unue por ni sciiĝi certe, ĉu iu el ni kaj kiu faros tiun ĝojigan aĉeton. 02058
Bottom
02059
Top
JUHANI: Wer hat denn da die Tür aufgemacht? Venla? JUHANI. Kiu malfermctis Ia pordon? Cu Venla? 02059
Bottom
02060
Top
TIMO: Die Alte, das Hakenkinn. TIMO. La maljunulinaĉo ja estis, la kurbmentona. 02060
Bottom
02061
Top
JUHANI: Venlas Spinnrad schnurrt drinnen wie ein vergnügter Mistkäfer am Sommerabend, wenn er schönes Wetter prophezeit. Nun hinein! Wo ist denn mein Abc-Buch? JUHANI. La ŝpinilo de Venla zumas kvazaŭ fekskarabo somervcspere antaŭdirante serenan veteron. Ni iru nun! Kie estas mia abocolibro? 02061
Bottom
02062
Top
AAPO: Du hasts ja in der Hand, Bruder. Dir ist wohl nicht ganz wohl, du Gottesgeschöpf? AAPO. En via mano, mia frato. Vi, kreaĵo de Dio, ŝajne estas iom konfuzita. 02062
Bottom
02063
Top
JUHANI: Keine Not, Brüder. Aber ich bin doch nicht etwa rußig im Gesicht? JUHANI. Neniaj zorgoj, mia frato. Sed mi ja ne estas fulga en mia vizaĝo, aŭ kicl? 02063
Bottom
02064
Top
EERO: Woher denn? Rein bist du und warm wie ein frischgelegtes Ei. EERO. Tute ne, vi estas pura kaj varma kiei ĵus demetita ovo. 02064
Bottom
02065
Top
JUHANI: Dann los! JUHANI. Ni iru nun! 02065
Bottom
02066
Top
EERO: Wartet mal! Ich bin der Jüngste und darf euch wohl die Tür öffnen und selber zuletzt hineingehen. Tretet ein. EERO. Atendu! Mi estas la plej juna kaj mia devo estas malfcrmi por vi la pordon kaj veni mem kiel la lasta. Eniru! 02066
Bottom
02067
Top
Sie traten in die niedrige Hütte des Föhrichtmutt-chens, Juhani voran mit weit aufgerissenen Augen und mit Haaren, die ihm zu Berge standen wie die Borsten dem Stachelschwein; und die ändern folgten ihm auf den Fersen getreulich und mit ernsten Mienen. Sie gingen hinein, und Eero schlug mit einem Knall die Tür hinter ihnen zu, blieb jedoch selbst draußen und setzte sich mit einem verschmitzten Grinsen auf den Acker nieder. Ili eniris en la malaltan kabanon de la avino, Juhani unue, kun fiksrondaj okuloj kaj kun starantaj haroj kiel la haregoj de histriko, kaj la aliaj lin sekvis fidele kaj serioze tuj poste. Tiel ili eniris kaj Eero fermis Ia pordon post ili, sed restis mem ekstere, sidiĝis sur la herbejo kun ironia rideto sur la lipoj. 02067
Bottom
02068
Top
Die Alte aber, in deren Hütte die fünf Brüder nun als Freier stehen, ist eine rüstige und rührige Frau. Sie lebt von der Hühnerzucht und vom Beerenpflücken. Im Sommer und Herbst bückt sie sich fleißig auf den stubben -reichen Halden nach Erd- und Preiselbeeren, bückt sich und schwitzt zusammen mit ihrer Tochter Venla. Das Mädchen gilt für schön. Ihr Haar ist rostbraun, ihr Blick schlau und scharf, ihr Mund schwellend, wiewohl fast zu breit. Von Wuchs ist sie klein, aber breitschultrig und drall, und kräftig soll sie auch sein. Dies war der Schwarm der Brüder im Schutz des Föhrenwäldchens. Sed la maljunulino, en kies ĉambro la kvin fratoj nun staras kiel svatantoj, estas vigla kaj vivema virino; por sin vivteni ŝi bredas kokinojn kaj kolektas berojn. Somere kaj aŭtune ŝi diligentc vagadas sur stumphavaj herbdeklivoj, sur fragaj kaj vakciniaj altaĵetoj, okupas sin kaj ŝvitadas kun sia filino Venla. Bela laŭ diroj estis la junulino. Ŝia hararo havis koloron de rusto, la rigardo estis ruza kaj akra, la buŝo belforma, eble iom tro larĝa. ŝi estis malaltkreska, sed larĝaŝultra kaj ron-deta, kaj ke ŝi estas forta, oni diris. Ĉi tia estis la favorato de la fratoj en ŝirmo de la pinaro. 02068
Bottom
02069
Top
Plötzlich aber knarrte die Katentür, und Juhani trat hitzig heraus und rief zu den anderen, die noch drinnen waren: »Kommt fort, Jungens!« Und heraus kamen sie schließlich alle mit ärgerlichen Mienen und wandten sich dem Kirchdorf zu. Als sie aber ungefähr fünfzig Schritt vom Häuschen entfernt waren, hob Juhani einen faustdicken Stein auf und schleuderte ihn wutschnaubend gegen die Katentür. Es krachte, und drinnen schrie die Alte auf, öffnete die Tür und schüttelte fluchend und keifend ihre drohende Faust hinter den davoneilenden Brüdern her. Mit den Fibeln in der Hand und den Quersäcken über der Schulter schritten diese, ohne ein Wort zu wechseln, hintereinander her den Kirchweg entlang. Voller Wut hasteten sie dahin: Der Sand knirschte, und die Säcke tanzten auf und ab; und sie merkten kaum, wie sie vorwärts kamen. Lange marschierten sie schweigend drauflos, bis Eero den Mund öffnete und fragte: Scd subite la kabana pordo malfermiĝis, kaj Juhani venis kun rapido eksteren, kolere dirante al la aiiaj, kiuj ankoraŭ restis interne: »venu for, knaboj!». Fine i!i ĉiuj eliris kun indignitaj vizaĝesprimoj kaj ekiris laŭ direkto ai la preĝeja vilaĝo. Sed kiam ili estis irintaj proksimume kvindek paŝojn de la domo, Juhani kaptis de sur ia tero ŝtonon pugnograndan kaj spiregante pro kolero, li jetis ĝin kontraŭ la doman pordon; krakis la kabano kaj ekkriis en la kabano la maljunuiino, mal-fermis la pordon, blasfemis kaj pugne minacis la forkurantajn fratojn. Kun la abocolibro en la mano kaj Ia manĝosaketo sur la ŝultro la fratoj paŝis unu post la alia laŭ ia preĝeja vojo, eĉ ne vorton parolante. Rapide kaj kolere ili iris: sablo sibladis kaj Ia saketoj saltadis; kaj ili ne rimarkis, kiel rapide la vojo pasis. Longe ili iris silente, ĝis Eero fine malfermis sian buŝon kaj diris: 02069
Bottom
02070
Top
EERO: Nun, wie gings? EERO. Kiel sukcesis la afero? 02070
Bottom
02071
Top
JUHANI: Jaja! wie gings? Warst du nicht mit drin, du Elster, du Rabenaas? Aber freilich, du hattest keinen Mut, das wars. So ein Rabenaas! Dich könnte ja die Venla unter ihren Rock stecken. Paß aber mal auf, was ich alles von dir geträumt habe. Wie mir jetzt einfällt, träumte mir ja heute nacht noch was von dir. Sonderbar! Da saßest du dort im Tannenwald und hieltest Venla liebevoll umschlungen, als ich mich ganz sachte an euch heranschlich. Aber plötzlich erkanntet ihr mich, und was tat da Venla? Versteckte dich in den Falten ihres Rockes. »Was hast du denn da in deinen Rock gewickelt?« fragte ich. »Ach, nur eine kleine Krähe«, sagte das freche Ding. Hihihi! Das ist aber gar kein Traum, nein, hols der Henker! das hat sich Jussi selber zusammengedichtet. Ja! der ist nicht ganz so dumm, wie man glaubt. JUIiANI. Je-es! kiel ĝi sukcesis? Ĉu vi envenis kun ni, vi pigo, vi kornikido? Sed vi ne kuraĝis, vere vi ne kuraĝis. Por kio taŭgas tia kornikido? Lin Venla facile kaŝus sub sia jupo. Sed jen, jen, kiom multe mi sonĝis pri vi. Mi ja havis, kiel mi nun memoras, la lastan nokton ankoraŭ alian sonĝon pri vi. Strange! Tie vi sidis en la pinaro apud Venla en ama ĉirkaŭ-preno, kiam mi proksimiĝis al vi mallaŭte ŝtelirante. Sed jen, vidinte min, kion faris tiam Venla? La diablino kaŝis vin sub la baskoj de sia jupo. »Kion vi volvis en vian jupon», mi de-mandis. »Nur etan kornikidon» la petolulino respondis. Hi,hihi! Kaj tio ne estis sonĝo, hundaĉo prenu, ne estis! sed mem, e! sia propra kapo ĉi tion kunforĝis la Juhani-knabo. Je-es! li ne estas tiel malsaĝa kiel oni kredas. 02071
Bottom
02072
Top
EERO: Sonderbar, wie wir beide voneinander geträumt haben. Ich träumte so von dir: du standest mit Venla ebenfalls dort im Föhrenwald, und ihr herztet euch zärtlich und schautet ernst in die Wolken. Denn von dort oben, vom Himmel herab begehrtet ihr ein Zeichen, einen Beweis fiir die Gottgefälligkeit eurer Liebe. Der Himmel lauschte, es lauschte der Wald, die Erde und auch die kleinen Vögel, und ihr selbst harrtet im tiefsten Schweigen der Dinge, die da kommen sollten. Da kam auch schließlich eine alte Krähe, zog gemütlich durch die stille Luft und schielte, gerade über euch angelangt, einmal auf euch hinab, dann aber wandte sie ihre Augen nach der ändern Seite, lüpfte die Beine und ließ etwas Weißes fallen, das hinunterspritzte und euch beiden Liebenden auf die Stirn platschte und gerade in die Visage klackste. — Sei mir aber nur nicht böse; denn ich habe es wirklich geträumt und mirs nicht etwa selbst zusammengedichtet. EERO. Strange, kiom ni sonĝis unu pri la alia. Mi sonĝis miaparte pri vi ĉi tion: Tie en la pinaro staris vi kaj Venla, en ama ĉirkaŭpreno kaj serioze rigardante supren al nuboj. De tie, el la supera alto, vi ja petegis iajn signojn, kvazaŭ pruvon pri plaĉo de via amo. La ĉielo aŭskultis, aŭskultis arbaro, la tero kaj eĉ birdetoj, kaj vi mem en plej profunda si-lento atendis, kio de tie venus. Fine venis maijuna korniko, trene flugante tra la kvieta aero, kaj veninte tute proksime al vi, ĝi fetis rigardon malsupren sur vin ambaŭ, sed forturnis baldaŭ sian rigardon, disigis siajn piedojn kaj eligis ion blankan, kio falis maisuprer. kaj trafis ia frunton de la knabo kaj knab-ino, ŝmacis precize kontraŭ la vizaĝo. — Ĉi tio ne ĉagrenu vin, ĉar mi nur sonĝis tiel, kaj mi nenion kunforĝis el mia propra kapo. 02072
Bottom
02073
Top
JUHANI: Du verfluchter Kerl, ich will dich ... JUHANI. Mi montros al vi, sentaŭgulo ... 02073
Bottom
02074
Top
Dann stürzte er ergrimmt auf Eero zu, der geschwind vor seinem wütenden Bruder ausriß. Mit einem Sprung verließ er die Straße, rannte wie ein Hase an der Halde hin, und Juhani trottete wie ein gereizter Bär hinter ihm her. Es hüpften die Säcke, es dröhnte der trockene Boden unter ihnen; und man hörte, wie die ändern Brüder schrien und die Kampfhähne zur Besinnung und Eintracht mahnten. Aber Eero eilte zurück auf die Straße, und da liefen die ändern herzu, um ihn vor den Klauen des rasenden Juhani zu retten, der ihm schon dicht auf den Hacken war. Tiam li sin ĵetis ekscitita kontraŭ Eero, kiu rapide forkuris de sia kolera frato. Saltante Eero lasis la vojon, lepore kuregis laŭ herbejo, sed Juhani kuris kvazaŭ sovaĝa urso post li. La saketoj saltadis, la tero seka krakadis sub iliaj piedoj; kaj aŭdiĝis la kriado de la aliaj fratoj, admonantaj la kverelantojn al pacienco kaj konkordo. Sed al la vojo Eero ree rapidis, kaj la aliaj iris por Iin savi el la ungoj de la terura Juhani, kiu kuris jam ĉe la kalkanoj de sia plej juna frato. 02074
Bottom
02075
Top
TUOMAS: Hübsch stehngeblieben, Juhani! TUOMAS. Haltu bele, Juhani. 02075
Bottom
02076
Top
JUHANI: Ich schlage ihm die Knochen entzwei! JUHANI. Mi lin piedpremos! 02076
Bottom
02077
Top
TUOMAS: Artig, Jüngelchen. TUOMAS. Dece, mia knabo. 02077
Bottom
02078
Top
JUHANI: Schockschwerenot! JUHANI. Sidu kaj brulu! 02078
Bottom
02079
Top
AAPO: Er hat nur Gleiches mit Gleichem vergolten. AAPO. Li pagis nur honoron per honoro. 02079
Bottom
02080
Top
JUHANI: Verflucht sei seine Zunge, verflucht sei dieser Tag! O Gott! von Venla haben wir wirklich einen Korb bekommen. Meine Augen sehen ja nicht einen Klafter weit. Erde und Himmel, alles ist schwarz wegen meines schwarzen Herzens. Schockschwerenot! JUHANI. Malbenita estu Iia lango, malbenita ĉi tiu tago! Ni ja ricevis, Dio helpu! de Venla rifuzon al nia svato. Kurbo-kornaj monstroj kaj granda militistaro ĉiela! Miaj okuloj ne vidas eĉ klafton antaŭen, tiel nigra estas la tero kaj la ĉielo, nigra pro mia koro. Sidu kaj brulu! 02080
Bottom
02081
Top
SIMEONI: Fluche nicht so, Mensch. SIMEONI. Ne blasfemu, viro. 02081
Bottom
02082
Top
JUHANI: Ich fluche, daß sich die Erde umdreht und zersplittert wie ein morscher Kahn im Gewittersturm! JUHANI. Mi blasfemas tiel, ke turniĝu la mondo, disrompiĝu kiel sledaĉo sub mastotrunko! 02082
Bottom
02083
Top
SIMEONI: Was können wir denn dabei tun? SIMEONI. Kion ni povas fari? 02083
Bottom
02084
Top
JUHANI: Tun? Wenn dies Abc-Buch nicht Gottes Wort, Gottes Buch wäre, dann zerriß ichs auf der Stelle in Fetzen, in tausend Fetzen! Aber seht mal her, wie ich jetzt meinen Quersack auf der Erde zu Matsch zertrample. Wollt ihrs sehn? JUHANI. Fari? Se ĉi tiu abocolibro ne estus vortoj de Dio, la propra libro de Dio, mi ĝin disŝirus, disŝirus tuj ĉi tiun libron. Sed jen: mian manĝaĵosaketon mi batos ĝis kaĉo! ĉu vi volas vidi? 02084
Bottom
02085
Top
SIMEONI: Um Gottes willen, die liebe Gottesgabe! Denk an die Magd in Paimio. Anspielung auf ein finnisches fliegendes Blatt, das von einer Magd in Paimio (Kirchspiel im Regierungsbezirk Äbo-Björneborg) erzählte, die auf dem Weg zur Kirche ihr BrotbUndel in eine Pfütze warf, um diese so trockenen Fußes Überschreiten zu können, und zur Strafe für immer in ihr hängenblieb. SIMEONI. Pro Dio ne la donacon de la Sinjoro. Memoru »Ia virineton de Paimio». 02085
Bottom
02086
Top
JUHANI: Mein Herz ist voll Leid! JUHANI. En doloro mia koro! 02086
Bottom
02087
Top
SIMEONI: »Geduld im Leid, im Himmel Freud!« SIMEONI. «Pacienco en doloro, kaj post morto la honoro!» 02087
Bottom
02088
Top
JUHANI: Ich pfeife auf die ganze Himmelsfreude, wo ich Föhrichtmuttchens Venla nicht gekriegt habe. Ach, Brüder, meine große Familie! Wenn ihr wüßtet, dann verständet ihr, daß sich meine Gedanken beinahe schon zehn Jahre wie närrisch um das Ding gedreht haben. Und jetzt ist meine Hoffnung dahin, dahin wie die Asche im Wind. JUHANI. Mi fajfas pri la postmorta honoro, ĉar mi ne ricevis Venlan de Pindometo. Ho, miaj fratoj kaj mia parencaro granda! Se vi scius, vi komprenus, kc miaj pcnsoj jam preskaŭ dck jarojn okupiĝis pri ĉi tiu inaĉo, ĝuste frenczetc. Sed mal-apcris mia espero nun, malaperis kiel cindro en vento. 02088
Bottom
02089
Top
TIMO: Schon am frühen Morgen haben wir einen Korb bekommen. TIMO. Rifuzitaj estis ni en ĉi tiu matena momento. 02089
Bottom
02090
Top
JUHANI: Ja, alle miteinander. JUHANI. Jes, la tuta bando! 02090
Bottom
02091
Top
TIMO: Keiner hat Gnade gefunden, auch der Kleinste nicht. Alle haben wir ihn bekommen. TIMO. Neniun oni indulgis, eĉ ne la plej malgrandan el ni. Rifuzon ricevis ĉiu el ni. 02091
Bottom
02092
Top
JUHANI: Alle, alle! Aber es ist doch so besser, als wenn einer von euch sie zur Ehehälfte bekommen hätte. Hols der Henker! was tät ich dem jetzt den Buckel verprügeln, dem das widerfahren wäre. Wahrhaftig, das tät ich. JUHANI. Ĉiu, ĉiu! Sed pli bone tiel ol ke iu el vi aliaj cstus ricevinta ŝin kiel edzinon. Mi punbatus, diablo prenu! tiun knabon, kiu estus sukcesinta, tion mi farus. 02092
Bottom
02093
Top
TUOMAS: Wir haben uns jämmerlich benommen. Das zeigte das spöttische Grinsen des Mädels, als Aapo unsre gemeinsame Angelegenheit vorgebracht hatte. TUOMAS. Ni estis tutc maitaŭgaj. Tion montris la ironia grimaco de la knabino post kiam Aapo prezcntis nian komunan aferon. 02093
Bottom
02094
Top
JUHANI: Durchhauen sollten wir sie, das freche Ding. Uns zum besten halten! Na warte, Grünschnabel. — Aapo hat sein möglichstes getan, das ist nicht zu leugnen; aber da hätten ja Engelszungen nicht geholfen. J U H A NI. Bastonadon ŝi meritus, la inaĉo. Moki nin! Atendu, virinaĉo. — Aapo penis fari sian plejbonon, tion oni ne povas kontesti, sed eĉ parolo de kerubo ne estus helpinta ĉi-okaze. 02094
Bottom
02095
Top
TIMO: Ja, wenn wir im schwarzen Tuchrock vor sie hingetreten wären, und wenn eine Uhr unsre Westentasche wie eine dicke Zwiebel gebaucht, vielleicht noch ein Schlüssel an der Kette geklimpert und eine silberbeschlagene Pfeife zwischen unsern Zähnen gequalmt hätte: ja, dann hätte unsre Sache, weiß Gott, gleich Eier und Junge bekommen. TIMO. Sed se ni estus paŝintaj antaŭ la knabinon en nigra drapjako kaj se horloĝo kvazaŭ impona rapo estus ŝveiiginta la poŝon de nia veŝto, se ŝlosilo estus tintinta ĉe la ĉeno kaj pipo kun arĝenta garnaĵo fumaĉinta inter niaj dentoj, tiani ni estus, hundo prenu! riccvintaj el la afcro ovojn kaj idojn. 02095
Bottom
02096
Top
JUHANI: Weiber und Elstern sind gleich stark auf blinkende Gegenstände versessen. Aber Aapo ist ja still wie ein zugefrorner See? JUHANI. Virino kaj pigo, ambaŭ havas egale pasian emon al brilantaj aĵoj. — Sed Aapo silentas kvazaŭ glaciiĝinta lago. 02096
Bottom
02097
Top
AAPO: Unsre Stimme hat keinen Klang im Sturm. Oder fangen die wilden Wirbelwinde schon an, sich in deiner Brust zu legen? AAPO. Nia voĉo ne eĥas en uragano. Aŭ ĉu la sovaĝaj kirloventoj de via animo jam komencis kvietiĝi en la brusto? 02097
Bottom
02098
Top
JUHANI: Die Blutlache meines Herzens schlägt noch hohe Wellen, oh, noch lange. Aber sag doch trotzdem ein Wort. JUHANI. La sanga lagcto de mia koro ankoraŭ ondadas, ondados longe. Sed diru tamcn vorton. 02098
Bottom
02099
Top
AAPO: Meinetwegen zwei. Also hör zu. Nimm dein Herz in die Hand und fliistre ihm mit der Zunge der Vernunft ins Ohr: Venla macht sich nichts aus dir, \yeil sie dich nicht liebt, und daß sie das nicht tut, das laß dich nicht verdrießen, denn die Flamme der Liebe facht der Himmel an, aber nicht menschliche Pläne. Das Bettlermädchen verliebt sich in den König, die Fürstin entbrennt wie toll für den Köhlerbuben. So schweift der Hauch der Liebe in dieser Welt kreuz und quer umher, und du weißt nicht, von wannen er kommt. AAPO. Eĉ du. Do aŭdu nun. Prenu vian koron en vian manon kaj flustru en ĝian orelon la lingvon de prudento tiels Venla ne volis havi vin, ĉar ŝi ne amas vin, kaj ke ŝi ne amas vin, tio ne indignigu vin; la amflamon ckbruligas la ĉielo, sed ne la homaj pensoj. Almozulino enamiĝas je rcĝo, princino enamiĝas je kamenskrapisto tute freneze. Tiel flugas tien rcen la spirito de amo, kaj vi ne scias, de kic ĝi venas. 02099
Bottom
02100
Top
TIMO: Die Liebe bläst, wo sie will. Du hörst ihr Sausen, aber du weißt nicht, von wannen sie kommt und wohin sie fährt. Das habe ich oft die alte Gemeindearme sagen hören. Aber damit meinte sie, glaub ich, die Liebe Gottes. TIMO. Amo blovas kie ĝi volas, kaj ĝian voĉon vi aŭdas, sed vi ne scias de kie ĝi venas kaj kien ĝi iras. Tiel mi ofte aŭdis la iaman almozulinon paroli. Sed ŝi aludis la Dian amon pcr tio, mi kredas. 02100
Bottom
02101
Top
AAPO: Sprich weiter zu deinem Herzen: zapple nicht so! Venla hat recht getan, dir eine Absage zu geben. Denn eine Ehe ohne den Drang der Liebe taugt nichts, sie geht schief und bringt vielfach ewige Pein, wie wirs leider jetzt oft sehen und hören. Jawohl, Brüder, laßt Venla nur den nehmen, der ihr bestimmt ist. Wir machens ebenso. AAPO. Diru ankoraŭ, Juhani, al via koro tiel: ne baraktu! Venla ĝuste faris donantc al vi ncan vorton; ĉar cdziĝo sen impulso de amo ne volas sukcesi, sed ĝi zigzagas kaj kaŭzas eternajn turmentojn, kiel, bedaŭrindc, estas ofte vidate kaj aŭdate nuntempe. Jes, fratoj, Venla prenu tiun, kiu estas al ŝi destinita, ni faros same. 02101
Bottom
02102
Top
TIMO: Das Mädchen, das aus meiner Rippe gemacht ist, kriege ich doch zu guter Letzt, und wenn sich der Teufel zuschanden brüllt. Dann weiß ich noch eins: beim Mann sitzt das Herz links, beim Weib rechts in der Brust. TIMO. La knabinon, kiu estas farita el mia ripo, mi fine ricevos cĉ se la diablo krius. Mi scias ankoraŭ unu aferon: la koro de viro sidas en la maldekstra, sed la koro de virino en la dekstra flanko de la brusto. 02102
Bottom
02103
Top
JUHANI: Mein Herz sitzt aber nicht, sondern es hüpft und rast wie ein Heide. — O du Windbeutel, du Zigeunermetze! Weshalb hast du mich Bauernsohn, den Sohn eines Hofs mit gutem Boden, seinen ältesten Sohn zurückgestoßen? JUHANI. Sed mia koro ne sidas, sed saltadas kaj furiozas kvazaŭ pagano. — Ho, vi klaĉulino, vi cigana inaĉo! Kial vi rifuzis min, kamparanon, filon de vera argilkampa domo, la plej aĝan filon? 02103
Bottom
02104
Top
AAPO: Darüber braucht man sich gar nicht zu wundern. Unser Hof ist in schreiendem Verfall, und dieses Fräulein dort hofft, wenn auch vergebens, in einen viel bessern Hof zu heiraten. Ich habe gehört, daß der Sorvari-Juhani, der saubere Patron, mit ihr schöntut. AAPO. En tio estas nenio mirinda. Nia domo estas sur vojo al pereo, kaj tiu fraŭlino esperas, kvankam laŭ mia kredo vane, fariĝi mastrino en multe pli bona domo. Mi aŭdis ke ŝin amin-dumas tiu memama Johano Tornisto. 02104
Bottom
02105
Top
JUHANI: Der Jussi! Das Stachelkinn! Hätte ich den jetzt unter den Fäusten, dann würd ich ihn ein bißchen durchwalken. Ein Mädchen in ewige Schande zu bringen. JUHANI. Vi pintmentona Joĉjo! se vi estus inter miaj gantoj, mi iom karesaĉus vin. Logi knabinon en eternan honton! 02105
Bottom
02106
Top
AAPO: Ja ja, die Welt ist dumm und falsch zugleich. Venla fehlts nicht am Äußern und dem Jussi nicht an Kniffen. Sorvari ist ein prächtiger Hof, so was lockt. Aber Jukola, das Elendsnest, ist in einer traurigen Verfassung, und wir, seine sieben Erben, in einer noch viel traurigeren, wenigstens in den Augen der Welt. Die Menschen, die um das faule, oft wilde Leben unserer Jugend wissen, können wohl nichts Braves mehr von uns erwarten. Und so viel weiß ich, daß kaum zehn Jahre gesittetes und in allen Stücken ehrbares Betragen uns in den Augen unsrer Landsleute wieder zur vollen Menschenwürde verhelfen könnten. So mühselig ist es, sich vom Makel eines schlechten Rufs freizumachen, wenn er mal an einem sitzt. Aber schließlich ist es ja doch besser, daß wir uns aufraffen, als für alle Zeit in der Schlammpfütze unsrer Erbärmlichkeit zu versinken. Drum laßt uns aus allen Kräften nach Beßrung, nach gründlicher Beßrung streben! AAPO. Jes, jes, la mondo estas samtempc freneza kaj trompema. Al Venla ne mankas aspekto kaj al Joĉjo ne in-trigoj. La Tornistejo estas pompa domo, ĝi altiras, sed Jukola, ĉi tiu nesto de mizeruloj, estas en tre malbona stato, kaj ni mem, la sep heredintoj de la domo eĉ en pli malbona stato, tiel almenaŭ antaŭ la okuloj de la mondo. La homoj, memor-ante la maldiligenton kaj oftc senbridan vivon de nia junaĝo, ne povas atendi de ni ion taŭgan. Kaj mi scias, ke apenaŭ dekjara deca kaj ĉiel honesta konduto povus altigi nin al homa indeco en la okuloj de niaj samcivitanoj. tiel malfacila estas eliro el kotaĵo de malbona nomo, kiam ĝi foje alkroĉiĝis al viro. sed pli bonc tamen fine leviĝi ol eterne konsumiĝi en kotkavaĵo de nia mizcro. Tial, pliboniĝon, pliboniĝon ni entreprenu ĉiuforte! 02106
Bottom
02107
Top
JUHANI: Wir sind ja jetzt auf dem Weg der Beßrung. Aber diese unglückselige Brautschau hat meinem Herzen einen Schlag versetzt, der ihm Tage und Wochen entsetzlich weh tun wird. Sie hat mir eine schwere Wunde beigebracht. JUHANI. Ni ja estas sur vojo al pliboniĝo nun. Sed ĉi tiu maifeliĉa svatekskurso donis al mia koro baton, pro kiu ĝi doloros terure tagojn kaj semajnojn; ĝi donis vundon. 02107
Bottom
02108
Top
AAPO: Eine Wunde, eine Wunde, ja wahrhaftig, aber ich weiß; die Zeit wird sie mit dem Schorf und der Haut der Vergessenheit überziehen. — Was ist denn dort auf der Straße? AAPO. Vundon, vundon, vere; sed tempo, mi scias, tiun vundon kovros per krusto kaj haŭto de forgeso. — Kia bruado tie sur la vojo? 02108
Bottom
02109
Top
TIMO: Burschen aus Toukola, ein lustiger Haufen. TIMO. Gaja amaso da knaboj el Toukola. 02109
Bottom
02110
Top
AAPO: Die feiern blauen Montag. Sie sind ja toll und voll betrunken, die alten Strauchdiebe. AAPO. Ili ŝajne pasigas senlaboran lundon eo petolema diboĉado, la grandaj friponoj. 02110
Bottom
02111
Top
TIMO: Und wollen gar zu sehr, daß wir mitmachen. TIMO. Kaj tre volas ankaŭ nin al sia societo. 02111
Bottom
02112
Top
JUHANI: Die Versuchung naht. JUHANI. Tento alproksimiĝas. 02112
Bottom
02113
Top
TIMO: Sind die lustig! TIMO. Ili havas amuzan estadon. 02113
Bottom
02114
Top
JUHANI: Und wir? Was steht uns bevor? Tausend Teufel! uns Arme erwartet ein feuriges Zausefest. JUHANI. Sed ni? Kio estas antaŭ ni? Mil diabloj! nin mizerajn ja atendas fajra festeno de taŭzado. 02114
Bottom
02115
Top
EERO: Welch ein Unterschied: beim Kantor hinterm Ofen am Abc herumstottern oder mit Hurra und Heißa mit vergnügten Kumpanen einen vergnügten blauen Montag feiern! EERO. Kia diferenco: silabaĉi abocon en pordangulo ĉe la kantoro, aŭ vivuante kaj kantante pasigi gajan senlaboran lundon en societo de gajaj kamaradoj. 02115
Bottom
02116
Top
JUHANI: Der Unterschied ist riesengroß, so groß, wie der zwischen dem Brunnen des Abgrunds und dem Himmel. Wohin sollen wir gehen, Brüder? JUHANI. La diferenco estas granda, granda kiel diferenco inter puto de la abismo kaj la ĉielo. Fratoj, kien ni paŝos? 02116
Bottom
02117
Top
EERO: Dann los in den Himmel! EERO. Ni paŝu en Ia ĉielon nur. 02117
Bottom
02118
Top
AAPO: In den Brunnen, in den Brunnen, und uns voll Wasser des Lebens schlürfen! In die Tiefen der Gelehrsamkeit, der Kunst und der Weisheit wollen wir uns versenken. AAPO. En puton, en puton! por sufiĉege ensorbi la vivan akvon. Ni volas profundiĝi en la trezorojn descio, kono kaj saĝo. 02118
Bottom
02119
Top
TUOMAS: Zum Kantor, zum Kantor! TUOMAS. AI la kantoro, al la kantoro! 02119
Bottom
02120
Top
JUHANI: Na, trollt euch! JUHANI. Nu, ni iru! 02120
Bottom
02121
Top
EERO: Hört mal! Kissala-Aapelis Klarinette! EERO. Aŭdu la klarneton de Kissala Aapeli. 02121
Bottom
02122
Top
JUHANI: Wunderschön! JUHANI. Belege! 02122
Bottom
02123
Top
TIMO: Das klingt wie die Posaune des Oberengels. TIMO. Sonas kvazaŭ trombono de la ĉefanĝelo. 02123
Bottom
02124
Top
JUHANI: Wenn die himmlischen Heerscharen exerzieren und marschieren, daß der Staub unter den Füßen pufft. Wunderschön! JUHANI. Kiam la militistaro de la ĉielo ekzercas kaj marŝas ke la koto disŝprucas. Belege! 02124
Bottom
02125
Top
TIMO: Sie wollen uns um alles in der Welt mit sich haben. TIMO. Ili certe volas, ke ni iru kun ili. 02125
Bottom
02126
Top
JUHANI: Gewiß, gewiß. Die Versuchung naht, ja wahrhaftig, die Versuchung naht. JUHANI. Nature. Tento proksimiĝasal ni, vere proksimiĝas. 02126
Bottom
02127
Top
Unterdessen waren die Burschen aus Toukola heran-gekommen, aber durchaus nicht so höflich und liebenswürdig, wie die Brüder von Jukola erwarteten. Sie waren nämlich ziemlich angeheitert und machten sich einen Spaß daraus, den Brüdern einen Possen zu spielen, und sie sangen, während sie sich unter den Klängen von Kissala-Aapelis Klarinette den Schul-gängern näherten, das neue Lied von der »Sieben-männerkraft«: Dum la fratoj tiel parolis, proksimiĝis al ili amaso da knaboj de Toukola, sed ne tiel ĝentile kaj kompleze kiel atendis la Jukolanoj. La proksimiĝantoj estis sufiĉe ebriaj, kaj plaĉis al ili nun iom petolŝerci kun la fratoj, kaj ili kantis antaŭ tiuj }us verkitan kanton, kiun ili nomis: »La forto de sep viroj». Tiel ili, akompanataj per klarneto de Kissala Aapeli, proksimiĝis al la lernontoj kantante sekvantmaniere: 02127
Bottom
02128
Top
Brülle, wem ne Kehl gegeben,
denn ein Lied soll sich erheben
von der Siebenmännerkraft.

So viel Stern im großen Bären,
so viel fette Bäuche zehren,
groß und klein, an Jukola.

Juho poltert, donnerwettert,
alles kracht, wenn Jussi zetert,
er, des Hofes bester Sohn.

Tuomas wie ne Eiche stehet,
Abram seine Predigt drehet,
Jukolas großer Salomon.

Simeon, der alte Mucker,
klagt und weint, der »arme Schlucker,
Satan, Sünder, Elendswurm«.

Auch kocht Erbsen er mitunter,
Timo wirft den Speck darunter,
spuckt auch in den Brausetopf.

Lauri will sich waldwärts trollen,
sucht nach Krummholz und nach Knollen,
wühlt als Dachs die Heide um.

Schließlich kommt vom Schwanz die Spitze,
Eero klein mit schlauem Witze,
Jukolas bissiger Köter.

Dieses sind die Brüder alle,
edel wie die Stier’ im Stalle,
mit der Siebenmännerkraft.
Nun kriadu ĉics kolo,
ĉar jam estas mia rolo,
Kanti pri forto sep-vira.

Steloj en Grandurs’ sep estas,
Same en Jukola nestas
Sepopo maldiligcnta.

Joĉjo bruas, krakas domo,
Li ja estas brava homo,
Knabo severa, Johano,

Kiel kverk’ Tomaso staras,
Dum predikon Aapo faras,
La Salomon’ en Jukola.

Simeono, pintbarbulo
Plendas ĉiam: »mizcrulo,
Aĉa pckulo, satano».

Simeono supon movas,
Sebon Timotc’ enŝovas,
Poton bolantan enkraĉas.

Lauri el arbaro venas,
Kurbajn branĉojn li kunprenas,
Talpe la teron fosaĉas.

Fine venas vosta pinto,
Eero kun bruanta tinto,
Kiel kolera hundaĉo.

Tia estas la frataro,
Nobla kiel kornbovaro
Pere de forto sep-vira.
02128
Bottom
02165
Top
Schweigend, aber mit aufeinandergebissenen Zähnen hörten die Brüder das Lied an. Als jedoch der Spott der Plagegeister damit nicht erschöpft war, als es nun ununterbrochen gemeine Witze regnete, besonders über den Hahn auf dem Abc-Buch und sein Eierlegen, da lief den Brüdern die Galle ins Blut, ihre Augen wurden stechend und zogen sich eng zusammen wie die des Nerzes, wenn er im schwarzen Bruchwald hinterm Baumstumpf hervor in die leuchtende Sonne blickt. Da geschah es, daß einer der Toukolaner Gauner im Vorbeiziehen Juhani plötzlich die Fibel aus der Hand schlug und mit aller Geschwindigkeit ausriß. Ergrimmt jagte Juhani hinter ihm her. Gleich stürzten sich auch die ändern Brüder mit wilder Wucht auf die Spötter, und es gab eine allgemeine Prügelei. Zuerst klatschten Ohrfeigen, klatschten hüben und drüben. Aber dann gingen sie einander an die Kehlen und begannen, blindlings und japsend, ein Reißen, Raufen und Knuffen mit den Fäusten. Grimmig schlugen die Burschen von Toukola drein, aber noch grimmiger droschen die Männer von Jukola; und schwer wie eiserne Keulen fielen ihre Fäuste auf die Köpfe der Feinde. Man wälzte sich im Schmutz und Staub, der in dickgeballten Wolken von der Straße aufstieg, und der grobe Kies prasselte rings im Gebüsch. So tobte die wilde Schlägerei eine Zeitlang, und die Brüder riefen, fast schon Sieger, mit lauter Stimme: »Fleht ihr um Gnade, ihr Satansknochen?«, und aus den Wolken antwortete das Echo: »Gnade!« Doch wehrten sich die Burschen von Toukola lange, bevor sie entkräftet zu Boden sanken. Da lagen sie mit zerrissenen Rock-schößen und geschwollenen Gesichtern und sogen gierig die frische Luft in die glühenden, keuchenden Lungen. Die Brüder standen als Sieger da. Jedoch auch ihnen sah mans an, daß sie genug vom Kampf hatten und daß ihnen jetzt eine Verschnaufpause willkommen war. Besonders war man mit Eero im Tumult arg umgesprungen; denn sein kurzer Wuchs gab den Streitkumpanen einen großen Vorteil. Oft rollte er während der Prügelei wie ein kleiner Dachshund vor den ändern auf der Erde, und nur die schnelle Hilfe seiner Brüder bewahrte ihn vor vollständigem Zerstampftwerden. Mit zerzaustem Kopf saß er nun am Grabenrand und sammelte, heftig keuchend, neue Kräfte. Senvoĉe, kvankam grincigante la dentojn, la fratoj aŭskultis ĉi tiun kanton. Sed ĉar la mokoj de la incitantoj ne finiĝis per tio, sed sarkasmoj flugadis senĉese, precipe pri la abocokoko kaj pri ĝia ovmetado, komencis la galo de la fratoj ŝveli, kaj iliaj okuloj akriĝis, malgrandiĝis kiel okuloj de lutreolo, kiam ĝi rigardas la tagan lumon de sub arbotrunko en nigra arbaro. Sed okazis, ke unu el la Toukolanoj, viraĉo, irante preter Juhani, kaptis subite la abocolibron el lia mano kaj forkuris ĉiuforte. Kun kolero Juhani rapidis post li. Tiam ĵetis sin ankaŭ la aliaj fratoj kun fulma rapideco sur siajn mokantojn, kaj la inter-batiĝo fariĝis ĝenerala. Unue klakadis vangofrapoj, ambaŭ-flanke, sed baldaŭ ili kaptis la gorĝojn unu de la aliaj kaj komencis — blinde, ĝemegante — disŝiri, tiri kaj uzi svingante siajn pugnojn. Forte rebatis la Toukolanoj, sed ankoraŭ pli forte frapis la viroj de Jukola; kaj peze kvazaŭ martelegoj falis la pugnoj de la fratoj sur la kapojn de iliaj malamikoj. Oni ruliĝis en polvo, kiu el la seka vojo leviĝis ŝvebante en la aero, kaj sablo kaj gruzo susuris ĉirkaŭ ili en la arbetaĵo. Ci tiel daŭris momenton la bruanta batalo, kaj Ia fratoj, jam preskaŭ venkintoj, kriis per laŭta voĉo: »ĉu vi, sentaŭguloj, petos indulgon?»; kaj la eĥo respondis el la nuboj: «indulgon!» Sed longe kontraŭ-staris la Toukolanoj, ĝis ili fine senfortaj falis sur la teron. Tie ili kuŝis kun disŝiritaj jakbaskoj kaj kun ŝvelintaj vizaĝoj, spiregante freŝan aeron en sian varmegan, bolantan internon. Kiel venkintoj staris la fratoj, sed ankaŭ ilia aspekto montris ke ili ricevis sufiĉe en la batalo, kaj bonvena estis ankaŭ por ili nun momenta ripozo. Precipe malbone oni agis kontraŭ Eero en la tumulto; ĉar la malalteco de lia talio donis al lia kontraŭulo grandan avantaĝon. Ofte li dum la batalo ruliĝis kvazaŭ hundeto sub la piedoj de la aliaj, kaj nur rapida helpo de la flanko de liaj fratoj savis lin de plena frakasiĝo. Kun taŭzita hararo li sidis ĉe kampa defluejo kaj spiregante kolektis novajn fortojn. 02165
Bottom
02166
Top
Als aber die ändern den Kampf aufgaben, kam Juhani mit einem Mann heran und zerrte ihn dabei am Kragen und preßte ihm immer von neuem die Kehle zu. Erschreckend, furchtbar sah der älteste Jukola-bruder aus. Wie Feuerstrahlen sprühte der Zorn aus seinen kleinen Augen, die ihm, blutunterlaufen vor Wut, wild im Kopf rollten. Dichter Schweiß rann ihm von den Wangen, und wie ein Streithengst schnaubte und keuchte er. Sed kiam la aliaj estis finantaj la batalon, Juhani proksimiĝis kun sia viro, trenante lin je la kolumo kaj premante lian gorĝon. Timiga, terura estis la mieno de la plej aĝa frato de Jukola. Kolero ĵetiĝis fajre el liaj ĉiam iom malgrandaj okuloj, kiuj nun de kolerego sangruĝaj turniĝis furioze en lia kapo; maldolĉa ŝvito fluis malsupren laŭ liaj vangoj, kaj kvazaŭ militĉevalo li spiregis kaj blovadis. 02166
Bottom
02167
Top
JUHANI: Hol mir meine Fibel, hol mein Abc-Buch! Auf der Stelle! Schau her, ich nehm dich in die Zange, daß dir dein Pansenwust rausfliegt! Hol um Gottes willen meine rote Fibel, du Spitzbub! Paß auf, ich komme dir. Siehst du, so! JUHANI. Serĉu mian abocolibron, serĉu mian a-bo-co-libron, tuj! Vidu, en alia okazo mi premos vin tiel, ke via feko elflugos. Serĉu, pro Dio, tiun mian ruĝkovrilan abocolibron, vi fripono. Jen, ĉi tiel mi donas al vi, jen kiel! 02167
Bottom
02168
Top
DER TOUKOLANER: Schlag nicht. TOUKOLANO. Ne batu! 02168
Bottom
02169
Top
JUHANI: Das Abc - Buch! JUHANI. Mian abocolibron! 02169
Bottom
02170
Top
DER TOUKOLANER: Ich habs dort ins Gebüsch geschmissen. TOUKOLANO. Tien en arbuston mi ĵetis ĝin. 02170
Bottom
02171
Top
JUHANI: Gibs mir hübsch, hübsch in die Hand richtig mit dem Samtpfötchen, sag ich dir, du Spitzbub! Glaubst wohl, du könntest mir hier einen Tanz machen, Spitzbube? Willst du mir endlich die rote Fibel in die Hand geben, verfluchter Kerl? JUHANI. Donu ĝin a! mi per servema mano, per bela man-eto, vi fripono. Ĉu vi kredas, ke vi nur dancas, fripono? Cu vi furiozulo ne donas Ia ruĝkovrilan abocoiibron en mian manon? 02171
Bottom
02172
Top
DER TOUKOLANER: Du zerquetscht mir ja die Kehle — die Kehle! TOUKOLANO. Vi disrompas mian gorĝon, mian gorĝon! 02172
Bottom
02173
Top
JUHANI: Das Abc-Buch! Gott behüte uns. Das Abc-Buch! JUHANI. Abocolibron! Dio min gardu! Abocolibron! 02173
Bottom
02174
Top
DER TOUKOLANER: Hier, du entsetzlicher Mensch! TOUKOLANO. Jen, vi terura viro. 02174
Bottom
02175
Top
JUHANI: Gib ihm einen kleinen Kuß! Da! Küß es hübsch! JUHANI. Donu al ĝi kiseton. Jes, kisu ĝin bele. 02175
Bottom
02176
Top
DER TOUKOLANER: Was? Küssen? TOUKOLANO. Kion? Kisi? 02176
Bottom
02177
Top
JUHANI: Jawohl, hübsch artig! Tus um Himmels willen, lieber Freund, wenn dir nicht der Buckel juckt und dir dein Leben lieb ist. Tus, tus, sonst schreit schon in dieser Stunde dein Blut um Rache über mir, wie ehemals das Blut des frommen Abel. Du siehst, ich bin vor Wut schwarz im Gesicht wie ein Sauna-kobold. Drum küß die Fibel! Ich bitte dich zu unser beider Bestem! — So, schön! JUHANI. Tre bele. Kaj faru tion pro Dio, mia frato, se via dorso jukas kaj via vivo estas al vi kara. Faru tion, faru tion, en alia okazo krios jam nun en ĉi tiu momento via sango venĝon sur min, kiel iam Ia sango de la pia Habelo. Car vi vidas, ke mi estas pro kolero vizaĝe nigra kvazaŭ ŝvitbaneja koboldo. Tial kisu mian abocolibron. Mi petegas vin pro ni ambaŭ! — Jen. 02177
Bottom
02178
Top
DER TOUKOLANER: Bist du nun zufrieden? TOUKOLANO. Cu vi estas kontenta? 02178
Bottom
02179
Top
JUHANI: Vollständig. Geh jetzt und danke deinem Schöpfer, daß du so davongekommen bist. Und wenn du da in der Gegend zwischen deinen Schultern und deinem Dickkopf Spuren wie von den Zähnen eines Schraubstockes entdeckst, und besonders, wenn du morgen so eine Steifheit wie beim Mumps verspüren solltest, dann wundre dich nicht weiter. So, nun kannst du gehen. Aber noch eins, mein Lieber, noch ein Wort. Wer hat denn das Liedchen gemacht, das wir vorhin mit steifen Ohren anhören mußten? JUHANI. Tute kontenta. Foriru nun kaj danku vian Dion, ke vi sukcesis liberiĝi. Kaj se vi en la spaco inter viaj ŝultroj kaj via kapo observos iajn postsignojn kvazaŭ de ŝraŭbtenilaj dentoj, kaj precipe se vi morgaŭ sentos tie rigidecon kvazaŭ pro ŝvelmalsano, tiam ne multe miru pro tio. Jes, nun foriru. Sed ankoraŭ unu vorton, unu vorton, mia frateto. Kiu verkis la kantaĉon, kiun ni ĵus devis aŭskulti kun elstarantaj oreloj? 02179
Bottom
02180
Top
DER TOUKOLANER: Das weiß ich nicht. TOUKOLANO. Tion mi ne scias. 02180
Bottom
02181
Top
JUHANI: Du! Sags! JUHANI. Eligu tion el via faŭko. 02181
Bottom
02182
Top
DER TOUKOLANER: Ich weiß nicht. TOUKOLANO. Mi ne scias. 02182
Bottom
02183
Top
JUHANI: Na, das werde ich schon rauskriegen. Aber grüß den Kissala- Aapeli von mir und sag ihm, wenn ich ihm mal begegne, soll seine Kehle noch viel lauter quietschen als vorhin seine Klarinette. Fort jetzt, denn meine Gegenwart ist nicht gerade heilsam für dich. — Brabbel ja nichts von Rache. Paß auf, daß ich nicht Lust kriege und noch mal hinter dir herjage und dir noch etwas verabreiche. JUHANI. Nu, nu, Certe mi pri tio sciiĝos. Sed portu salutojn de mi al Kissala Aapeli kaj diru al li ke, kiam mi lin renkontos, lia gorĝo sonos eĉ pli ŝirante ol ĵus lia klarneto. Nun foriru, ĉar mia ĉeesto ne estas saniga al vi. — Ne murmuru pri venĝo. Gardu vin, ke mi ne ekhavu la kapricon en mia kapo kuri post vi por doni ankoraŭ negocan donaceton al vi. 02183
Bottom
02184
Top
TUOMAS: Laß den armen Kerl in Ruhe. TUOMAS. Li estu jam en paco, mizerulo. 02184
Bottom
02185
Top
JUHANI: Der hat sein Fett, das versichre ich euch. — Aber nun weg von dieser schrecklich gepflügten, tausendfach zerschlitzten Landstraße. Hier ist jetzt nicht gut sein; denn eine Prügelei auf offener Land -Straße ist vom gesetzlichen Standpunkt eine sehr unangenehme Sache, die einen eklig in die Patsche bringen kann. JUHANI. Li ricevis sufiĉc, mi tion garantias. — Sed ni forlasu ĉi tiun tcrure plugitan, milfoje ĉiudirekte tranĉitan tercnon. ne estas bone resti ĉi tie: ĉar interbatiĝo sur publika vojo estas, laŭ vidpunkto de Ia leĝo, tre grava afero kaj povas kaŭzi al la kulpuloj grandan embarason. 02185
Bottom
02186
Top
AAPO: Ja, sputet euch! — Das war aber eine schöne Rauferei. Wenn Simeoni nicht gewesen wäre, dann wär ich hübsch gerupft worden. Er hat den Haufen über mir etwas weggeräumt. AAPO. Ni rapidu! Sed estis vera bakado; kaj certc mi estus nun senplumigita scn Simeoni; li iom malpliigis Ia amason sur mi. 02186
Bottom
02187
Top
SIMEONI: Warum haben wir uns auch mit ihnen eingelassen? Aber der Mensch ist schwach und kann seinen Zorn und die Macht der Sünde nicht bändigen. Ach, als ich sah, wie Tuomas’ Faust die Kerle niedermähte, da dachte ich: nun gibts bald einen Mord. SIMEONI. Kial ni tuŝis ilin? Sed homo estas malforta, kaj ne povas bridi sian koleron kaj la tenton de pcko. Ha! rigard-ante kiel la pugno de Tuomas renversis virojn, mi pensis: nun mortigo ne estas malproksima. 02187
Bottom
02188
Top
TUOMAS: Ja, ich hab vielleicht ein bißchen unvorsichtig dreingeschlagen, aber man hat sich ja schon um weniger gehauen. — Wir müssen uns etwas ranhalten, der Tag rückt vor. TUOMAS. Mi eble batis tro senpripense, sed okazas, ke oni frapas jam pro pli-malmulto. — Ni paŝu pli rapide; la tago forpasas. 02188
Bottom
02189
Top
Sie holten tüchtig aus, doch Ärger und Unwille wollten nicht von ihren Gesichtern weichen, sondern es gab ihnen jedesmal einen schmerzlichen Stich ins Herz, wenn sie an das Spottlied ihrer Feinde dachten. Schweigend trabte Juhani voran, trabte von Grimm gejagt, spuckte oft aus und schüttelte den Kopf dazu. Zuletzt wandte er sich aber nach den ändern um und öffnete den Mund. Rapide ili iris, sed la kolero kaj indigno ne volis malaperi el iliaj vizaĝoj, kaj dolore pikadis ilian koron la memoro pri la insulta kanto de la knaboj el Toukola. Senvorta paŝis Juhani kiel la unua, paŝis kun rapido de kolero, kraĉante kaj ofte sku-ante sian kapon.. Finc tamen, sin turnante al la aliaj, li mal-fcrmis la buŝon. 02189
Bottom
02190
Top
JUHANI: Welcher Teufelsbraten hat denn nur das Lied gemacht? JUHANI. Kiu fripono verkis ĉi tiun kanton? 02190
Bottom
02191
Top
EERO: Der Kissala-Aapeli. EERO. Kissala Aapeli. 02191
Bottom
02192
Top
AAPO: Mir schwant auch so was, denn der ist ein böser Spottvogel. Er hat ja auch damals das ganz gemeine Lied auf unsern alten Pastor gedichtet, der sich, Gott bessers! bei der Leseprüfung aus Versehen ein bißchen die Nase begossen hatte. AAPO. Ankaŭ mia suspekto dircktiĝas tien; ĉar li estas kolerema mokulo. Li ja verkis malicaniman mokkanton pri nia pastro-maljunulo, kiu — Dio helpu — okaze iom mal-purigis sian nazon ĉe ekzameno de legoscio. 02192
Bottom
02193
Top
TIMO: Hätte ich nur ein Quart Schnaps, dann steckte ich dem Nikula-Anania ein paar Worte, und wir könnten bald ein klafterlanges Lied hören, das schon mal zeigte, was für ein Kerl dieser Aapeli ist. Ein Schubiack, ein Hundsfott ist er; spaziert mit seiner Klarinette in den Dörfern herum, scharwenzt mit den Mägden und liegt seiner alten Mutter auf der Tasche. Jeder Zoll ein Ulenspiegel! TIMO. Sed se mi havus kvarton da brando kaj paron da vortoj por flustri en la orelon de Nikula Ananias, ni baldaŭ aŭdus kanton, tutan klafton longan, en kiu estus montrate, kia fripono li estas, ĉi tiu Aapeli. Granrfa kanajlo kaj fripono li estas; li iradas tra vilaĝoj kun sia klarneto en la mano, faras idojn al servistinoj kaj vivas subtenata de sia maljuna patrino. Maliculo ĝis la ostoj. 02193
Bottom
02194
Top
JUHANI: Wenn ich wüßte, daß der Quatsch von der Siebenmännerkraft wirklich aus seinem Schädel stammt, zöge ich ihm das erstemal, wo ich ihm begegne, und meinetwegen auf dem Kirchhügel, das Fell vom Genick bis zu den Augenwimpern über die Ohren, das will ich euch gesagt haben. — Aber könnten wir denn dem Menschen nicht mit Hilfe des Gesetzes beikommen? JUHANI. Se la kantaĉo, kiun ili nomis forto de sep viroj, devenas el lia kranio, tiam, vidu, kiam mi lin venonte renkontos, eĉ se estos sur la preĝeja altaĵo, lian kaphaŭton mi skalpos de la nuko ĝis la brovoj, tiel estu dirite. — Sed ĉu ni ne povus ataki la viron per leĝa potenco? 02194
Bottom
02195
Top
AAPO: Das Gesetz verurteilt keinen ohne sichre Zeugen. AAPO. La leĝo neniun kondamnas sen fidindaj atestantoj. 02195
Bottom
02196
Top
JUHANI: Dann mag er seine Unschuld beschwören; und ich glaube, daß er sich die Sache doch erst noch ein bißchen überlegt, ehe er seine Seele in den Abgrund der Finsternis schleudert. Wenn er aber den traurigen Streich fertigbrächte, dann — gute Nacht, Herr Nachbar, ruht meinetwegen in Frieden! JUHANI. Li do paŝu kaj faru ĵuron de senkulpeco; kaj mi kredas ke li unue iom pripensos, antaŭ ol li ĵetos sian animon en la valon de mallumo. Sed se li farus tiun mizeran agon — tiam, bonan nokton, mia najbaro, dormu en paco, tio ne kon-cernas min. 02196
Bottom
02197
Top
AAPO: Aber ich glaube, daß das Gesetz den Angeklagten in einem solchen Fall gar nicht zum Eid zuläßt. AAPO. Sed mi kredas, ke la leĝo en tia okazo ne permesas la akuziton fari la ĵuron de senkulpeco. 02197
Bottom
02198
Top
JUHANI: Dann sind ja meine Fäuste noch da, und von denen kann er dasselbe heilsame Brennen bekommen wie vom Salz des Gesetzes und der Gerechtigkeit. JUHANI. Li tiuokaze ricevu de mia propra pugno, kaj li havos, mi opinias, same sanigan amaron kiel el salo de leĝo kaj juĝo. 02198
Bottom
02199
Top
SIMEONI: Lassen wir doch das Lied und das wilde Geraufe von vorhin. — Seht mal, dort ist der Baumstumpf, bei dem ich mal, als ich das Vieh hütete, einen wunderbaren Traum hatte, obwohl mir der Magen vor Hunger knurrte. Mir war nämlich, als wär ich im Himmel, säße auf einem molligen, weichen Kanapee, und vor mir dampfte ein reiches Mahl. Die Speisen waren auch so appetitlich, ach, so appetitlich und so fett! Ich aß und trank, und kleine Cherubine bedienten mich wie eine mächtige Person. Alles war unvergleichlich schön und feierlich: nebenan in einem goldnen Saal tönte der Chor der Engel, und ich hörte sie das große neue Lied singen. Das träumte ich, und das hat den Funken in mir entzündet, der hoffentlich nie wieder verlöschen wird. SIMEONI. Sed ni jam ĉi tiun fojon forlasu kaj la kanton kaj la brutan kverelon sur la vojo. — Tie estas la kenstumpo, ĉe kiu mi iam, paŝtante brutaron, dormis kun stranga sonĝo, kvankam malsato grumblis en mia stomako. Mi sonĝis, ke mi estas en la ĉielo, sidas sur mola, risorta sofo kaj antaŭ mi vaporas plena manĝotablo. Bongustaj, tre bongustaj estis vere la manĝaĵoj kaj tre grasaj. Mi manĝis kaj trinkis, kaj malgrandaj keruboknaboj min servis kiel potencan personon. Ĉio estis senkompare bela kaj solena: tie en proksimo, en ora salono sonis la ĥoro de anĝeloj, kaj mi aŭdis, kiel oni kantas la novan kaj grandan psalmon. Tiel mi sonĝis, kaj tiam mi ricevis en mia brusto ĉi tiun fajreron, kiu neniam estingiĝu! 02199
Bottom
02200
Top
JUHANI: Da hat dir wahrscheinlich der alte Oberleser-Viehhirt, dieser rotäugige Zottelbart, Tervakoski-Tuomas, dein damaliger Weidebruder, den Kopf verdreht. Daher der Funke. JUHANI. Tiu grandlegisto, paŝtisto-maljunulo, la ruĝokula, pintbarba Tervakoski Tuomas, via tiama kamarado en paŝtado, faris vin iom ventkapa; kaj jen la fajrero. 02200
Bottom
02201
Top
SIMEONI: Ja, ja, am Jüngsten Tage werden wirs schon sehen! SIMEONI. Nu, nu, certe ni vidos en la lasta tago! 02201
Bottom
02202
Top
TUOMAS: Aber dort steht die Fichte, aus der unser Vater mal den feinen Luchs herunterschoß; und das war auch sein letzter Luchs. TUOMAS. Sed jen estas la piceo, de kiu nia patro iam faligis grandan linkon; kaj estis tiu lia lasta linko. 02202
Bottom
02203
Top
TIMO: Ja, danach hat er sich nicht mehr heimgemacht, kait und steif haben sie ihn aus dem Wald gezogen. TIMO. Vere, post tiu okazo li ne repaŝis al sia hejmo, sed malvarman oni lin trenis el la arbaro. 02203
Bottom
02204
Top
JUHANI: Ein prächtiger, ein toller Mann war er, nur hart und fest wie ein Fels gegen seine Söhne. Selten hat man ihn aber auf den Höfen von Jukola gesehen; er wohnte in den Wäldern, und daheim hatten die Mäuse gute Tage. JUHANI. Brava kaj sentima viro, sed malmilda kaj malmola kvazaŭ ŝtonego kontraŭ siaj filoj. Malofte li tamen paŝadis en la kortoj de Jukola, sed en arbaroj li loĝis kaj hejme povis la musoj bone vivi. 02204
Bottom
02205
Top
AAPO: Gewiß hat er seinen Hof wegen der Jagdleidenschaft, die man ihm vielleicht angehext hat, arg vernachlässigt. Aber ein tüchtiger Vater ist er doch gewesen, und als Ehrenmann ist er gestorben. Er ruhe in Frieden! AAPO. Estas vero, ke li multe malzorgis sian hejmon, eble pro sia sorĉita ĉaspasio, sed tamen li estis bona patro, kaj kiel honora viro li mortis. Li ripozu en paco! 02205
Bottom
02206
Top
TIMO: Und zweimal in Frieden unsre Mutter. TIMO. Kaj duoble nia patrino. 02206
Bottom
02207
Top
JUHANI: Das war eine brave Hausfrau und ein frommes Weib, obwohl sie nicht lesen konnte. JUHANI. §i estis honesta mastrino kaj pia homo, kvankam ŝi ne sciis eĉ legi. 02207
Bottom
02208
Top
SIMEONI: Aber sie betete jeden Morgen und jeden Abend auf den Knien. SIMEONI. Tamen ŝi preĝis surgenue vespere kaj matene. 02208
Bottom
02209
Top
JUHANI: Das hat sie getan. Eine unvergleichliche Mutter und Hausfrau! Ich denke noch dran, wie sie schwer wie eine alte Riesin im Schwendpflug ging. JUHANi. Tion ŝi faris. Senkompara patrino kaj mastrino! Mi ĉiam memoras ŝin, kiam ŝi iris tenante la plugiltenilon, solida kiel giganta maljunulino. 02209
Bottom
02210
Top
EERO: Sie war eine prächtige Mutter. Aber warum sind wir ihr nicht gehorsame Kinder gewesen, warum haben wir nicht wie sieben Bären auf dem Acker geschuftet? Dann sähe Jukola jetzt anders aus. Aber was verstand ich kleiner Hemdenmatz damals davon? EERO. Si estis bonega patrino, sed kial ni ne estis obeemaj infanoj, ni, kial ni ne laboregis sur la kampo kiel sep ursoj? Jukola estus nun aliaspekta. Sed kion komprenis mi tiam, ĉemizuleto? 02210
Bottom
02211
Top
JUHANI: Halts Maul da! Ich weiß auch noch ganz genau, wie garstig und frech du dich immer gegen die arme Mutter benommen hast. Aber immer ist sie nachsichtig gewesen, wie gewöhnlich Vater und Mutter gegen das jüngste Kind sind. Dem Ältesten dagegen, ja, dem wird unaufhörlich das Fell gewalkt, wie ichs von mir am besten weiß. Zum Henker! Auf mir ist ja herumgedroschen worden wie auf einem räudigen Köter; ich hoffe aber, daß mir das alles mit Gottes Hilfe zum besten gedient hat. JUHANI. Fermu vian gorĝon tie! Mi memoras ankoraŭ vian malican kaj malafablan konduton kontraŭ nia kompatinda patrino. Sed ĉiam ŝi pardonis vin, kiel kutime gepatroj sian plej junan infanon; sed vidu, la haŭto de la plej aĝa estas ĉiam taŭzata, kiel mi tion scias de propra sperto. Mi ja estis, diablo prenu, siatempe batata kvazaŭ hundo, sed mi esperas, ke ĉio estis por bono per Dia helpo. 02211
Bottom
02212
Top
SIMEONI: Wahrlich wirkt die Züchtigung Gutes, namentlich, wenn du die Rute segnest und in Gottes Namen züchtigst. SIMEONI. Vere punado kaŭzas bonon, precipe se vi benas la skurĝon kaj punas en nomo de Dio. 02212
Bottom
02213
Top
EERO: Besonders, wenn du die Rute erst anwärmst. EERO. Precipe se vi varmigas la skurĝon. 02213
Bottom
02214
Top
SIMEONI: Ich höre deine elenden Sticheleien nicht, Stockblinder, du schrecklich verpäppeltes Kind. SIMEONI. Mi ne aŭskultas viajn aĉajn mokvortojn, vi tut-blinda, vi milde punita infano. 02214
Bottom
02215
Top
TIMO: »Ein gutes Kind züchtigt sich selbst«, heißt es, aber den Spaß möcht ich sehn. TIMO. »Bona infano punas sin mem», sed tian agon mi volus vidi. 02215
Bottom
02216
Top
SIMEONI: Dort ist die Wegkreuzung auf der Sonnimä-ki-Höhe. Bis hierher verfolgte vom Kirchhof aus ein Totengespenst den bösen Glashändler Kiikala, der in der Nacht, als er an der Kirche vorbeiging, gottlos einen schändlichen Fluch ausstieß. Das sei euch eine Warnung vor der Sünde des Fluchens. SIMEONI. Ĉi tie estas la vojkruciĝo de Sonnimaki, ĝis ĉi tie, komencante de la tombejo, la fantomo de mortinto perse-kutis la malican vitriston el Kiikala, kiam li iris nokte preter la preĝejo kaj, la malpiulo, eligis laŭtan blasfemon. Ĉi tio estu al vi averto, ke vi evitu la pekon de blasfemado. 02216
Bottom
02217
Top
JUHANI: Da sind wir ja mitten auf dem Sonnimäki; dort sieht man die Kirche, und dort drüben leuchtet das Haus des Kantors rot wie ein flammendes Teufelsnest! Ha! seht ihr, dort sitzt die Herrlichkeit der ganzen Hölle, dort sitzt die erschreckende Weisheit und die grausige Ehre. Nun werden mir alle Glieder steif, und meine Füße sträuben sich unbarmherzig. Ach, was soll ich in diesem höllischen Augenblick tun, was soll ich tun, ich, euer armer ältester Bruder? JUHANI. Sed ni staras sur la altajo de Sonnimaki, la preĝejo estas videbla kaj tie brilas la ruĝkolora domo de Ia kantoro kvazaŭ flamanta nesto de diabloj! He! tie estas la superregado de infero, tie la timiga saĝo kaj Ia terura honoro. Nun ĉiuj miaj membroj rigidiĝas kaj miaj piedoj senkompate ribelas. Ho! kion mi faru en ĉi tiu tortura momento, kion mi faru, mi via mizera plej aĝa frato? 02217
Bottom
02218
Top
EERO: Da du unser ältester Bruder bist, geh uns mit gutem Beispiel voran und wende dich vom Weg der Hölle ab. Ich bin bereit, dir zu folgen. EERO. Car vi estas nia plej aĝa frato, paŝu antaŭe kun bo-naj ekzemploj kaj revenu de la vojo al infero. Mi estas preta sekvi vin. 02218
Bottom
02219
Top
TUOMAS: Still, Eero! Jetzt keinen Schritt mehr zurück. TUOMAS. Silentu, Eero! Nun ne eĉ paŝon returne. 02219
Bottom
02220
Top
JUHANI: Tausend gehörnte Teufel! Die Tür des Kantors ist für mich der Rachen des Todes. JUHANI. Ho kornkapuloj! La pordo de la kantoro estas kvazaŭ mortfaŭko. 02220
Bottom
02221
Top
AAPO: Gerade dort liegt der Anfang unsrer Menschenwürde und Ehre. AAPO. ĉuste en ĝi estas la komenco de nia homa indeco kaj honoro. 02221
Bottom
02222
Top
JUHANI: Eine heiße Ehre, eine heiße Ehre! Weh uns! Dort seh ich ja die ganze Kantorpracht; die entsetzliche Herrlichkeit des Pfarrhofs, und in mir sträubt sich alles — Gott sei bei uns! — sträubt sich alles. Was sagst du, Timo? JUHANI. Varmega honoro, varmega honoro! Ve al ni! Tie mi vidas la tutan pompon de la kantoro, la timigan Iukson de la pastrejo, kaj mia animo kontraŭbatalas — Dio nin helpu! — kontraŭbatalas. Kion diras vi, Timo? 02222
Bottom
02223
Top
TIMO: Ja, es sträubt sich einem wirklich sehr. TIMO. Forte ĝi kontraŭbatalas. 02223
Bottom
02224
Top
AAPO: Das kann ich mir denken. Aber man kann nicht immer auf Rosen und sonstigen Blumen tanzen. AAPO. Tion mi kredas, sed ĉi tie oni ne ĉiain dancas sur rozoj kaj floroj. 02224
Bottom
02225
Top
JUHANI: Auf Rosen und Blumen? Wann haben wir auf Rosen und Blumen getanzt? JUHANI. Sur rozoj kaj floroj? Ĉu ni dancas sur rozoj kaj floroj? 02225
Bottom
02226
Top
AAPO: Warte nur, Bester, wir werden noch manche bittre Beere auf dieser Welt schlucken müssen. AAPO. Ni devos ankoraŭ engluti muitajn amarajn berojn, mia frateto. 02226
Bottom
02227
Top
JUHANI: Bittre Beeren? Haben wir denn noch nicht genug bittre Beeren geschluckt? Oh, armer Aapo! Wir sind schon in mancher Brühe gekocht, und unser Schopf ist in manchem Sturm gezaust worden. Und wofür? Was haben wir davon gehabt? Die Welt ist der reine Misthaufen, weiter nichts. Zum Teufel mit Kantor und Pfaffen, den Gebetsverhören und Büchern und den Amtmännern mitsamt ihren Papier-Stößen! Alles Quälgeister der Welt! Ich hab da eben von Büchern gesprochen, aber damit meine ich nicht gerade die Bibel, das Gesangbuch, den Katechismus und die Fibel, nein; auch nicht die »Stimme des Predigers in der Wüste« — dies entsetzliche Buch der Erweckten — die hab ich nicht gerade gemeint. Aber wozu bin ich denn eigentlich geboren? JUHANI. Amarajn berojn? Cu ni ne jam englutis sufiĉe da amaraj beroj? Ho, kompatinda Aapo! en multaj supoj oni jam nin kuiris, en multaj ventoj niaj hararoj flirtis. Kaj kial? Kie estas nia venko? Ci tiu mondo estas granda sterkamaso kaj nenio alia. Al diablo la kantoroj kaj la pastroj, la legekzamenoj kaj la libroj kaj la komisaroj kun siaj paperamasoj! Turment-istoj de la mondo ili estas ĉiuj! Mi menciis la librojn, sed mi tiam enkalkulis ne la Biblion, la psalmaron, la katekismon nck la abocolibron, ankaŭ ne la »Voĉon de krianto en la dezcrto» — la terura libro — ilin mi ne aludis nun. Sed kial mi naskiĝis ĉi tien? 02227
Bottom
02228
Top
SIMEONI: Verfluche nicht deine Lebenstage, die Tage deiner Gnadenzeit. SIMEONI. Ne malbcnu viajn tagojn, la tagojn de via gracotempo. 02228
Bottom
02229
Top
JUHANI: Warum bin ich hier, warum bin ich geboren? JUHANI. Kial mi naskiĝis ĉi tien, kial mi naskiĝis? 02229
Bottom
02230
Top
TIMO: Als ein armer Wandersmann bin ich in diese Welt geboren. Weshalb habe ich meine Augen nicht als schartenlippiges Häschen dort unter der jungen Fichte geöffnet? TIMO. Ci tien mi naskiĝis por esti mizera vagulo. Kial mi ne prcfere malfermis miajn okulojn kiel ido de fendlipa leporo sub la arbetaĵo tie? 02230
Bottom
02231
Top
JUHANI: Und ich nicht als das Eichhörnchen dort, das mit hochgestrecktem Schwanz in den Ästen der Föhre knabbert? Zapfen sind sein sorgloses Brot, und der Bart der Fichte ist seine warme Decke in seiner bemoosten Hütte. JUHANl. Kaj mi kiel tiu sciuro, kiu sur pina branĉo salte-tadas kun vosto etendita supren? Konifera konuso estas ĝia senzorga pano kaj picea barbo ĝia varma kovrilo en muska ĉambro. 02231
Bottom
02232
Top
TIMO: Und es braucht nicht zu lesen. TIMO. Kaj ĝi ne bezonas legi. 02232
Bottom
02233
Top
JUHANI: Braucht nicht zu lesen! JUHANI. Ci ne bezonas legi! 02233
Bottom
02234
Top
AAPO: Jedem ist sein Teil beschieden, und stets: »Wie der Mann, so das Schwert.« Da hilft kein Klagen und Sorgen, sondern nur Arbeiten und Mühen. Jetzt aber vorwärts, Brüder! AAPO. Al ĉiu estas donita lia parto, kaj »ĉiam rapiro laŭ la viro». Kaj ne helpas ĉi tie plendado kaj malĝojo, sed laboro kaj agado. Antaŭen nur, miaj fratoj. 02234
Bottom
02235
Top
TUOMAS: Vorwärts zum Kantor, und ginge es über den schäumenden Schlund des Meeres! TUOMAS. Antaŭcn, al la kantoro, cĉ trans ŝaŭmantan mar-gorĝon! 02235
Bottom
02236
Top
JUHANI: Woran denkst du, kleiner Eero? JUHANI. Kion vi pcnsas, Eero-etulo? 02236
Bottom
02237
Top
EERO: Ich denke dran, daß es zum Kantor in die Schule geht. EERO. Mi intencas iri al la kantoro, al lerncjo. 02237
Bottom
02238
Top
JUHANI: Hm! Gut, also gehen wir, vorwärts! Ach herrjemine! Sing was, lieber Timo, sing was. JUHANI. Hm! Nu, ni iru, ni paŝu do. Ho, Filo de Sinjoro! Sed kantu, Timo, mia frato, kantu! 02238
Bottom
02239
Top
TIMO: Dann singe ich vom Eichhörnchen in seinem moosigen Nest. TIMO. Mi kantos pri sciuro en ĝia muska ĉambreto. 02239
Bottom
02240
Top
JUHANI: Ja, ja! JUHANI. Jes, jes! 02240
Bottom
02241
Top
TIMO: TIMO. 02241
Bottom
02242
Top
Eichhörnchen in seinem Moosbau
ruht so weich in süßem Schlummer,
weder macht des Hundes Zahn ihm
noch des Jägers Schlinge Kummer
im Schutze der luftigen Höh.

Auf die Welt, weit in die Runde
schaut es aus der hohen Tanne
und auf manchen Kampf danieden;
über ihm als Friedensfahne
weht still der schattige Zweig.

In dem schwanken Wiegenschlößchen
welche Wonne fern von Sorgen!
An der Mutterbrust der Tanne
wohnt es traut und wohlgeborgen.
Voll Klang und Spiel ist der Wald.

Abends dort am kleinen Fenster
nickt das Wedelschwänzchen leise;
Vögel singen unterm Himmel,
es begleitend auf der Reise
ins Traumland, ins goldene Land.
Dolĉe kuŝas sciureto
En ĉambrcto muska sia;
Ne atingas lin la hundo,
Kaj kaptilo eĉ nenia
Povas lin ĝeni tie.

Li el sia loko alta
Vidas mondan rondon vaste;
Sube estas kamp’ batala.
Branĉo flirtas tre elaste
Kiel pacflago supre.

Tie vivo trc feliĉa
En la ĉarma arblulilo!
Kuŝas nia sciureto
Kiel de patrin’ pupilo:
Sonas la ventoharpo!

Tie dormas la vostulo
Ĉe fenestro sia muska;
Birdoj kantas^sub ĉielo
En vespero jam krepuska,
Sekvas lin al la sonĝo.
02242
Bottom

Kapitel 03 capitro

: |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger|-dan|-spa|-ita|-fra|-epo| - |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger-|dan-|spa-|ita-|fra-|epo| (de-eo) :
Kapitel: |01|01|01|02|02|02|03|03|03|03|04|04|04|05|05|06|06|06|06|06|07|07|08|08|08|09|09|09|09|10|11|11|12|13|13|13|14|14| :capitro
Download Die sieben Brüder o Sep fratoj descargar
03001
Top
Zwei Tage sind vergangen. In der Gesindestube des Kantors sitzen die Brüder um den Tisch und mühen sich am Alphabet ab, wie es ihnen bald der Kantor selbst, bald seine achtjährige Tochter vorspricht. So üben sie sich, die aufgeschlagenen Fibeln in der Hand, im Schweiße ihres Angesichts eifrig im Lesen. Aber man sieht nur fünf Jukolaburschen auf der Bank hinter dem Tische. Wo sind Juhani und Timo? Sie stehen in der Schandecke bei der Tür, und ihre Haare, in denen eben des Kantors sehnige Faust gewühlt hat, starren noch kunterbunt in die Höhe. Du tagoj pasis. En la ĉambrego de la kantoro ĉirkaŭ tablo sidas la fratoj, ripete eldirante la Iiterojn de la abocolibro laŭ diktado de la kantoro aŭ lia okjara filino. Tiel ili, kun mal-fermitaj abocolibroj en la mano, ekzercas fervore la legadon, kun ŝvitantaj fruntoj. Sed nur kvin el la filoj de Jukola estas videblaj sidantaj sur la benko maiantaŭ la tablo. Kie estas Juhani kaj Timo? Jen en la hontangulo ĉe la pordo ili staras, kaj iliaj hararoj, kiujn la severa mano de la kantoro ĵus vizitis, ankoraŭ staras en alta hirto. 03001
Bottom
03002
Top
Außerordentlich langsam ging es mit den Brüdern vorwärts, und die erschreckende Straffheit ihres Lehrers vermochte das Tempo nicht zu beschleunigen; im Gegenteil stärkte sie ihre Unlust und ihren Widerwillen nur immer mehr. Juhani und Timo kannten kaum mehr als das A, die ändern waren jedoch einige Buchstaben weiter gediehen. Eine rühmliche Ausnahme machte unter ihnen allen Bruder Eero, der bereits das Alphabet hinter sich hatte und sich schon recht fleißig im Buchstabieren übte. Tre malrapide progresis la lernado de la fratoj, kaj ĝin ne rapidigis la timiga severeco de ilia instruisto, sed kontraŭe obstinigis ĉiam pli kaj pli iliajn volon kaj animon. Juhani kaj Timo konis apenaŭ pli ol la literon A; la kono de Ia aliaj jam paŝis kelkajn literojn pli. Sed grandan escepton el ili faris Ia frato Eero, kiu jam postlasis la literaron kaj ekzercis sila-badon, eĉ vigle. 03002
Bottom
03003
Top
Der Abend kam heran, aber die Brüder hatten den ganzen Tag noch keinen Bissen gegessen. Denn der Kantor, der ihre Vorräte in Verwahrung genommen hatte, versuchte ihren Lerneifer auch durch die Qualen des Hungers anzustacheln. Da stand Juhani, von heftigem Hunger gepeinigt, in seinem Winkel, schüttelte seinen runden Kopf, spie leise vor sich hin und stierte, wie ein Ochse schielend, nach seinem Lehrer hinüber. Timo aber stand dösend neben ihm und kümmerte sich nicht um den Lauf der Dinge. — Endlich hielt der Kantor jedoch mit Lesen inne und sagte: »Hört jetzt auf und esset, ihr Holzpferde, und muffelt wie die wiederkäuenden Böcke in der Hürde. Aber merkts euch, nach dieser Mahlzeit kommt kein Krümchen über eure Lippen, es sei denn, ihr habt das Abc im Kopf, ihr dickschädeligen Ochsen. Ich gebe euch eine Stunde zum Essen, aber vor die Tür geht ihr mir noch mit keinem Schritt. Ich halte es nämlich für heilsam, euren Arrest bis zum Abend auszudehnen, für sehr heilsam. Öffnet nun eure Schlünde, denn ihr bekommt gleich eure Ranzen in die Klauen.« So redete er, ging hinaus und schickte ihnen durch die Magd ihre Wegzehrung; die Tür aber wurde fest verriegelt. Vespero proksimiĝis, sed ĝis nun dum ĉi tiu tago la fratoj ne manĝis eĉ peceton. Car la kantoro, kiu forŝlosis Uian manĝaĵon, penis per turmento de malsato instigi ilian emon al le-gado. Premita de kolera malsato staris Juhani en sia angulo, skuante la rondan kapon, kraĉante kaj okulumante bovokule sian instruiston. Sed duone dormante staris apud li Timo, ne zorgante pri la ĉirkaŭa mondo.— Fine tamen la kantoro ĉesigis la Iegadon kaj diris: »Cesu nun kaj manĝu, vi lignaj ĉevaloj, manĝaĉu kiel remaĉantaj virkaproj en la brutarejo. Sed memoru, post ĉi tiu manĝo ne venos eĉ ero da manĝaĵo al viaj lipoj antaŭ ol la alfabeto estos en via kapo, vi malmol-kapaj bovoj. Unu horon mi donas al vi por manĝotempo, sed tra la pordo vi ne faros eĉ unu paŝon eksteren. Mi opinias, ke estas sanige plilongigi vian karcerpunon ĝis la vespero, tre sa-nige. Sed nun malfermu viajn faŭkojn, ĉar tuj vi ricevos viajn manĝaĵosakojn en viajn manojn.» Tiel li parolis, foriris kaj pere de servistino sendis iliajn manĝaĵojn, sed la pordon oni riglis firme. 03003
Bottom
03004
Top
TIMO: Wo ist mein Sack? TIMO. Kic estas mia saketo? 03004
Bottom
03005
Top
LAURI: Da ist deiner, hier ist meiner. Ich esse jetzt alles, und wenns kleine Steine wären. LAURI. Jen la via, ĉi tie estas la mia. Mi povus manĝi cĉ ŝtonetojn nun. 03005
Bottom
03006
Top
JUHANI: Nicht ein Bissen wird jetzt gegessen! JUHANI. Nun ni ne manĝu eĉ unu solan pecon da man-ĝaĵo! 03006
Bottom
03007
Top
LAURI: Was? Nichts gegessen? LAURI. Kion? Ĉu ni ne manĝu nun? 03007
Bottom
03008
Top
JUHANI: Nicht ein Bissen! JUHANI. Ne eĉ peceton! 03008
Bottom
03009
Top
LAURI: Eher kannst du du dem Meer die Gurgel mit der flachen Hand zuhalten. LAURI. Pli volonte vi fermu per via mano maran gorĝon. 03009
Bottom
03010
Top
JUHANI: Laßt die Säcke hübsch liegen! JUHANI. La saketoj restu bele netuŝataj. 03010
Bottom
03011
Top
AAPO: Was hast du vor? AAPO. Kion vi celas? 03011
Bottom
03012
Top
JUHANI: Den Kantor ärgern. Es wird nichts gegessen, bevor es Morgen wird. Mein Blut kocht, Jungens, und mein Kopf dreht sich wie die Windmühle von Keitula. Aber Ärger gegen Ärger! JUHANI. Inciti la kantoron. Nun ni ne manĝos antaŭ ol aperis la morgaŭa tago. Mia sango bolas, knaboj, kaj kiel vent-muelilo de Keitula turniĝas mia kapo. Sed inciton kontraŭ incito! 03012
Bottom
03013
Top
AAPO: Über solchen Ärger würde unser Alter nur recht herzlich lachen. AAPO. Al tiu incito nia maljunulo ridus trc dolĉe. 03013
Bottom
03014
Top
JUHANI: Laß ihn lachen. Ich esse nicht. — Eero buchstabiert schon, seht, seht nur. — Ich esse nicht. JUHANI. Lasu lin ridi! Mi ne manĝos. — Eero jam silabas, jen, jen. — Mi ne manĝos. 03014
Bottom
03015
Top
TUOMAS: Ich hier auch nicht, auf der Heide am Sonnimäki ja. Da sitze ich gleich auf einem Blumen -polster. TUOMAS. Ankaŭ mi ne ĉi tic, sed sur la erikejo Sonnimaki. Tie mi baldaŭ sidos sur erika matraco. 03015
Bottom
03016
Top
JUHANI: Richtig! Da, ja, da werden wir uns gleich herumfläzen. JUHANI. Ĝuste! Tie, tie ni baldaŭ kuŝados. 03016
Bottom
03017
Top
EERO: Der Plan gefällt mir, Jungens. EERO. Mi konsentas kun vi, knaboj. 03017
Bottom
03018
Top
AAPO: Was ist das wieder für ein Blödsinn! AAPO. Kiaj malsaĝaĵoj ree? 03018
Bottom
03019
Top
JUHANI: Raus aus dem Gefängnis! JUHANI. For el aresto! 03019
Bottom
03020
Top
AAPO: Holla, Verstand! AAPO. Prudento hoj! 03020
Bottom
03021
Top
JUHANI: Holla, Föhren am Sonnimäki! JUHANI. La pinaro de Sonnimaki, hoj! 03021
Bottom
03022
Top
EERO: Recht so! Und der Verstand antwortet: holla! EERO. Guste tiel! Kaj la prudento respondis: hoj! 03022
Bottom
03023
Top
JUHANI: Antwortet wie ein Mann. JUHANI. Respondis kiel bravulo. 03023
Bottom
03024
Top
AAPO: Simeoni, versuch du dein Glück! AAPO. Simeoni, penu fari la plejbonon. 03024
Bottom
03025
Top
SIMEONI: Nicht so hastig, Brüder! Aber ich sage auch, wir werden keine Gelehrten, und darum laßt uns alle Plackerei in diesem Punkt an den Nagel hängen. Unser Leben sei aber doch rechtschaffen und gesittet. Wir können auch ohne Lesen wie gute Christen leben, wenn wir nur glauben. SIMEONI. Dece kondutu, fratoj. Sed mi diras, ke ni ne taŭgas kiel legantoj, kaj tial adiaŭ al ĉiuj penoj en tiu rilato. Nia vivo tamen estu deca kaj senriproĉa; ĉar ni povas vivi kiel kristanoj eĉ sen Iegoscio, se ni nur kredas. 03025
Bottom
03026
Top
AAPO: Du Verfluchter, du reißt ja nieder, statt aufzurichten. AAPO. Vi ja renversas, vi demonhavanta, sed ne levas. 03026
Bottom
03027
Top
JUHANI: Simeoni redet, wie es recht und billig ist. Fort von hier, Kinder! Ich halt es nicht länger aus. JUHANI. Simeoni parolas lingvon de justeco kaj modereco. For, knaboj; mia naturo ne plu eltenas. 03027
Bottom
03028
Top
TUOMAS: Es sticht mir ins Herz, wenn ich sehe, wie Juhani gezaust wird. Fort, Brüder! TUOMAS. Mia koro premiĝas ĉe vido kiel Juhani estas muelata. For, knaboj! 03028
Bottom
03029
Top
JUHANI: Abgemacht. Aber bedaure mich nicht, Tuomas; denn die Rache ist mein. Ich bin ja kuranzt und gerissen worden wie Krebsköder, wahrhaftig! Und nun habe ich ein schönes Bündel Hanf, von dem Kantor ausgerauften Hanf in der Tasche. Wenn das Büschel ihm aber nicht mal das Maul verstopft, kommt das daher, daß ich irgend so ein Ding, eine Maschine draus mache. Der Kantor hat einen Hals, oh ja, er hat einen Hals. Jetzt sage ich aber keinen Mucks mehr. JUHANI. Decidita afero. Sed ne bedaŭru min, Tuomas; ĉar venĝo estas en mia mano. Oni min vere premadis, disŝiris kiel logaĵon por kankroj, vere! Kaj en mia poŝo estas sufiĉe granda kanabofasko, kiun la kantoro deŝiris. Se tiu fasko iam ne ŝtopos la faŭkon de la kantoro, tio okazas ĉar mi faros el mia aĵo ian maŝinon aŭ ilon. La kantoro havas kolon, jes li havas kolon; sed nun mi ne malkaŝos pli. 03029
Bottom
03030
Top
EERO: Ich weiß vielleicht ein andres, besseres Mittel. Wir drehen aus dem Haarstrang, den du im Beutel hast, dem Kantor zum Lohn für den guten Unterricht eine schöne Angelschnur. Aber warum reize ich euch zur Sünde, wo ich weiß und wir einmütig zugeben, daß Züchtigung unsäglich gut tut. Wir haben ja davon brüderlich auf dem Weg gesprochen. EERO. Mi eble scias alian kaj pli bonan konsilon. E1 la harringo, kiun vi havas en via poŝo, ni ŝpinos bonan fiŝfadenon por la kantoro kiel donacon pro la bona instruo. Sed kial mi instigas al peko, ĉar mi scias kaj ni ĉiuj konfesas, ke punado bonege utilas, kiel ni frate priparolis sur la vojo. 03030
Bottom
03031
Top
JUHANI: Eero buchstabiert schon. Sieh einer mal den artigen Jungen an. JUHANI. Eero jam silabas. Vidu la bonkondutan knabon. 03031
Bottom
03032
Top
EERO: Schande genug, daß sich ein so alter Knabe noch mit Buchstabieren abgibt. EERO. Honto vere por mi, tiel aĝa, ankoraŭ ekzerci sila-badon. 03032
Bottom
03033
Top
JUHANI: Alter Knabe? Wie alt sind denn wir ändern? JUHANI. Aĝa? Kaj la aĝo de ni aiiaj! 03033
Bottom
03034
Top
SIMEONI: Er stichelt. SIMEONI. Li pikas. 03034
Bottom
03035
Top
JUHANI: Ja, stichle du nur, du Distel in unserm Weizenacker, du Sauerteig der Bosheit im christlichen Brüderteig von Jukola, du Stachelschwein, Stachelferkel, du Kröte! JUHANI. Jes, vi ree pikas, vi loio en nia tritika kampo, vi fermentaĵo de malico en Ia kristana fratpasto de Jukola, vi histriko, erinaco, vi rano! 03035
Bottom
03036
Top
SIMEONI: Still, still, des Kantors wegen! SIMEONI. Silentu, pro la kantoro silentu! 03036
Bottom
03037
Top
JUHANI: Fort aus dem Karzer alle miteinander! Wer jetzt bockt, kriegt was ab. JUHANI. El arestejo eksteren ĉiuj unuanime! Kiu nun kontraŭstaros, ricevos bastonadon. 03037
Bottom
03038
Top
TUOMAS: Auf und davon, alle! TUOMAS. ĉiuj foren, ĉiuj! 03038
Bottom
03039
Top
AAPO: Timo, mein standhafter Bruder, was sagst du? AAPO. Timo, mia firmanima frato, kion vi diras? 03039
Bottom
03040
Top
TIMO: »Aus Bast wird keine Jacke, kein Pfarrer aus nem alten Mann«, drum die Fibel in den Sack und weg, alle, wie wir da sind. Ich kann meine Sache mit noch einem Spruch bekräftigen: »Auf beiden Seiten wird die Axt geschliffen.« TIMO. »Ke ne fariĝos jako el betulŝelo, nek pastro el maljunulo», tial »la fajfilojn en sakon kaj for», kaj ĉiuj unuanime. Mi povas plifirmigi mian aferon per ankoraŭ unu vorto: »duflanke oni akrigas hakilon». 03040
Bottom
03041
Top
AAPO: Und was machst du, Lauri? AAPO. Lauri, kiel vi faros? 03041
Bottom
03042
Top
LAURI: Ich gehe zum Sonnimäki. LAURI. Mi iros al Sonnimaki. 03042
Bottom
03043
Top
AAPO: Ach! ich glaube, die Toten könnten aus ihren Gräbern hinter euch herrufen: »Ihr Halsstarrigen, ihr Toren!« AAPO. Ho! Kvankam mortintoj krius el siaj tomboj: vi neflekseblaj je kolo, vi frenezaj viroj! 03043
Bottom
03044
Top
JUHANI: Selbst das wlird nichts helfen. Also marsch, Junge! Kommst du mit? Sonst — herjesses! — platzts und blitzts. Kommst du mit? JUHANI. Eĉ tio ne helpus, sed marŝu, knabo! Cu vi venos? En alia okazo — Sinjoro Kjesuo — de ĉi tie klakos kaj krakos. Cu vi venos? 03044
Bottom
03045
Top
AAPO: Ich komme. Aber noch ein Wort. AAPO. Mi venos. Sed ankoraŭ unu vorton. 03045
Bottom
03046
Top
TUOMAS: Unnötig! Hier helfen keine tausend Worte. TUOMAS. Ne helpus nun ĉi tie eĉ mil vortoj. 03046
Bottom
03047
Top
JUHANI: Und wenn jedes Wort tausend Schwerter hätte. JUHANI. Eĉ ne, se ĉiu vorto havus mil glavojn. 03047
Bottom
03048
Top
EERO: Und jedes Schwert tausend Schneiden. EERO. Kaj ĉiu glavo mil klingojn. 03048
Bottom
03049
Top
JUHANI: Tausend blitzende Schneiden. Jawohl, selbst dann wtird es nichts helfen. Raus aus der Festung Marstrand, raus aus Sibirien, raus aus dem entsetzlichen Verließ, raus, wie sieben Kugeln aus dem Schlund der Kanone! Hier ist die Kugel und die Kanone, eine geladene Kanone, die immer heißer glüht. Jetzt ist sie feuerrot, und gleich kracht sie. Oh, liebe Bruder und Verwandte und Kinder einer Mutter! Ihr habt gesehen, wie er diese Haarsträhne um seinen Zeigefinger rollte, dann mit der ganzen Hand zupackte, seht ihr, so! und dann rupfte, daß mir die Zähne im Munde klapperten. Hm! JUHANI. Mil fajre frapantajn klingojn. Jes, ĝuste tiel; eĉ tio ne helpus. For el Marstrando, for el Siberio, for el la terura kaverno kiel sep kugloj el kanono! Ci tie estas kaj kuglo kaj kanono, ŝargita kanono, kiu varmiĝas pli kaj pli, nun ĝi estas fajroruĝa. Kaj baldaŭ ektondros. Ho, karaj fratoj kaj parencoj kaj naskitoj de la sama patrino! vi vidis kiel II volvis ĉi tiun mian fruntfaskon ĉirkaŭ sian montran fingron, kaptis poste per tuta sia mano ĉi tiel, jen tiamaniere, kaj poste li skuis, ke miaj dentoj ektintis. Hm! 03049
Bottom
03050
Top
TUOMAS: Ich habs gesehen, und meine Backen schwollen vor Wut. TUOMAS. Mi vidis tion kaj miaj vangomuskoloj ŝvelis pro kolero. 03050
Bottom
03051
Top
EERO: Ich habs gehört, wie Juhanis Zähne klapperten, habs gesehen, wie Tuomas die Backen schwollen, und mir graute. Aber ich dankte doch Gott um euretwillen, denn ich dachte dran, wie gut die Züchtigung trotzdem tut. EERO. Mi aŭdis kiel la dentoj de Juhani ektintis, mi vidis kiel la vangomuskoloj de Tuomas ŝvelis, kaj mi konsterniĝis, sed mi tamen dankis Dion en via nomo, memorante kian bonon alportas la punado. 03051
Bottom
03052
Top
JUHANI: Bester Bruder! Leg lieber nicht die Feuerlunte auf die Pulverpfanne der Kanone, das heißt in meine beiden Ohren; tu das doch nicht. JUHANI. Ne, kara frato, ne metu la fajrotorĉon al la pul-vokanaletoj de la kanono, nome al ĉi tiuj miaj du oreloj, tion ne faru. 03052
Bottom
03053
Top
TUOMAS: Weshalb reizt du ihn denn, Eero? TUOMAS. Kial vi lin ineitas, Eero? 03053
Bottom
03054
Top
JUHANI: Eero ist ja des Kantors Hätschelkind. Nun, meinetwegen! Was habe ich denn aber Schlechtes getan, daß der Kantor mich so quält? Ist es ein Verbrechen, einen so harten Schädel zu haben? Es fehlt nicht viel, so muß ich weinen. JUHANI. Eero estas ja dorlotato de la kantoro. Nu bone ankaŭ tio, tute bone. Sed kion malbonan mi faris, ĉar la kantoro tiamanierc turmentas min. Ĉu estas krimo, ke mi havas tiel malmolan kapon? Mankas nemulte ke mi ploru. 03054
Bottom
03055
Top
TIMO: Und was hab ich denn getan, daß mir der Kopf so durchgewalkt wird? Etwa darum, weil ich den Verstand habe, den mir Gott nun mal in seiner Weisheit gegeben hat? TIMO. Kion mi faris, ĉar oni tiel furioze taŭzas mian hara-ron? Cu pro tio, kc mi havas tiun prudcnton, kiun Dio en sia saĝeco iam donis al mi? 03055
Bottom
03056
Top
LAURI: Drei Dachteln hab ich gekriegt. LAURI. Trifoje mi estis taŭzata. 03056
Bottom
03057
Top
JUHANI: Ja, wir nehmen alle süße Erinnerungen mit. — Türe auf! JUHANI. ĉiu el ni havas dolĉajn memoraĵojn de ĉi tic. — Malfermu la pordon! 03057
Bottom
03058
Top
AAPO: Denk dran, daß wir hinter Schloß und Riegel sitzen. AAPO. Atcntu, kc ni estas malantaŭ rigliloj. 03058
Bottom
03059
Top
TIMO: Eine Stange steckt davor, eine starke Stange. TIMO. A1 la pordo estas metita barstango, forta barstango. 03059
Bottom
03060
Top
JUHANI: Die zerspringt wie ein Strohhalm. Aber übrigens, da ist ja ein Fenster. Ein Schlag mit meinem Sack, und man hört ein liebliches Klingeln und Klirren. JUHANI. ĉi rompiĝos kvazaŭ pajlero; sed cetcrc: tie estas ja fenestro. Unu frapo pcr mia saketo, kaj aŭdiĝos bela tintado kaj sonado. 03060
Bottom
03061
Top
AAPO: Du bist wohl ganz wirr im Kopf! AAPO. Via kapo estas jam tute konfuza. 03061
Bottom
03062
Top
JUHANI: Von zweitägigem Wirbel, von zweitägigem Wirbel, mein Bester! JUHANI. Pro dutaga turnado, pro dutaga turnado, mia frateto! 03062
Bottom
03063
Top
SIMEONI: Das Fenster wird aber nicht zertrümmert, sondern laßt uns im guten mit dem Kantor reden. SIMEONI. Oni ne tamcn disrompu fenestron, sed ni diskutu bonkondutc kun la kantoro. 03063
Bottom
03064
Top
JUHANI: Scher dich in die Hölle und red mit dem Teufel! — Das Fenster in Scherben, und fort aus dem Loch! »Ganzes Bataillon raus!« rief der Hauptmann im Zorn. JUHANI. Iru en inferon por diskuti kun diablo! Fenestron en pecetojn kaj for el arcsto!»Eksteren la tuta bataliono!» la kapitano kriis en kolero. 03064
Bottom
03065
Top
TUOMAS: Die Tür eingehakt, Eero! TUOMAS. Riglu per la hoko la pordon, Eero! 03065
Bottom
03066
Top
EERO: Recht so! Das Haupttor der Burg wird zugemacht, und mittlerweile marschiert das Bataillon durch das Hintertor zur Festung hinaus. — Der Haken ist vor! EERO. ĉuste tiel; fermu la ĉefpordegon de la kastelo dum la bataliono formarŝas tra la malantaŭa pordego de la fortik-aĵo. — Riglita pcr hoko estas la pordo. 03066
Bottom
03067
Top
AAPO: Ich warne euch! AAPO. Mi avertas vin! 03067
Bottom
03068
Top
JUHANI: Getan ist getan. Siehst du?! JUHANI. Faritc estas farite. Jen vidu! 03068
Bottom
03069
Top
Aapo: Du gräßlicher, gottloser Mensch! AAPO. Vi terura, granda malpiulo! 03069
Bottom
03070
Top
Simeoni: Sieh da, nun ists geschehen! Das Fenster hat geklirrt. SIMEONI. Jen! Tio estas farita! Tie la fenestro tintegis! 03070
Bottom
03071
Top
JUHANI: Das Fenster hat geklirrt, und der Himmel hat geflirrt, und nur einmal ist Jussis Ranzen geschwirrt. Das war ein richtiger Schneiderstreich. JUHANI. La fenestro tintegis kaj la ĉielo fulmegis, kiam unu fojon svingiĝis la saketo de Joĉjo! Tio estis la eksplodo de la Malrapidema Jakobo. 03071
Bottom
03072
Top
Simeoni: Wir Elenden! SIMEONI. Ni mizeruloj! 03072
Bottom
03073
Top
JUHANI: Der Weg ist frei. Willst du so gut sein?! JUHANI. La vojo estas malfcrmita, ĉu vi ekiros? 03073
Bottom
03074
Top
SIMEONI: Ich folge euch, lieber Bruder! SIMEONI. Mi sekvos, kara frato! 03074
Bottom
03075
Top
JUHANI: Aapo, der Weg ist frei. Willst du so gut sein?! JUHANI. Aapo, la vojo estas malfermita, ĉu vi ekiros? 03075
Bottom
03076
Top
AAPO: Was drohst du mit der Faust, du Narr? Ich komme mit, ich komme mit! Was hätten wir wohl hier noch zu suchen, nachdem wirs so verschüttet haben? AAPO. Kial kun supren levita pugno, vi frenezulo? Mi sekvos, sekvos! Kion alian oni povus fari, ĉar estas jam la diablo en nia sledo. 03076
Bottom
03077
Top
JUHANI: Schockschwerenot! JUHANI. Sidu kaj brulu! 03077
Bottom
03078
Top
Tuomas: Alle die Säcke auf den Rücken und zum Fenster raus! Es poltert im Hausflur. TUOMAS. Ciuj saketoj sur la dorson kaj tra la fenestro eksteren! En Ia vestiblo aŭdiĝas piedbruado. 03078
Bottom
03079
Top
JUHANI: Ist es der Kantor? Dem wische ich noch eins aus. JUHANI. Cu estas la kantoro? Mi tuŝos lin. 03079
Bottom
03080
Top
Tuomas: Komm! TUOMAS. Venu! 03080
Bottom
03081
Top
JUHANI: Es ist der Kantor! Dem muß ich noch eins auswischen. JUHANI. Estas la kantoro. Mi tuŝos lin iom. 03081
Bottom
03082
Top
Tuomas: Fort! sag ich. TUOMAS. For! diras mi. 03082
Bottom
03083
Top
JUHANI: Tritt mir jetzt nicht in den Weg! Ich habe dich zu gern, Bruder Tuomas. JUHANI. Ne malhelpu min nun. Mi amas vin, Tuomas, mia frato. 03083
Bottom
03084
Top
Tuomas: Ich lasse dich keine Untat begehn. Mach dich jetzt nur schnell mit mir durchs Fenster; die ändern rennen ja schon über den Acker. Komm! TUOMAS. Mi ne permesas, ke vi faru krimegon. Rapidu nur kun mi tra la fenestro eksteren; tie sur la kampo Ia aliaj jam kuras. Venu! 03084
Bottom
03085
Top
JUHANI: Laß los! Nicht gar, eine Untat? Ich lege ihn nur hübsch übers Knie, hebe seine langen Rock-schöße hoch und wamse ihn mit der bloßen flachen Hand durch. Die Hand wird schon ihre Schuldigkeit tun. Laß los, lieber Bruder, sonst zerspringt mir das Herz wie dem Korkki der Dudelsack. Laß los! Du siehst, wie mir der Kopf dampft. JUHANI. Delasu min! Kiajn krimegojn vi timas? Lin mi prenos nur bele sur miajn genuojn, levos liajn longajn baskojn kaj batetos lin per nura mano, kaj pravon faros ĉi tiu mano. Delasu, mia kara frato, en alia okazo mia koro krevos kiel la sakfluto de Korkki, la estono. Delasu! vi vidas kiel mia kapo vaporas. 03085
Bottom
03086
Top
TUOMAS: Wir sind ewig feind, wenn du diesmal nicht auf mich hörst. Merk dir das. TUOMAS. Ni estos ĉiamaj malamikoj, se vi ne obeas min nun. Rimarku, kion mi diras. 03086
Bottom
03087
Top
JUHANI: Dann fort. Ich täts aber wahrhaftig nicht, wenn ich dich nicht von Herzen liebhätte. JUHANI. Nu, ni iru do. Sed mi ne konsentus, se mi ne tutkore amus vin. 03087
Bottom
03088
Top
Sie verstummten, schwangen sich zum Fenster hinaus auf den Hügel und liefen flink über den Kartoffelak-ker des Kantors. Auf dem Feld wirbelten kleine Steine auf, die Erdschollen flogen hoch in die Luft, und bald waren sie in dem dichten Erlenwald hinter den ändern verschwunden. Da stürzte der Kantor mit wütendem Gesicht ins Zimmer, und seine Hand schwang den derben Rohrstock. Mit lauter, brüllender Stimme rief er hinter den Ausreißern her, aber umsonst. Aus dem Erlenwald huschten die Brüder hervor, liefen über das steinige, felsdurchragte Gelände, von da durch die dichten Wacholderbusche, über die weite Pfarrwiese auf der schilfgesäumten Landzunge Neulaniemi, schließlich quer über eine offene, dumpf dröhnende Lichtung und machten auf dem sandigen Weg, der unterhalb der abschüssigen Heide am Sonnimäki hinläuft, halt. Den geröllbedeckten Abhang stiegen sie hinauf und beschlossen, oben unter den Föhren im Heidekraut ihr Lager aufzu-schlagen. Und bald ringelte sich der Rauch ihres Feuers zu den Wipfeln der Bäume empor. Ili silentiĝis, sin jetis tra la fenestro eksteren kaj kuris rapide trans la terpomkampon de la kantoro. Sur la kampostrio ŝtonetoj tintis, terbuletoj flugis alten en la aero, kaj baldaŭ ili malaperis unu post alia en densa alnaro. Tiam la kantoro kun aspekto de kolerego kure eniris, svingante en sia mano dikan kanbastonon. Per alta, krieganta voĉo li vokis la for-kurintojn, sed vane. La fratoj rapidis for el la alnaro kaj kuris trans ŝtonan regionon, poste tra densa juniperaro, poste trans la vastan, kanbordan herbejon Neulaniemi de la pastrejo, fine trans ebenan, resonantan maldensejon, kaj staris sur la sabla vojo ĉe la klina erikejo Sonnimaki. Supren laŭ la rondŝtona deklivo ili paŝis kaj atinginte la dorson de la erikejo, ili decidis konstrui bivakon sub la pinoj; kaj baldaŭ ŝvebis fumo de ilia fajro supren al la arbopintoj. 03088
Bottom
03089
Top
Hoch lag die Stelle, an der sich die Brüder niedergelassen hatten. Man sah hinter dem Hügel das Satteldach des Pfarrhauses, oben auf dem Hügel aber das rote Haus des Kantors, das große Kirchdorf und dort, von Tannen umgeben,-feierlich und stolz das steinerne Gotteshaus des Kirchspiels. Man sah ferner den inselreichen See, den der Nordostwind streifte, der sanft und leicht unter dem klaren Himmel wehte, hin über den See, hin über die Wiesen und Wälder, über die Föhren des Sonnimäki, unter denen die Bruder jetzt ruhten und Rüben in dem lodernden Holzfeuer brieten. Alta estis la regiono, kie la fratoj bivakis. De tie estis vi-debla malantaŭ altajo la mansarda tegmento de la pastrejo, sed sur Ia supro de altaĵo Ia ruĝa domo de la kantoro, la granda preĝeja vilaĝo, kaj tie inter piceoj la ŝtona preĝejo de la paroĥo, solena, impona. Ankaŭ vidiĝis multinsuleta lago, kiun trakuris vento nordorienta, blovante intense sub la klara ĉielo, blovante trans la lagon, trans herbejojn kaj arbaron, trans la pinaron de Sonnimaki, kie la fratoj nun ripozis kaj rostis rapojn ĉe flamanta fajro. 03089
Bottom
03090
Top
JUHANI: Nun essen wir aber ein königliches Mahl. JUHANI. Nun ni manĝos vere reĝan manĝaĵon. 03090
Bottom
03091
Top
TIMO: Ein richtig herrschaftliches Essen. TIMO. Veran sinjoran tagmanĝon. 03091
Bottom
03092
Top
JUHANI: Rindfleisch aus dem Sack und gebackenes Rübenmus aus der Asche. Sie sind gleich gar. JUHANI. Brutviandon el la saketo kaj rapojn el la cindro. Ili estos tuj pretaj. 03092
Bottom
03093
Top
Frisch weht der Wind, und die Wipfel sich neigen,
weit in der Ferne singt sie, die mein eigen ...
Pintoj de arboj kurbiĝas dum vento ciklonas,
Fore la voĉ’ amatina nun sonas ...
03093
Bottom
03096
Top
Was für eine Ochsendummheit von uns, mit dem Abc-Buch beim Kantor auf der Bank zu sitzen — zwei gottverfluchte Tage lang! Kia obstina malsaĝo de ni, sidi sur Ia benko de la kantoro kun abocolibro en la mano, sidi du diablajn tagojn. 03097
Bottom
03097
Top
EERO: Aber in der Schandecke stehen, das war erst was! EERO. Sed stari en lia pordangulo, tio estas io alia. 03098
Bottom
03098
Top
JUHANI: Gut, Eerochen, mein kluger Dreikäsehoch, gut, du Knirps. — In des Kantors Schandecke! Teufel, ich will dich lehren! JUHANI. Bone, mia eta Eero, vi mia saĝa, eta Eero, mia sescola eta Eero, vi pigmeo. En la pordangulo de la kantoro! Mi vin, diablon, instruos. 03099
Bottom
03099
Top
AAPO: Still, still, ihr Heiden! AAPO. Silentu, silentu, vi paganoj! 03100
Bottom
03100
Top
TUOMAS: Bleib sitzen, Juhani, und kümmre dich nicht um seine Reden. TUOMAS. Sidu trankvile, Juhani, kaj ne aŭskultu liajn dirojn. 03101
Bottom
03101
Top
JUHANI: Mütze ab, wenn du ißt, du Krümel. JUHANI. Deprenu la ĉapon de via kapo dum vi manĝas, vi bulaĉo. 03102
Bottom
03102
Top
TUOMAS: Mütze ab, sag ich auch. TUOMAS. Deprenu la ĉapon de via kapo, diras ankaŭ mi. 03103
Bottom
03103
Top
JUHANI: So. Folgen mußt du. Da hilft nichts. JUHANI. Bone. Obei vi devas; senhezite. 03104
Bottom
03104
Top
SIMEONI: Immer Belfern, nichts als Belfern. Wenn doch Gott mal eure Seele und euer Herz erleuchtete! SIMEONI. Ciam nur kverelado, nur kverelado. Dio lumigu iam vian animon kaj spiriton! 03105
Bottom
03105
Top
JUHANI: Er ist immer der Stänkerer. JUHANI. Ciam li estas incitanta lignero. 03106
Bottom
03106
Top
EERO: Ja, ich bin in eurem verdammten Maul immer »der Lausebengel, der Däumling, der klimperkleine Eero«. Aber dafür bin ich zäh. EERO, Ciam mi estas inter viaj malbenitaj dentoj »la gantaĉo Kaj dikfingreto, la eta butonulo Eero». Sed tial mi estas necedema. 03107
Bottom
03107
Top
JUHANI: Du bist ein bissiger Köter, wie es in der »Siebenmännerkraft« heißt. JUHANI. Vi estas kolera hundaĉo, kiel oni aŭdis en la kan-taĉo: «forto de sep viroj». 03108
Bottom
03108
Top
EERO: Ich beiße eben wieder und zwar mit scharfen Zähnen. EERO. Mi respondas morde kaj akre. 03109
Bottom
03109
Top
JUHANI: Ja, du bist voll Gift und Galle. JUHANI. Vi estas plena de amareco. 03110
Bottom
03110
Top
AAPO: Laß mich doch auch ein Wort reden. Eero hat etwas gesagt, worin nach meiner Meinung ein Körnchen Wahrheit steckt. Seht ihr: das Gift und die Galle, mit denen er manchmal um sich spritzt, haben wir vielleicht selber zum großen Teil gebraut. Denkt doch dran: wir sind alle Geschöpfe eines Schöpfers. AAPO. Permesu ankaŭ al mi diri vorton. Eero diris ion, en kio laŭ mia opinio estas iom da vero. Vidu.- Ia amarecon, kiun li ofte disdonas ĉirkaŭ si, ni eble mem multekuiris. Ni memoru: ni estas ĉiuj kreitajoj de la sama Kreinto. 03111
Bottom
03111
Top
TIMO: Das meine ich auch. Wenn ich zwei Schnäbel habe, einen wie ein Schuhleisten und einen wie ein halber Brotlaib, was geht das die ändern an? Ich trag sie ja selber. Aber zum Teufel mit den Schnäbeln und Schniebeln, Schöpfern und Geschöpfen! Schau, Juhani, da hast du eine Rübe, so zart wie ein trockener Bovist. Stich ihr in den Nacken und kehr dich nicht an das unnütze Geschwätz. Er ist jung und unverständig. — Iß, Bruder, iß. TIMO. ĉuste tiel. Se mi havas du «nazegojn, unu kiel ŝu-modelilo kaj alian kiel duonpano», ĉu tio koncernas aliajn? Mem mi ilin portas. Sed ni lasu jam al infero la nazojn kaj la na-zegojn, la Kreintojn kaj la kreitaĵojn. Jen, Juhani, ĉi tie vi ri-cevas rapon, molan kiel fungo. Kaptu ĝin je la nuko kaj ne atentu la dirojn de tiu sentaŭgulo. Li estas juna kaj senpru-denta. — Manĝu, mia frato. 03112
Bottom
03112
Top
JUHANI: Ich werd schon essen. JUHANI. Certe mi manĝos. 03113
Bottom
03113
Top
TIMO: Auf diesem hohen, klingenden Hügel leben wir jetzt wie auf einer Hochzeit. TIMO. Nun ni vivas kvazaŭ en edziĝofesto ĉi tie sur la alta resonanta erikejo. 03114
Bottom
03114
Top
JUHANI: Wie auf der Hochzeit im Himmel. Da unten in der Hölle sind wir ja vorhin noch jämmerlich genug geschunden worden. JUHANI. Kvazaŭ en ĉiela edziĝofesto. Ni jus estis tur-mentataj terure en la infero tie malsupre. 03115
Bottom
03115
Top
TIMO: Bald gehts hinauf, bald gehts hinunter in dieser Welt. TIMO. »Alternas leviĝo kun malleviĝo» en ĉi tiu mondo. 03116
Bottom
03116
Top
JUHANI: So ists. Was sagst du denn, Aapo? JUHANI. Tia estas la afero. Kion diras vi, frato Aapo? 03117
Bottom
03117
Top
AAPO: Ich habe mein möglichstes getan, aber umsonst. Jetzt ärgere ich mich aber doch auch einmal und lege das Steuerruder unsres Lebensschiffs in die Klauen des Schicksals. Hier sitz ich. AAPO. Mi penis fari mian plejbonon, sed vane. Nun mi ekkoleras kaj jetas Ia direktilon de nia vivŝipo en la manon de la sorto. ĉi tie mi sidas. 03118
Bottom
03118
Top
JUHANI: Hier sitzen wir, und dort zu unsern Füßen liegt die ganze Welt. Dort leuchtet das Kantorhaus wie ein roter Hahn, und dort ragt der Turm vom Tempel des Herrn in die Wolken. JUHANI. ĉi tie ni sidas kaj tie kuŝas sub niaj piedoj la tuta mondo. Tie ruĝas la domo de la kantoro kvazaŭ ruĝa koko, kaj tie leviĝas al la alto la turo de la templo de Dio. 03119
Bottom
03119
Top
AAPO: Und just am Fuße dieses Tempels werden wir noch mal mit krummen Nacken im schwarzen Schandholz sitzen, werden wie sieben junge Krähen auf dem Zaune hocken und hören, wie die Menschen, mit den Fingern auf uns deutend, sagen: Da sitzen die faulen Jukolabrüder. AAPO. Ce tiu templo ni iam sidos en nigra piedtrabo, sidos kun kurbaj nukoj kiel sep kornikidoj sur barilo, kaj aŭdos la homojn diri, montrante per fingro: tie sidas la maldiligentaj fratoj de Jukola. 03120
Bottom
03120
Top
JUHANI: Der Tag bricht nie an, wo diejukolaburschen mit krummen Nacken wie junge Krähen im schwarzen Schandholz sitzen und hören müssen, wie die Menschen, mit den Fingern auf sie deutend, sagen: Da sitzen die faulen Jukolabrüder. Der Tag bricht nie an. Eher hänge ich mich auf oder marschiere bis ans linde der Welt und schwinge das Gewehr im Bataillon von Heinola. »Wozu mich grämen, ich lustiger Junge?« Jetzt, Brüder, wo wir mit dem Essen fertig sind, wird gesungen und geschmettert, daß die Heide schüttert. JUHANI. Neniam estos tiu tago, kiam la filoj de Jukola, kun kurbaj nukoj kiel kornikidoj, sidos en la nigra piedtrabo de honto kaj aŭdos la homojn diri, montrante per fingro: tie sidas la maldillgentaj fratoj de Jukoln. Tiu tago ne estos, pli volonte mi min pendigos, aŭ marŝos ĝis la mondfino, al la bata-liono de Heinola por svingi pafilon. »Kial mi zorgus, junpeto-lulo». Nun, fratoj, ĉar ni jam manĝis, ni kantu, sonigu ke tre-mos la erikejo. 03121
Bottom
03121
Top
SIMEONI: Beten wollen wir und schlafen gehen. SIMEONI. Ni nin benu kaj ekdormu. 03122
Bottom
03122
Top
JUHANI: Erst wird gesungen: »Wozu mich grämen?« Kratz deine Kehle aus, JUHANI. Unue ni kantos: »Kial mi zorgus». Sonorpretigu vian gorĝon, Timo. 03123
Bottom
03123
Top
TIMO: l'imo: Ich bin bereit. TIMO. Mi estas preta. 03124
Bottom
03124
Top
JUHANI: Und du, Eero? Wir sind doch wieder Freunde? JUHANI. Kaj Eero-knabo? Ni ja estas amikoj ree? 03125
Bottom
03125
Top
EERO: Freunde und Brüder. EERO. Amikoj kaj fratoj. 03126
Bottom
03126
Top
JUHANI: Dann ists gut. Aber schraub deine Kehle /urecht. JUNANI. Cio bone. Sed ŝraŭbregulu vian gorĝon. 03127
Bottom
03127
Top
EERO: Die ist schon gestimmt. EERO. Ci estas jam en plena agordo. 03128
Bottom
03128
Top
JUHANI: Gut! Und ihr ändern paßt auf, wie es in den Föhren spektakelt. —Jetzt los! JUHANI. Bone! Kaj aliaj aŭskultu nun kiel bruas la pinaro. — Nun, knaboj! 03129
Bottom
03129
Top
Wozu mich grämen, ich lustiger Junge?
Hab wie ein Felsen ne Brust und ne Lunge.
Frallaralla, trallaralla, trallarallala!

Heinola, du mein Soldatenstädtchen!
Keck sind die Burschen da, fröhlich die Mädchen.
Frallaralla, trallaralla, trallarallala!

Bischof kann mich und Pfarrer nicht schrecken,
gleich werd im Heldenrock ich stecken. 03132:
Frallaralla, trallaralla, trallarallala!

Spring, du mein Brauner, die Räder laß rollen,
die Jungen zur Suppe des Kaisers sich trollen.
Frallaralla, trallaralla, trallarallala!

Wozu mich grämen, ich lustiger Junge?
Hab wie ein’ Felsen ne Brust und ne Lunge.
Frallaralla, trallaralla, trallarallala!
Kial mi zorgus, junpetolulo,
kun tia brusto sen ia skrupulo?
Fralarala ralarala ralaralala!

A1 regimento mi min altiros,
Kaj de knabinoj, stultulo, foriros.
Fralarala ralarala ralaralala!

Min episkopo nek pastro timigos;
Baldaŭ mi jakon heroan alligos.
Fralarala ralarala ralaralala!

Rapidu, Brunulo, turniĝu la radoj;
Ni iros por manĝi el reĝaj orpladoj.
Fralarala ralarala ralaralala!

Kial mi zorgus, junpetolulo,
Kun tia brusto sen ia skrupulo?
Fralarala ralarala ralaralala!
03130
Bottom
03150
Top
JUHANI: Recht so! Ja, hier läßts sich leben! JUHANI. ĉuste tiel! Jen, ĉi tie estas bone por ni restadi. 03151
Bottom
03151
Top
SIMEONI: Nicht so laut, nicht so laut! Ihr rasaunt ja wie eine Legion Trolle. — Aber still, still! da kommen Menschen. SIMEONI. Malpii da voĉo, malpli da voĉo! Vi ja bruadas kvazaŭ legio da koboldaĉoj. — Sed silenton, silenton! tie venas homoj. 03152
Bottom
03152
Top
JUHANI: Menschen? Guck genauer hin, dann siehst du eine Horde Zigeuner, das Rajamäki-Regiment. JUHANI. Homoj? Rigardu pli bone kaj vi vidos amason da ciganoj, vi vidos la «Regimenton de Rajamaki». 03153
Bottom
03153
Top
Die Gesellschaft, die da herankam, war eine herumziehende Familie aus einer kleinen Kate am Abhang des Hügels Rajamäki, weshalb die Leute sie das Rajamäki-Regiment nannten. Ihr Anführer und Herr ist der allen bekannte Mikko, ein kurzgewachsener, aber flinker Mann mit einem schwarzen Filzhut auf dem Kopf. Er handelt auf seinen Fahrten mit Pech und hantiert geschickt mit dem Messer des Vieh-verschneiders. Auch wirkt er mit seiner Fiedel als Spielmann, läßt seine schwarzrote Freudenmaschine bei den Tanzgelegenheiten und Erntefesten quieken und feuchtet seine Kehle an, sooft man ihm den Humpen reicht. — Seine Frau aber, die ewig schnupfende, mürrische Kaisa, ist eine geschickte Schröpferin.[Beim Schröpfen, einem noch heute im Volke ziemlich verbreiteten Verfahren der Blutentziehung, bediente sich die Frau zum Schlagen der Wunden eines kleinen Beilchens und zum Aufsaugen des Blutes eines Hornes.] Wenig Badestuben gibt es, die sie nicht im Vorbeiwandern für die Weiber der Gegend zum Schröpfbad heizen läßt. Dann hüpft ihr Schröpfmes-ser, ihr Mund schmatzt, und ihr Schnupftabakgesicht wird vom Schweiß schrecklich naß. Doch dafür schwillt auch ihr Sack von Geschenken an. — Sie haben auch mehrere Kinder, die sie auf ihren Reisen von Dorf zu Dorf, von Hof zu Hof mitnehmen. Zwei sind schon tüchtig zu Fuß, hüpfen vergnügt bald vor, bald hinter den Eltern her, drei jüngere aber werden von Vater und Mutter als Last im Planwagen gefahren; und Kaisa zieht stets in der Deichsel, Mikko schiebt mit seinem Stock hinten nach. Laut geht es her, wo die Familie wandert, und ein Witzbold hatte ein langes Spottgedicht auf sie gemacht. Das war die Gesellschaft, die lärmend auf dem Wege von der Heide am Sonnimäki herauf dem Kirchdorf zuzog, als die Brüder, fröhlich wie Hammel, die Freiheit auf dem hohen Heiderücken zu genießen anfingen. La karavano, kiu proksimiĝis, estis vaganta familio, loĝanta en kabano sur deklivo en Rajamaki, pro kio la mondo ĝin nomis la regimento de Rajamaki. Gia estro kaj mastro estas Mikko, de ĉiuj konata, malaltkreska sed vigla viro kun nigra feltĉapelo sur la kapo. Li vendas dum siaj migradoj peĉon kaj uzas lerte tranĉilon de kastristo. Li praktikadas ankaŭ metion de violonisto, ludaĉas ofte tiun nigreruĝan gajigilon ĉe dancoj kaj laborfestenoj, sensoifigante sian gorĝon ĉiam laŭ regaloj. — Sed bona kupistino estas lia ino Kaisa, flartabakvizaĝa, kolerema edzino. Ne estas multaj ŝvitbanejoj, kiuj dum ŝia ĉeesto ne estus fumigataj por esti kupbanejoj por la maljunuli-noj de la regiono. Tiam saltetadas la hakileto de Kaisa, ŝia buŝo ŝmacadas kaj ŝia flartabaka vizaĝo ŝvitas terure, sed ŝvelas ankaŭ la donacsaketo. Ili havas amason da infanoj, kiuj ilin akompanas dum iliaj migradoj el vilaĝo al vilaĝo, el domo al domo. Du el ili jam mem iras, saltadas gajanimaj proksime ĉe siaj gepatroj sur la vojo, iam antaŭe, iam malantaŭe, sed la tri pli junaj estas transportataj kiel ŝarĝo desiaj gepatroj, kaj Kaisa ĉiam tiras ĉe la timonoj, Mikko puŝas per sia bastono malantaŭe. Forta estas la bruado tie, kie ia karavano de Rajamaki migras; kaj iu petolulo verkis pri tiu familio longan mokkanton kun nomo de la regimento. Estis la bruaĉanta trupo, kiu nun iris sur la vojo laŭ la rando de la erikejo Sonnimaki en direkto al Ia preĝeja vilaĝo, kiam la fratoj, gajaj kiel vir-ŝafoj, pasigis liberan momenton sur la alta dorso de Ia erikejo. 03154
Bottom
03154
Top
JUHANI: Heißa! Guten Tag, du obbenanntes Regiment, guten Tag! JUHANI. Hej! saluton, vi konata regimento, saluton! 03155
Bottom
03155
Top
TIMO: «Hostote tili!« [Schwedisch: hur stár det tili? = wie gehts?] sprach der Schwed. TIMO. «Hustote til» diris svedo. 03156
Bottom
03156
Top
EERO: »Kauppusiwai?« [Russisch: kak poživaješ? = wie gehts dir?] sprach der Russ’. EERO. «Kappusivaj» diris ruso. 03157
Bottom
03157
Top
KAISA: Was wollt ihr da oben? KAISA. Kion vi volas, vi tie supre? 03158
Bottom
03158
Top
EERO: Daß das Muttchen raufkommt und meinem Bruder Juhani einen anständigen Schröpfkopf auf seine braunen Hinterbacken saugt. EERO. Ke avino venu kaj suĉfiksu fortan kornon al la bruna femuro de ĉi tiu frato Juhani. 03159
Bottom
03159
Top
JUHANI: Das Muttchen saugt und lutscht, und das Männchen streicht, daß es Stein und Bein erweicht. Das reimt sich prächtig. JUHANI. Avino suĉas kaj frapadas dum avo ludas, tio ja bone harmonias. 03160
Bottom
03160
Top
MIKKO: Mach nur deine Futterluke zu. Du weißt wohl, daß Meister Mikko in eigner Person hier ist! MIKKO. Diablo vin prenu, vi rabistoj el Jukola! 03161
Bottom
03161
Top
EERO: Oh, du doppelgenährter Kastrier-Mikko mit deiner alten Zauberhexe! Ukko ei tahdo pelata. No laulakaamme sitten me, ja oikein huikea marssi. EERO. La maljunulo ne volas ludi. Nu, en tiu okazo ni kantu, kaj vere imponan marŝkanton. 03162
Bottom
03162
Top
JUHANI: Huikea marssi, kun astelee ohitsemme Rajamäen rykmentti. No, pojat Timo ja Eero! JUHANI. Veran marŝkanton, kiam preterpasas nin la regi. mento de Rajamaki. Nu, knaboj Timo kaj Eero! 03163
Bottom
03163
Top
Karsitaan nyt kulkemahan
Ylös, alas mäkii,
Kuohintahan, kuppaamahan,
Kauppoilemaan pikii.

Aisoiss' Kaisa nuuska-naama
Itse olla tykkää,
Mikko, purren mälliänsä,
sauvall perään lykkää.
Karavano al migrado
Vale, sur altajoj,
Por kastrado, por kupado,
Vendo de peĉaĵoj.

Kaisa forta ĉe timono,
Caron men tiraĉas,
Mikko puŝas per bastono
Kaj tabakon maĉas.
03164
Bottom
03174
Top
JUHANI: Juuri niin! Onpa tämä vähän lystillinen laulu-remputus. JUHANI. Custe tiel! Vere ĉi tiu estas iom gaja kantaĉo. 03175
Bottom
03175
Top
KAISA. Tietäkää, te sen vietävät siellä, että me kuljemme aina kunnialla, mutta te, te kiertelette ympäri ihmisten metsiä kuin ryövärit ja raatelevat pedot. Minä kuppaan, minä, ja teen terveyttä; Mikko kuohii, hän, ja tekee lihavia kaltteja, muhkeita härkiä ja komeoita ruunia, joilla ratsastelee kuningasten kuninkaat; se tietäkäät, te perkeleet. KAISA. Sciu, vi malbenitoj tie, ke ni iras ĉiam kun honesto, sed vi vagadas ĉirkaŭe en arbaroj de aliaj kiel rabistoj kaj diskarnantaj bestoj. Mi kupas, mi, kaj faras sanon: Mikko kastras, li, kaj faras grasajn porkojn, imponajn bovojn kaj pompajn ĉevalojn, sur kiuj rajdas reĝoj de la reĝoj; tion sciu, vi diabloj. 03176
Bottom
03176
Top
JUHANI: Pari värssyä sen saarnan päälle, pojat! Timo ja Eero, reippaat pojat! Yht'aikaa! JUHANI. Kdke da versoj sur tiun predikon, knaboj! Timo kaj Eero, bravaj knaboj! Samtempe! 03177
Bottom
03177
Top
Kaisan huulet massahtelee,
Napsuttelee kirves;
Kreeta-muori Kaisan kynsiss'
Juttuu hampaat irviss'.

Mutta tuolla tarhan puoless'
Mikä pauhu? Heisaa!
Kyltät, kaltit saarnailevat,
Pikku-porsaat veisaa.

Miksi kyltät hälisevät?
Miksi naskit kirkuu?
Katsos: läätin oven alla
Mikon veitsi vilkkuu.
Lipoj dikaj jam suĉadas,
Klakas hakileto;
Kaj virinoj babiladas
Sub la sangkorneto.

Sed en brutareja korto
Kia bru’ senbrida?
Diroj pri la porka sorto,
Pri la viv’porkida.

Kial bruas porkoj ĉie]
Kaj porkidoj kune?
Mikko la tranĉilon tie
Jam akrigas pune.
03178
Bottom
03193
Top
JUHANI: Totisesti lystillinen laulu-remputus; sitä ei taida kieltää, Mikko? JUHANI. Vere komika kanto; tion oni ne povas nei, Mikko? 03194
Bottom
03194
Top
MIKKO. Pidä juuri kohta leipä-laukkus kiinni ja tiedä, että tässä on itse Mestari-Mikko, joka nypisti maaherran orhin puhtaan lakanan päällä, vuodattamatta yhtään ainoata veren tippaa. Ja siitäpä tempusta sai hän valtuus-kirjan, jota ei itse Rooman keisarikaan ole mies rikkomaan. Sellainen Mikko minä olen. MIKKO. Fermu vian pantruon kaj sciu, ke ĉi tie estas la majstro-Mikko mem, kiu kastris la virĉevalon de la guber-niestro sur pura littuko, ne verŝante eĉ guton da sango. Kaj okaze de tiu faro li ricevis rajtigleteron, kiun ne povas rompi eĉ Ia roma imperiestro. Tia Mikko mi estas. 03195
Bottom
03195
Top
EERO: Oh sinä kaksinkertainen Kuohari-Mikko noita-akkasi kanssa!] EERO. Ho vi duobla Kastristo-Mikko kun via sorĉistino. 03196
Bottom
03196
Top
KAISA: Nehmt euch in acht, ich verhex euch in ein Rudel Wölfe, wie mein Tate mal eine hochmütige Hochzeitsgesellschaft. KAISA. Gardu vin, ke mi ne sorĉu vin luparo, kiel iam mal-junulaĉo tutan anaron de edziĝfesto. 03197
Bottom
03197
Top
JUHANI: Hier steh ich noch als der alte Jukolajussi in meinen eignen Hosen, und so hoff ich mit Gottes Hilfe auch weiter stehenzubleiben, Liebste. Aus deinen Zauberkunststücken wird ja nicht mehr als vorletztes Jahr, wo du uns das Ende der Welt weissagtest und viele Weiber ihre Männer wegen ihrer Garstigkeit umsonst um Verzeihung baten. JUHANI. ĉi tie mi|staras ankoraŭ kiel Jussi Jukola en mia propra pantalono, kaj per helpo de Dio, mi esperas stari ankaŭ en estonteco. Via sorĉartifiko, vi mizerulino, ne efikos pli, ol kiam*vi antaŭlastan jaron antaŭdiris por ni finon de la mondo’ kaj kaŭzis,- ke^multaj virinoj senutile' petis pardonon de la edzoj por sia ĝistiama malica konduto. 03198
Bottom
03198
Top
KAISA: Höre, was ich jetzt weissage. KAISA. JAŭdu, kion mi nun antaŭdiros. 03199
Bottom
03199
Top
EERO: Du weissagst und wünschest uns wohl ein warmes Bad und dir selber, daß du uns im Nacken schröpfen könntest. EERO. Vi antaŭdiros kaj esperas por ni varman ŝvitbanon kaj vin mem por kupi niajn nukojn. 03200
Bottom
03200
Top
JUHANI: Aber das ist eine dumme Weissagung, ein dummer Wunsch. Zwar gedenk ich, wenn ich nach Hause komme, die Sauna zu wärmen und ein recht liebliches Bad zu nehmen, aber meinen Adamsfrack im Nacken werd ich mir nicht zerreißen. JUHANI. Sed tio estas malsaĝa antaŭdiro kaj espcro. Certe mi intencas hejti la ŝvitbanejon kaj baniĝi vere ĉarmc, sed la frakon de Adamo sur mia nuko mi tute ne volas difekti. 03201
Bottom
03201
Top
KAISA: Höre, höre! Im Feuer wird deine Badestube aufgehen und im Feuer auch dein Haus, und traurig anzusehen, wirst du durch die Wälder, Moore und Sümpfe streifen und nach einem Schutzdach für deinen frierenden Leib suchen. Ach, blutig wirst du mit den Menschen und den wilden Tieren des Waldes zu kämpfen haben, und dann wirst du japsend wie ein sterbender Hase dein verfluchtes Haupt in den Busch sinken lassen. Hört das und denkt daran! KAISA. Aŭdu, aŭdu! En fajron ŝanĝiĝos via ŝvitbanejo kaj en fajron ankaŭ via domo, kaj en mizcra stato vi mem ekiros por vagi tra arbaroj, marĉegoj Raj ŝlimejoj, serĉante ŝirmon al vla frostiĝanta korpo. Ho, sange vi devos ankoraŭ batali kun homoj kaj arbaraj bestoj, kaj poste spiregante kvazaŭ mortonta Ieporo klini vian malbenitan kapon en arbetajon. Ci tion vi aŭdu kaj memoru. 03202
Bottom
03202
Top
JUHANI: Mene helvettiin... JUHANI. Iru en inferon ... 03203
Bottom
03203
Top
TUOMAS: Vaikene jo, vaikene! TUOMAS. Silentu jam, silentu! 03204
Bottom
03204
Top
SIMEONI: Sinä jumalaton, villitty! SIMEONl. Vi malpiulino, sovaĝulino! 03205
Bottom
03205
Top
JUHANI: Geh in die feuerrote Hölle! Geh zum Kantor und zaubre ihm einen ewigen Mumps an den Hals. JUHANI. Iru en fajroruĝan inferon! Iru al la kantoro kaj sorĉu en la gorĝon de la kantoro ctcrnan porkŝvelaĵon. 03206
Bottom
03206
Top
EERO: Daß er singt wie ein alter, zähnefletschender Eber. EERO. Ke li kantu kvazaŭ maljuna, ŝirdenta virporko en la ungoj de Mikko. 03207
Bottom
03207
Top
JUHANI: Ja! und zum Propst, zu dem heuchlerischen, scheinheiligen und protzigen Speck- und Wurst -propst ... Was sollen wir dem wünschen? Sag mal, Eero! JUHANI. Jes! kaj por la prcposto, por tiu hipokrita, fals-virta kaj riĉa graso- ja kolbaspreposto ... Kion ni decidu por li? Diru Eero. 03208
Bottom
03208
Top
EERO: Daß ihm nach der Leseprüfung beim Braten dieselbe Geschichte widerfährt wie jenem Zöllner am Stadttor von Oulu, daß ihm eine feine Katzenpirogge in den Beutel kommt. EERO. Al li okazu ĉe rostaĵkolekta legekzameno kicl okazis iam al impostisto ĉe pordego de Oulu: venu en lian sakon granda katpasteĉo. 03209
Bottom
03209
Top
JUHANI: Ja! ein Brotlaib, in den statt Fische eine Katze, eine struppige Katze als Matsch gebacken ist. JUHANI. Jes! Fiŝpasteĉo de Paltamo, ĉu vi komprenas, en kics intcrno estas kato, kato kun sia felo kicl cnmetaĵo. 03210
Bottom
03210
Top
EERO: Und darüber soll er am folgenden Sonntag eine so erboste und giftige Strafpredigt halten, daß ihm sein fetter Bauch platzt, ja, mit einem Knall zerplatzt. EERO. Kaj pro tio li verku postvenontan dimanĉon pun-predikon tiel koleran kaj fanatikan, kc disfendiĝos lia grasa ventro, ŝiriĝos nur unu fojon eksplodante. 03211
Bottom
03211
Top
JUHANI: Ja! und dann soll ihn der Teufel holen, ihn beim Schlafittchen packen und fliegen lassen, wie der Teufel gewöhnlich die Pfaffen fliegen läßt. JUHANI. Jes! kaj poste koboldaĉo Iin prenu sur sian nukon kaj svingu lin, kiel kutimas la diablo svingi pastron. 03212
Bottom
03212
Top
EERO: Den mächtigen, reichen Propst soll er dem reichen Mann zum Kumpan geben. EERO. Ĉii forportu la potencan kaj riĉan preposton por esti kamarado de la riĉa homo. 03213
Bottom
03213
Top
JUHANI: Das sind also die Grüße, die wir dich bitten, dem Kantor und dem Propst hübsch zu bestellen. Und wenn du alles dies tust, darfst du mich selber auch in einen Wolf verhexen, wie du gedroht hast. JUHANI. Jen estas salutoj, kiujn ni petas vin transdoni bele kaj al la kantoro kaj al la preposto. Kaj se vi ĉion tion faros, vi sorĉu min mem eĉ lupo, kiel vi minacis. 03214
Bottom
03214
Top
EERO: In einen so gefräßigen Wolf, daß er das ganze Rajamäki-Regiment auf einmal verschluckt. EERO. Lupo tiel manĝegema, kc ĝi per unu fojo englutos en sian faŭkon la tutan regimenton de Rajamaki. 03215
Bottom
03215
Top
JUHANI: Ja! und den Schröpfkopf als Zugabe. JUHANI. Jes! kaj ankaŭ Ia kornsakon kiel aldonaĵon. 03216
Bottom
03216
Top
EERO: Und den Pechsack als Gebäck obendrauf. EERO. Ankaŭ la peĉsaketon kiel torton. 03217
Bottom
03217
Top
JUHANI: Recht so, du Pfiffikus! JUHANI. Custe tiel, vi martclulo. 03218
Bottom
03218
Top
KAISA: Schön, schön! Der Propst und der Kantor sollen eure Grüße bekommen; aber ihr werdet die Suppe noch mal auslöffeln, ihr verwünschtes Gesindel! Wirf ihnen zum Abschied einen Stein an den Kopf, Mikko. Wirf, daß ihnen die Schwarte knackt. KAISA. Cio bone! la preposto kaj la kantoro ricevos de vi viajn salutojn, kaj tiu supo estos iun fojon en via taso, vi malbenitoj! Donu al ili forregalon el ŝtono, Mikko, donu ke la kranio malfermiĝos! 03219
Bottom
03219
Top
MIKKO: Der Kiesel hier paßt ja in die Hand wie zugeschnitten. — Da, ihr geilen Böcke von Pelttari! — Marsch, Kaisa, nun vorwärts! MIKKO. Jen estas taŭga ŝtono, ĝuste kvazaŭ ordonite. Jen, vi, virkaproj de Pelttari! Marŝu, Kaisa! Nun ni ekiru. 03220
Bottom
03220
Top
JUHANI: So ein verdammter Kerl! Hat wirklich geschmissen und mich um ein Haar an die Stirn getroffen. JUHANI. Tiu sovaĝulo! Li jetis ŝtonon kaj ĝi preskaŭ frapis mian frunton. 03221
Bottom
03221
Top
EERO: Schicken wir den Ball zurück! EERO. Ni resendu la pilkon. 03222
Bottom
03222
Top
JUHANI: Schleuder ihn dem Alten zurück, daß es auf seinem Hut knallt. JUHANI. Rejetu ĝin al la maljunulo, ke lia ĉapelo ekflugos. 03223
Bottom
03223
Top
TUOMAS: Laß das Werfen, Junge, wenn dir dein Läusenest lieb ist. TUOMAS. Ne jetu, knabo, se vi volas ŝpari vian kaphaŭton. 03224
Bottom
03224
Top
AAPO: Du Bengel, siehst du nicht, daß Kinder dabei sind? AAPO. Vi ja vidas, vi fripono, ke tie estas infanoj. 03225
Bottom
03225
Top
JUHANI: Halt den Stein; sie rennen ja schon, daß die Heide schüttert. JUHANI. Detenu vian ŝtonon, ili jam forrapidas, tiel ke la erikejo bruas. 03226
Bottom
03226
Top
SIMEONI: O weh, ihr Abscheulichen, ihr Kalmücken, ihr Hundschnäuzler! Soll denn nicht mal mehr ein friedlicher Wandersmann mit Ehren an uns vorüber-ziehen können! Oh, ihr Banditen! SIMEONI. Ho ve, vi maliculoj, vi kalmukoj kaj hund-kapuloj! Eĉ paca vojaĝanto ne povas honeste preterpasi nin sur la vojo. Ho vi rabistoj! 03227
Bottom
03227
Top
JUHANI: Wer? Ich, der ihnen nicht ein Haar krümmen könnte? Aber sieh mal, wenn der Mensch richtig in die Hitze kommt und ihm die wüsten Schauer durch den feisten Leib jagen, dann — weiß man ja Bescheid. Zwei Tage und zwei Nächte hat unsereiner im Turm gesessen. Aber ich habe ja nun meine Galle besänftigt und dem Kantor saftige Grüße geschickt. JUHANI. ĉu mi, kiu ne kurbigus eĉ haron de ili? Sed vidu, kiam viro estas en vera kolero kaj teruraj ektremegoj iras tra lia bona korpo, tiam — jes vi tion scias. Du noktojn kaj tagojn sidis ĉi tiu knabo en arestejo. Sed mi sendis al la kantoro tute imponajn salutojn por kvietigi mian galon. 03228
Bottom
03228
Top
AAPO: Und noch blödsinnigere dem Propst. Diese Grüße werden wir vielleicht noch mal bitter bereuen. AAPO. Kaj ankoraŭ pli malsaĝajn al ia preposto. Tiujn salutojn ni verŝajne iam ankoraŭ amare pentos. 03229
Bottom
03229
Top
JUHANI: »Wozu mich grämen, ich lustiger Junge?« Das Leben, das Leben eines jungen Burschen gleicht dieser klingenden, rauschenden Heide. Und dort im Nordosten wölbt sich ja der starre Impivaara, und dort im Nordwesten, da flimmert der Kirchdorfsee, und dort am Himmelsrand schimmern sogar noch andre Seen wie in ewiger Ferne. Die drei Seen von Kolistin kann ich da erkennen. JUHANI. »KiaI mi zorgus, junpetolulo?» La vivo, la vivo de juna viro estas ĝuste kiel ĉi tiu resonanta, susuranta erikejo. Kaj tie en la nordoriento vidiĝas la malafabla monto de Impi-vaara kaj tie en la nordokcidento ondas la lago de la preĝej-vilaĝo kaj eĉ aliaj lagoj estas tie malklare videblaj, tie ĉe la ĉielrando kvazaŭ en eterna malproksimo. La tri lagojn de Kolistin mia okulo tie vidas. 03230
Bottom
03230
Top
In den See ich springen muß,
die Qual währt mir zu lange;
denn gar böse ist mein Schatz und
zischt wie eine Schlange.
»Jam nenio min nun helpas,
lagon salti devas;
karulino tre koleras kaj
serpente siblas.»
03231
Bottom
03236
Top
Und gerade dort auf dem See sitzt unser alter Kantor oft mit seiner Angelrute. Ach, hockte er jetzt da und ich wär ein derber Wirbelwind, ein heftiger Orkan aus Südost, dann wüßt ich, worüber ich mit einem kräftigen Stoß hinstürzte. Und wie bald wäre da des Kantors Boot umgekippt. Sur tiu lago tie nia kantor-maljunulo ofte sidas kun fiŝkapta vergo en la mano. Ho! se li sidus nun tie kaj mi estus malmilda ventpuŝego, kolera uragano el sudoriento, mi scius, al kiu loko mi min jetus kun bruego, kaj baldaŭ renversiĝus la boato de la kantoro. 03237
Bottom
03237
Top
SIMEONI: Was für ein sündhafter Wunsch! SIMEONI. Kia peka deziro! 03238
Bottom
03238
Top
JUHANI: Das tät ich. Den Kahn schlüg ich ihm um, daß das Seewasser wie Milchsuppe schäumte. JUHANI. Tiel mi farus, la boaton mi renversus tiel ke akvo bolus kiel laktosupo en la lago. 03239
Bottom
03239
Top
TIMO: Zu nem Wolfsbraten wäre der Kerl gut! TIMO. Iĝu rostaĵo por lupo, la tuta viro. 03240
Bottom
03240
Top
JUHANI: In eine Wolfsgrube stieße ich ihn und spazierte vergnügt am Rande auf und ab. JUHANI. En lupan enfalujon mi lin puŝus kaj mem mi promenadus ĝojante sur la rando. 03241
Bottom
03241
Top
AAPO: Kettu, kerran karhun pahan-suopa, narrasi kuoppaan kontio-kurjan. Kovin hän silloin nauroi ja käyskeli siinä ylhäällä ympäri ammottavan kuopan, haastellen pilkallisesti. Siitä astui hän ilveksen selkään, ilves vei hänen ylös korkeaan kuuseen, joka seisoi siinä lähellä. Rupesi laulamaan kettu iloissansa ja kutsumaan kokoon tuulia jokaisesta neljästä ilmasta; käski heitä soittamaan kuusen kanteletta hänen laulunsa mukaan. Tulivat pian itä, läntinen ja etelä, ja ankarasti kaikkui ja kohisi kuusi. Tuli myös voimallinen pohja, rynkäsi halki partaisen, pimeän korven, humisten ja ryskyin. Silloin kuusi pauhasi, vapisi ja kumartui syvään, murtui viimein ja kaatui kohden kuoppaa, viskaten kaatuessaan latvastansa ketun alas karhun syliin syvässä kuopassa. AAPO. Vulpo, maliculo, foje tromplogis urson en enfalujon, urson kompatindan. Multe la vulpo tiam ridis kaj promenadis supre ĉirkaŭ la granda kavaĵo, parolante mokeme. Poste ĝi sidiĝis sur la dorson de linko, ia linko ĝin portis supren sur altan piceon, kiu staris tie proksime. La vulpo komencis en sia ĝojo kanti kaj inviti ventojn el ĉiuj kvar direktoj; li ordonis ilin ludi la picean liuton iaŭ lia kanto. Baldaŭ venis la oriento, okcidento kaj la sudo kaj forte siblegis la piceo. Venis ankaŭ la forta nordo, kuregis tra la barba, malluma arbarego, zume-gante kaj bruegante. Tiam la piceo krakis, tremis kaj kliniĝis profunden, rompiĝis fine kaj renversiĝis en la direkto al la kavaĵo, ĵetante ĉe sia renversiĝo el la pinto ia vulpon mal-supren al la genuoj de Ia urso en la profunda kavaĵo. 03242
Bottom
03242
Top
TIMO: No peijakas! Mutta nyt? TIMO. Diablo prenu! Sed poste? 03243
Bottom
03243
Top
JUHANI: Kylläs tuon arvaat, kuinka nyt tapahtui. Kieppasi mar' karhu oikein rotevasti kiinni ketun kamarasta ja ravisti että hampaat helähti, niinkuin teki hyvä lukkari minulle.--Mutta ymmärränpä Aapon tarkoituksen. Hän tahtoi minua muistuttaa, että joka toiselle kuoppaa kaivaa, hän putoo siihen itse. Olkoon niinkin, mutta suden-kuopan saaliiksi lukkarin soisin vaan. JUHANI. Certe vi tion divenas, kio nun okazis. Pro Maria, la urso kaptis malmilde la vulpon kaj skuis tiel ke la dentoj klakis, kiel faris ia bona kantoro al mi. — Sed mi komprenas, kion Aapo celas. Li volis memorigi al mi ke, kiu fosas sub ali-ulo, falos mem en la foson. Estu eĉ tiel, sed mi dezirus,ke la kan-toro fariĝu kaptaĵo de lupa enfalujo. 03244
Bottom
03244
Top
TIMO: Nähdä lukkarin kuoppaan lötkähtävän, sitähän ei juuri minunkaan sydämeni vastaanlöis. Mutta en tuota ukko-rässyä sentähden kauankaan piinaisi tunkkaisessa kammiossa. Kaksi tuntia, kaksi tuntia vaan. Ja jääköön tämä tähän. Eläköön lukkari rauhassa, putoomatta edes närkästyneen sydämenikään kuoppaan. Mutta yhtä ihmettelen. Kuinka taidatte uskoa tuollaisia lorujuttuja kuin tämä ketusta ja karhusta. Voi veikkoset! eihän taida kettu edes joutaviakaan jaaritella, sitä vähemmin kutsua vielä tykönsä maailman tuulia. Te uskotte tämän, mutta minä päätän asian puhtaaksi valheeksi. TIMO. Vidi la kantoron fali en kavaĵon, tion ankaŭ mia koro ne kontraŭstarus. Sed mi tamen ne Ionge turmentus la mal-junan mizeruion en la malluma ĉelo. Du horojn, du horojn nur. Kaj estu jam sufiĉe. Vivu la kantoro en paco, sen falo eĉ en la kavaĵon de mia kolera koro. Sed unu afero min mirigas. Kiel vi povas kredi tiajn sensencaĵojn kiel ĉi tion pri vulpo kaj urso. Ho fratetoj! vulpo ne povas babili eĉ malgravaĵojn, an-koraŭ malpli inviti al si la ventojn de la mondo. Vi kredas ĉi tion, sed laŭ mia opinio la afero estas pura mensogo. 03245
Bottom
03245
Top
JUHANI: Se tiedetään, ettei Timon pää ole juuri terävimpiä tässä maailmassa. JUHANI. Oni scias, kc la kapo de Timo ne estas unu el la plej akraj en ĉi tiu mondo. 03246
Bottom
03246
Top
TIMO: Vaikk'ei. Mutta tällä päällä vaellan halki tämän maailman yhtä kunniallisesti kuin sinäkin taikka jokin muu, mies tai vaimo. TIMO. Eble. Sed kun ĉi tiu kapo mi migras tra ĉi tiu mondo egale honeste kiel vi aŭ iu alia, viro aŭ virino. 03247
Bottom
03247
Top
AAPO: Timo ei käsitä kuvausta. AAPO. Timo ne komprcnas Ia alegorion. 03248
Bottom
03248
Top
JUHANI: Ei ensinkään se poika parka nyt käsitä. Mutta katsoppas jos selitän sinulle seikan. Tapaus ketusta ja karhusta on arvattavasti niistä ajoista, joina kaikki luontokappaleet ja vielä puutkin taisivat puhua, niinkuin vanhassa testamentissa kerrotaan; ja sen olen kuullut vainaalta sokea-enoltamme. JUHANI. Tute neniom tiu mizera knabo nun komprenas. Sed vidu, se mi klarigos al vi la aferon. La rakonto pri vulpo kaj urso estas verŝajnc el tiuj tempoj, kiam ĉiuj bestoj kaj eĉ la arboj scipovis paroli, kicl estas rakontate en la malnova testamento; kaj tion mi aŭdis de nia mortinta blinda onklo. 03249
Bottom
03249
Top
AAPO: Ethän käsitä nyt sinäkään satua ja sen tarkoitusta. AAPO. Eĉ vi nun ne komprenas la fablon kaj ĝian sencon. 03250
Bottom
03250
Top
TIMO: Mutta kuitenkin »pata kattilaa soimaa; musta kylki molemmilla». TIMO. Sed »poto riproĉas kaldronon kaj mem havas nigran mentonon». 03251
Bottom
03251
Top
JUHANI: Mielitkö viisastella, mies? Mutta usko minua, niin kiitänpä Jumalaa siitä, etten ole niin tyhmä kuin sinä, Timo-poloinen. JUHANI. Cu vi volas sofisti, viro? Sed kredu al mi, mi dankas Dion pro tio, ke mi ne estas tiel malsaĝa kiel vi, Timo mizerulo. 03252
Bottom
03252
Top
TIMO: Vaikka et ole; enpä siinä mitään vaaraa näekkään. TIMO. Nu, estu tiel; mi ne vidas ian danĝeron en tio. 03253
Bottom
03253
Top
EERO: Tee sinä, Timo, niinkuin puplikaani ennen: lyö ainoastaan vasten rintaasi, ja saadaanpa nähdä, kumpi teistä tästä parempana miehenä kotia marssii. EERO. Faru vi, Timo, kiel impostisto iam: nur frapu sur via brusto kaj ni vidos, kiu el vi malsuprenirinte hejmen estos pravigita pli ol la alia. 03254
Bottom
03254
Top
JUHANI: Aih! joko sattui pikku-Eeroonkin, sinä puplikaani itse? JUHANI. Aj! ĉu jam eĉ la etulo Eero estis trafita, vi impost-isto mem? 03255
Bottom
03255
Top
EERO: Sattui oikein makeasti itse puplikaanien päämieheen, tuohon pikku-Zakeukseen. EERO. Trc dolĉc estis trafata la ĉefimpostisto mem, la mal-granda Zakĥeo. 03256
Bottom
03256
Top
JUHANI: Minä en huoli sinun Zakeuksistas ja makeuksistas, vaan panen itseni makeasti nukkumaan. Selin tahdon teihin kääntyä ja maata kuin viholais-pesä kinoksen alla.-— Aber helf uns Gott! Wir haben uns ja einen unheimlichen Platz ausgesucht. JUHANI. Min ne interesas viaj Zakĥeoj kaj dolĉejoj, sed mi kuŝiĝos por dolĉe dormi. Dorse kontraŭ vi mi volas min turni kaj kuŝi kicl formikejo sub neĝo. Sed — Dio nin helpu! ni haltis en terura loko. 03257
Bottom
03257
Top
AAPO: Wieso? AAPO. Kial? 03258
Bottom
03258
Top
JUHANI: Sieh mal den merkwürdigen, grausigen Stein da, der immer so kläglich auf den Klang der Kirchenglocken antwortet. Und seht doch die Augen dort, die fortwährend nach uns herüberstieren. Mir wird angst und bange. In Gottes Namen weg von hier! JUHANI. Tie ja estas la stranga, teruraspekta ŝtono, kiu ĉiam donas funebran respondon al la muĝado de la preĝejaj sonorilegoj. Kaj vidu la okulojn, kiuj fikse nin rigardas de tie senĉese. Mi teruriĝas. Ni foriru en la nomo de la Sinjoro! 03259
Bottom
03259
Top
TUOMAS: Bleiben wir nur ruhig sitzen. TUOMAS. Ni sidu trankvilaj. 03260
Bottom
03260
Top
JUHANI: Aber die Waldgeister sind hier böse und jähzornig. JUHANI. Sed la arbara spirito estas ĉi tie severa kaj ko-lerema. 03261
Bottom
03261
Top
AAPO: Nur für die, die fluchen und andre Gottlosigkeiten treiben. Drum hüte dich davor. Die Sage von den Bildern dort auf dem Stein ist eine Begebenheit aus längst entschwundenen Zeiten. AAPO. Nur al tiuj, kiuj blastemas aŭ faras alian malpiaĵon. Tial gardu vin kontraŭ tio. Sed la rakonto pri la figuroj tic en la flanko de Ia ŝtono estas historio ci malproksimaj tcmpoj. 03262
Bottom
03262
Top
LAURI: Willst du sie uns nicht erzählen! LAURI. Cu vi volas rakonti ĝin al ni? 03263
Bottom
03263
Top
AAPO: Seht den Stein erst mal genauer an. Hier könnt ihr fast vier goldene, funkelnde Punkte erkennen. Das sind die holden Augen zweier Liebenden, eines hübschen Mädchens und eines wackern Jünglings. Ihre Bilder seht ihr auch in den Stein geritzt. Schaut sie an, ihre Augen sind halb offen. Hier haben sie in innigster Umarmung beisammen gesessen. Aber weiter unten, zu den Fußen der jungen Leute, liegt geduckt und vom Schwert durchbohrt ein alter Mann. AAPO. Sed rigardu unue pli atcntc la ŝtonon. Tic vi vidas kvazaŭ kvar orajn, brilantajn punktojn. Ili cstas la okuloj de geamantoj, de bela junulino kaj brava junulo; kaj ankaŭ iliajn bildojn vi vidas desegnitaj sur la ŝtono. Rigardu iiin pcr duonfermitaj okuloj. Tic ili sidas kunigitaj en ama ĉirkaŭ-preno. sed pli malsuprc, ĉe la piedoj de la gejunuloj kuŝas kurbiĝinta kaj per glavo trapikita maljuna viro. 03264
Bottom
03264
Top
TIMO: Genau, wie du sagst. TIMO. Custe kiel vi diras. 03265
Bottom
03265
Top
LAURI: So was seh ich, scheint mir, auch da. Aber erzähle nun. LAURI. lon tian ankaŭ mi kredas vidi. Sed rakontu la afcron. 03266
Bottom
03266
Top
Und Aapo erzählte ihnen die folgende Sage: Aapo prezentis al ili la sekvantan rakonton. 03267
Bottom
03267
Top
Es stand einmal hier in der Nähe eine stolze Burg, und diese gehörte einem reichen und mächtigen Herrn. Er hatte eine Stieftochter, mutterlos, aber lieblich und schön wie der Morgen. Die Jungfrau liebte einen Jüngling; doch beide haßte der furchtba- ' re Burgherr, in dessen Herzen die Liebe nie eine Stätte gefunden hatte. Die Tochter aber liebte den herrlichen Jüngling wieder; und sie trafen einander oft auf dieser hallenden Heide, und gerade an diesem Steine hatten sie ihr Stelldichein. Eines Tages aber erhielt der Vater Kunde von dem geheimen Bund der jungen Menschen und rief der Jungfrau einen grausamen Schwur ins Ohr: »Meine Tochter«, sagte er, »siehe zu, daß ich euch nicht einmal im Dunkel der Wälder in der Umarmung überrasche. Wisse, daß euch dann mein Schwert sofort in blutigem Tode für immer vermählt. Das verspreche und schwöre ich mit heiligern Eid.« So sprach er, und die Jungfrau erschauderte vor dem Schwur. Doch konnte sie den Freund ihres Herzens nicht vergessen, sondern immer heftiger erglühte ihre Liebe. Staris ĉi tie proksime iam impona kastelo, kaj la sinjoro de tiu kastclo estis riĉa kaj potenca viro. Li havis duonfilinon, senpatrinan, sed ĉarman kaj belan kicl matcno. La junulinon amis junulo, sed la junulon kaj la junulinon malamis la terura mastro de la kastelo, en kics koro ne estis loko por amo. Sed ankaŭ la filino amis la noblan junulon; kaj iii oftc rcn-kontiĝis sur ĉi tiu resonanta erikejo, kaj ĝuste ĉe tiu ŝtono estis ilia renkontejo. Sed la patro sciiĝis pri la sekreta ligo de la gejunuloj kaj li diris fojc en la orelon de la junulino teruran ĵuron. »Mia filino», li diris, «gardu vin, ke mi ne trovu vin en ĉirkaŭpreno en nokto de arbaro. Sciu, kc mia glavo tuj vin edzinigos al sanga morto. Tion mi promesas kaj sanktc ĵuras.» Tiel li diris, kaj la junulino teruriĝis aŭdintc la ĵuron. Tamcn ŝi ne forgesis la amikon de sia koro, kaj pii arda fariĝis ŝia amo. 03268
Bottom
03268
Top
Es war eine stille Sommernacht, da zog ein Ahnen in den Busen der Maid, daß der Jüngling auf der Heide seines Liebchens harrend wandle. Endlich, als sie die ganze Burg im tiefsten Schlaf glaubte, machte sie sich, in ihr weites, lindes Tuch gehüllt, zum Geliebten auf, glitt wie ein Schatten hinaus, verschwand im Dickicht der Wälder, und einmal flackerte ihr blaues Tuch in dem betauten Gestrüpp. Aber nicht alle waren in der Burg zur Ruhe gegangen, sondern der Burgherr selbst stand am Fenster und spähte dem Mädchen nach, das wie ein nächtlicher Geist davon-eilte. Da gürtete er sein Schwert um die Lenden, ergriff einen Speer und stürmte hinaus, verschwand hinter der Jungfrau im Walde. Ein blutdürstiges Tier setzte da einem sanftäugigen Lamm nach. Estis kvieta somernokto; venis en la bruston de la junulino antaŭscnto, ke Ia junulo iras sur la crikejo, atendante sian karul-inon. Finc, kiam ŝi krcdis, kc ĉiuj en la kastelo jam kuŝas en profunda dormo, ŝi ekiris, volvinte sin per vasta, maldika ŝalo, al sia amrcnkonto, kaŝiris kvazaŭ ombro eksteren, malaperis baldaŭ en la sino de la arbaro, kaj la blua ŝalo ekflirtis foje en la rosa densejo. Sed ne ĉiuj en la kastelo dormis, ĉar ĉe la fenestro de la kastelo staris la sinjoro mem, observante la junulinon, kiu foriris simiic ai nokta fantomo. Tiam li zonis al sia flanko la glavon, kaptis lancon per la mano kaj rapidis eksteren, mal-aperis en arbaro post la junulino. Sangon soifanta rabobesto tiam persekutis mildokulan ŝafidinon. 03269
Bottom
03269
Top
Die Heide hinan aber eilte heftig atmend das Mädchen und traf ihren Freund dort, am Fuß des grauen Steins. Da standen sie, sich zärtlich umarmend, in der seligen Stunde liebestrunkne Worte flüsternd. Sie weilten nicht mehr auf der Erde, sondern ihre Seelen wandelten auf den blumigen Himmelsauen. — Es vergingen so einige Augenblicke, und plötzlich brach der furchtbare Burgherr hervor, rannte seinen scharfen Speer der Jungfrau in die linke Seite, so daß die Spitze dem Jüngling auf der rechten hervordrang, und so vereinte er sie im Tode. Sie sanken gegen den Stein, und in einem Strom floß ihr Blut auf dem Boden hin, die Wangen der Heideblumen rötend. Durch ein stählernes Band verbunden, saßen sie da auf dem steinernen Sitz, stumm, aber immer noch zärtlich verschlungen. Und lieblich wie vier goldene Sterne strahlten ihre Augen dem gewaltigen Burgherrn entgegen, der, von Staunen ergriffen, das wunderbare, friedliche Gemälde im Rachen des Todes schaute. Plötzlich erhob sich ein Gewitter, der Himmel dröhnte und sandte seine Blitze. Aber glückselig strahlten die Augen der Liebenden in dem bläulich zuckenden Licht, wie vier Kerzen im Himmelssaale in den heiligen Lüften scheinen. Darauf blickte der Mörder, während der Zorn der Höhe um ihn und über ihm raste. Gewaltig sprachen zu seiner Seele die lieblich hinschmelzenden Blicke der jungen Menschen, ihr flutend strömendes Blut, gewaltig sprach der grollende Himmel. Sein Herz ward gerührt, gerührt zum erstenmal, als er, kalte, finstre Reue in der Brust, in die wundersamen Augen der Sterbenden schaute, die ihm noch immer lächelnd entgegenglänzten. Sein Herz erschauderte und bebte, während die Blitze zuckten und der Himmelsraum dröhnte, und von allen Seiten stürzten die Geister des Grauens über ihn her. Grenzenloser Zorn nahm von seiner Seele Besitz. Sed supren sur la erikejon rapidis la spireganta knabino kaj rcnkontis sian amikon tie, ĉe la griza ŝtono. Tic ili staris ame ĉirkaŭprenante unu la alian, flustrante vortojn de amo en feliĉa momento. Ili ne plu staris sur la tera grundo ĉi tie, sed iliaj animoj migris sur florherbejoj de la ĉielo. — Pasis tiel kelkaj momentoj, kaj subite apcris la terura sinjoro de la kastelo, puŝis la akran lancon en la maldekstran flankon de la junulino tiel ke ĝia pinto eliĝis el la dekstra flanko de la junulo, kaj tiamanicre li kunligis ilin en morto. Ili falis kontraŭ la ŝtonon, kaj en unu rivereto fluis ilia sango sur la erikejo, ruĝigante la vangojn de la erikfloroj. Tie, kunligitaj per ŝtala ligilo ili sidis sur ŝtona sidejo, senvortaj, sed ĉiam amc ĉirkaŭprenante unu la alian. Kaj beiege, kvazaŭ kvar oraj steloj, brilis iliaj okuloj kontraŭ la potenca mastro de la kastelo, kiu konstcrnitc rigar-dis la mirindan, trankvilan scenon en la faŭko de ia morto. Subite estiĝis fulmotondra vetero, la ĉielo flagris kaj tondris, sed en la blua flamo de la ekbriloj la okuloj de la gejunuloj lumis feliĉcge, kicl kvar kandcloj en salono ĉiela, en sankta aero lumas. Ĉi tion rigardis la mortiginto, kiam la kolero de la supera alto furiozis sur kaj ĉirkaŭ li. Forte alparolis lian animon la belege estingiĝantaj okuloj de la gejunuloj, ilia to-rente fluanta sango, forte parolis la tondranta ĉielo. Li sentis emocion, unuafojan emocion, kiam li kun pento malvarma kaj nigra en la koro rigardis la mirindajn okuiojn de la mortantoj, okulojn kiuj ĉiam, senĉese kun ridcto direktiĝis al li. Lia koro teruriĝis kaj tremis, kiam la fulmoj eklumis kaj la universo bruegis, kaj de ĉiuj flankoj ĵetiĝis sur lin spiritoj de teruro. Senlima ekscito okupis lian animon. 03270
Bottom
03270
Top
Noch einmal sah er nach den Liebenden. Aber immer noch blickten ihn dieselben glühenden, doch schon verlöschenden Augen lächelnd an. Da kreuzte er die Arme und starrte mit vereistem Blick gen Osten, und so stand er lange Zeit schweigend in der finstren Nacht. Schließlich aber und jählings hob sich seine Brust und stieß einen langen, langen, entsetzlich schallenden Ruf aus, der donnernd über das Gelände rollte. Wieder stand er eine Weile stumm da und horchte aufmerksam und lange hinaus, bis das letzte Echo im Schoß der fernen Hügel verklungen war. Und als das geschehen, stieß er wieder, immer ostwärts starrend, den grausigen Ruf aus, und lange rollte über das Gelände der Hall, dessen Lauf von Berg zu Berg er aufmerksam belauschte. Aber zuletzt erstarb die ferne, bebende Stimme, der Blitzstrahl ruhte, und erloschen waren die strahlenden Augen der jungen Menschen; nur ein schwerer Regen seufzte im Walde. Da — jäh wie aus einem Traum erwacht — riß der Burgherr sein Schwert aus der Scheide, durchbohrte sich die Brust und fiel zu den Füßen der jungen Menschen nieder. Und der Himmel blitzte auf, blitzte und grollte noch einmal. Bald aber herrschte überall wieder die Stille. Li rigardis ankoraŭ unu fojon la gejunulojn; sed tie ĉiam la samaj brilantaj okuloj, kvankam jam estingiĝantaj, rigardis ridetc al li. Tiam li mctis kruce siajn brakojn kaj komencis kvazaŭ per giaciiĝinta okulo fikse rigardi al la oriento, kaj tiel li staris longe muta en la malluma nokto. Sed fine li subite levis sian bruston alten kaj eligis longan krion, longan kaj timige fortan, kiu tondrante ruliĝis ĉirkaŭe en la regiono. Ree li staris muta momenton, dum kiu li aŭskultis zorge kaj longe, ĝis la eĥo de lia krio mallaŭtiĝis en la sino de la plej malprok-sima altaĵo. Kaj kiam ĉi tio estis okazinta, li ree, ankoraŭ fikse rigardante al Ia oriento, kriis terure, kaj Ionge ruliĝis la eĥo, kies kuradon de monto al monto li aŭskultis kun atento. Sed fine mortis la malproksima, tremanta voĉo, la fulmado ripozis kaj estingiĝintaj estis la brilantaj okuloj de la ge-junuloj; nur peza pluvo ĝemis en la arbaro. Tiam, kvazaŭ subite vekiĝinta el dormo, la sinjoro de la kastelo ektiris sian glavon el la ingo, trapikis sian bruston kaj falis al la piedoj de la gejunuloj. Kaj la ĉielo fulmis ankoraŭ, fulmis kaj tondris; sed baldaŭ regis ĉie silento. 03271
Bottom
03271
Top
Der Morgen kam, und auf der Heide fand man am Fuß des grauen Steines die Toten. Man trug sie fort und legte sie nebeneinander ins Grab. Aber in dem Stein sah man danach ihre Bilder, und man erblickte da die beiden jungen Menschen, einander umarmend, und unter ihnen auf die Knie gesunken, einen finsteren, bärtigen Mann. Und vier seltsame Näglein, wie vier goldne Sterne, strahlten aus dem Stein bei Tag und Nacht, und sie erinnern uns an die sanft hinsterbenden Augen der Liebenden. Ein Donnerkeil, so erzählt die Sage, hat diese Bilder lodernd in den Stein gezeichnet. Und wie auf diesem Bild, so sitzen der Jüngling und die Maid glückselig auf ihren Sitzen in der Höhe; und wie sich der Mann dort windet, so der Burgherr in der schwülen Hitze auf dem Bett der Strafe. Und wenn die Glocken vom Turme klingen, horcht er auf und lauscht auf den Widerhall des Steins; aber stets klagend bleibt der Klang. Einmal jedoch wird ein wunderbar milder und freudiger Ton aus dem Steine klingen, und dann ist für den Mann die Stunde der Versöhnung und Erlösung gekommen, aber nahe ist dann auch die letzte Stunde der Welt. Und deshalb lauschen die Leute mit schwerer Unruhe auf den Widerhall des Steines, wenn die Glocken läuten. Sie gönnten dem Mann wohl gern den Tag der Versöhnung, aber sie denken zugleich mit Grauen an die Stunde des Weltgerichts. Mateno venis, kaj oni trovis la mortintojn sur la erikejo ĉe la griza ŝtono; oni forportis ilin kaj pretigis por ili lokon unu apud la alia en tombo. Sed en la ŝtono oni vidis poste iliajn bild-ojn; kaj videblaj tie estis du gejunuloj ĉirkaŭprenantaj unu Ia alian, kaj sub ili surgenue severa, barba viro. Kaj kvar mir-indaj butonoj, kvazaŭ kvar oraj steloj, en la flanko de la ŝtono brilas kaj nokte kaj tage, rememorigante pri la belege estingiĝintaj okuloj de la geamantoj. Kaj sago de fulmo, kiel rakonto diras, desegnis ĉesiaekbrilo, sur la ŝtono ĉi tiujn bildojn. Kaj kiel en ĉi tiu bildo, sidas la junulo kaj la junulino feliĉaj sur seĝoj en la supera alto; kaj kiel la viro tie rampas, la antaŭa sinjoro de la kastelo kuŝas en varmega aero sur la punlito. Kaj kiam sonas la sonorilegoj de la turo, li akrigas sian aŭdon, aŭskultante eĥon el la ŝtono. Iam tamen el Ia ŝtono aŭdiĝos mirinde milda kaj ĝoja voĉo, kaj tiam estos ven-inta al la viro momento de repaciĝo kaj savo, sed proksima estos tiam la momento de la tuta mondo. Kaj tial la popolo ĉiam aŭskultas kun granda maltrankvilo eĥon el la ŝtono, kiam Ia sonorilegoj sonas. Ili volus, ke la repaciĝa tago por la viro aperu, sed ili memoras kun teruro la juĝomomenton de la mondo. 03272
Bottom
03272
Top
Dies war die Sage, die Aapo seinen Brüdern auf der Heide am Sonnimäki erzählte. Tio estis la historio, kiun Aapo rakontis al siaj fratoj sur la erikejo Sonnimaki. 03273
Bottom
03273
Top
TIMO: Na, da kann der Alte aber schwitzen. Bis zum Tage des Gerichts! Oha! TIMO. Sed vere la maljunulo devas ŝviti. ĉis la tago de juĝado! Hoho! 03274
Bottom
03274
Top
SIMEONI: Du Dummkopf! Paß auf, wenn jetzt mit einemmal die Posaune des Gerichts losdonnert. SIMEONI. Vi malsaĝulo, gardu vin, ke ne ĝuste en ĉi tiu momento muĝos la trumpeto de la juĝo. 03275
Bottom
03275
Top
EERO: Vor dem Ende der Welt braucht man sich nicht zu fürchten, solange es noch Heiden auf der Erde gibt. Na, Gott bessers! hier stehen ja sieben wüste Heiden mitten im Schoß der Christenheit. Aber nichts ist so schlecht, daß es nicht zu etwas gut wäre. Stützpfeiler der Welt sind wir doch. EERO. La pereon de la mondo oni ne bezonas timi tiel longe kiel ekzistas paganoj sur Ia tero. Nu, pro Dio! ĉi tie ja estas sep sovaĝaj paganoj tute meze de la kristanaro. Sed en ĉiu malbono estas iom da bono. Ni ja estas kolonoj de la mondo, ni. 03276
Bottom
03276
Top
JUHANI: Du ein Stützpfeiler der Welt? Dreikäsehoch! JUHANI. Cu vi estus kolono de la mondo? Sescola. 03277
Bottom
03277
Top
SIMEONI: Du wirst schon zittern und schlottern wie der Böse, Eero, wenn der Tag kommt, den du jetzt verspottest. SIMEONI. Vi tremos, Eero, vi tremos kiel la satano, kiam alproksimiĝos la tago, kiun vi nun blasfemas. 03278
Bottom
03278
Top
TIMO: Das tut er nicht, dafür steh ich ein. Oha! gibt es dann ein Spektakel und Tohuwabohu! Zweimal hats das schon gegeben, zum drittenmal kommt es noch; und dann geschieht das große Zeichen der Seligkeit. Dann zerfällt die Welt in Staub und Asche wie ein trockener Bastschuh. Dann grölt das Vieh auf der Weide, die Schweine quieken gräßlich auf dem Zaunweg, das heißt, wenn sich dies Unheil im Sommer abspielte. Wenn es aber im Winter geschieht, dann rumort und brüllt das Vieh im Stall, und in den Koben quieken die armen Schweine. Dann gibts einen Krakeel, Jungens. Oha! Zweimal hats schon rumort, zum drittenmal kommt es noch, wie unser blinder Ohm gesagt hat. TIMO. Tion li ne faros, tion mi garantias. Ho, ho! tiam estos tumulto kaj bruado. Du tumultoj jam estis, ia tria ankoraŭ ne venis; kaj tiam montriĝos tiu granda signo de feiiĉego; tiam la mondo fariĝos cindro kaj polvo kiel seka betulŝela ŝuaĉo. Tiam la brutaro en la paŝtejo blekegos kaj la porkoj sur la hejmvojo terure kriegos, se ĉi tiu pereo okazos en somero, sed se ĝi okazos en vintro, tiam la brutaro baraktos kaj blekegos en la stalo, kaj sur la pajlaĵo de la stalo la porkoj kriegos. Tiam estos bruegado, knaboj. Ho! Du tumultoj jam estis, la tria ankoraŭ ne venis, kiel diris nia blinda onklo. 03279
Bottom
03279
Top
SIMEONI: Ja, ja, laßt uns an diesen Tag denken. SIMEONI. Jes, ni memoru tiun tagon. 03280
Bottom
03280
Top
JUHANI: Um Himmels willen, schweigt still, Brüder, schweigt still! Ihr verdreht einem ja den Kopf ganz und gar. Kommt, laßt uns schlafen. JUHANI. Jam silentu, fratoj. Dio gardu! Vi tute ren-versas ĉi tie la koron de viro. Ni ekdormu, ni ekdormu! 03281
Bottom
03281
Top
So redeten sie, aber schließlich verstummte ihr Gespräch, und nach und nach senkte sich der Schlaf auf sie herab. Am längsten blieb Simeoni, an die borkige Wurzel einer Föhre gelehnt, wach sitzen. Er saß da und grübelte eifrig nach über die letzten Tage der Welt und die große Stunde des Gerichts. Und gerötet, feucht und matt brannten seine Augen; aber eine bräunliche Röte strahlte weithin von seinen rauhen Wangen. Endlich schlief auch er ein. Und so schlummerten sie alle fest, um das Feuer gelagert, das noch eine Weile flammte, aber allmählich zusammensank und erlosch. Tiel ili babilis, sed la diskutoj fine silentiĝis kaj la dormo ilin kuŝigis unu post la alia. La lasta, kiu maldormis, estis Simeoni apogante sin al dikŝeia pina trunko. Li sidis kaj med-itis pie pri Ia lastaj tempoj de la mondo kaj pri Ia granda tago de ia juĝo. Kaj ruĝaj, malsekaj brilis liaj okuloj, sed bruna ruĝetaĵo sur liaj malglataj vangoj estis malproksime videbia. Fine ankaŭ li ekdormis; kaj tiel ili ĉiuj dolĉe sonĝis ĉe la bivakfajro, kiu ankoraŭ flagris momenton, sed iom post iom malpliiĝis kaj estingiĝis. 03282
Bottom
03282
Top
Es begann dämmrig zu werden, und die Dämmerung verdichtete sich zur Nacht. Die Luft war drückend und schwül, dann und wann zuckte es im Nordosten unter dem Himmel, da ein heftiges Unwetter herauf-zog. Wie mit Adlerschwingen näherte es sich dem Kirchdorf, streute Feuer umher und steckte mit einem Schlag die Scheune des Pfarrhofs in Brand, die, vcrll trocknen Strohs, bald in mächtiger Glut emporloderte. Die Glocken begannen zu stürmen, und es kam Bewegung ins Dorf; überallher kamen Leute zu dem rasenden Feuer geeilt, Männer und Frauen strömten herzu, aber umsonst. Schrecklich flammte die Scheune, und blutrot färbte sich das Firmament. Da aber kam das Unwetter dem Sonnimäki zugetrieben, wo die Brüder in tiefem Schlaf lagen; und von ihrem Schnarchen dröhnte die Heide. Da kommt ein furchtbarer Donnerschlag, der sie aufwecken muß, und jäher denn jemals in ihrem Leben fahren sie zusammen. Im Halbschlaf erschaudern sie um so mehr, als ihnen sofort die düstre Sage einfällt, die Bilder vom Weitende, während die Natur ringsum in der grausigen Nacht wütet. Und was in dieser Nacht Licht ist, das kommt von den Blitzen der Gewitterwolke und dem unheimlichen Widerschein der wogenden Feuersbrunst im Dorf. —Jetzt zuckte ein Blitz, und im selben Augenblick folgte ein unbeschreibliches Krachen, das die Brüder mit einem Ruck aus dem Schlummer riß. Laut schreiend und rufend schnellten sie zu gleicher Zeit von der Erde auf, und die Haare wie raschelndes Schilf gesträubt und mit Augen wie Ringe im Kopf starrten sie sich einige Sekunden an. La tago krepuskiĝis kaj ia krepusko densiĝis en nokton; la vetero estis milda kaj varma: iam kaj tiam fulmis en la nord-oriento sub la ĉielo, ĉar forta fulmotondro aitiĝis sur la firma-mento. Kun agla rapideco ĝi proksimiĝis al la preĝeja viiaĝo, ĵetadis el sia sino fajron kaj ekbruiigis subite Ia draŝejon de la pastrejo, kiu, plena je seka pajlo, baldaŭ ekflamis en granda bruio. La sonorilegoj komencis brue soni kaj ekestis moviĝado en la vilaĝo, el ĉiuj direktoj venis popolo al Ia furioza fajro, alfluis viroj kaj virinoj, sed vane. Timige Ia draŝejo flamis, kaj sangruĝa fariĝis la firmamento. Sed Ia vetero ĵetis sin nun en direkton al Sonnimaki, kie Ia fratoj kuŝis en profunda dormo; kaj de ilia ronkado bruis la erikejo. Nun terura tondro ilin vekos kaj tiam ili ektimos pli ol iam antaŭe en sia vivo. Ilia sonĝodelira animo teruriĝos, ĉar ili rememoros la malĝojan rakonton, priskribojn pri la finiĝo de la mondo, dum la naturo furiozos ĉirkaŭ ili en terura nokto. Kaj kio estas lumo en ĉi tiu nokto, tio estas el flagroj de fulmotondra nubo kaj el timiga, fantome ondanta brulo en la vilaĝo. — Nun fulmis kaj sammo-mente sekvis tondro terura, kiu tuj vekis Ia fratojn. Forte kriante per laŭtega voĉo, ili saltis samtempe de la tero, kaj kun elstarantaj hararoj kvazaŭ susurantaj kanoj, kaj kun okuloj kvazaŭ ringoj en la kapo, ili kelkajn momentojn fikse rigardis unu la alian. 03283
Bottom
03283
Top
SIMEONI: Der Tag des Gerichts! SIMEONI. La juĝotago! 03284
Bottom
03284
Top
JUHANI: Wo sind wir, wo sind wir? JUHANI. Kie ni estas, kie ni estas? 03285
Bottom
03285
Top
SIMEONI: Fahren wir jetzt dahin? SIMEONI. Ĉu ni jam estas survoje? 03286
Bottom
03286
Top
JUHANI: Hilf uns! Gnade! JUHANI. Helpu nin, graco! 03287
Bottom
03287
Top
AAPO: Furchtbar, furchtbar! AAPO. Terure, terure! 03288
Bottom
03288
Top
TUOMAS: Ja, furchtbar. TUOMAS. Terure, vere! 03289
Bottom
03289
Top
TIMO: Gott schütze uns arme jungen! TIMO. Sinjoro gardu nin, mizerajn knabojn! 03290
Bottom
03290
Top
SIMEONI: Da läuten schon die Glocken! SIMEONI. Jam la sonorilcgoj sonas! 03291
Bottom
03291
Top
JUHANI: Und der Stein klirrt und tanzt! Heißa he! JUHANI. Kaj la ŝtono tintas kaj dancas! Hi, ho! 03292
Bottom
03292
Top
SIMEONI: »Die Himmelsglocken läuten.« SIMEONI. »La ĉiclaj sonoriloj sonas.» 03293
Bottom
03293
Top
JUHANI: »Und es schwindet meine Kraft!« JUHANI. »Kaj miaj fortoj malapcras!» 03294
Bottom
03294
Top
SIMEONI: So müssen wir also dahinfahren? SIMEONI. Kaj ĉu ĉi tiel ni nun veturas? 03295
Bottom
03295
Top
JUHANI: Hilf uns! Barmherzigkeit und Gnade! JUHANI. Helpu nin, kompatemo kaj graco! 03296
Bottom
03296
Top
AAPO: O weh, wie schrecklich! AAPO. Ho vc! terure! 03297
Bottom
03297
Top
JUHANI: Tuomas, Tuomas, pack an meinem Rock-schoß an! Heißa he! JUHANI. Tuomas, Tuomas, kaptu mian jakbaskon kaj tenu firme! Hi, ho! 03298
Bottom
03298
Top
SIMEONI: Heißa he! Jetzt fahren wir — fahren wir! SIMEONI. Hi, ho! nun ni veturas, veturas! 03299
Bottom
03299
Top
JUHANI: Tuomas, mein Bruder in Christus! JUHANI. Tuomas, mia frato en Kristo! 03300
Bottom
03300
Top
TUOMAS: Hier bin ich; was willst du? TUOMAS. Jen mi cstas; kion vi volas? 03301
Bottom
03301
Top
JUHANI: Bete! JUHANI. Preĝu! 03302
Bottom
03302
Top
TUOMAS: Ja, bete du hier. TUOMAS. Jes, preĝu ĉi tie! 03303
Bottom
03303
Top
JUHANI: Bete du, Timo, wenn du kannst! JUHANI. Preĝu, Timo, se vi scipovas! 03304
Bottom
03304
Top
TIMO: Ich wills versuchen. TIMO. Mi volas peni. 03305
Bottom
03305
Top
JUHANI: Tus schnell! JUHANI. Tion faru rapide! 03306
Bottom
03306
Top
TIMO: O Herr, o großes Leid, o Gnadenstuhl von Bethlehem! TIMO. Ho, Sinjoro, malĝojo granda, ho, gractrono de Betlchemo! 03307
Bottom
03307
Top
JUHANI: Was sagt denn Lauri? JUHANI. Kion diras Lauri? 03308
Bottom
03308
Top
LAURI: Ich weiß nicht, was ich in diesem Elend sagen soll. LAURI. Mi ne scias kion diri en ĉi tiu mizero. 03309
Bottom
03309
Top
JUHANI: Dies Elend, dies grenzenlose Elend! Aber ich glaube, es ist doch noch nicht ganz das Ende. JUHANI. Mizcro, senlima mizero! Sed mi kredas tamen, ke la fino ne ĝuste ankoraŭ venis. 03310
Bottom
03310
Top
SIMEONI: Ach, wenn uns bloß noch ein Tag Gnadenfrist geschenkt würde! SIMEONI. Ho, se oni donus al ni tempon de pardono ankoraŭ eĉ unu tagon! 03311
Bottom
03311
Top
JUHANI: Oder eine Woche, eine kostbare Woche! — Aber was sollen wir nur von diesem schauerlichen Licht und dem dunkelwirren Glockenläuten denken? JUHANI. Aŭ unu semajnon, multvaloran semajnon! Sed kion ni pensu pri ĉi tiu terura lumo kaj pri la konfuza sonado de la sonorilegoj? 03312
Bottom
03312
Top
AAPO: Es ist Feuer im Dorf, liebe Leute. AAPO. Estas ja brulo en la vilaĝo, karaj kunuloj. 03313
Bottom
03313
Top
JUHANI: Ja, Aapo, und die Sturmglocke dröhnt. JUHANI. Jes, Aapo. Kaj la alarma sonorilcgo bruas. 03314
Bottom
03314
Top
EERO: Die Pfarrscheune brennt. EERO. La draŝcjo de la pastrejo brulas. 03315
Bottom
03315
Top
JUHANI: Meinetwegen tausend Scheunen, wenn nur dies Würmernest von Erde feststeht und wir, seine sieben sündigen Kinder. Hilf Gott! Mein ganzer Körper schwimmt ja in kaltem Schweiß. JUHANI. Eĉ mil draŝejoj brulu, se nur staras ĉi tiu vermo-plena mondo kaj ni, ĝiaj sep pekaj infanoj. Sinjoro, helpu! Mia tuta korpo ja naĝas en fluo de malvarma ŝvito. 03316
Bottom
03316
Top
TIMO: Die Wahrheit zu sagen, bebt meine Hose auch. TIMO. Ankaŭ mia pantalono ne estas sen tremo. 03317
Bottom
03317
Top
JUHANI: Unheimlicher Augenblick! JUHANI. Senkompara momento! 03318
Bottom
03318
Top
SIMEONI: So straft uns Gott für unsre Sünden. SIMEONI. Ci tici Dio nin punas pro niaj pekoj. 03319
Bottom
03319
Top
JUHANI:Warum auch mußten wir das unverschämte Spottlied auf das Rajamäki-Regiment singen? JUHANI. Vere! Kial ni kantis tiun malican kantaĉon pri la regimento de Rajamaki? 03320
Bottom
03320
Top
SIMEONI: Te pilkkasitte hävyttömästi Mikkoa ja Kaisaa! SIMEONI. Vi mokis senhonte Mikkon kaj Kaisan. 03321
Bottom
03321
Top
JUHANI: Da haben wirs! Aber Gott segne sie! Und uns alle, alle segne er, auch den Kantor! JUHANI. Veron vi diras! Sed Dio benu ilin! Li bcnu nin ĉiujn, ĉiujn, eĉ la kantoron. 03322
Bottom
03322
Top
SIMEONI: Das Gebet ist dem Himmel angenehm. SIMEONI. Tiu preĝo plaĉas al la ĉielo. 03323
Bottom
03323
Top
JUHANI: Kommt, laßt uns diesen Schreckensort verlassen. Dort drüben flammt es ja wie im Feuerofen der Verdammnis, und die Augen an dem Stein flimmern auch so kläglich nach uns. Wißt, daß uns nur Aapo mit seiner Geschichte von den Katzenaugen diesen Schauder ins Rückgrat gejagt hat. Nun aber die Beine unter die Arme genommen, und vergesse ja keiner seinen Sack und seine Fibel. Fort, Bruder, wir marschieren zum Kyösti nach Tammisto, mit Gottes Hilfe zum Kyösti, und von dort morgen nach Hause, wenn wir noch leben. Los jetzt! JUHANI. Ni foriru el ĉi tiu terura loko. De tie brilas al ni la brulo kvazaŭ fornego de infcro kaj de tie el Ia ŝtonflanko ankaŭ la okuloj brilas tiel mizcrc kontraŭ ni. Sciu, kc ĝuste la rakonto de Aapo pri la katokuloj kaŭzis ĉi tiun tremadon en niaj dorsostoj. Sed ni foriru, kaj neniu ei ni forgesu sian saketon kaj sian abocolibron. For, fratoj! Al Tammisto ni marŝu, al Kyosti, al Kyosti per helpo de la Sinjoro, kaj de tie morgaŭ hejmen, se ni vivos. Ni ekiru! 03324
Bottom
03324
Top
LAURI: Wir kriegen aber gleich einen Schutt auf die Jacke und werden naß wie die Ratten. LAURI. Sed baldaŭ falos densa pluvo sur niajn nukojn kaj ni malsekiĝos kvazaŭ ratoj. 03325
Bottom
03325
Top
JUHANI: Immer naß werden lassen! Wir haben ja noch Gnade gefunden! Los jetzt! JUHANI. Lasu nin malsekiĝi, lasu nin malsekiĝi! Ni ja ankoraŭ riccvis gracon. Ni ekiru nun! 03326
Bottom
03326
Top
Sie eilten von dannen, einer hinter dem ändern, kamen bald auf die sandige Straße, und dann ging es in Richtung des Gehöftes Tammisto weiter. Unter dem Zucken der Blitze und dem Dröhnen des Donners, der nach allen Seiten die Luft durchrollte, wanderten sie eine Zeitlang, bis ein heftiger Platzregen begann. Da setzten sie sich in Trab und näherten sich bald der Kulomäki- Fichte, die, wegen ihrer Höhe und Dichte berühmt, unmittelbar an der Landstraße stand und schon manchem Wandrer als Schutzdach gedient hatte. Auf ihrer Wurzel saßen die Bruder, solange der Schauer währte und es in dem mächtigen, Baume toste. Als sich das Wetter aber aufklärte, setzten sie ihren Weg fort. Die Natur beruhigte, der Wind legte sich, die Wolken flohen, und bleich stieg der Mond über den Wipfeln des Waldes empor. Ohne Eile und Angst wanderten nun auch die Brüder die plätschernde Straße dahin. Ili rapidis for, irantc unu post Ia alia, venis baldaŭ sur la sablan vojon kaj sin direktis al la domo Tammisto. En fulmado kaj tondrado, kiu ruliĝis en ĉiujn dircktojn sub la ĉielo ili iris mallongan tempon, ĝis fine densa pluvo komencis sin verŝi sur ilin. Tiam ili plirapidigis la iron al kuro kaj proksimiĝis al »la piceo de Kulomaki», kiu, fama pro sia alto kaj denso, staris ĝuste ĉe la vojo kiel ŝirmo por multaj irantoj en pluvo. Sub ĉi tiu arbo la fratoj sidis, dum daŭris la pluvo kaj bruegis la piceo; sed kiam la vetero sereniĝis, ili daŭrigis sian iron. La naturo kvietiĝis, vento ĉesis, nuboj forkuris kaj la luno altiĝis pala super la arbopintojn. Sen rapidemo kaj senzorge paŝis jam ankaŭ la fratoj sur la plaŭdanta vojo. 03327
Bottom
03327
Top
TUOMAS: Olenpa usein aatellut mistä ja mitä on ukkonen, tuo leimaus ja jyrinä. TUOMAS. Ofte mi pensis, de kie venas kaj kio estas uragano: ia fulmo kaj tondro. 03328
Bottom
03328
Top
AAPO: Siitähän sanoi sokea-eno syntyvän taivaalle tämän kapinan, koska pilvilohkareitten väliin on sijoittunut kuivaa hietaa, tuulenkierrosten nostamana ylös ilmaan. AAPO. Nia blinda onklo diris, ke ĉi tiu ribelo sur la ĉielo naskiĝas, ĉar inter la nuboj lokigis malscka sablo, levita pcr ventoturniĝoj en la aeron. 03329
Bottom
03329
Top
TUOMAS: Kuinkahan ollee. TUOMAS. Ĉu povus esti tiei? 03330
Bottom
03330
Top
JUHANI: Mutta lapsenpa mieli yhtäkin kuvailee. Kuinkaspa ennen tuonpäiväisenä paitaressuna aattelin ukkosesta minä? Jumalahan, näetkös, silloin ajeli jyritteli pitkin taivaan katuja, ja tulta iski kivinen tie ja pyörän rautainen kenkä. Hähhäh! Lapsella on lapsen mieli. JUHANI. Sed infana animo imagas muiton. Kion pensis mi, estante eta ĉemizulo, pri la fulmotondro? Dio, vidu, tiam veturis bruege laŭ la ĉielaj stratoj, kaj fajron eligis Ia ŝtona vojo kaj la fera ringo de la rado. hoho! Infano havas infanan menson. 03331
Bottom
03331
Top
TIMO: Entäs minä? Samaan suuntaanhan tuumiskelin minäkin, koska mokomana pienenä peijakkaan peukalona kapsuttelin kujalla ukon jyskyessä, tapsuttelin, tapsuttelin paitatilkku päällä. Jumala jyrää peltoansa, aattelin minä, jyrää ja livauttelee oikein makeita iskuja sonninsuoroisella piiskallansa, ja iskuistapa noin nyt säkenöitsee pulskin ruunan pullea reisi, niinkuin muhkean hevon lautasilta näemme kipinöitä heltivän, koska sitä pyhkeilemme. Niin, olivatpa nämät mietteitä. TIMO. Kaj mi? Laŭ ia sama direkto iris mia penso, kiam mi kiel eta dikfingrulo paŝadis sur la kortvojo dum fulmo tondris, paŝadis kun ĉemizpeceto sur mi. Dio rulpremas sian kampon, mi pensis, rulpremas ĝin kaj frapas vere dolĉajn batojn per sia bovopenisa skurĝo, kaj pro la batoj nun fulmetas la ronda femuro de la impona ĉevalo, same kiel ni povas vidi fajrerojn eliĝi de sur la sakrodorso de granda ĉevalo, kiam ni ĝin frotas. Jes, tiaj estis miaj pensoj. 03332
Bottom
03332
Top
SIMEONI: Aattelinpa lapsena ja aattelen vielä: taivaan leimaus ja jyrinä on ilmoittava Jumalan vihaa syntisiä kohtaan maan päällä; sillä ihmisten synnit ovat suuret, lukemattomat kuin santa meressä. SIMEONI. Mi, estante infano, pensis kaj pensas ankoraŭ: ia fulmo kaj la tondro de la ĉielo sciigas la koleron de Dio kontraŭ pekuloj sur la tero; ĉar ia pekoj de homoj estas grandaj, sennombraj kiel sablo en maro. 03333
Bottom
03333
Top
JUHANI: Tosin tehdään täällä syntiä, sitä ei taida kieltää, mutta kylläpä täällä syntistäkin oikein suolassa ja pippurissa keitetään. Poikani, muisteleppas kouluretkeämme ja mitä sen kestäessä koimme. Lukkarihan meitä kynsi ja pöllytti kuin haukka; sen tunnen vielä ja puren hammasta, mun poikaseni. JUHANI. Estas vero, ke oni ĉi tie pekas, tion oni ne povas nei, sed ankaŭ Ia pekulo vere estas ĉi tie kuirata en salo kaj pipro. Mia knabo, memoru nian lernejekskurson kaj kion vi spertis dum ĝi. La kantoro nin ja ungogratis kaj taŭzis kiel akcipitro; tion mi ankoraŭ sentas kaj grincigas la dentojn, mia knabeto. 03334
Bottom
03334
Top
Der nächtliche Weg verlief, und es näherte sich der Tammistohof, den die Brüder festen Schrittes betraten, und Kyösti machte ihnen ein prächtiges Lager zurecht. Dieser Kyösti, ein Mann, kräftig wie ein Baumstamm, war der einzige Sohn des Gehöfts, aber er hatte keine Lust, es als Hofwirt zu regieren, sondern wollte immer, so wie jetzt, für sich leben. Einmal war er auch in einem Anfall von Besessenheit predigend und schreiend in den Dörfern herumgestreift. In diesen Zustand hatten ihn, wie man sich erzählte, seine Grübeleien über Glaubenssachen gebracht. Und als es schließlich klar in ihm geworden, war er sonst wieder derselbe wie vorher; nur lachte er nie mehr. Und etwas Merkwürdiges geschah auch, daß fortan die Jukolabrüder, die er früher kaum gekannt hatte, seine besten Freunde wurden. In das Haus dieses Mannes traten nun die Brüder, um sich für die Nacht einzuquartieren. Sed forpasis la nokta vojo kaj proksimiĝis la domo Tammisto, kien ia fratoj eniris seriozaspektaj, kaj Kyosti pretigis al iii bonajn dormlokojn. Tiu Kyosti, viro fortika kiel arbotrunko, estis Ia sola filo de la domo, sed li ne volis preni sur sin Ia mastran potencon, sed emis restadi solece. Foje li ankaŭ va-gadis kvazaŭ freneza tra vilaĝoj predikante kaj kriante; kaj en tiun staton, oni rakontas, iin kondukis pensadoj pri religiaj aferoj. Kaj kiam li fine rekonsciiĝis, li estis kiel antaŭe, sed neniam plu li ridis. Kaj ankaŭ tia stranga afero okazis, ke post tio Iiaj plej bonaj amikoj estis la fratoj de Jukola, kiujn li pli frue apenaŭ konis. Al tiu viro la fratoj nun venis por ricevi tranoktejon. 03335
Bottom

Kapitel 04 capitro

: |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger|-dan|-spa|-ita|-fra|-epo| - |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger-|dan-|spa-|ita-|fra-|epo| (de-eo) :
Kapitel: |01|01|01|02|02|02|03|03|03|03|04|04|04|05|05|06|06|06|06|06|07|07|08|08|08|09|09|09|09|10|11|11|12|13|13|13|14|14| :capitro
Download Die sieben Brüder o Sep fratoj descargar
04001
Top
Am folgenden Tage näherten sich die Jukolabrüder wieder im Gänsemarsch ihrem Elternhaus. Aber ihr Äußeres war jammererregend: die Kleider entsetzlich zerrissen, die Gesichter mit blauen Flecken und Wunden bunt bemalt. Juhani, der voranschritt, war das linke Auge geschunden, daß er kaum sehen konnte, dick waren Aapos Lippen aufgeschwollen, auf Timos Stirn knospte ein großes Horn, und Simeoni hinkte halblahm hinter den ändern drein. Der Kopf war ihnen geweicht worden; und der eine hatte sich den geleerten Quersack darum gewickelt, der andere hatte Fetzen aus seinem Kittel über die Wunden gedeckt. In solcher Verfassung kehrten sie von ihrem Schulgang zurück, und freudig wedelnd eilten ihnen ihre Hunde Killi und Kiiski entgegen. Aber sie waren nicht imstande, ihren treuen Wächtern die Liebkosungen nach Gebühr zu erwidern. La sekvintan tagon la Jukolanoj ree proksimiĝis al sia hejmo, irantc unu post aiia. Sed mizera estis ilia aspekto: iliaj vestoj trc ŝiritaj, iliaj vizaĝoj multkoloraj pro kontuzoj kaj vundoj. Ĉe Juhani, kiu iris la unua, estis la maldekstra okulo batita^ ĝis preskaŭ senvidebio, tre estis ŝvelintaj la lipoj de Aapo, , sur Ia frunto de Timo estis kreskinta granda korno, kaj Iamante' paŝis Simeoni post la aliaj. Cies kapo estis grave moligita, kaj kelkaj vindis ĝin per sia malplenigita manĝaĵosako, aliaj disŝiris el siaj kiteloj ĉifonaĵojn por siaj vundoj. En ĉi tia stato'1 iii revenis de sia lernejekskurso; ilin renkontis la hundoj Killi kaj Kiiski gaje flirtante per siaj vostoj. Sed la fratoj ne havis forton respondi al siaj fidelaj gardistoj pcr karesoj. 04001
Bottom
04002
Top
Wer aber war so übel mit ihnen umgegangen? Wer hatte die starken Jukolabrüder dermaßen überwältigen können? Es war der Racheakt der Burschen von Toukola gewesen. Als sie erfahren hatten, daß die Bruder in Tammisto weilten, taten sich zwanzig von ihnen zusammen und legten sich in einem Gebüsch an der Landstraße auf die Lauer. Dort saßen sie lange Zeit duselnd und warteten mit ihren schweren Waffen. Als aber endlich die Schulgänger herankamen, da stürzten sich die Verschworenen mit aller Wucht über sie her, rückten von beiden Seiten der Straße auf sie los, und es erhob sich ein mörderischer Kampf mit Knütteln, in dem die Brüder arg gestäupt wurden. Leer gingen die Burschen von Toukola jedoch auch nicht aus, vielmehr verspürte manch einer schwindelnd die Wirkung der brüderlichen Fäuste. Zwei wurden bewußtlos nach Hause getragen: der Kunin-kala-Eenokki und der Kissala-Aapeli. Und es glänzte Aapelis Schädel vom Nacken bis hinauf zur Stirn, glänzte wie der Boden einer Zinnkanne. Juhanis Faust hatte diese derbe Rodearbeit verrichtet. Sed kiu traktis ilin tiel malbone? Kiu tiel povis subpremi la fortajn fratojn de Jukola? Tio estis venĝago de la Toukolanoj.0 lli, riccvinte informon, ke la Jukolanoj restas en Tammisto, faris ligon dudek virojn fortan kaj kaŝiĝis apud ia vojo cn^ arbetaĵo por atendi siajn malamikojn. Tie ili longe duondormis kaj atendis, kun pezaj armiloj en la manoj. Sed fine, kiam la lernejanoj proksimiĝis, ili sin jetis sur ilin kun fajra rapideco, el ambaŭ flankoj de la vojo, kaj estiĝis terura stangludado, dum kiu la fratoj estis forte batataj. Sed senkoste la Toukolanoj ne eliĝis ei la batalo, ĉar multaj el iii sentis kapturniĝe la efikon de Ia pugnoj de la fratoj. Du el ili estis portataj hejmensenkon-sciaj: Kuninkala Eenokki kaj Kissala Aapeli. Kaj brilis tiam Ia kranio de Aapeli de nuko ĝis frunto, brilis kiel fundo de stankruĉo. La mano de Juhani faris tiun malmildan sarkadon. 04002
Bottom
04003
Top
Endlich aber saßen die Brüder zum Umsinken müde in der geräumigen Stube ihres Hauses. Sed fine la fratoj sidis en la vasta ĉambrego de sia hejmo, tre lacaj. 04003
Bottom
04004
Top
JUHANI: Wer ist an der Reihe, die Badestube zu heizen? JUHANI. Kies vico estas hejti Ia ŝvitbanejon? 04004
Bottom
04005
Top
TIMO: Ich wohl. TIMO. Estas la mia. 04005
Bottom
04006
Top
JUHANI: Dann heize sie, daß der Ofen kracht. JUHANI. Hejtu do ĝin tiel ke krakos la fajrujaj ŝtonoj. 04006
Bottom
04007
Top
TIMO: Ich will versuchen, was ich kann. TIMO. Mian plejbonon mi penos fari. 04007
Bottom
04008
Top
JUHANI: Machs gehörig, denn unsre Wunden brauchen wahrhaftig ein Bad! Aber Eero, du holst von Routio ein Quart Schnaps, er soll den besten Stamm aus unserm Bruchwald dafür haben. Ein Quart Schnaps! JUHANI. Tion faru funde, ĉar niaj vundoj bezonas vapor-varmegon, vere bezonas! Sed vi, Eero, iru por alporti el Routio stofon da brando, por kies pago mi donos el nia arbaro la plej bonan arbotrunkon. Stofon da brando! 04008
Bottom
04009
Top
SIMEONI: Das ist doch vielleicht zuviel. SIMEONI. Tiom estas eblc jam tro multe. 04009
Bottom
04010
Top
JUHANI: Es wird knapp genügen, um sieben Männer einzufetten. Hier sind ja, weiß Gott! so viel Wunden wie Sterne am Himmel. Mir juckts und zuckts schlimm in dem Auge, aber noch schlimmer da drin im Herzen und in der Galle. Aber einerlei, einerlei! Jukola-Jussi ist noch nicht tot. JUHANI. Gi apenaŭ sufiĉos por ŝmiraĵo por sep viroj. ĉi tie ja estas, Dio sciu, vundoj kiel steloj sur la ĉielo, kaj forte doloras kaj baraktas ĉi tiu okulo, sed pli ankoraŭ la galo kaj la koro ĉi tie internc. Sed ĉio bone, ĉio bone! Jukola Jussi ankoraŭ nc mortis. 04010
Bottom
04011
Top
Es brach der Abend an, ein schwermütiger Septemberabend. Eero brachte den Schnaps aus dem Rou-tiohof, und Timo meldete, daß die Badestube bereit sei. Und nun wurde es den Brüdern ein wenig sanfter ums ergrimmte Herz. Sie gingen zum Baden, und Timo warf das Wasser auf den Ofen. Die geschwärzten Steine knallten, und der heiße Dampf wogte wie eine Wolke durch den Raum. Mit aller Kraft handhabte jetzt jeder seinen saftigweichen, köstlichen Laubquast; sie wuschen und bähten ihre Wunden, und weithin drang aus der Badestube das eifrige Klatschen der Quäste. Vespero venis, malgaja septembra vespero. Eero alportis el Routio Ia brandon kaj Timo sciigon, ke la ŝvit-banejo estas preta; kaj iom plimildiĝis la kolera mcnso de la fratoj. Ili iris por sin bani, kaj Timo ĵetis vapor-akvon, la nigriĝintaj ŝtonoj de Ia fajrujo klakis, kaj kicl nubo ruliĝis la varmega vaporo ĉirkaŭe en la banejo. Per tuta sia forto ĉlu el ili uzis la vapormolan, dolĉan banfaskon, iii sin banis kaj flegis siajn vundojn, kaj malproksimen aŭdiĝis la rapida batado de la folifaskoj. 04011
Bottom
04012
Top
JUHANI: Nun kriegen unsre Wunden eine tüchtige Türkenpolka. Solcher Dampf ist doch die beste Arznei für Leib und Seele, die es gibt. Aber das Auge brennt wie der Teufel! Na, brenn dich nur satt, um so schärfer bekommst du die Hitze auf den Pelz. Was macht denn dein Rüssel, Aapo? JUHANI. Nun niaj vundoj ricevas veran turkan polkon. La ŝvitbaneja vaporo, ĝi ja estas la plej bona kuracilo por la korpo kaj por la animo de malsanulo surtere. Sed la okulo doloras diable! Sed doloru kaj doloregu, okulo, des pli furioze mi donos al ci varmegon sur la nukon. Kiel fartas via buŝego, Aapo? 04012
Bottom
04013
Top
AAPO: Der taut allmählich auf. AAPO. Degelas ĝi ja iom post iom. 04013
Bottom
04014
Top
JUHANI: Pritsch und verwalk ihn wie der Panje seinen Gaul, dann wird er schon weich werden. Aber neuen D^mpf, Timo, es ist ja heut abend dein Amt, uns zu bedienen. — Siehst du, so, mein Junge! Immer feste! Hu, was ist das heiß, was ist das heiß! So ists gut, du Schlawiner! JUHANI. Vipu kaj batu ĝin kiel ruso sian ĉevalaĉon, tiam ĝi certe moliĝos. Sed novan banvaporon, Timo, ĉar via ofico estas hodiaŭ vespere servi nin. — Jen, mia knabeto! Sen-hezite nur! Vere estas varmego tie, estas tie varmego! Tia-maniere, vi servanto-frato. 04014
Bottom
04015
Top
LAURI: Es brennt einem schon in den Krallen. LAURI. Miaj ungoj doloras. 04015
Bottom
04016
Top
JUHANI: Die müssen auch ihr Teil haben. JUHANI. Ankaŭ la ungoj ricevu sian parton. 04016
Bottom
04017
Top
AAPO: Laß nach mit dem Schütten, Junge, sonst müssen wir alle hinaus. AAPO. Cesu jam, ne plu ĵetu akvon, knabo; en aiia okazo ni devos eliri de ĉi tie eksteren, ĉiu el ni. 04017
Bottom
04018
Top
EERO: Wollen ihm noch ein bißchen danken, dann sind wir bald verkohlt. EERO. Ni laŭdu lin ankoraŭ iom kaj ni estos baldaŭ karbaĵo. 04018
Bottom
04019
Top
JUHANI: Laß es genug sein, Timo. Schutte nichts mehr! — Gehst du hinunter, Simeoni? JUHANI. Estu jam sufiĉc, Timo. Ne plu ĵetu. Pro infero, ne plu ĵetu! — Cu vi malsupreniras, Simeoni? 04019
Bottom
04020
Top
SIMEONI: Ich geh hinunter, ich Elendswurm. Ach ja, wißt ihr, warum? SIMEONI. Jes, mi iras; mi mizerulo. Ho, jes, se vi scius kiai! 04020
Bottom
04021
Top
JUHANI: Nun! JUHANI. Nu diru. 04021
Bottom
04022
Top
SIMEONI: Denk an den Feuerofen der Verdammnis, Mensch, dann betest du Tag und Nacht. SIMEONI. Memoru, homo, la fornegon de kondamno kaj preĝu nokte kaj tage. 04022
Bottom
04023
Top
JUHANI: Unsinn! Gönn deinem Leib, was er haben will. Denn je heißer der Dampf, desto größer seine heilende Wirkung und Kraft. Das weiß man doch. JUHANI. Kia malsaĝaĵo! Permesu al via korpo ricevi, se ĝi tiel volas; ĉar ju pli varmega la banvaporo, des pli bona ĝia saniga efiko kaj forto. Vi ja scias tion. 04023
Bottom
04024
Top
SIMEONI: Wem gehört denn das warme Wasser dort in dem Eimer beim Ofen? SIMEONI. Al kiu apartenas ĉi tiu varma akvo en la siteio ĉe la fajrujo? 04024
Bottom
04025
Top
JUHANI: Das ist mein, laß die Hand von der Butter. Rühr sie nicht an. JUHANI. ĉi estas mia, diris la forĝisto pri sia domo. Ne tuŝu ĝin. 04025
Bottom
04026
Top
SIMEONI: Ich nehm mir nur ein kleines Tröpfchen. SIMEONI. Mi prenos iom el gi. 04026
Bottom
04027
Top
JUHANI: Ja nicht, Liebster, Bester, sonst gehts schlimm. Weshalb hast du dir keins gewärmt? JUHANl. Ne, frateto kara, en alia okazo estos malbone. Kial vi ne varmigis por vi mem? 04027
Bottom
04028
Top
TUOMAS: Was keifst du denn da wieder? Nimm dir aus meinem Zuber, Simeoni. TUOMAS. Kial vi tic senkaŭze kolerbojas? Prenu el mia sitelo, Simeoni. 04028
Bottom
04029
Top
TIMO: Oder aus meinem, dort unter der Pritschentreppe. TIMO. Aŭ el la mia, tic sub la ŝtuparo de la bretego. 04029
Bottom
04030
Top
JUHANI: Dann nimm nur auch aus meinem, aber laß mir wenigstens die Hälfte übrig. JUHANI. Nu, prenu cĉ el mia sitelo, sed restigu almenaŭ la duonon. 04030
Bottom
04031
Top
LAURI: Eero! du verfluchter Bengel, paß auf, ich schmeiße dich gleich von der Pritsche runter. LAURI. Eero! Vi malbenita, gardu vin, ke mi ne ĵctu vin malsupren de la bretego. 04031
Bottom
04032
Top
AAPO: Was für Krakeel macht ihr denn da in der Ecke? AAPO. Kiajn artifikojn kaj incitaĵojn vi havas tie en la angulo, vi du? 04032
Bottom
04033
Top
JUHANI: Was ist das für ein Gezänk? He? JUHANI. Kia kverelo tie? Nu? 04033
Bottom
04034
Top
LAURI: Er bläst einem in den Rücken. LAURI. Li spiras sur la dorson de alia. 04034
Bottom
04035
Top
AAPO: Immer artig, Eero! AAPO. Decc kondutu, Eero! 04035
Bottom
04036
Top
JUHANI: He, du Stichling! JUHANI. Ho, vi pikanta perĉo. 04036
Bottom
04037
Top
SIMEONI: Eero, Eero, gibt dir denn nicht die sengende Hitze des Dampfes einen Gedanken an das Höllen-feuer ein? Denk an den Hemmola-Hans! SIMEONI. Eero, Eero, ĉu cĉ la bruliga varmcgo de la ban-vaporo ne memorigas al vi la inferan fajron? Rememoru pri Hemmola Juho, rcmemoru pri li. 04037
Bottom
04038
Top
JUHANI: Der sah auf seinem Krankenlager den feurigen See, vor dem er noch gerettet wurde, weil er, wie man ihm sagte, auf der Badestubenpritsche immer an die Hölle gedacht hatte. — Aber schimmert denn dort das Tageslicht durch die Ecke? JUHANI. Li, kuŝante sur sia malsanlito vidis la fajran Iagon, el kiu li ankoraŭ unu fojon estis savita, kaj pro tio — tiel oni diris al li — ke li sur la ŝvitbaneja bretego ĉiam pensis pri la infcro. — Sed ĉu lumo de tago brilas tie tra la angulo? 04038
Bottom
04039
Top
LAURI: Das helle Tageslicht. LAURI. Jes, de klara tago. 04039
Bottom
04040
Top
JUHANI: Brr! Die Badestube pfeift auf dem letzten Loch. Deshalb sei das erste Streben meiner Hausherrenschaft eine neue Badestube. JUHANI. Ho monstro! la ŝvitbanejo kantas sian lastar strofon. Tiai Ia unua penado de mia mastreco cstu nova ŝvit-banejo. 04040
Bottom
04041
Top
AAPO: Ja, die könnten wir brauchen. AAPO. Nova ĉi tie vere estas bczonata. 04041
Bottom
04042
Top
JUHANI: Eine funkelnagelneue, ohne Widerrede. Ein Hof ohne Badestube taugt nichts, einmal wegen des Badens und dann, wenn die Hausfrau und die Einliegerfrauen Kinder kriegen. Eine qualmende Badestube, ein bellender Köter, ein krähender Hahn und eine miauende Katze, das sind die Kennzeichen eines guten Hofes. Ja, wer unsern Hof übernimmt, hat zu arbeiten und zu schuften. — Wir könnten wohl noch ein bißchen Dampf brauchen, Timo. JUHANI. Nova, sen kontraŭdiro. Domo sen ŝvitbanejo estas netaŭga pro la neceso de banado kaj akuŝo de la mastrino kaj de la servistaj edzinoj. Jes, fumanta ŝvitbanejo, bojanta hundo, krianta koko kaj miaŭanta kato, tio ja estas signoj de bona domo. Jes, sufiĉas okupo al tiu, kiu alprenos nian domon. — lom da banvaporo estus ree bezonata, Timo. 04042
Bottom
04043
Top
TIMO: Den sollt ihr haben. TIMO. Jen vi havos. 04043
Bottom
04044
Top
SIMEONI: Aber denkt dran, daß wir Samstagabend haben. SIMEONI. Sed ni memoru, ke estas sabatvespero, 04044
Bottom
04045
Top
JUHANI: Und aufgepaßt, daß nicht bald unser Fell auf dem Balken hängt wie jener Magd ihres. Eine entsetzliche Geschichte! JUHANl. Kaj ni estu singardemaj, ke nia haŭto ne baldaŭ pendu sur stango kiel la haŭto de iama servistino. Terura okazo! 04045
Bottom
04046
Top
_ Simeoni: Das Mädchen ging ja nie rechtzeitig mit den ändern in die Badestube, sondern schusserte und pusselte immer erst da herum, wenn die ändern schon schliefen. Aber eines schönen Samstagabends blieb sie länger als sonst. Man ging und sah nach, und was fand man da von ihr? Bloß die Haut auf dem Balken. Und die war wirklich meisterlich gebalgt, die Haare, die Augen, die Ohren, der Mund und sogar die Nägel waren noch dran. SIMEONI. La knabino neniam havis tempon iri en ŝvit-banejon kun la aliaj, sed restadis tie kiam la aliaj jam dormis. Sed iun sabatvesperon ŝi restis pli Ionge ol kutime. Oni iris por ŝin serĉi; sed kion oni trovis el ŝi? Nur Ia haŭton sur stango. Kaj vere majstre ŝi estis senhaŭtigita, estis tie la haŭto kun la hararo, la okuloj, la oreloj, la buŝo kaj eĉ la ungoj. 04046
Bottom
04047
Top
JUHANI: Mag uns das zur ... Seht doch nur mal wie wütend mein Buckel den Dampf einsaugt; wie wenn er seit Neujahr den Quast nicht geschmeckt hätte. JUHANI. Estu tiu okazintaĵo por ni... Jen, jen kiel kolere mia dorso akceptas la banvaporon! Kvazaŭ ĝi ne gustumis banfaskon post la novjaro. 04047
Bottom
04048
Top
LAURI: Wer hatte sie denn aber so abgezogen? LAURI. Sed kiu ŝin senhaŭtigis? 04048
Bottom
04049
Top
TIMO: Wer?! Frag mal. Wer wohl anders als der ... TIMO. Kiu? pri tio demandu. Neniu alia ol la ... 04049
Bottom
04050
Top
JUHANI: Gottseibeiuns! s- JUHANI. La ĉefo mem. 04050
Bottom
04051
Top
TIMO: Ja, er, der herumgeht wie ein brüllendes\]R.en-tier V- Hu, wie gräßlich! ' TIMO. Jes, li, kiu ĉirkaŭiras kiel blekeganta kameleono. — Terura okazo! 04051
Bottom
04052
Top
JUHANI: Hör, lieber Timo, reich mir doch mein Hemd dort vom Balken. JUHANI. Donu, Timo-knabo, tiun mian ĉemizon sur la stango en mian manon. 04052
Bottom
04053
Top
TIMO: Dies hier? TIMO. Cu ĉi tiun? 04053
Bottom
04054
Top
JUHANI: Na! Eeros Fetzen bietet er einem Mann an! O weh! — Das dort in der Mitte. JUHANI. Nu! la ŝtofpecon de Eero li prezentas ĉi tie al viro. Ho ve al vi! Tiun, meze pendantan tie. 04054
Bottom
04055
Top
TIMO: Dies hier? TIMO. Ĉu ĉi tiun? 04055
Bottom
04056
Top
JUHANI: Ja, das ist doch ein Männerkittel. Sollst bedankt sein. — Entsetzlich, sage ich auch, um noch mal drauf zurückzukommen. Aber das mag uns immer daran erinnern, daß »der Vorabend das Höchste am Fest« ist. —Jetzt waschen wir uns so rein, wie wenn wir unter den flinken Händen der Hebamme hervorgekommen wären. Und dann mit den Hemden unterm Arm in die Stube, denn der erhitzte Körper muß richtig frische Luft haben. — Ich glaube übrigens, mein Goldauge fängt langsam an, sich zu fügen. JUHANI. Tie vere ĉemizo de plenviro. Danketon. — Terura okazo, diras ankaŭ mi, revenante ankoraŭ al Ia ĵusa. Sed estu por ni rememorigo, ke »Ia festo kulminas en antaŭvespero».— Nun ni Iavu nin puraj, kvazaŭ ni estus venintaj el la viglaj manoj de la umbiiikistino; kaj poste en ia ĉambregon kun la ĉemizo sub la brako, kaj la vaporanta korpo ricevu sur sian nukon vere freŝan aeron. — Sed mi kredas, ke tiu okulo-karulo iom malpli doloras. 04056
Bottom
04057
Top
SIMEONI: Mein Bein da fügt sich aber nicht. Das beißt und zwickt, wie wenns in zischender Asche steckte. Was soll ich armer Kerl nur damit anfangen? SIMEONI. Sed mia piedo ne, ĝi doloras kaj tiklas kiel en bolanta ŝlimaĵo. Kien aikondukos tio min, mizerulon? 04057
Bottom
04058
Top
EERO: Leg dich hübsch schlafen, wenn wir in der Stube sind, und bete um eine Beinsalbe, und dann danke deinem Schöpfer, der dich heute behütet hat, »daß du nicht mit dem Fuß an einen Stein gestoßen bist«, wies im Abendsegen heißt. EERO. Vin kuŝigu dece, veninte en la ĉambron kaj preĝ-petegu piedŝmiraĵon, kaj poste laŭdu vian Kreinton, kiu vin gardis hodiaŭ »ke vi ne frapis vian piedon kontraŭ ŝtonon», kiel ni Iegas en vesperpreĝo. 04058
Bottom
04059
Top
SIMEONI: Ich hör nicht, was du sagst, ich hör nicht. SIMEONI. Mi ne aŭskultas vin, mi ne aŭskultas. 04059
Bottom
04060
Top
EERO: Dann bete auch um Ohrensalbe. Aber setz dich nun in Bewegung, sonst fällst du hier dem Satan noch in die Klauen. EERO. En tiu okazo preĝpetegu ankaŭ orelŝmiraĵon. Sed jarn foriru, en aiia okazo vi restos ĉi tie kiel kaptaĵo al ia maldio. 04060
Bottom
04061
Top
SIMEONI: Meine Ohren sind taub für dich, taub auf geistliche Weise. Verstehst du, Mensch! SIMEONI. Miaj oreloj estas por vi fermitaj, fermitaj en spirita senco. Komprenu, homo! 04061
Bottom
04062
Top
EERO: Komm nur, sonst liegt deine Haut auch bald auf dem Balken, und richtig auf fleischliche Weise. EERO. Venu nun, ĉar en alia okazo baldaŭ via haŭto estos sur la stango, kaj vere en korpa senco. 04062
Bottom
04063
Top
Nackt und glühendheiß traten sie aus der Badestube in das Haus, und ihre Körper waren rot wie sonnverbrannter Birkenbast. Drinnen setzten sie sich nieder, um eine Weile zu verschnaufen, und reichlich brach ihnen der Schweiß hervor; und dann zogen sie sich gemächlich an. Juhani aber begann für die ganze verwundete Brüderschaft eine Salbe zu kochen. Er setzte eine alte stiellose Metallpfanne auf das Feuer, goß das Quart Branntwein hinein und schüttete in diesen zwei Achtel Schießpulver, ein Achtel Schwefelmehl und ebensoviel Salz. Und nachdem dies etwa eine Stunde gekocht hatte, hob er das Gebräu zum Kaltwerden ab, und die Salbe, ein pechschwarzer Brei, war fertig. Sie salbten damit ihre Wunden, besonders die am Kopf, strichen frischen, gelbbraunen Teer darüber. Und da bissen sie die Zähne zusammen, und ihre Gesichter wurden fürchterlich schwarz, so sehr brannte die beizende Medizin in den Wunden. Simeoni aber machte das Abendessen zu-' recht, brachte sieben Ringbrote, eine gedörrte Rinderkeule und eine gehäufte Schüssel Rüben auf den Tisch. Doch die Mahlzeit wollte ihnen an diesem Abend nicht recht schmecken, sondern bald standen sie vom Tisch auf, zogen sich aus und sanken auf ihre Betten. Nudaj kaj varmaj ili paŝis el la ŝvitbanejo en la ĉambregon; kaj iliaj korpoj brunbrilis kiel sunbruligita betulŝelo. Enveninte ili sidiĝis por ripozi momenton, eligante ŝviton abunde; kaj poste ili iom post iom vestis sin. Sed Juhani komencis kuiri ŝmiraĵon por la tuta vundita frataro. Li metis sur fajron mal-novan fandferan kaj sentenilan paton, verŝis en ĝin stofon da brando kaj en Ia brandon !i miksis du kvartojn da pulvo, unu kvarton da sulfurpulvoro kaj saman kvanton da salo. Kaj post kiam tio boiis dum ĉirkaŭ unu horo, li forlevis la kuiraĵon por maivarmiĝi, kaj la ŝmiraĵo, havanta aspekton de tutnigra supo, estis preta. Siajn vundojn, precipe tiujn, kiuj estis sur iiiaj kapoj, iii ŝmiris per tiu ŝmiraĵo kaj metis novan, flave brunan gudron super ĉion. Kaj tiam forte kunpremiĝis iliaj dentoj kaj iliaj vizaĝoj nigriĝis terure; tiom doloris la forta medikamento la vundon. Sed Simeoni pretigis la vesperman-ĝon, alportis sur la tablon sep ringopanojn, sekigitan fcmuron de bruto kaj lignan pelvon plenan je rapoj. Sed la manĝajo ne bone gustis al ili ĉi tiun vesperon, kaj baldaŭ ili foriris de la tablo, senvestigis sin kaj kuŝiĝis sur siaj litoj. 04063
Bottom
04064
Top
Die Nacht war dunkel, und überall herrschte Ruhe und Schweigen. Aber plötzlich wurde es hell um Jukola; die Badestube hatte Feuer gefangen. Denn Timo hatte den grauen Ofen zu sehr geheizt, die Wand begann zu glimmen und loderte schließlich in hellen Flammen. Und da brannte das Gebäude in aller Stille bis auf den Grund nieder, ohne daß ein Auge es sah. Und als der Morgen graute, war von Jukolas Badestube nichts übrig als einige glimmende Feuerscheite und der glühende Steinhaufen des Ofens. Gegen Mittag erwachten auch schließlich die Brüder, standen, weit frischer als am vorigen Abend, auf, zogen sich an und machten sich an das Frühstück, das ihnen jetzt wohl mundete. Lange Zeit aßen sie, ohne ein Wort zu sagen, aber endlich kamen sie auf den bösen Vorfall auf der Landstraße zwischen Tammisto und Toukola zu sprechen. La nokto estis malluma kaj ĉie regis silento kaj senbrueco. sed subite fariĝis lume ĉirkaŭ Jukola; ĝia ŝvitbanejo ekbrulis. Nome, Timo forte hejtis la grizaŝtonan fajrujon, pro kio la ligna muro komcncis subbruli kaj fine ekflamis. Kaj en dolĉa paco brulis la konstruaĵo je cindro ne vidatc de ics okulo. Kaj kiam tagiĝis la mateno, restis de la ŝvitbanejo de Jukola nur kelkaj subbrulantaj karboj kaj la ardanta ruino de Ia fajrujo. Finc ĉe tagmezo vekiĝis ankaŭ la fratoj, ellitiĝis iom pli freŝaspektaj ol en la vespero antaŭa, sin vestis kaj komencis manĝi nun kun bona apetito. Longan tempon ili manĝis ne dirantc eĉ vorton, sed fine ili komencis paroli pri la fatala okazo sur la vojo inter Tammisto kaj Jukola. 04064
Bottom
04065
Top
JUHANI: Wahrhaftig, wir haben tüchtige Hiebe gekriegt. Aber sie stürzten ja auch wie Banditen mit Knütteln und trockenem Kot über uns her. Ach! hätten wir auch Waffen in den Händen gehabt und hätten die Gefahr voraussehen können, dann würden heute im Dorf Toukola Sargbretter gesägt, und der Totengräber hätte zu tun. Dem Kissala-Aapeli habe ich sein Teil doch gegeben. JUHANI. Fortan ŝvitbanon ni vere ricevis, sed kiel rabistoj ili atakis nin per stangoj kaj branĉegoj. Sed ho! se ankaŭ ni estus havintaj armilojn en la manoj kaj se ni estus antaŭ-vidintaj la danĝeron, en tiu okazo oni hodiaŭ segus en la vilaĝo Toukola ĉerktabulojn, kaj la enterigisto havus laboron. Al Kissala Aapeli mi tamen donis lian parton. 04065
Bottom
04066
Top
TUOMAS: Ein kahler, weißer Strich lief ihm von der Stirn bis ins Genick wie die Milchstraße am Herbst-himmel. TUOMAS. Blanka, senhara linio kuris de iia frunto mal-supren ĝis Ia nuko kvazaŭ la lakta vojo sur aŭtuna ĉielo. 04066
Bottom
04067
Top
JUHANI: Du hasts gesehen? JUHANI. Vi vidis tion? 04067
Bottom
04068
Top
TUOMAS: Ja, ich habs gesehen. TUOMAS, Mi vidis tion. 04068
Bottom
04069
Top
JUHANI: Er hat sein Fett. Aber herrjesses! die ändern, die ändern. JUHANI. Li ricevis. Sed la aliaj, la aliaj. Pro Sinjoro Kjesuo! 04069
Bottom
04070
Top
EERO: An denen rächen wir uns noch mal bis aufs Mark. EERO. Ni venĝos al ili ĝis la ostocerbo. 04070
Bottom
04071
Top
JUHANI: Gut, laßt uns einmütig die Köpfe zusammenstecken und einen unvergleichlichen Racheplan aushecken. JUHANI. Unuanime ni kunigu niajn kapojn kaj el tio estiĝu projekto al senkompara venĝo. 04071
Bottom
04072
Top
AAPO: Wozu denn ewiges Verderben anrichten? Halten wir uns an Gesetz und Recht und nicht an die Gewalt. AAPO. Kial ni faru eternan pereon? Ni nin turnu al Ia leĝo kaj juĝejo, sed ne al memvalidiga perforto. 04072
Bottom
04073
Top
JUHANI: Den ersten Kerl aus Toukola, der mir in die Hände fällt, fresse ich mit Haut und Haaren lebendig auf. Das ist Gesetz und Recht. JUHANl. La unuan Toukolanon, kiun mi kaptos, mi manĝos vivantan kun haŭto kaj haroj; jen leĝo kaj juĝejo. 04073
Bottom
04074
Top
SIMEONI: Armer Bruder, denkst du, jemals in den Himmel zu kommen? SIMEONI. Mia mizera frato! Cu vi neniam voias fariĝi heredonto de la ĉielo? 04074
Bottom
04075
Top
JUHANI: Was schert mich der Himmel, wenn ich Toukola-Mattis Blut und Wust nicht sehen darf. JUHANI. Por mi estas indiferenta la ĉielo, se mi ne povos vidi la sangon kaj intestojn de Tuhkaia Matti. 04075
Bottom
04076
Top
SIMEONI: Gott, wie schrecklich, wie schrecklich! Ich möchte weinen. SIMEONI. Ho ve, vi terurulo, ho teruraĵo! Oni devas plori. 04076
Bottom
04077
Top
JUHANI: Weine du über den Tod der Katze, aber nicht über mich. Hmmh! Ich mache Wurst aus ihm. JUHANI. Ploru pro morto de kato, sed ne pro mi. Hm! mi faros koibasojn. 04077
Bottom
04078
Top
TUOMAS: Die Rauferei wird noch mal gerächt, das verspreche und schwöre ich. Ein Wolf geht ja so mit einem Menschen um. TUOMAS. Ci tiun disvundadon mi ankoraŭ iam venĝos, tion mi promesas kaj ĵuras. Lupo ĉi tiel agas kontraŭ viro. 04078
Bottom
04079
Top
JUHANI: Ein wilder Wolf. Ich schwöre denselben Eid. JUHANI. Rabia lupo. Mi ĵuras same. 04079
Bottom
04080
Top
AAPO: Solche Rache schlägt auf unsern eignen Nak-ken zurück. Das Gericht aber bestraft sie und belohnt uns. AAPO. Tiu venĝo refalos sur nian nukon; sed la leĝa kon-damno ilin punos kaj rekompencos nin. 04080
Bottom
04081
Top
JUHANI: Durch das Gesetz wird ihr Buckel niemals für die Wunden büßen, die wir auf uns haben. JUHANI. Sed per la leĝo iliaj dorsoj ne suferos de ĉi tiuj vundoj, kiujn ni portas. 04081
Bottom
04082
Top
AAPO: Um so toller ihr Geldbeutel und ihre Ehre. AAPO. Des pli amare iliaj monujoj kaj ilia honoro. 04082
Bottom
04083
Top
SIMEONI: Verscheucht die blutige Rache aus euerm Herzen und verlaßt euch aufs Gesetz. So will ichs, wenn mirs auch gewaltig vor dem Wesen und Gelaufe im Gerichtssaal graut. SIMEONI. For de nia animo la sanga venĝo, kaj ni konfidu nin al la leĝo. Tiel mi volas, kvankam mia animo tre sentas abomenon pro ia bruo kaj tumuito en juĝejo. 04083
Bottom
04084
Top
JUHANI: Wenns wirklich dahin kommt, bin ich auch nicht der Mann, der gleich auf die Nase fällt. Zwar wird uns etwas das Herz bubbern, wenn wir zum erstenmal vor dem Tisch des hohen Gerichts stehen. Aber was ein richtiger Mann ist, der kriegt dann schon Mut. Ich weiß noch, wie ich der armen Koivula-Kaisa als Zeuge beistand, als sie wegen Unterhaltskosten für ihr Kind klagte; weiß noch, wie da der Kommissarius rief: »Juhani Juhanis Sohn Jukola aus dem Dorfe Toukola!« JUHANI. Se tiel okazos, Ĉi tiu knabo ne konsterniĝos eĉ en tiu loko. Certe la koro batos iom, kiam ni Ia unuan fojon staros antaŭ la juĝeja tablo, sed baldaŭ sin reregos plenaĝulo. Mi memoras ankoraŭ, kiam mi estis atestanto por ia kompatinda Koivula Kaisa, kiu pretcndis vivsubtenon al sia infano, mi memoras, kiel la komisaro kriis: «Juhani, filo de Juhani Jukoia, el vilaĝo Toukola!» 04084
Bottom
04085
Top
TIMO: «Und sein jüngerer Bruder Timotheus!« Ich war ja auch dabei; und Kaisa bekam einen Vater für ihr Kind, daß es flutschte. Ich war ja auch Zeuge, Juhani. TIMO. »Kaj lia pli juna frato Timoteus!» Mi ja ankaŭ estis tie; kaj Kaisa ricevis patron al sia infano tiel kc ekklakis. Mi ja estis ankaŭ atestanto, Juhani. 04085
Bottom
04086
Top
JUHANI: Ja, ja. Aber was wimmelte da die Vorstube, die Treppe und der Hof von Leuten! Ich saß in der Vorstube und redete mit dem Tammisto-Kyösti darüber, was und wie ein Mann vor dem Gesetz sprechen müßte. Ich redete gerade eifrig auf ihn ein und zupfte ihn dabei an den Rockknöpfen — siehst du, so! — da rief der Kommissarius mit lauter Stimme, daß alle ihre Augen und Ohren aufsperrten: »JuhaniJuhanis Sohnjukola aus Toukola!« JUHANI. Vi estis, vi estis. Sed kiom muite da popolo estis, Ia vestiblo, Ia ŝtuparo kaj la ĉambrego plenplenaj. En la vestibio mi sidis kaj paroiis kun Tammisto Kyosti kion kaj kiel la knabo devus diri antaŭ ia leĝo. Fervore mi paroiis kun li, dum li depinĉadis la butonojn de sia jako tiel, tiamaniere, kiam la komisaro aŭ ĉasvokto kriis pcr forta voĉo tiel ke la okuloj kaj orcloj de multaj ekstaris: »Juhani, filo de Juhani Jukola, el vilaĝo Toukola!» 04086
Bottom
04087
Top
TIMO: »Und sein jüngerer Bruder Timotheus!« Und, hols der Henker! Kaisa bekam einen Vater für ihr Kind. TIMO. »Kaj lia pli juna frato Timoteus!» Kaj ricevis, hundo prenu, Kaisa patron al sia infano. 04087
Bottom
04088
Top
JUHANI: Jawohl, jawohl. JUHANl. Jes, ricevis. 04088
Bottom
04089
Top
TIMO: Obgleich man uns nicht mal schwören ließ. TIMO. Kvankam oni ne Iasis min juri. 04089
Bottom
04090
Top
JUHANI: Ja, das wohl nicht. Aber unsre ernsten, aufrichtigen Worte haben sehr gewirkt. JUHANI. Oni ne iasis; vere; sed nia serioza kaj sincera parolo efikis multe. 04090
Bottom
04091
Top
TIMO: Und unsre Namen in den Protokollen und Eingaben sind bis zum Kaiser gewandert, hehe! TIMO. Kaj niaj nomoj iradis en protokoloj kaj suplikanoj ĝis la imperiestro, heh! 04091
Bottom
04092
Top
JUHANI: Selbstverständlich. — Das rief der Kommissarius, und da zitterte mirs doch etwas in der Herzkammer, aber bald hatte ich mich wieder erholt und ließ die unerschütterliche Sprache der Wahrheit aus dem Munde strömen wie der Apostel selbst, ohne mich durch das Lachen und Losprusten des ganzen Gerichtssprengels irremachen zu lassen. JUHANI. Kompreneblc. tiel kriis la komisaro, kaj tiam iom eksaltis la koro de la knabo, sed baldaŭ li kutimiĝis kaj eligis nccedeman iingvon de vero kiel la apostolo mem, mal-graŭ rido kaj ridaĉo de la tuta juĝeja anaro. 04092
Bottom
04093
Top
TIMO: Ja, so wird man im Gerichtssaal gezüchtigt, und alles geht wie am Schnürchen. Und doch wird da immer an vielen Stricken gezogen, und pfiffig wird einem manches Bein gestellt. TIMO. Tiel oni bakas en juĝejo; kaj ĉio bone iras. Sed oni dancigas tie per multaj tirŝnuroj kaj faras multajn faligartifik-ojn. 04093
Bottom
04094
Top
JUHANI: So ists. Aber zum Schluß erwischt die Gerechtigkeit und Wahrheit nach manchem Schlich doch den Sieg. JUHANI. Vero; sed la justeco kaj la praveco finc kaptas senkontraŭstarc la vcnkon post multaj artifikoj. 04094
Bottom
04095
Top
TIMO: Nach manchem Schlich und Pfiff. Ja gewiß, wenn nicht der Teufel selber Anwalt ist und die Nacht zum Tag und den Tag zur Nacht und den schwarzen Teer zu Schlickermilch macht. — Aber jede Sache hat zwei Seiten. Warum hat Gott die Entscheidung des Rechts nicht auf einen sichreren, auf einen ein für allemal festen Grund gestellt? Wozu die Zeugen, die schwierigen Verhöre und die Kniffe der Rechtsgelehrten? Nach meiner Ansicht wäre ja dies der geradeste Weg zur Gerechtigkeit und Wahrheit, wenn eine Sache dunkel scheint und man nicht richtig dahinterkommen kann: Der ganze Gerichtshof begibt sich mit dem Richter an der Spitze auf den Hof hinaus, wo der Kommissarius oder Jagdvogt in ein großes Birkenhorn bläst, welches das Gerichts-horn hieße. Damit tutete er mehrere Male, wobei er das offene Ende gegen die Höhe des Herrn hielte. Dann aber müßte sich der Himmel auftun, und der Engel der Gerechtigkeit erschiene allem Volk und fragte mit lauter Stimme: »Was wünscht der Herr Kommissarius?«, der Kommissarius aber fragte ihn mit weithin schallender Stimme: »Ist der Angeklagte unschuldig oder schuldig?« Darauf gäbe der verklärte Engel eine Antwort, an deren Richtigkeit niemand zu zweifeln brauchte und nach der man den Mann entweder Gottes Obhut überlassen oder tüchtig rupfen müßte. Ich glaube, so ließe sich alles gut machen. TIMO. Post multaj artifikoj kaj kurbiroj, jes tiel, se ne la diablo mem estas advokato, kiu faras tagon el nokto kaj nokton el tago kaj acidan lakton el nigra gudro. — Sed unu afero estas egale bona kiel du. Kial Dio ne metis la decidojn de juĝejo sur pli firman, ckstremc firman fundamenton en la mondo? Kial atestantoj, malfacilaj esploroj kaj artifikoj de juristoj? La sekvanta procedo estus laŭ mia opinio ia plej rckta vojo al justeco kaj praveco, kiam la afero ŝajnas esti malklara kaj ne decidebia. La tuta juĝeja anaro, kaj la juĝisto mem la unua paŝus ekstercn al la korto, kic la komisaro aŭ la ĉasvokto iudus per trc granda betula trumpeto, kiun oni nomus juĝeja trumpeto; per ĝi li trumpetus kelkajn fojojn etendantc ĝian faŭkon kontraŭ la supera alto de la Sinjoro. Tiam malfermiĝus la ĉielo kaj la anĝelo de justeco alstarus apud la tuta popolo demandantc per Iaŭta voĉo: »kion vi deziras, komisaro», sed la anĝelon demandus la komisaro pcr krianta voĉo: »ĉu la kul-pigita viro estas senkulpa aŭ kulpa?» Nun la heligita anĝelo donus respondon, kies justecon neniu bezonus dubi kaj laŭ kiu oni devus liberigi la viron kaj lasi lin iri al Dia protekto, aŭ bastonadi lin fortc. Tiei, mi kredas, ĉio bone aranĝiĝus. 04095
Bottom
04096
Top
JUHANI: Wozu aber so viel Trara und Honneurs? Seht mal, wie ich mir die Sache überlegt habe. Ich hätts als Schöpfer so eingerichtet: Der Angeklagte muß seine Worte mit einem Eid, mit einem heiligen Eid beschwören, und wenn er richtig schwört, soll er als freier Mann heimmarschieren. Fiele es ihm aber ein, eine Lüge aus dem Munde fahren zu lassen, dann sollte sich dies Würmernest von Erde unter ihm öffnen und ihn zur Hölle hinabschlucken. Das wäre ja der geradeste Weg der Wahrheit. JUHANI. Kial tiom multe da komando kaj ceremonio? Vidu kiel mi pensis pri la afero. Kicl Kreinto mi aranĝus ĉi tiel: La kulpigita viro konfirmu sian vorton per ĵuro, sankta ĵuro, kaj se li juste ĵuras, li foriru kiel libera viro al sia hejmo rec, sed se li emus eligi el sia faŭko mensogon, la vermoplena tero malfermu sian buŝon sub li kaj cnglutu lin maisupren en la inferon. Tia ja estus la plej rekta vojo de vereco. 04096
Bottom
04097
Top
AAPO: Das wäre keine schlechte Lösung. Aber vielleicht ist doch alles so am besten, wie es der Vater der Weisheit einmal verordnet hat. AAPO. Tiu rimcdo povus efiki, sed eble tamcn estas plej bone, kiel ĝin aranĝis mem la Patro de la saĝo. 04097
Bottom
04098
Top
JUHANI: Am besten! Jetzt sitzen wir hier zerfetzt, grindig, einäugig wie die läufigen Kater im März. Ist das ein Spaß? Zum Teufel! Diese Welt ist der größte Unsinn, den es unter der Sonne gibt. JUHANI. Cu plej bone? Ci tie ni^ sidas ŝiritaj, cikatraj, unuokulaj kiel virkatoj en marto. Cu ĉi tio estas doiĉa? Diablol Ci tiu mondo estas la plej granda frenczaĵo sub lasuno. 04098
Bottom
04099
Top
SIMEONI: So hat Er, der Herr, es eingerichtet; denn er will die Glaubensstärke der Menschenkinder prüfen. SIMEONI. Tiel li aranĝis, la Sinjoro, ĉar li volas provi la kredoforton de homido. 04099
Bottom
04100
Top
JUHANI: Die Glaubensstärke! Er prüft und erprobt, aber bei seinen Prüfereien fahren die Seelen wie die Mucken in die ewige Sauna, wohin ich keine Schlange wünschte, obgleich ich nur ein sündiger Mensch bin. JUHANI. Kredoforton. Li provas kaj tentas. Sed pro iiaj provoj iras animoj en la cternan ŝvitbanejon grandnombre kiel kuloj; tien, kien mi, kvankam pckulo, ne volus ke cĉ scrpento iru. 04100
Bottom
04101
Top
TUOMAS: Das Leben und die Welt sind ein böser Spaß. Gar wenig Hoffnung hat jeder auf einen so kleinen Anteil wiejosua und Kaleb unter sechshunderttausend Männern. TUOMAS. Sevcra ludado estas ĉi tiuj vivo kaj mondo. Malmultan povas ĉiu havi esperon pri tiel malofta loto kiel tiu de Josuo kaj Kaleb inter sesccntmil viroj. 04101
Bottom
04102
Top
JUHANI: Richtig! Was ist also dies Leben? Ein Vor-haus der Hölle. JUHANI. Prave! Kio estas do ĉi tiu vivo? Vestiblo de la infero. 04102
Bottom
04103
Top
SIMEONI: Juhani, Juhani! Halt dein Herz und deine Zunge im Zaum. SIMEONI. Juhani, Juhani, atcntu pri via menso kaj penso! 04103
Bottom
04104
Top
JUHANI: Eine wahre Hölle, sag ich, wenn ich richtig meinen Kopf aufsetzen soll. Ich bin hier eine geplagte Seele, und die Burschen von Toukola sind Teufel mit Feuergabeln. Die Menschen sind böse Geister gegen uns. JUHANI. La infero prcta, mi diras, se mi donas vorton al mia malbona humoro. Mi ja estas ĉi tic Ia suferanta animo kaj la knaboj de Toukola diabloj, kun forkstangoj en la manoj. Malicaj spiritoj estas la homoj kontraŭ ni. 04104
Bottom
04105
Top
AAPO: Wir wollen doch erst mal ein bißchen in unsre eigne Brust steigen. Den Zorn der Menschen haben wir vielleicht großenteils selber geweckt und geschürt. Habt ihr vergessen, wie wir in ihren Rüben-äckern und Erbsenfeldern gewütet, wie wir beim Fischen das Heu auf ihren Flußufern zerstampft, wie wir öfters die von ihnen umzingelten Bären geschossen und mehr ähnliche Streiche vollfuhrt haben, ohne uns an die Drohungen des Gesetzes und die Stimme unsres Gewissens zu kehren? AAPO. Ni cnpaŝu ankaŭ iom en niajn proprajn brustojn. La malamon de la homoj ni eblc grandpartc mem kaŭzis kaj subtenis. Ni memoru kiel ni fiagadis en iliaj rap- kaj pizkampoj, piedpistadis ĉe niaj fiŝkaptaj ekskursoj la herbon de iliaj riverbordoj, pafis multfoje ursojn, kiujn iii sieĝis, kaj faris multajn aliajn artifikojn, malgraŭ minaco de leĝo kaj voĉo de konscienco. 04105
Bottom
04106
Top
SIMEONI: Wir haben ja Himmel und Erde gegen uns erbittert. Oftmals, wenn ich mich schlafen lege und an unsre mutwilligen Jugendtaten denke, sticht mir das flammende Schwert des Gewissens erbarmungslos in der armen Brust, und mir ist, als hörte ich ein seltsames Rauschen wie von einem fernen, seufzenden Regen, und als flüsterte mir eine finstere Stimme ins Ohr; »Das ist das Seufzen Gottes und der Menschen über die sieben Söhne von Jukola.« Unheil droht uns, Brüder, uns blinkt kein Stern des Glücks, solange wir nicht besser mit den Menschen stehen. Warum sollen wir sie also nicht um Verzeihung bitten und versprechen, in Zukunft ein andres Leben zu fuhren? SIMEONI. Ni kolerigis la ĉielon kaj la tcron. Ofte kiam mi eniitiĝas kaj rcmemoras niajn malicajn agojn en nia junaĝo, mian mizcran bruston pikas dolorige la fajra glavo de la kon-scienco, kaj ŝajnas al mi kvazaŭ mi aŭdus strangan muĝadon kiel malproksiman, ĝemantan pluvon, kaj kvazaŭ malhela voĉo ankoraŭ flustrus en mian orelon: »La ĝemo de Dio kaj de la homoj pro la sep knaboj de Jukola.» Pcrco nin mina-cas, fratoj, kaj la stelo de fcliĉo ne briios por ni antaŭ ol la rilatoj inter ni kaj la homoj estos sur pli bona bazo. Kial ni do ne iru por peti pardonon, promesantc komence de ĉi tiu tago vivi alimaniere? 04106
Bottom
04107
Top
EERO: Ich möchte weinen, wenn ichs könnte. Simeoni, Simeoni! »Es fehlt nicht viel, du wirst mich noch« ja, es fehlt nicht viel. »Aber gehe hin auf diesmal.« EERO. Mi plorus se mi kapablus. Simeoni, Simeoni! »ne mankas multe ke vi...» jes, ne mankas multe. »Sed la nunan fojon foriru.» 04107
Bottom
04108
Top
SIMEONI: Na ja, wartets nur ab. Am Jüngsten Tag werden wirs sehen. SIMEONI. Jes, jes, certe oni vidos en la lasta tago. 04108
Bottom
04109
Top
TIMO: Glaubst du, ich würd den Kopf senken und um Verzeihung bitten? Ichglaubs nicht. TIMO. Cu mia kapo kliniĝus al pardonpeto? Mi tion ne kredas. 04109
Bottom
04110
Top
TUOMAS: Nein, nicht, solange die Raben schwarz sind. TUOMAS. Ne tiel longe kiel la korvo cstas nigra. 04110
Bottom
04111
Top
EERO: Das geschieht dann also »beim Kommen zum Gericht«. Dann sind ja die Raben weiß wie Schnee, wies im Lied vom fröhlichen Knaben und der lieben Mutter heißt. Es muß schon Matthäi am letzten sein, ehe wir hier zu beten anfangen. EERO. »Kiam ni ĉiuj al juĝo revenos» okazos do tiu miraklo. Tiam ja estos la korvo blanka kvazaŭ ncĝo, kiel oni kantas en la kanto pri Ia gaja fiio kaj la kara patrino. Volonte mia-parte la lastaj tcmpoj cstu proksimaj antaŭ ol ni komcncos preĝi. 04111
Bottom
04112
Top
JUHANI: Du kannsts mir glauben, Simeoni, es geht hier nicht immer und ewig nachzusehen, wie es mit unsrer Seele steht, unaufhörlich an diesen Feuer-schlund, an den Teufel und all die kleinen Teufel zu denken. Solche Gedanken werfen einem entweder alles bunt im Kopfe durcheinander oder sie legen einem den Strick um den Hals. — Unsre früheren Torheiten sind eher Jugendeseleien zu nennen als Sunden im strengsten Sinn. Und zweitens bin ich zu der Ansicht und Überzeugung gekommen, daß man hier auf Erden mitunter beide Augen zudrücken und manches nicht sehen muß, was man sieht, und manches nicht wissen, was man weiß. So muß es der Mensch hienieden machen, wenn er mit heiler Haut aus dem Mörser des Lebens herauskommen will. — Ihr braucht mich gar nicht so anzuglotzen, das ist gar nicht nötig. — Ja, ich meine die kleinern Sünden gegen Gott, nicht die gegen den Nachbarn. Der Nachbar und Nächste trägt die Nase hoch und das Maul schief und muß ebensogut Zusehen, wie er sein Schäfchen schert, wie ich; aber Gott ist ein geduldiger und barmherziger Mann und verzeiht uns zuletzt immer, wenn wir mit aufrichtigem Herzen zu ihm beten. Ja, ja, ich meine: es geht nicht, immer und überall unser eignes Tun und solche kleinen Kanaillenstreiche haarscharf mit den Worten und Geboten Gottes zu vergleichen, sondern am besten ist es, sich in der Mitte zu halten. Grobe Sünden müssen wir vermeiden, unter allen Umständen, sage ich, und um Augensalbe beten, aber diese kleinern, das heißt also die kleinern gegen Gott, nicht immer mit dem Angelhaken des Gewissens herausfischen, sondern in der Mitte, mitten in der Mitte bleiben. JUHANI. Kredu al mi, Simeoni, ĉi tic ne taŭgas ĉiam esplori, kiel fartas nia animo, ĉiam memori tiun fajran kavafon, diablon kaj diabletojn. Tiaj pensoj aŭ disordigas ia kapon de ia viro aŭ volvas ŝnuron ĉirkaŭ lian kolon. — Niaj estintaj ventanimaj agoj devas esti konsiderataj pli kiel malsaĝafoj de juneco ol pekoj en piej severa senco. Krome mi venis al tia kredo kaj konvinko, ke oni devas ĉi tie iafoje fermi la okulojn kaj ŝajn-igi ne vidi, kion oni vidas, kaj ne scii, kion oni scias. Tiei devas viro agi se Ii volas eliri kun nedifektita peito el la pistujo de la vivo. — Ne strabrigardu; ĉi tie strabrigardado ne estas bezona. — Mi aludas tiujn pii maigrandajn pekojn kontraŭ Dio, sed ne kontraŭ mia najbaro. La najbaro kaj proksimulo havas trosenteman nazon kaj bezonas sian propran bonon egale necese kiel mi; sed Dio estas toleranima kaj kompatema viro, kaj fine pardonas, se ni el sincera koro petegas. Jes, jes, mi volas diri: ne estas konvene kompari ĉiam kaj ĉie per hareta precizeco niajn proprajn agojn kaj tiajn etajn petoiafojn kun ia Dia vorto kaj la leĝo, sed plej bone estas resti ie en mezvojo. Gra-vajn pekojn ni devas eviti ĉiamaniere, mi diras, kaj petegi okuiŝmirafon, sed tiujn pli maigravajn, nome pli malgravajn kontraŭ Dio, ne ĉiam meti al la fiŝhoko de la konscienco, sed resti tie meze, mezc. 04112
Bottom
04113
Top
SIMEONI: Großer Gott! So was zischelt ja der Satan dem Menschen ins Ohr. SIMEONI. Granda Dio! tiei ja la Satano flustras en oreiojn de homo. 04113
Bottom
04114
Top
TIMO: Genau solches Geschwätz, wie es die alte Olli in ihrer Schnapsgier der Frau Mäkelä vorredet. TIMO. Precize kiel la avino de Olli en dezirego de brando babilas senscncafon al Ia mastrino de MÄKELÄ. 04114
Bottom
04115
Top
AAPO: Juhani hat da einiges gesagt, was ich mit Staunen und Verdruß vernommen habe. Brüder, lehren uns das die Gebote Gottes? Hat uns das unsre Mutter gelehrt? Nimmermehr! Einer ist vor Gott wie tausend und tausend wie einer. Was faselst du da von kleinern Sünden und Mitteldingen? Das heißt ja: zwei Herren dienen. Sage mir doch, Juhani: was ist Sünde? AAPO. Juhani diris kelkajn vortojn, kiujn mi kun miro kaj kun indigno aŭskultis. Frato, ĉu tiel nin instruas ia ord-onoj de Dio? Cu tiel nin instruis nia patrino? Tute ne! Unu staras antaŭ Dio kiel mil kaj mil kiel unu. Kion vi do babilaĉas pri pli malgravaj pekoj, kion pri mezo, defendante la servadon al du sinjoroj? Diru, Juhani, kio estas peko? 04115
Bottom
04116
Top
JUHANI: Was ist Wahrheit? du Salomon von Jukola, Herr Jubelmagister, du Vadder Paavo aus Savo? »Was ist Sünde?« He! »Was ist Sünde?« Was kannst du klug, was kannst du wunderbar klug fragen! »Unser Junge hat nen hellen Kopf«, wahrhaftig. Ja, wer will da noch was? »Was ist Sünde?« Haha! Was ist Wahrheit? frage ich. JUHANI. Kio estas la vero? vi, Salomono de Jukola, sin-joro jupistero kaj avo Paavo cl Savo? »Kio estas peko?» Ho! »Kio estas peko?» Jen, kiel saĝe dcmandite, strange saĝe. »Havas vere kapon tiu nia knabo», certe havas. Jes, kiu ankoraŭ paroias? »Kio estas peko?» Hoho! Kio estas Ia vero? mi de-mandas. 04116
Bottom
04117
Top
TUOMAS: Was alberst und windest du dich denn so, Mensch. Weißt du, die Lehre, die du verkündest, ist die Lehre des Teufels. TUOMAS. Kial vi kurbiras kaj ĉirkaŭpaŝas, knabo? Sciu, kc la dogmaro, kiun vi dcklaras, cstas dogmaro de la mal-sankta spirito. 04117
Bottom
04118
Top
JUHANI: Nun, ich will euch ein Beispiel aus dem Leben erzählen, das fest für meinen Glauben spricht. Erinnert ihr euch noch an den Gerber im Kirchdorf? Der Mann kam auf wunderliche Gedanken über die Seele, die Sünde und den weltlichen Mammon und fing danach ein ganz andres Leben an. So hörte er mit einmal auf, an Sonn- und Feiertagen Felle anzunehmen und zurückzugeben, obgleich er ganz genau wußte, wie wichtig es für den Bauern ist, zwei Fliegen mit einer Klappe schlagen zu können. Umsonst warnten ihn seine Freunde, als sie merkten, wie er von Tag zu Tag weniger Arbeit hatte, hingegen sein Kollege im Nachbargehöft immer mehr bekam. Jedesmal hatte der verrückte Mensch die Antwort: »Gott wird das Werk meiner Hände segnen, und wenn es noch weniger würde. Der aber, der da glaubt, mir den Bissen Brot vor dem Munde wegzuschnappen, der wird zuletzt für den Schweiß seiner Stirn Fluch ernten, weil er den Sabbat des Herrn nicht heiligt.« So sprach er und stieg sonntags, mit dem Gesangbuch in der Hand, gaffend umher, die Augen rund im Kopf und die Haare zu Berge. Und wie ist es schließlich mit ihm gegangen? Das wissen wir ja. Nur zu bald hatte er das schwerste Holz, den Bettelstab, in der Hand, und die breite Landstraße wurde sein Obdach. Nun geht er von Dorf zu Dorf und leert hier ein Gläschen und da ein Gläschen. Einmal begegnete ich ihm dort auf dem Kanamäki an der Straße; da saß er auf dem Rande seines Schlittens und war schrecklich betrunken. Wie gehts Euch, Gerber? fragte ich: »Es geht, wies geht«, antwortete er und glupte mit seinen stieren Augen nach mir. Wie stehts denn eigentlich mit Euch, Meister? fragte ich noch mal. — »Es steht, wies steht«, sprach er und ging, seinen Schlitten vor sich herschiebend und ein blödsinniges Lied trällernd, seiner Wege. Das war sein Ende. Und der andre Gerber? Der wurde erst recht reich und ist als reicher, glücklicher Mann gestorben. JUHANI. Mi volas rakonti al vi vivan ekzempion, kiu fortc defendas mian Kredon. Rcmemoru Ia iaman taniston en la preĝeja viiaĝo. La viro venis al strangaj pensoj pri sia animo, pri peko kaj pri la mamono de la mondo, kaj komencis multe ŝanĝi sian antaŭan vivon. Interalie li subite ĉesis akcepti felojn kaj fordoni Iedojn dum dimanĉoj kaj fcstotagoj, malgraŭ tio, kiel grave Ia kamparano konsideris plenumi du aferojn per unu aliro. Vanc liaj amikoj avertis lin, kiam iii rimarkis, ke malpliiĝas ĉiutage iia laboro, dum ĉe lia samfakulo en najbara domo ia iaboro ĉiam pliiĝas. La maisaĝa viro ĉiam nur respondis: »la laboron de miaj manoj Dio certe benos, se eĉ estus pli malmulte da ĝi, sed li, kiu nun kredas forŝiri ia pan-pecon el mia buŝo, ii fine kolektos malbenon el la ŝvito de sia frunto, ĉar li ne honoras ia sanktan tagon de la Sinjoro.» Tiel li diradis, irante en ia sanktaj tagoj kun psalmlibro en la mano, kun rondaj okuloj en la kapo kaj kun supren staranta hararo, kiel la hararo de Pommi Pietari. Sed kio okazis kun ia viro fine? Tion ni scias. Estis baidaŭ en Iia mano la plej peza stango, la almozula bastono troviĝis en iia mano, kaj iia vojo cstas la Ionga kampostrio de ia ŝtato. Nun li iras de vilaĝo al vilaĝo, klinante giason kiam ii nur povas. Foje mi lin ren-kontis tie sur la altaĵo Kananmaki apud ia vojo; tie li sidis sur sia sledcto kaj ebria estis ia mizerulo. »Kici vi statas, tan-isto?» mi dcmandis.»Statas kicl statas», li respondis, okulumante min rigide unu fojon. Sed mi demandis Iin ankoraŭ: kiel vi fartas, majstro, nun? — »Mi fartas kiei mi fartas», li denovc diris kaj foriris puŝantc sian sledeton antaŭ si kaj kantante ian malsaĝan kantaĉon. Tia estis iia fino. Sed la alia tanisto? Li vere riĉiĝis kaj mortis kiel riĉa kaj feiiĉa viro. 04118
Bottom
04119
Top
AAPO: Den Gerber hat sein beschränkter Glaube und sein geistiger Hochmut zugrunde gerichtet, und so wirds allen seinesgleichen gehen. Aber wies auch sein mag, deine Lehre ist falsch wie dein Glaube. AAPO. Malvastanima kredo kaj religia fiero pereigis la taniston, kaj tiel okazas al ĉiuj Iiaj egaluioj. Estu kiel ajn, sed via dogmaro estas hereza dogmaro kaj kredo. 04119
Bottom
04120
Top
SIMEONI: Falsche Propheten und das Ende der Welt. SIMEONI. Falsaj profetoj kaj lastaj tempoj de la mondo. 04120
Bottom
04121
Top
TIMO: Er will uns zum türkischen Glauben bekehren. Aber mich rückst du nicht von der Stelle. Ich sitze sicher und fest, sicher und fest wie ein Axtloch. TIMO. Li volus tromplogi nin ai la reiigio de turkoj. Sed min vi ne konfuzos, ĉar mi estas certa kaj firma, certa kaj firma kiel hakiltruo. 04121
Bottom
04122
Top
JUHANI: Tuomas, gib doch den Brotranft dort vom Tischende. — »Falsche Propheten!« Ich will keinen zu Sünde und Unrecht bekehren, und ich selber könnte dem Schuster keine Ahle und dem Schneider kein Nadelöhr stehlen. Aber mein Herz sprüht Funken, wenn meine Absicht immer so arg verdreht, so pechschwarz gemacht wird, obgleich schwarzbraun schon genug wäre. JUHANI. Donu ai mi, Tuomas, tiun panduonon de la tablo-kapo tie.—«Falsaj profetoj.» Mi neniun ailogas al peko kaj maljusteco, kaj mi ne ŝteius eĉ alenon de ŝuisto nek kudriltruon de tajloro. Sed mia koro fajreras, kiam oni ĉiam turnas mian intencon al la plejmalbono, faras ĝin nigrega, kvankam nigre-bruna koloro jam cstus sufiĉa. 04122
Bottom
04123
Top
AAPO: Ach, du hast so deutlich geredet, hast die Sache so schön Punkt für Punkt, Satz für Satz klargemacht, daß man dich gar nicht mißverstehen konnte. AAPO. Vi paroiis tiel klare, konsideris ia aferon de para-grafo al paragrafo kaj de branĉo al branĉo, ke oni ne povis kompreni ĝin false. 04123
Bottom
04124
Top
TIMO: Ich verwette meinen Kopf, daß er uns zum türkischen Glauben bekehren wollte. TIMO. Mi garantias per mia kapo, ke li volis nin konverti al la religio de turkoj. 04124
Bottom
04125
Top
SIMEONI: Gott sei ihm gnädig! SIMEONI. Dio lin indulgu! 04125
Bottom
04126
Top
JUHANI: Haltets Maul! Auf der Stelle! Für mich zu Gott beten, mich wie ein blödäugiger Pfarrer zurechtweisen, nein, das hat keine Art. Denn ich hab gerade Verstand genug, wenn ich auch nicht in dem Maße die reine Klugheit bin wie zum Beispiel unser Aapo da. JUHANI. Fermu viajn faŭkojn, kaj tuj! Preĝpctegi Dion pro mi, riproĉi min kiel nebulokula pastro, tio ne taŭgas. Car mi havas sufiĉe da prudento, kvankam mi ne estas nura saĝeco, kiel ckzempic tiu nia Aapo. 04126
Bottom
04127
Top
AAPO: Gott bessers! Ich bin ja nicht einmal klug genug. AAPO. Dio min indulgu! mi ja ne estas cĉ sufiĉe saĝa. 04127
Bottom
04128
Top
JUHANI: Die reine Klugheit, die reine Klugheit! Mach deine Futterluke zu, sonst kriegst du mit diesem Knochen was auf den Rüssel, und noch ein bißchen besser als gestern. Das sag ich dir, und nun hör ich mit Essen auf, denn mein Ranzen ist voll. JUHANI. Nura saĝcco vi cstas, nura saĝcco! Kaj vian pan-truon tenu fermitc, en alia okazo vi ricevos ei ĉi tiu manosto sur vian nazegon kaj iom pli bone ol hieraŭ. Tion mi diras kaj ĉesas manĝi, ĉar mia sako estas plena. 04128
Bottom
04129
Top
TIMO: Ich wette, wir sind alle satt wie Pferdebremsen. TIMO. Mi garantias, ke ni jam estas plenaj kiel ojstro, ĉiu viro. 04129
Bottom
04130
Top
EERO: Warum seh ich denn eigentlich die Badestube nicht? EERO. Sed kiai mi ne vidas la ŝvitbanejon? 04130
Bottom
04131
Top
JUHANI: Was will so ein Knirps? — Ja aber — die Badestube ist wohl in die Hölle gefahren! JUHANI. Kion povus vidi tia malaltulo, kiu ne atingas la barilsupron? — Sed — la ŝvitbanejo ja foriris en la inferon! 04131
Bottom
04132
Top
EERO: Nein, aber auf feurigem Wagen gen Himmel! EERO. Ne, sed en la ĉielan alton en fajra ĉaro. 04132
Bottom
04133
Top
JUHANI: Sollte sie verbrannt sein? JUHANL Cu ĝi eblc brulis? 04133
Bottom
04134
Top
EERO: Woher soll ich das wissen? Was habe ich damit zu schaffen? Das ist die Badestube des Jukola-bauern und nicht meine. EERO. Cu mi scias, kaj ĉu ĝi min koncernas? Gi estas la ŝvitbanejo de la mastro de Jukola, sed ne Ia mia. 04134
Bottom
04135
Top
JUHANI: Und doch hat auch Eeros Leib gestern abend ein Bad genommen, wenn ich mich recht entsinne. Ja, ja, alles nur dem Wirt auf die Schultern geladen; das kann ich mir denken. Aber laßt uns nachsehen. Wo ist denn meine Mütze? Laßt uns nachsehen, Brüder. Ach, ich weiß ja, unsre Badestube ist zu Asche geworden. JUHANI. Prenis ja hieraŭ ŝvitvaporon eĉ la korpo de Eero, se mi ne malĝuste memoras. Jes, jes, ĉio nur sur la ŝultron de la mastro, tion mi kredas. Sed ni iru por rigardi. Kic estas mia ĉapo? ni iru por rigardi, fratoj. Mi scias, ke nia ŝvitbanejo estas cindro. 04135
Bottom
04136
Top
Sie gingen hinaus, um nachzusehen, wie es mit der Badestube stand. Da war nichts übrig als der schwarze Steinofen und verkohltes Holz. Und die Brüder schauten das Bild der Zerstörung eine Weile mit verdrießlichen Mienen an und kehrten schließlich in das Haus zurück. Zuletzt kam Juhani mit zwei eisernen Türangeln in der Hand, die er zornig auf den Tisch warf. Ili iris por vidi kiel statas la ŝvitbanejo. De ĝi estis vidcbla nur la nigra ŝtonfajrujo kaj fumanta fundamento. Kaj kun ĉagrena menso la fratoj dum momento rigardis la sccnejon de la pereo kaj fine rciris en la domon. Kiel Ia lasta paŝis Juhani, kun paro da ĉarniroj en sia mano. Ilin li kolere ĵetis sur Ia tablon. 04136
Bottom
04137
Top
JUHANI: So, nun ist der Jukolahof ohne Badestube. JUHANI. Jes, nun la domo Jukola estas sen ŝvitbanejo. 04137
Bottom
04138
Top
EERO: »Und ein Hof ohne Badestube taugt nichts«, hat Juhani gesagt. EERO. »Kaj domo scn ŝvitbancjo ne taŭgas», diris Juhani. 04138
Bottom
04139
Top
JUHANI: Timo hat den lieben Ofen zu stark geheizt, und da sind die trauten, rußigen Balken und Wände, in denen wir das Licht der Welt erblickt haben, zu Asche verbrannt. Timo hat zu wüst eingeheizt, sage ich. JUHANI. A1 varmego hejtis Timo ĝian karan fornon kaj en cindron ŝanĝiĝis la amataj, nigraj plafontraboj kaj ia muroj, en kies ŝirmo ni ĉiuj venis en la mondlumon. Timo hejtis fortcgc, diras mi. 04139
Bottom
04140
Top
TIMO: Wie befohlen, wie befohlen; das wirst du wohl wissen. TIMO. Laŭ via ordono, laŭ via ordono, certe vi tion scias. 04140
Bottom
04141
Top
JUHANI: Zum Teufel mit deinen Befehlen! Ich sage nur, jetzt haben wir keine Badestube mehr, und das ist eine ärgerliche Sache. Häuserbauen macht kein Brot. JUHANI. AI diablo viaj ordonoj, sed ke ni estas viroj sen ŝvitbanejo, tio estas incita afero; konstruado ne pliigas la panon. 04141
Bottom
04142
Top
AAPO: Eine ärgerliche Geschichte, ja; aber die Badestube war doch alt, die Ecken waren voll Löcher. Und dann hast du ja gestern selber beschlossen, eine neue zu bauen. AAPO. lncita afero; sed la ŝvitbanejo tamen estis malnova, ia anguloj plenaj de truoj; kaj vi ja mem hieraŭ decidis baldaŭ konstrui novan. 04142
Bottom
04143
Top
JUHANI: Gewiß war sie alt und die Balken durch und durch vermorscht, aber dies Jahr und vielleicht auch nächstes hätte sie sich mit Mühe noch gehalten. Der Hof kann noch nichts für Badestuben ausgeben; zunächst müssen wir mal die Äcker, die Äcker vornehmen. JUHANI. Certc ĝi estis malnova kaj ĝiaj traboj vapormoligitaj ĝis kerno, sed ĝi estus ankoraŭ iome-iele taŭginta unu jaron aŭ du. La bieno ne havas fortojn por cluzi ĉe konstruado de ŝvitbanejoj; la kampoj, Ia kampoj dcvas unue esti prenataj en la ungojn. 04143
Bottom
04144
Top
TUOMAS: Den Äckern gehts von dir aus jedenfalls genauso wie voriges Jahr der prächtigen Aronwiese, deren saftiges Gras wir ohne einen Sensenstreich haben verkommen lassen. Aber du wolltest es ja so. Stets, wenn ich dich ans Mähen erinnerte, sagtest du: »Wir warten noch ein bißchen. Das Gras wächst noch, daß es raschelt.« TUOMAS. Certe vi restigos ia kampojn kiel en pasinta somero Ia vastan herbejon Aroniittu, kies imponan fojnon Ĉiam.is velki sen eĉ unu svingo de falĉilo. Sed via propra volo. ni las kiam mi memorigis vin pri ĝia rikolto, vi respondis: »nu, ni ankoraŭ ne iros; la fojno ja kreskas plu tiei kc susuras». 04144
Bottom
04145
Top
JUHANI: Das ist geschehen und wird nicht dadurch besser, daß du davon redest. Die Aronwiese wächst im kommenden Sommer um so üppiger. — Wer kommt denn dort über den Acker auf unser Haus zu? JUHANI. Tio cstas jam pasinta afcro kaj ĝi ne pliboniĝos pcr via babiiaĉo. Aroniittu kreskos dcs pli impone cn vcnonta somcro. — Sed kiu cstas la viro, kiu paŝas al nia domo tic sur la kampo? 04145
Bottom
04146
Top
TUOMAS: Der Schöffe Mäkelä. Was will denn der? TUOMAS. Juĝeja vokisto MÄKELÄ. Kion voias la viro? 04146
Bottom
04147
Top
JUHANI: Ich glaube, jetzt ist der Teufel los. Der kommt im Namen der Krone und wahrscheinlich wegen der verdammten Rauferei mit den Burschen von Toukola. JUHANI. Nun la diablo estas libera. En la nomo de la ŝtato li venas kaj pro tiu malbenita interbatiĝo kun la Touko-lanoj. 04147
Bottom
04148
Top
AAPO: In der letzten Prügelei haben wir das Gesetz auf unsrer Seite, aber in der vorhergehenden heißt es sich vorsehen. Laßt mich nur machen, ich will ihm die Sache auseinandersetzen. AAPO. En la dua batalo estas la leĝo ĉe nia flanko, sed pro la unua ni nin gardu. Lasu min klarigi la aferon al li. 04148
Bottom
04149
Top
JUHANI: Aber ich, euer ältester Bruder, will auch < reden dürfen, wo es sich um was Gemeinschaftliches handelt. JUHANI. Sed mi, el la fratoj la plej aĝa, volas ankaŭ havi parolrajton, kiam la komuna intereso estas diskutata. 04149
Bottom
04150
Top
Aapo: Nimm dich aber in acht, daß du uns nicht hineinredest, wenn es nötig wird, daß wir uns ein bißchen um den Brei herumschlängeln. AAPO. Sed gardu vin, kc vi ne parolu senelire en la sakon, se ni devos iom serpentumi. 04150
Bottom
04151
Top
JUHANI: Ich weiß schon. JUHANI. Certe mi scios. 04151
Bottom
04152
Top
Herein trat Mäkelä, der brave, wohlwollende Schöffe. Doch kam er in einer ändern Angelegenheit, als die Bruder vermuteten. Eniris MÄKELÄ, la bona kaj favoranima vokisto. Tamcn li venis por paroli pri alia afero ol kion la fratoj supozis. 04152
Bottom
04153
Top
MÄKELÄ: ’n Tag! MÄKELÄ. Bonan tagon! 04153
Bottom
04154
Top
Die Brüder: ’n Tag! LA FRATOJ. Bonan tagon! 04154
Bottom
04155
Top
MÄKELÄ: Was für Scheußlichkeiten muß ich sehen? Jungens! wie schaut ihr denn aus? Zerfetzt, blau-scheckig, schorfig und Lumpen um den Kopf! Zum Gotterbarmen! MÄKELÄ. Kiajn teruraĵojn mi vidas? Knaboj, kiel vi fartas? Ŝiritaj, en blubcroj, cikatroj kaj kun ĉifonaĵo ĉirkaŭ la kapoj! Ho vc, vi kompatinduloj! 04155
Bottom
04156
Top
JUHANI: »Der Hund leckt sich selbst die Wund!«, laßt die Wölfe allein fertig werden. Steht Ihr deswegen in der Stube? JUHANI. »La hundo lckas siajn vundojn», sed la lupoj zorgu pri si. Ĉu pro ĉi tiu kaŭzo vi staras en nia ĉambro nun? 04156
Bottom
04157
Top
MÄKELÄ: Was weiß ich davon? Ihr habt euch wohl gegenseitig zerhackt? Schämt euch! MÄKELÄ. Cu mi scias ion pri ĉi tio? Sed ĉu la fratoj dis-ŝiradis unu la alian ĉi-manicre! Vi hontu! 04157
Bottom
04158
Top
JUHANI: Ihr irrt Euch, Mäkelä. Die Brüder sind wie Engel zueinander gewesen. Das ist das Werk der Nachbarn. JUHANI. Vi eraras, MÄKELÄ. La fratoj agis unu kontraŭ la alia kiel anĝelojj ĉi tion faris najbaroj. 04158
Bottom
04159
Top
MÄKELÄ: Wer hats denn getan? MÄKELÄ. Kiu do faris tion? 04159
Bottom
04160
Top
JUHANI: Die guten Nachbarn. Aber darf ich fragen, weshalb Ihr uns besucht? JUHANI. La bonaj najbaroj. Sed ĉu estas pe.rmesite de-mandi, kial vi venis por nin viziti? 04160
Bottom
04161
Top
MÄKELÄ: Aus sehr ernstem Grund. Kinder, Kinder! Jetzt ist der Tag des Schreckens für euch gekommen. MÄKELÄ. Pro grava kaŭzo. Knaboj, knaboj! estas antaŭ vi tago de pcreo. 04161
Bottom
04162
Top
JUHANI: Was ist denn das für ein Tag? JUHANI. Kia estas ĉi tiu tago? 04162
Bottom
04163
Top
MÄKELÄ: Der Tag der Schande. MÄKELÄ. Tago de honto. 04163
Bottom
04164
Top
JUHANI: Und wann soll der kommen? JUHANI. Kiam ĝi lcviĝos? 04164
Bottom
04165
Top
MÄKELÄ: Ich habe strengsten Befehl vom Propst, euch nächsten Sonntag ins Kirchdorf zu bringen. MÄKELÄ. Dc la preposto mi ricevis severan ordonon venigi vin venontan dimanĉon al la preĝejo. 04165
Bottom
04166
Top
JUHANI: Was will er denn im Kirchdorf von uns? JUHANI. Kion li volas de ni ĉe la preĝejo? 04166
Bottom
04167
Top
MÄKELÄ: Euch in den Fußblock setzen, wenn ihrs wissen wollt. MÄKELÄ. Sidigi vin en piedtrabo; rekte dirite. 04167
Bottom
04168
Top
JUHANI: Und weshalb? JUHANI. Pro kiu kaŭzo? 04168
Bottom
04169
Top
MÄKELÄ: Wegen mancherlei. — Ihr elenden Narren, ihr habt dem Kantor ein Fenster eingeschlagen und seid ihm wie Wölfe ausgerissen! MÄKELÄ. Li havas multajn kaŭzojn. — Vi furiozuloj kaj malsaĝuloj! vi disrompis la fenestron de ia kantoro kaj forkuris de li kiel lupoj! 04169
Bottom
04170
Top
JUHANI: Weil er uns wie ein wilder Wolf zugerichtet hat. JUHANI. La kantoro ŝiradis nin kiel rabia lupo. 04170
Bottom
04171
Top
MÄKELÄ: Was hat euch denn aber der Propst getan? MÄKELÄ. Sed kion faris al vi la preposto? 04171
Bottom
04172
Top
JUHANI: Keinen Flohstich weh. JUHANI. Ne eĉ pulan mordeton. 04172
Bottom
04173
Top
MÄKELÄ: Und trotzdem habt ihr ihn verspottet und durch die unverschämte Schwatzbase, die Schröpfer -Kaisa, beschimpft. Die gröbsten Unflätigkeiten habt ihr ihm durch das fürchterliche Rajamäki-Regiment geschickt und dem ehrwürdigen Mann, dem Seelen-hirten der Gemeinde, reine Sauereien zum Gruß entboten. Ist das nicht eine unglaubliche, freche Dreistigkeit? MÄKELÄ. Kaj tamen vi lin mokis kaj senhonorigis per la klaĉema, senhonta kupistino Kaisa. Vi sendis per la terura regimento de Rajamaki la plej abomcnajn, vere friponajn vortojn kiel salutojn al la altranga viro, al la paŝtisto de nia paroĥo. Tio vere estis senkompare aroganta kuraĝo! 04173
Bottom
04174
Top
JUHANI: »Wahr ists, aber noch zu beweisen«, sprach der Kakkinen-Jaakko. Das sag ich aber nicht. JUHANI. »Estas tio vero, sed oni ĝin verigu», diris Kakki-nen Jaakko, sed tiel diras ne mi. 04174
Bottom
04175
Top
MÄKELÄ: Jetzt, sollt ihr aber wissen, trifft euch unsres Propstes schwerste Strafe. Jetzt kennt er kein Erbarmen mehr. MÄKELÄ. Sed nun, sciu, ke vin trafos la plej severa venĝo de nia preposto. Nun li estas al vi senindulga viro. 04175
Bottom
04176
Top
AAPO: Setzt Euch, Mäkelä, so wollen wir die Sache etwas ausführlicher und eingehender besprechen. — Seht mal: kann uns der Propst für die Lügen der Rajamäki-Kaisa in den Block schrauben? Nie und nimmer! Erst müßte auf gesetzlichem Wege festgestellt werden, was wir gesagt und inwiefern wir ihm die Ehre beschnitten haben. AAPO. Sidiĝu, MÄKELÄ, kaj ni diskutu la aferon iom pli vaste kaj profunde. — Rigardu ĉi tiun flankon: ĉu la preposto povus nin ŝraubligi en la piedtrabon pro la mensogoj de Raja-maki Kaisa? Tute ne! Oni pruvu laŭleĝe kion ni diris, kaj kiamaniere ni ofendis lian honoron. 04176
Bottom
04177
Top
JUHANI: »Erst die Sach beschauen, dann den Mann verhauen«, das ist selbstverständlich. JUHANI. »Unue pruvo, poste puno», tio estas konata afero. 04177
Bottom
04178
Top
MÄKELÄ: Aber eine andre Frage: die Geschichte mit dem Lesen. Die gibt ihm ja nach dem Kirchenrecht eine beträchtliche Macht, die er jetzt in seinem Zorn sicherlich gegen euch zur Anwendung bringen wird. MÄKELÄ. Sed alia demando, tiu legolerna afero, ĝi tamen donas al li ian potencon per la eklezia leĝo, kiun li nun certe uzos kontraŭ vi en sia kolero. 04178
Bottom
04179
Top
JUHANI: In dieser Sache steht Gottes Verordnung und Gesetz auf unsrer Seite und tritt solchem Plan entgegen. Seht Ihr, schon im Mutterleibe hat Er uns so harte Köpfe gegeben, daß es uns unmöglich ist, lesen zu lernen. Was soll man machen, Mäkelä? Die Geistesgaben sind hienieden ganz ungleich verteilt. JUHANI. En legoklopodo estas ĉe nia flanko la dekreto kaj la leĝo de Dio, kiu kontraŭstaras tiun penon. Vidu, Ii jam en la utero de nia patrino donis al ni tiom malmolajn kapojn, ke lerni Ia Iegadon estas al ni neeble. Kion ni faru, Mäkelä? Tre malegale falas ĉi tie la talentoj en niajn kapojn. 04179
Bottom
04180
Top
MÄKELÄ: Daß eure Köpfe besonders hart wären, ist bloße Einbildung von euch. Fleiß und tägliche Übung überwinden schließlich alles. — Euer Vater war einer der besten Leser. MÄKELÄ. La malmoleco de viaj kapoj estas nur senbaza imago ĉe vi. Diligento kaj ĉiutaga ekzerco venkos fine ĉion. — Via patro estis unu el la plej bonaj Iegantoj. 04180
Bottom
04181
Top
AAPO: Aber unsre Mutter kannte keinen einzigen Buchstaben und ist doch eine rechtschaffene Christin gewesen. AAPO. Sed nia patrino ne konis eĉ unu literon, kaj tamen ŝi estis sincera kristano. 04181
Bottom
04182
Top
JUHANI: Und hat ihre Söhne in der Furcht Gottes erzogen und gezüchtigt. Gott segne die Alte! JUHANI. Kaj edukis kaj punis siajn filojn en diotimo. Dio benu la maljunulinon! 04182
Bottom
04183
Top
MÄKELÄ: Hat sie nicht versucht, euch durch andre Leute vorwärtszuhelfen? MÄKELÄ. Ĉu ŝi ne penis trovi helpon al vi el scio de aliaj? 04183
Bottom
04184
Top
JUHANI: Sie hat versucht, was sie konnte. Sogar mit Föhrichtmuttchen hat sies versucht. Aber heftig, wie die war, mußte sie uns immer gleich prügeln, und da wurde ihre Stube für uns schrecklicher als eine Trollhöhle. Zuletzt sind wir auch gar nicht mehr hineingegangen, obwohl sie uns schlugen wie glühendes Eisen. JUHANI. Jes, ŝi penis laŭ sia povo; ŝi penis per la avino de Pindometo. Sed la kolerema maljunulinaĉo komencis tuj bati niajn dorsojn, kaj ŝia dometo ŝanĝiĝis en niaj okuloj en plej teruran groton de koboldaĉoj; kaj fine ni ne plu iris en la kabanon, kvankam oni batadis nin kvazaŭ oni estingus brulon. 04184
Bottom
04185
Top
MÄKELÄ: Damals wart ihr auch noch unverständig, aber jetzt steht ihr als Männer da. Und ein vernünftiger, gesunder Mann kann, was er will. Darum zeigt dem Propst und der ganzen Welt, was Mannhaftigkeit vermag. — Über dich aber, Aapo, der du so viel Verstand hast und dem auch diese und jene Kenntnisse nicht fehlen, dessen sichres Gedächtnis alles Sehens- und Hörenswerte behält, über dich muß ich mich wundern, daß du es noch nicht anders angefangen hast. MÄKELÄ. Vi estis tiam senprudentaj, sed nun vi staras sur viaj kalkanoj kiel viroj; kaj saĝa, sana viro provas fari, kion li volas; tial montru al la preposto kaj al Ia tuta mondo, kion povas la vireco. — Pri vi Aapo, kiu havas tiel prudentan menson kaj al kiu ne mankas iom da scio, sed kies atenta memoro konservas ĉion viditan kaj aŭditan, pri vi mi devas miri, ke vi ne jam faris alimaniere. 04185
Bottom
04186
Top
AAPO: Ich weiß doch nur wenig. Na ja, dies und jenes, ja. Unser seliger blinder Oheim erzählte uns ja vielerlei, aus der Heiligen Schrift, von seinen Seereisen und vom Bau der Welt, und da haben wir stets andächtig zugehört. AAPO. Ne multe mi scias; nu, mi ja tamen scias ion kaj alian. Nia mortinta, blinda onklo ja rakontis al ni multajn aferojn, rakontis el la biblio, pri siaj marveturoj kaj pri la konstruo de la mondo, kaj tiam ni ĉiam lin aŭskultis kun fervora menso. 04186
Bottom
04187
Top
JUHANI: Mit gespitzten Ohren, wie die Hasen, haben wir zugehört, wenn der Alte von Moses, von den Kindern Israel, von den Ereignissen im Buch der Könige, von den Wundern der Offenbarung redete. »Und das Rasseln ihrer Flügel war wie das Rasseln der Wagen vieler Rosse, die in den Krieg laufen.« Herr-jesses! Wir kennen viele Wunder und Dinge, wir sind ja nicht ganz so wilde Heiden, wie man glaubt. JUHANI. Ni aŭskultis kun elstarantaj oreloj kiel Ieporoj, kiam la maljunulo rakontis pri Moseo, pri Izraelidoj, pri okazaĵoj en la libro de la reĝoj kaj pri mirakloj en apoka-lipso. »Kaj la sono de iliaj flugiloj estis kiel la sono de ĉaroj, kurantaj en militon.» Sinjordio! ni konas multe da mirakloj kaj aferoj, kaj ni ne estas precize tiel sovaĝaj paganoj kiel oni kredas. 04187
Bottom
04188
Top
MÄKELÄ: Aber mit dem Abc-Buch müßt ihr anfangen, wenn ihr rechtmäßige Glieder der christlichen Gemeinde werden wollt. MÄKELÄ. Sed de la abocolibro vi devas komenci, por fariĝi veraj anoj de la kristana eklezio. 04188
Bottom
04189
Top
AAPO: Mäkelä, dort auf dem Brett seht Ihr sieben Fibeln, die in Hämeenlinna gekauft sind und die beweisen, daß wir nach Wissen streben. Der Propst soll nur noch etwas Geduld mit uns haben, dann glaube ich, aus unsrer Sache keimt, sproßt und wächst noch was. AAPO. Mäkelä, tie sur la breto vi vidas sep abocolibrojn, kiuj estas aĉetitaj en la urbo, kaj ĉi tiu vido atestu, ke ni aspiras al Iernado. Nia preposto montru ankoraŭ iom da pacienco, kaj mi kredas, ke el nia afero generiĝos, naskiĝos kaj kreskos io. 04189
Bottom
04190
Top
JUHANI: Geduld soll er haben, dann will ich ihm den Zehnten doppelt bezahlen, und nie soll ihm zur gesetzlichen Zeit ein gebratener Vogel im Napfe fehlen. JUHANI. Li montru paciencon, kaj mi volas pagi la dek-onaĵon duoble, kaj viando de junaj birdoj ne mankos en lia pelvo dum la Iaŭleĝa tempo. 04190
Bottom
04191
Top
MÄKELÄ: Da helfen, glaube ich, Bitten und schöne Versprechungen nichts, wenn ich an seinen eifrigen und gerechten Zorn wider euch denke. MÄKELÄ. Ne helpos ĉi tie, mi kredas, preĝoj kaj belaj promesoj, kiam mi memoras lian severan kaj justan koleron al vi. 04191
Bottom
04192
Top
JUHANI: Was will er und was wollt Ihr denn dann von uns? Schön! Kommt nur mit siebzig Männern her, dann soll das Blut spritzen. JUHANI. Kion li do volas de ni kaj kion volas vi? Bone! Venu eĉ kun sepdek viroj kaj sango tamen ŝprucos. 04192
Bottom
04193
Top
MÄKELÄ: Sagt mir doch aber, wie ihr es anfangen wollt, um die Fibel und den kleinen Katechismus zu lernen, wies unser Propst an erster Stelle bestimmt hat? MÄKELÄ. Sed diru, kion vi intencas fari por lerni la aboco-Iibron kaj la malgrandan katekismon, kio estas la plej grava ordono de nia preposto. 04193
Bottom
04194
Top
JUHANI: Wir wollens zu Hause beim Föhrichtmutt-chen und ihrer Tochter Venla versuchen. Sie verstehen sich beide gut aufs Lesen. JUHANI. Ricevi ĉi tic hejme instruon de avino de Pindometo aŭ ŝia filino Venla. Bonaj legantoj ambaŭ. 04194
Bottom
04195
Top
MÄKELÄ: Ich will eure Absicht dem Propst mitteilen. Aber geht, wenn euch euer eigner Friede lieb ist, zu ihm und bittet ihn wegen eures frechen Benehmens um Verzeihung. MÄKELÄ. Mi sciigos al la preposto vian intencon. Sed por via propra paco iru kaj petu de li pardonon pro via sen-hontaĵo. 04195
Bottom
04196
Top
JUHANI: Den Paragraphen wollen wir uns überlegen. JUHANI. Tiun paragrafon ni volas konsideri. 04196
Bottom
04197
Top
MÄKELÄ: Tut, was ich euch sage, und denkt daran: wenn er nicht aufrichtigen, unermüdlichen Fleiß an euch bemerkt, dann sitzt ihr eines schönen Sonntags im Fußblock, im Fußblock an der Kirchenmauer. Nun wißt ihrs. Lebt wohl! MÄKELÄ. Faru kiel mi diras; kaj sciu, se Ii ne vidos ĉe vi sinceran, diligentan intereson, tiam en piedtrabo, en piedtrabo vi sidos bele iun dimanĉon apud la soklo de la preĝejo. Tion mi diras; kaj adiaŭ, restu sanaj! 04197
Bottom
04198
Top
JUHANI: Lebt wohl, lebt wohl! JUHANI. Adiaŭ, adiaŭ! 04198
Bottom
04199
Top
Tuomas: War das dein voller Ernst, daß du vom Föhrichtmuttchen und der Venla anfingst und fast zur Hälfte versprachst, wir würden vor dem Propst zu Kreuze kriechen? TUOMAS. Cu vi serioze parolis al Ii pri avino de Pindometo kaj pri ŝia filino? Cu vi vere duone promesis iri kaj rampi antaŭ la preposto? 04199
Bottom
04200
Top
JUHANI: Von Ernst keine Spur und keine Spur von wirklicher Absicht. Ich habe das nur so geredet, um Zeit zu gewinnen. Das Föhrichtmuttchen und Venla sollten unsre Buchstabierhölzer fuhren! Da lachten ja alle Schweine in Toukola. Ihr habt gehört, man droht uns ernstlich mit dem Fußblock, mit dem Schandbal-ken. Tausend Teufel! Soll denn der Mensch nicht nach seiner eignen Kappe in Frieden leben dürfen, wenn er keinem im Wege steht und keinem was von seinem Recht nimmt? Wer kann denn das verwehren? Aber ich sag es noch einmal: Pfaffen und Beamte mit ihren Büchern und Protokollen sind die bösen Geister des Menschen. — Ach, verflucht sei dieser Tag! So treffen uns jetzt über und über die Keulenschläge des Unglücks und die Bosheiten der Menschen. Ich möchte mit dem Kopf gegen die Wand rennen. Oh, du schwarzer Gehörnter! Venla hat uns einen Korb gegeben; ein giftiges Spottlied haben sie auf uns gemacht, der Kantor hat uns gepeinigt wie der Leibhaftige. Die Burschen von Toukola haben uns zerhackt wie Heideland, unsre Rucken sind gespickt worden wie Weihnachtsbraten, und wiejulböcke spazieren wir als einäugige Kobolde umher, mit Lumpen um den Kopf. Und weiter? Unser Elternhaus steht ohne den einzigen Festgenuß des Armen, ohne den zischenden Dampf des Sauna-ofens da. Dort glimmt und qualmt ja die Asche unsrer lieben alten Badestube. Und nun fehlt bloß noch das schlimmste der Gespenster. Hmmh! Mit zehn Löchern grinst uns aus dem Kirchenvorhaus der Fußblock entgegen. Hagel und Blitz! Wenn einem eine solche Horde Quälgeister nicht das Bartmesser an die Gurgel setzt, dann weiß ichs nicht. Oh, du gehörnter Ochse! JUHANI, Ne estis eĉ signo pri scriozeco, kaj pri vereco cĉ ne signo. Por gajni tempon ĉi tiu knabo babiladis tiel. Cu la avino de Pindometo aŭ Venla gvidu nian legomontrileton! Pri tio ridus eĉ ĉiuj porkoj en Toukola. Vi aŭdis, oni minacis nin certe per piedtrabo, per pendigilo de honto. Mil diabloj! ĉu ne viro havas rajton vivi en paco kaj laŭ sia volo sur sia propra grundo, kiam li neniun ĝenas, nenies rajton ofendas? Kiu povas tion malpermcsi? Sed mi diras ankoraŭ unu fojon; la pastroj kaj la oficistoj kun siaj Iibroj kaj protokoloj estas la malbonaj spiritoj de la homoj. — Ho, vi nigra porko! Ve, la malbenita tago ĉi tie! Nun ja niajn nukojn trafas batoj de malfeliĉo kaj incitadoj de homoj, ke mi estas preta kurbati mian kapon kontraŭ muron. Ho, vi nigra virbovo! Venla rifuzis nian svaton; oni faris pri ni venenan mokkanton; la kantoro nin turmentis kiel diablo mem; la knaboj de Toukola nin batis kvazaŭ ni estus nura erikejo, bastonadon ni ricevis kiel kristnaskaj porkidoj, kaj kiel veraj kristfestaj koboldoj ni paŝadas ĉi tie unuokulaj kun ĉifonaĵo ĉirkaŭ la kapo. Kaj kion ankoraŭ? Nia hejmo ja estas nun sen la sola regalo por mal-riĉulo, sen la muĝanta ŝvitvaporo el baneja fajrujo. Tie ja bruletas kaj fumetas Ia ruino de nia estinta kara ŝvitbanejo. Kaj poste restas ankoraŭ Ia plej maibona el diabioj. Hm! Kun dek truoj grimacas al ni renkonte la piedtrabego en ia preĝeja vestiblo. Fajro ekfulmu! Se ne tiaspeca kolekto de incitartifikoj kondukas razilon al la gorĝo de viro, kio do? Ho, vi kornokapa virbovo! 04200
Bottom
04201
Top
EERO: Da erinnerst du dich nicht ganz richtig. Der Fußblock hat keine zehn Löcher. EERO. Nun vi iom erare memoras, en la piedtrabo ne estas dek truoj. 04201
Bottom
04202
Top
JUHANI: Wieviel denn? JUHANI. Kiom do? 04202
Bottom
04203
Top
AAPO: Wieviel Sterne im großen Bären, wieviel Jungen in Jukola? EERO. Kiom da steloj en Granda Urso, kiom da knaboj en Jukola? 04203
Bottom
04204
Top
JUHANI: Sieben Stück sind wir. Also sieben Löcher und sieben Jungen. Na, um so toller. Sieben Löcher! Immer toller! Da seht ihr, wie die Menschen und das böse Schicksal in einer Reihe gegen uns stehen. Sieben Löcher, so groß wie im Mühlstein! Welch ein Spott des harten Schicksals! Aber laßt sie nur alle Pfeile ihres Grimms auf uns abschießen, wir drücken unsre verärgerten Herzen stahlhart zusammen. Laßt sie aus allen Ecken wie die Schlangen ihr Gift nach uns zischen, laßt den Himmel reine Galle auf uns regnen, wir machen die Augen zu, beißen die Zähne aufeinander, brüllen wie wilde Ochsen und stürzen uns auf sie. Und zerrte man uns zuletzt durch die Gewalt der Krone in die Fußzange, dann säße ich mit der größten Freude im Klotze. JUHANI. Sep knaboj ni estas. Do sep truoj kaj sep knaboj. Nu, des pli malbone. Scp truoj! Ciam nur pli malbone. Jen, kiel la homoj kaj la scvera sorto kuniĝis kontraŭ ni. Sep truoj kvazaŭ okuloj de muelŝtonoj! Kia moko parte de Ia malmilda sorto. Sed ili pafu sur nin ĉiujn sagojn de sia kolero, ni ja malmoligos niajn traturmentitajn korojn ke ili similos fajrantan ŝtalon. Ili spiru de ĉiuj flankoj vencnon sur nin kicl serpcntoj, kaj cl Ia ĉielo pluvu pura galo sur nin, ni tamcn, kun fermitaj okuloj, grincante per la dentoj kaj murmuregante kiel sovaĝaj bovoj kuros antaŭen. Kaj se fine oni trenus nin per la ŝtata forto al la piedpremilo, kun dolĉa ĝojo mi sidus en la picd-trabo, mi. 04204
Bottom
04205
Top
AAPO: Warum denn mit Freude? AAPO. Klal kun ĝojo? 04205
Bottom
04206
Top
JUHANI: Du verstehst ja die Richtergewalt des Zornes nicht, mein Lieber. Die Rache ließe mich alle Schande vergessen. Und auf die Schande haben sies ja abgesehen. Der Gedanke, unserm Herrn Propst mal Blut abzuzapfen, sollte meinem zornigen Mut schmecken wie Honigtau. Und ein Messer oder eine Flinte nähme ich nicht dazu, nein, ich schlüge ihm meine Krallen und Zähne in den Hals wie ein Wolfluchs. In Stücke, in tausend Stücke zerrisse ich ihn und schleckte so meine süße Rache. So machte ichs, und wenn ich zehn Leben hätte und jedes Leben zehn Jahre lang in einem Nagelfaß gerollt würde. Das wäre ja nichts gegen die Wollust meiner Rache. JUHANI. Vi ja ne komprenas, mia frato, la juĝantan forton de malamo. La penso pri venĝo kaŭzus, ke ĉi tiu knabo forgesus la tutan honton; kaj la honto cstas ja ilia celo. Penso sang-makuli tiun nian prcposton, tio gustus al mia kolera animo kicl mielaĵo. Kaj mi tie ne uzus ponardon, nek pafilon, kiel iam viro el Karja, ne, sed per ungoj kaj dcntoj mi kaptus lin ĉe la kolo kiel Iupo-linko. En pecojn, en mil pccojn mi disŝirus la viron, kaj tiam mi povus gustumi la frandaĵon de mia vcnĝo. Mi farus tiel, eĉ se mi posedus dek vivojn kaj ĉiun vivon oni turmentus dek jarojn en najlobarelo. Tio ne cstus multe kom-pare kun la ĝuego de venĝo. 04206
Bottom
04207
Top
AAPO: Du wühlst dein ganzes Inneres um und um. Armer Bruder, begieß den feuerschäumenden Kessel deines Herzens mit kühlem Wasser aus dem murmelnden Bach der Geduld, der sacht geschlängelt durch die Wiese zieht. AAPO. Vi renversas vian tutan estaĵon ĝisfunde. Verŝu, kompatinda frato, sur la fajre bolantan kaldronon de via koro malvarmetan akvon el Iirlanta defluejo de pacienco, el rivereto, kiu vagas tra hcrbejo antaŭen, kurbiĝante malrapide. 04207
Bottom
04208
Top
SIMEONI: Dein Gesicht ist ja pechschwarz, und blutigrot und stechend rollen deine Augen. Hab Erbarmen mit dir. SIMEONI. Via vizaĝo ja estas fulgonigra, kaj sangoruĝaj, pikantaj turniĝas viaj okuloj. Indulgu vin mem. 04208
Bottom
04209
Top
TUOMAS: Gewiß rächen wir uns, wenn man uns auf den Stuhl der Schande setzt. Aber unser Herz habe Frieden, solange das nicht geschehen ist! Noch ist ja nicht alle Hoffnung dahin. TUOMAS. Certe ni venĝus, se oni sidigus nin sur sidejon de honto, sed estu niaj koroj en paco ĝis tio okazos. Ne ĉiu espero ankoraŭ perdiĝis. 04209
Bottom
04210
Top
JUHANI: Aus einem einzigen Winkel der Welt leuchtet uns noch die Sonne des Friedens. Der Ilvessee dort am Abhang des Impivaara ist der Hafen, zu dem wir aus den Stürmen fortsegeln. Jetzt bin ich entschlossen. JUHANI. El unu angulo de la mondo brilas por ni tamen ankoraŭ pacotago. La Linkolago tie ĉe Impivaara estas la haveno, kien ni velos for el ŝtormoj. Nun mi decidis. 04210
Bottom
04211
Top
LAURI: Das war ich schon voriges Jahr. LAURI. Tion mi faris jam la pasintan jaron. 04211
Bottom
04212
Top
EERO: Ich folge euch bis in die tiefste Höhle des Impivaara, wo, wie es heißt, der alte Bergtroll mit seiner hohen Mütze aus hundert Lammfellen Pech siedet. EERO. Mi iros kun vi eĉ en la plej profundan groton de Impivaara, kie, kiel oni diras, maljuna montkoboldo kuiras peĉon, kun kasko el cent ŝafofeloj sur la kapo. 04212
Bottom
04213
Top
TUOMAS: Dahin wollen wir alle ziehen. TUOMAS. Tien ni ĉiuj translokiĝos. 04213
Bottom
04214
Top
JUHANI: Dahin ziehen wir und bauen uns eine neue Welt. JUHANI. Tien ni translokiĝos kaj konstruos novan mondon. 04214
Bottom
04215
Top
AAPO: Sollte uns die Hand der Obrigkeit dort nicht erreichen? AAPO. Cu ne atingus nin eĉ tie la mano de la Ieĝo? 04215
Bottom
04216
Top
JUHANI: Der Wald schützt sein Getier. Dort sind wir erst, wo wir hingehören. Tief bis ins Innere der Erde vergraben wir uns da wie die Maulwürfe mit ihren winzigen Augen. Und wenn sie Lust haben, uns auch da noch nachzustellen, dann sollen sie erfahren, was geschieht, wenn man sieben Bären in ihrem Bau stört. — Jetzt zum Gerber und den Handel schriftlich abgemacht. Auf zehn Jahre mag unser Hof in andre Hände übergehn. JUHANI. La arbaro protektas siajn idojn. Tie ni staros firmaj sur niaj kalkanoj; profunden, kiel etokulaj talpoj, ni nin fosos tie ĝis la terkerno. Kaj se al ili plaĉus eĉ tie persekuti la knabojn, ili vidus, kion signifas maltrankviligi sep ursojn en ilia nesto. — Nun al Ia feltanisto por konfirmi la negocon skribe. Por dek jaroj iru nia domo en aliajn manojn. 04216
Bottom
04217
Top
SIMEONI: Ich sehne mich auch nach einer Kammer des Friedens. Brüder, eine neue Heimat und ein neues Herz wollen wir uns im Schoß der Wälder schaffen. SIMEONI. Ankaŭ mi sopiras al la ĉambreto de paco. Fratoj, novan hejmon kaj novan koron ni kreu por ni en la sino de arbaroj. 04217
Bottom
04218
Top
JUHANI: Alle wie ein Mann! JUHANI. Ciuj unuanime! 04218
Bottom
04219
Top
AAPO: Wozu entschließt du dich, Timo? AAPO. Kiel vi decidas, Timo? 04219
Bottom
04220
Top
TIMO: »Willst du was sein, bleib nicht allein«, sagt das Sprichwort. TIMO. »Tie mi, kie la aliaj», diras proverbo. 04220
Bottom
04221
Top
AAPO: Ihr zieht fort, und ich sollte als einsame Föhre auf dem Hof von Jukola Zurückbleiben? Ach, zu fest sind alle Wurzeln und Aste meines Wesens mit euerm Kreis verwachsen. Es sei, und hoffen wir das Beste von diesem Auszug. Ich komme mit. AAPO. Vi translokiĝos, kaj ĉu mi restu ĉi tie kvazaŭ sola pinego en la korto de Jukola? Ho, tre firme ĉiuj radikoj kaj branĉoj de mia estaĵo ligiĝas al via rondo. Tiel fariĝu kaj ni esperu la plejbonon el ĉi tiu ekskurso. Mi iros kun vi. 04221
Bottom
04222
Top
JUHANI: Sehr gut! Jetzt alle zum Gerber und einen schriftlichen Vertrag gemacht. Alle wie ein Mann! JUHANI. Bonege! Nun al la feltanisto ĉiu viro, por fari laŭleĝan kontrakton. Ciuj unuanime! 04222
Bottom
04223
Top
Sie brachen zusammen auf, um den Vertrag abzu-schließen, und verpachteten ihren Hof dem Gerber für zehn Jahre. Und schriftlich wurden folgende Punkte vereinbart: Der Gerber eignet und regiert den Hof zehn Jahre lang, die drei ersten ohne jegliche Pacht, danach aber soll er jährlich den Brüdern vierzehn Doppelzentner Roggen entrichten und vor Ablauf der Pachtzeit eine neue Badestube bauen. Frei und überall sollen die Brüder in den Wäldern von Jukola jagen dürfen und jederlei Wild, das nicht gerade Schonzeit hat. Im nördlichen Teil des Hofbereichs, in der Gegend des Impivaara, sollen sie befugt sein zu tun und zu treiben, was ihnen beliebt, sowohl im offnen Land als in den Wäldern. Zu Allerheiligen übernimmt der Gerber den Hof. Aber die Brüder sollen, wenn ihnen der Sinn danach steht, noch den kommenden Winter in ihrem Elternhaus ein Obdach finden. Dies waren die Hauptpunkte im Vertrag. Ili iris ĉiuj por fari kontrakton, luis sian domon al la feltanisto por dek jaroj; kaj skribe estis fiksataj la sekvantaj paragrafoj. La feltanisto disponos kaj terkulturos la domon dum dek jaroj, la tri unuajn sen ia lupago, sed poste li pagu al la fratoj sep barelojn da sekalo jare, kaj konstruu novan ŝvitbanejon antaŭ la finiĝo de la lutempo. Libere kaj ĉie en la arbaroj de Jukola la fratoj kaptu kiajn ajn ĉasaĵojn, kiuj estas laŭleĝe permesataj. En Ia norda parto de la biena regiono, en la ĉirkaŭaĵo de Impi. vaara, ili havu rajton fari kaj vivi laŭ sia volo tiel en Ia kampoj kicl en la arbaroj. En la tago de ĉiuj sanktuloj la feltanisto prenos al sia dispono la domon, sed la fratoj, se al ili plaĉos, havu rifuĝejon en sia naskiĝa hejmo ankoraŭ dum la vcnonta vintro. Tiuj estis la ĉefaj kondiĉoj en la kontrakto. 04223
Bottom
04224
Top
Es kam der November, und der Gerber war mit seinem Fuhrwerk auf dem Hof von Jukola und trat das Regiment für die vereinbarte Zeit an. Die Brüder aber lebten, um dem Propst und seinen Sendboten nicht in den Weg zu laufen, diesen Winter vorzugsweise in den Wäldern, auf ihren Schneeschuhen umherstreifend und jagend, und hatten ihr Quartier in der Köhlerhütte auf der Halde am Impivaara. Der eigentliche Umzug mit dem Pferd und den notwendigen Gerätschaften hatte indes noch nicht stattgefunden. Er sollte vorgenommen werden, wenn der Sommer gekommen war. Doch sorgten sie schon für ihre künftige Hütte: fällten Stämme, die bis zum Frühjahr trocknen sollten, und wälzten für den Sokkel Steine auf die stubbenreiche Halde am Fuß des steilen Bergs. Venis novcmbro, kaj la feltanisto estis kun sia ŝarĝo en la korto de Jukola kaj akceptis la administradon dc la domo por la destinita tempo. Sed la fratoj, por eviti la preposton kaj liajn subulojn, vivadis ĉi tiun vintron pleje en arbaroj, skiante ĉirkaŭe kaj ĉaskaptante; kaj ili loĝis en karbigista kabano sur Ia deklivo de Impivaara. La translokiĝo ankoraŭ ne plcne okazis kun la ĉevalo kaj la aliaj bezonataj aĵoj. Estis destinite, ke tio okazos kiam la somero venos. Tamen ili jam nun pensis pri sia nova domo: ili hakis la trabojn, por ke tiuj printempe sekiĝu, kaj rulis sokloŝtonojn al la stumpoplena herbodeklivo ĉe la kruta monto. 04224
Bottom
04225
Top
So verging der Winter, und während der Zeit gelangte von dem Propst keinerlei Befehl, keinerlei Mahnung an die Brüder. Wartete er, oder hatte er sie ihrem Schicksal überlassen? Tiel pasis la vintro, kaj dum ĝi ncniu ordono aŭ rimarkigo venis de la preposto al la fratoj. ĉu li atendis, aŭ ĉu li lasis ilin al la sorto? 04225
Bottom

Kapitel 05 capitro

: |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger|-dan|-spa|-ita|-fra|-epo| - |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger-|dan-|spa-|ita-|fra-|epo| (de-eo) :
Kapitel: |01|01|01|02|02|02|03|03|03|03|04|04|04|05|05|06|06|06|06|06|07|07|08|08|08|09|09|09|09|10|11|11|12|13|13|13|14|14| :capitro
Download Die sieben Brüder o Sep fratoj descargar
05001
Top
Das Frühjahr war gekommen, die Schneewehen waren geschmolzen, mild wehte der Wind, die Erde begann zu grünen, und zarte Blätter sprossen an den Birken. La printcmpo estis veninta, neĝamasoj degelintaj kaj mildc blovis la vento, la tero komencis vcrdiĝi kaj la bctularo ricevis foliojn. 05001
Bottom
05002
Top
Die Bruder befinden sich auf dem Umzug vonjukola nach dem Impivaara. Sie wanderten den steinigen, geschlängelten Waldweg, die Flinten auf der Schulter und die Ranzen aus Birkenrinde, in denen ihr Schießvorrat steckt, auf dem Rücken. Voran schreitet Juhani mit den beiden großen, bissigen Rüden von Jukola, Killi und Kiiski. Hinter ihnen geht, den Heukarren ziehend, ihr einäugiges Pferd, der alte Valko, von Timo gefahren. Dem Wagen aber folgen mit ihren Flinten und Ranzen die übrigen Brüder und helfen Valko an den schlimmsten Stellen des Wegs. Ganz hinten kommt Eero, und er trägt im Arm den stolzen Hahn von Jukola, von dem sich die Brüder nicht trennen mochten. Sie nahmen ihn als Stundenweiser mit in die Einsamkeit am Impivaara. Auf dem Wagen erblickt man einen Kasten, Fuchs- und Wolfseisen, einen Kessel und darin zwei Eichen-holzschüsseln, eine Kelle, sieben Löffel und andere Geräte der Kochkunst. Über den Kessel war ein rauher, mit Erbsen gefüllter Sack gelegt; und darauf, ganz oben, zappelte und miaute in einem kleinen Beutel die alte Katze von Jukola. — So zogen die Brüder aus dem Elternhaus weg, wanderten niedergeschlagen und still den mühsamen, steinigen Waldweg. Der Himmel war klar, die Luft ruhig, und bergab eilte schon die Sonnenscheibe dem Westen zu. La fratoj estas nun survoje inter Jukola kaj Impivaara dum sia translokiĝa veturo. Ili iras laŭ ŝtona, serpcntumanta arbar-vojo, kun siaj pafiloj sur la ŝultro kaj kun la betulŝelaj tornistroj, en kiuj estas ilia municio, sur Ia dorso. Antaŭe paŝas Juhani kaj flanke de li la grandaj, koleremaj hundoj de Jukola, Killi kaj Kiiski. Post ili iras, trenante la veturilon, kondukata de Timo, la unuokula ĉevalo Blanko. Sed post la ŝarĝveturilo sekvas Ia aliaj fratoj, kun la pafiloj sur la ŝultro kaj la tornistroj sur la dorso, helpante al la ĉevalo Blanko en la plej malbonaj lokoj de la vojo. Lasta iras Eero portante sur siaj brakoj la imponan kokon de Jukola, de kiu Ia fratoj ne volas disiĝi, sed kunprenis ĝin, por ke ĝi estu la horanoncanto en la dezerto de Impivaara. Sur la veturilo estis videblaj kcsto, kapto-feroj por lupoj kaj vulpoj, bolpoto kaj en la poto du kverkaj pelvoj, kulerego, sep kuleroj kaj aliaj al kuirarto apartenantaj ajoj. Sur la bolpoton estis metita, por ĝin kovri, kruda sako plenigita per pizoj; kaj plej supre sur tiu baraktis kaj miaŭis en saketo la maljuna kato de Jukola. — Tiel la fratoj foriris el sia antaŭa hcjmo, migris malgajaj, silentaj laŭ la malfacila, ŝtona arbarvojo. La ĉielo estis klara, la aero senventa, kaj malsupren al okcidento kuris jam Ia suna disko. 05002
Bottom
05003
Top
JUHANI: Der Mensch ist ein Seefahrer auf dem stürmischen Meer des Lebens. Ja, und so segeln auch wir jetzt aus den trauten Winkeln des Elternhauses fort, segeln auf unserm Karrenschiff durch unwegsame Wälder der schroffen Insel des Impivaara entgegen. Ach! JUHANI. La homo estas velveturisto sur la ventega maro de la vivo. Tiel ankaŭ ni nun velas for de niaj karaj naskiĝ-anguloj, velas en nia surrada ŝipo tra erarigantaj arbaroj en direkto al la kruta insulo de Impivaara. Ho! 05003
Bottom
05004
Top
TIMO: Es fehlt ja nicht viel, so wisch ich alte Kröte mir auch Tränen von den Backen. TIMO. Ne multe mankas, ke mi viŝu larmojn de miaj vangoj, mi raneto. 05004
Bottom
05005
Top
JUHANI: Das wundert mich nicht, wenn ich in dieser kummervollen Stunde in meine eigne Brust schaue. Aber das hilft ja alles nichts, sondern hart muß das Männerherz sein wie weißer Kiesel. Als Pilger ist das Menschenkind auf dieser Erde geboren, drum hat es keine bleibende Stätte hier. JUHANI. Pri tio mi ne miras, rigardinte en mian propran bruston en ĉi tiu momento de malĝojo. Sed ne helpas en ĉi tiu mondo: la koro de viro estu ĉiam malmola kiel blanka siliko. Por esti migranto naskiĝis Ia homido ĉi tien, ĉi tie li ne havas konstantan loĝejon. 05005
Bottom
05006
Top
TIMO: Es spaziert hier kurze Zeit herum, schwankt und wankt hin und her, bis es zuletzt hintorkelt und krepiert wie die Ratte an der Wand. TIMO. Ĉi tie li paŝadas kelkan tempon, balanciĝas kaj svin-giĝas, ĝis li fine falas elkonsumita kiel rato ĉe mursoklo. 05006
Bottom
05007
Top
JUHANI: Richtig gesagt, klug geredet! JUHANI. Guste dirite, saĝe parolite! 05007
Bottom
05008
Top
SIMEONI: Ja, wenn das nur alles wäre; aber dann! SIMEONI. Kaj se tio jam estus ĉio; sed poste ... 05008
Bottom
05009
Top
JUHANI: Kommt die Frage nach unsern Pfunden, wolltest du sagen. Ja! JUHANI. Estos demando pri niaj talentoj, vi volas diri. Prave! 05009
Bottom
05010
Top
TIMO: Dann heißt es ohne List und Hinterhältigkeit: liier bin ich, und hier ist, o Herr, dein Pfund. TIMO. Tiam oni devas diri sen ia artifiko kaj ruzo: jen estas mi kaj jen, Sinjoro, via talento. 05010
Bottom
05011
Top
SIMEONI: Der Mensch sollte immer an sein Ende denken; aber er ist verstockt. SIMEONI. La homo devus ĉiam memori la finon; sed li estas obstina. 05011
Bottom
05012
Top
JUHANI: Verstockt, verstockt! ja, das ist nicht zu leugnen. Aber, Herr Gott! so sind wir nun mal alle unterm Himmel. Wir wollen aber versuchen, ernstlich weiterzuleben, wie es sich für gottesfürchtige Männer schickt, wenn wir uns hier erst richtig eingelebt und uns eine warme Friedenshütte geschaffen haben. Laßt uns ein festes Bündnis schließen, Brüder, und alle sündhaften Streiche, allen Haß, allen Zank und alle Feindschaft aus diesem Vogelheim hier verbannen. Weg mit Haß, Zank und Hochmut! JUHANI. Obstina, obstina, tion oni ne povas nei. Sed tiaj, Dio kompatu, ni estas ĉiuj sub la ĉielo. Tamen ni serioze penos vivi de nun kiel decas al piaj herooj, kiam ni fine enlokiĝis ĉi tie kaj ricevis por ni varman pacloĝejon. Ni faru, fratoj, se-veran interligon kaj forĵetu ĉiujn pekmanierojn, ĉiun malamon, kverelon kaj persekuton ĉi tie en nia nesto. For malamo, persekuto kaj fiero. 05012
Bottom
05013
Top
EERO: Und Prunk. EERO. Kaj pompo. 05013
Bottom
05014
Top
JUHANI: Ja! JUHANI. Jes! 05014
Bottom
05015
Top
EERO: Und den feinen, sündigen Kleidern. EERO. Kaj luksaj, pekaj vestoj. 05015
Bottom
05016
Top
JUHANI: Ja! JUhANI. Jes! 05016
Bottom
05017
Top
EERO: Mit den federnden Kirchenkaleschen und all dem schönen Kirchenklimbim. EERO. La risortantaj preĝejvojaĝaj ĉaroj kaj ĉiuj mult. koloraj festvestaĵoj. 05017
Bottom
05018
Top
JUHANI: Was? Was sagst du da? JUHANI. Kion? Kion vi parolas? 05018
Bottom
05019
Top
SIMEONI: Er stichelt wieder. SIMEONI. Li incitas ree. 05019
Bottom
05020
Top
JUHANI: Ich merk es wohl. Hüte dich, ich kriege dich beim Schlafittchen — das heißt, wenn ich mich um Narrengeschwätz kümmerte; aber dann wäre ich ja kein Mann, wahrhaftig kein Mann. — Wie hältst du den Hahn, du verflixter Satansbengel? Weshalb kra-keelt denn das arme Tier? JUHANl. Mi rimarkas tion. Gardu vin, ke mi ne kaptu vin ĉe via nuko, se mi nome atentus la parolon de stultulo, sed en tiu okazo mi ne estus viro, vere mi ne estus. — Kiel vi tenas, vi malbenita bubo, tiun kokon? Kial krias la mizera besto? 05020
Bottom
05021
Top
EERO: Ich habe ihm nur den Flügel zurechtgelegt, der hing herunter. EERO. Mi nur remetis ĝian flugilon, kiu pendis. 05021
Bottom
05022
Top
JUHANI: Wart, ich leg dich auch gleich zurecht. Hüte dich, ich kriege dich beim Kragen. Ihr müßt wissen, daß dieser Hahn im ganzen Sprengel am besten seines Amtes waltet; immer genau und zuverlässig. Zum erstenmal kräht er um zwei Uhr, zum zweitenmal um vier, und dann ists die beste Zeit zum Aufstehen. Dieser Hahn wird uns hier in der Einöde viel Freude machen. — Und dann die Katze hoch oben auf der Fuhre! Ach, du Matti-Junge! Da schaukelst du und wackelst und guckst zum Sack heraus und miaust so kläglich. »Ach, armer Rappen, alter Lappen!« Du hast ja nicht mehr viele Tage hier herumzukrauchen. Deine Augen werden schon ganz matt, und rauh klingt dein Miauen. Aber vielleicht erholst du dich wieder, wenn du dich erst über die feisten Waldmäuse hermachen kannst. Ja, das hoff ich. Ihr, Killi und Kiiski, tut mir aber von allen doch am meisten leid. Wie wir selbst seid ihr auf Jukola empfangen, geboren und aufgewachsen, wie unsre eignen Brüder aufgewachsen. Ach, was schaut ihr mich so glühend an. Ja, Killi, ja, mein lieber Kiiski, ja! Und den Schwanz schwingt ihr so vergnügt! Ihr wißt freilich nicht, daß wir jetzt unser schönes Vaterhaus verlassen. Ach, ihr Ärmsten! Ich muß weinen, weinen muß ich. JUHANI. Mi vin tuj remetos. Gardu vin, ke mi ne kaptu vin ĉe la nuko. Sciu, ke jen estas en sia ofico la plej bona koko en nia tuta distrikto; ĉiam akurata kaj fidinda. La unuan fojon ĝi krias je la dua horo, la duan fojon je la kvara, kiam estas la plej bona tempo ellitiĝi. De tiu koko ni havos multe da ĝojo ĉi tie en Ia sovaĝejo. — Kaj la kato tie sur la supraĵo de la ŝarĝo! Ho ci, Matti-knabo! Tie ja ci balanciĝas kaj svingiĝas kaj ri-gardas el la saktruo, miadante tute malgajvoĉe. »Ho, kompa-tinda maljunulo, ci malnova ŝtrumpo! ci ja ne havas plu multajn tagojn por paŝetadi ĉi tie. Ciaj okuloj jam fariĝis tre malhelaj kaj raŭka estas cia miauado. Sed eble ci tamcn fartos pli bone, kiam ci kaptos je la nuko grasajn arbarmusojn. Tion mi espcras. Sed vin, Killi kaj Kiiski, mi plej kompatas el ĉiuj. Kiel ni mem, ankau vi gcneriĝis, naskiĝis kaj kreskis en Jukola, krcskis kicl niaj propraj fratoj. Ho, kiel arde vi rigardas min! Tiel, Killi, tiel mia Kiiski-knabo, tiel! Kaj vi svingas viajn vostojn tre ĝoje. Nu, vi ja ne scias, ke ni nun forlasas nian belan hejmon. Ho, vi mizeruloj! Mi devas plori, devas. 05022
Bottom
05023
Top
TIMO: Denk daran, was du eben selber geraten hast. Laß dein Herz stark bleiben, stark bleiben. TIMO. Vidu, kion vi ĵus konsilis mem. Tenu vian koron malmola, vian koron malmola. 05023
Bottom
05024
Top
JUHANI: Ich kann nicht, ich kann nicht, denn ich verlasse ja das liebe Vaterhaus. JUHANI. Mi ne povas, mi ne povas forlasante mian oran hejmon. 05024
Bottom
05025
Top
TUOMAS: Ja, dieser Tag greift einen an. Aber der Impivaara wird vielleicht bald unser zweites und vielleicht ebenso teures Heim sein. TUOMAS. Certe ĉi tiu tago prcmas Ia menson de viro; sed ĉe Impivaara ni baldad havos alian hcjmon kaj eble egale karan. 05025
Bottom
05026
Top
JUHANI: Was sagst du, Bruder? Nirgends auf Erden und im Himmel gibt es einen so teuren Fleck wie den, wo wir geboren und aufgewachsen sind und auf dessen Boden wir uns als kleine Milchbärte herumgesielt haben. JUHANI. Kion vi diras, mia frato? Nek sur la tcro nck en la ĉielo estas loko tiel kara kiel tiu, en kiu ni naskiĝis kaj kreskis kaj sur kies terenoj ni ludadis kicl etaj laktobarbuloj. 05026
Bottom
05027
Top
AAPO: Freilich zerreißt uns die Abschiedsstunde das Herz; ist doch sogar dem Hasen der Heimatbusch teuer. AAPO. Certe premas nian koron la adiaŭa momentbs ĉar la hejmarbusto estas kara eĉ al Ieporeto. 05027
Bottom
05028
Top
JUHANI: Wie sprach die Hasenmutter, als sie sich wieder trächtig fühlte und ihr Söhnchen von sich fortwies, vor den Kommenden fortwies? JUHANI. Kion diris leporino iam, rimarkinte ke ŝi estas denove graveda, kiam ŝi ordonis al la malgranda ido foriri, por ne ĝeni al la novvenontoj? 05028
Bottom
05029
Top
TIMO: Mache dich nun auf die Beine, lieber Sohn, guter Kleiner, und merk dir stets, was ich dir sage: »Wo es Ruten gibt, gibts Schlingen, wo ein Loch, da eine Falle.« TIMO. »Jam foriru, mia filo, mia etulo, kaj memoru ĉiam, kion mi diras: kie branĉeto, tie maŝo, kie truo, tie kaptilo.» 05029
Bottom
05030
Top
JUHANI: So sprach sie zu ihrem Söhnchen, und da trollte sich der Kleine, trippelte und trottete über die Halde, an der Heide hin, trippelte, die geschartete Lippe unschuldig verzogen. So wanderte er aus dem Vaterhaus, und traurig sah der Abend drein. JUHANl. Tiel ŝi diris al sia fileto kaj la filo formigris; Ii rigardadis kaj vagadis laŭ herba deklivo kaj erikeja rando, rigardadis kun la fenda lipo en sincera grimaco. Tiel li paŝadis el sia hejmo kaj malgaje brilis Ia vespero. 05030
Bottom
05031
Top
EERO: Das war Jussi Häschen Klein. EERO. Tio estis Lepor-Johano. 05031
Bottom
05032
Top
JUHANI: Meinetwegen ja. — So zog er aus dem Vaterhaus, und so ziehen wir auch davon. Lebe wohl, Vaterhaus! Deine Treppe, deinen Misthaufen möcht ich jetzt küssen. JUIiANI. Lasu tiel esti. — Tiel li foriris el sia hejmo kaj tiel iras ankaŭ ni. Adiaŭ, hejmo! Vian ŝtuparon, vian sterk-amason mi volus kisi nun. 05032
Bottom
05033
Top
AAPO: Jawohl, mein Lieber. Aber nun wollen wir versuchen, den Trübsinn zu verscheuchen. Gleich geht es tüchtig an die harte Arbeit, dann krachen die Stämme, die Äxte schallen, und zum Himmel empor steigt eine stolze Hütte auf der Impivaarahalde, mitten in den finsteren Wäldern. Seht: wir sind ja schon im dichten Bruchwald, unter den brausenden Tannen. AAPO. Jes, mia frato. Sed ni penu forpeli ĉi tiun malgajecon el la menso. Baldaŭ ni havos por plenumi severan laboron kaj agadon, baldaŭ tondros la traboj, la hakiloj klakos, kaj supren kontraŭ la ĉielo altiĝos impona domo sur la deklivo de Impi-vaara, en la mezo de densaj arbaroj. Vidu, ni jam veturas en granda arbaro, inter susurantaj piceoj. 05033
Bottom
05034
Top
So redeten sie auf ihrer Wanderung durch den düstern Odwald. Allmählich aber hob sich die Gegend, und ihr Weg schlängelte sich unter den Bäumen den hohen Teerimäki hinan. Hier und dort sah man bemooste Felsenhänge, den Grabhügeln von Riesen gleich, und ringsumher sauste es in den niedrigen Föhren mit starken Wurzeln. Heftig rüttelte der steinige Weg den Wagen und die Schultern des alten Valko durcheinander, und stellenweise konnte das Auge kaum mehr die früheren Radspuren erkennen. Über den Hügel ging der Weg; denn zu beiden Seiten breiteten sich grundlose Sümpfe aus. Die Bruder aber taten auch selbst ihr möglichstes, um dem alten einäugigen Zugtier die Last zu erleichtern. Endlich kamen sie auf dem Rücken des Hügels an, ließen Valko eine Weile verschnaufen und schauten selber über das ebene Gelände hinab. Ihr Blick traf ferne Dörfer, Wiesen, Äcker, blauende Seen und am Rand der Wälder gen Abend den hohen Kirchturm. Im Süden aber leuchtete vom Abhang einer Anhöhe der Jukolahof herüber wie ein verlorenes Paradies. Und sehnsuchtsvolle Gedanken erfüllten den Brüdern von neuem die Brust. Schließlich wandten sie ihre Augen nordwärts, und da zeigte sich ihnen der hohe Impivaara, seine jäh aufsteigende Wand, seine finstern Schluchten und die bärtigen, von den Stürmen zerzausten Tannen, die in den Berglehnen standen. Aber am Fuß des Berges sahen sie eine einladende, mit alten Stubben bedeckte Halde, ihre künftige Wohnstätte, und weiter unten einen Bruchwald, der ihnen schlanke Stämme für den Bau ihres Hauses versprach. Alles das sahen sie, sahen zwischen den Kiefern den klaren Ilvessee und die lächelnde Sonne vor dem Untergang über dem nordwestlichen Absturz des Berges leuchten. Und ein froher Hoffnungsschimmer strahlte aus ihren Augen und hob ihnen wieder die Brust. Tiel ili diskutadis inter si, veturante tra la densa arbaro. Sed iom post iom la regiono leviĝis kaj ilia vojo serpentumis supren sur altan arbarkovritan teron, kiu estis nomata Tetro-monto. Tie kaj ie estis videblaj muskokovritaj ŝtonegoj, laŭ siaj formoj aspektantaj kiel tombaltaĵoj de gigantoj, ĉirkaŭ kiuj staris zumante malaltaj, radikfirmaj pinoj. La ĉaron kaj la skapolojn de Blanko skuis tre forte la ŝtona vojo, kie apenaŭ p!u estis por la okulo videbla radospuro. Trans altaĵon iris la vojo; ĉar senfundaj marĉoj etendiĝis ambaŭ-flanke de ĝi. Sed la fratoj faris sian plejbonon, por malpezigi la ŝarĝon de la maljuna unuokula trenanto. Fine ili atingis la dorson de la altaĵo, permesis al Blanko tie iom elspiri, kaj rigardis la ĉirkaŭajn regionojn malsupre. Iliaj okuloj vidis malproksimajn vilaĝojn, herbejojn, kampojn, bluantajn lagojn, kaj en okcidento ĉe la rando de arbaroj la altan preĝejan turon. Sed en sudo ĉe deklivo de altaĵo brilis la domo Jukola, kvazaŭ perdita tero de feliĉo; kaj malgajaj pensoj rec plenigis la brustojn de la fratoj. Sed ili turnis fine de tic siajn okulojn al nordo, kaj tie estis videbla la alta Impivaara, ĝiaj krutaj deklivoj, ĝiaj mallumaj kavcrnoj kaj la barbaj, de uraganoj ŝiritaj piccoj, kiuj staris sur la flankoj de la monto. Sed ĉe la malsupra parto de la monto ili vidis belan, stumpozan deklivon, sian estontan loĝlokon, kaj sub la deklivo arbaregon, kiu donos al ili sveltajn trabojn por domkonstruo. Ili vidis ĉion tion, vidis inter Ia pinoj la klarakvan Linkolagon kaj Ia brilantan sunon, kiu proksimiĝis al sia subiro, el la nordokci-denta krutaĵo de la monto; kaj ekbrilo de espero fulmis en iliaj okuloj kaj ŝveligis denove iliajn brustojn. 05034
Bottom
05035
Top
Dann zogen sie weiter, und immer rüstiger eilten sie ihrer neuen Heimat entgegen. Der Hügel neigte sich, und die Heide lenkte in einen Fichtensaal ein, wo Heidekraut, Preiselbeerbüsche und welkende Gräser in buntem Flor die widerhallende Erde verhüllten. Es kam ein sandiger, gebahnter Weg, der vom Gutshof Viertola zum Kirchdorf führte. Diesen überschritten sie und verfolgten ihren Waldpfad weiter, der über den Heidelandrucken lief. Poste ili rec ekiris antaŭen, kaj per pli fervora rapideco ili komencis veturi al sia nova hejmo. La altaĵo malleviĝis, kaj ili venis a! erikejo en kolonaro de pinoj, kie erikoj, vakciniaj trunketoj kaj velkintaj herbospikoj alterne kovris la reson-antan teron. Venis sabla, konstruita vojo, kiu kondukis de Ia bicno Viertola al la preĝcjo; ili paŝis trans ĝin, sekvante sian propran arbarvojon, kiu iris laŭ la dorso de la erikcjo. 05035
Bottom
05036
Top
AAPO: Dies ist die Heide, auf der, wie die alten Leute erzählen, vor langen Jahren einmal der Gerichtssaal der Schlangen stand. Da saß als Richter ihr König, die überaus seltene weiße Natter, mit einer unvergleichlich kostbaren Krone auf dem Kopf. Diese Krone aber raubte ihnen, wie die Sage geht, ein kühner Reitersmann. AAPO. Ci tic estas la erikejo, kie, kiel rakontas maljunaj homoj, iam estis la juĝejo de la serpentoj. Kiel juĝisto sidis iiia reĝo, Ia tre malofte videbla blanka serpento, kun sen-kompare multekosta krono sur la kapo. Sed kuraĝa rajdanto rabis de ili tiun kronon, kiel rakonto diras. 05036
Bottom
05037
Top
Und während sie über den Heidelandrücken nach dem öden Sompiomoor hinabzogen, erzählte ihnen Aapo folgende Sage: Es kam einmal ein Reiter, der sah auf der Heide den Schlangenkönig mit der funkelnden Krone auf dem Haupt. Er ritt herzu, nahm mit der Schwertspitze dem König die Krone vom Kopf, spornte sein Pferd und eilte wie die Wolken im Winde mit seinem Kleinod hinweg. Die Schlangen aber zauderten auch nicht, sondern setzten sofort grimmig dem frechen Räuber nach. Zischend schwebten sie, zu Ringen zusammen -gerollt, dahin und tausend Kreisel wirbelten da hinter dem Reiter her, wie die Wurfscheibe auf der Landstraße von den Burschen geschleudert dahinwirbelt. Bald hatten sie den Reiter eingeholt, schon scharten sie sich ym die Füße des Pferdes dicht zusammen, schnellten ihm in die Weichen hinauf, und groß war die Gefahr für den Mann. In seiner Not warf er ihnen seinen Hut als Köder hinunter, den sie auf der Stelle in Stucke rissen und in wilder Wut auffraßen. Doch half ihm das nicht lange, bald wirbelten die Schlangen wieder hinter ihm her, und der Sand stob vom Wege hoch empor. Und immer toller spornte der Mann sein keuchendes Roß; in Strömen floß dem stattlichen Hengst das Blut aus den zerfetzten Weichen, und aus dem Maul drang ihm gischender Schaum. Der Reiter floh in den Wald, aber der Wald konnte den Zug seiner Feinde nicht hemmen. Es kam ihm ein Strom entgegen, sausend ritt er in seine Strudel, und schnell trug ihn der Hengst hinüber. Auch den Schlangen trat der Strom entgegen, aber brausend wie viele Wasserfälle stürzten sie sich in den Schoß der Wellen, schwammen mit Sturmeseile hindurch, und weiße Gischt stieg hoch zum Himmel auf. Der Reiter sprengte immer vorwärts, und immer verfolgte ihn das rasende Schlangenheer. Da erblickte er in einiger Entfernung vor sich eine Schwendlohe; und auf das Feuer zu spornte er jetzt sein Pferd, und, in seinen von dem Strom durchnäßten Mantel gehüllt, brach er mitten in die Flammen hinein; die Schlangen blieben aber keinen Augenblick zurück. So schwebte der reitende Himmelsheld wie durch vergoldete Wolken. Noch einmal schlug er dem Hengst die Sporen in die Weichen, und noch einmal stürmte er vorwärts; dann fiel das schnaubende Tier, um für immer das heiße Spiel des Lebens zu vergessen. Der Mann aber stand im Freien, gerettet aus dem Feuer und vor seinen schrecklichen Feinden; es hatte ja das Feuer die unzählbare Schar der Schlangen verzehrt. Da stand der Held mit jubelndem Blick und hielt in der Hand das kostbare Kleinod. Kaj Aapo rakontis al ili la sekvantan historion, dum ili iris laŭ la dorso de la erikejo malsupren al la soleca marĉo Sompio. Rajdanto venis kaj vidis en la erikejo la reĝon de la ser-pentoj, kiu havis brilantan kronon sur la kapo. Li rajdis al ĝi, levis per la pinto de sia glavo la kronon de la reĝa kapo, spronis sian ĉevalon kaj forrapidis kun la valoraĵo kvazaŭ vcntoj kaj nuboj. Ankaŭ la serpentoj ne estis malrapidc-maj, sed ekiris kolcre por persekuti la senhontan rabiston. Ili rapidis siblante antaŭen formante ringojn, kaj mil ringoj ruliĝis tiam post Ia rajdanto kiel sur vojo ruliĝas disko, ĵetita de knaboj. Baldaŭ ili atir.gis la rajdanton, amasiĝis ĉirkaŭ la piedoj de la ĉevalo, rampis supren sur ĝian lumbon, kaj granda estis la danĝero al la viro. Kaj en sia embaraso li ĵetis al ili por manĝi sian ĉapelon, kiun ili tuj dispccigis kaj manĝis en sia kolero. Sed la viron ne helpis longe ĉi tiu rimedo, baldaŭ la serpentoj ruliĝis ree post li, kaj sablo leviĝis alten sur Ia vojo. Kaj ankoraŭ pli fcrvore la heroo spronis sian spi-regantan ĉevalon; riverete fluis sango el Ia disŝiritaj flankoj de la brava virĉevalo, kaj el Ia buŝo aspergiĝis bolanta ŝaŭmo. La rajdanto forkuris en arbaron, sed la arbaro ne malhelpis la kuradon de la malamikoj. Venis renkonte rivero, kaj plaŭde li rajdis en ĝiajn akvokirliĝojn, kaj la ĉevalo portis lin rapide trans ĝin. Venis renkonte rivero ankaŭ al la serpentoj, kaj kun muĝego de multaj akvofaloj ili sin ĵetis en la ondojn, naĝis kun rapideco de uragano trans la riveron: kaj alten leviĝis blanka ŝaŭmo. La viro rajdis ankoraŭ antaŭen, kaj ankoraŭ persekutis lin Ia sovaĝa amaso de la serpentoj. Li vidis mal-proksime flamc flagrantan brulkampon, kaj al ĝia fajro li nun spronis sian ĉevalon, kaj envolvintc sin per sia mantelo, en rivero malsekiĝinta, li sin ĵetis en la flamojn, sed la serpentoj ne eĉ momenton hezitis sekvi lin. tiel la rajdanta heroo de la ĉielo rapidas tra la oraj nuboj. Ankoraŭ foje li frapis la spronojn en la koksojn de sia virĉevalo kaj ankoraŭ unu fojon ĝi rapidegis antaŭen, poste Ia spireganta ĉevalo falis, forgesante por ĉiam la ardan ludon de la vivo. Sed en libera aero staris la viro, savita el fajro kaj de siaj teruraj malamikoj; la fajro bruligis la scn-nombran aron de la serpentoj. Tie staris Ia heroo kun ĝojanta rigardo, en la mano la mirindan valoraĵon. 05037
Bottom
05038
Top
AAPO: Das ist die Sage von der Krone des weißen Schlangenkönigs hier auf der Teerimäki-Heide. AAPO. Tio estis la rakonto pri la krono de la blanka serpento en Ia erikejo Tetromonto ĉi tie. 05038
Bottom
05039
Top
JUHANI: Eine prachtvolle Sage und ein noch prachtvollerer Mann, daß er dem König die Krone vom Kopf riß und sie sich schließlich auch erkämpfte. Ein famoser Kerl! JUHANl. Brava rakonto kaj pli brava la viro, kiu kaptis kronon de la kapo de serpento kaj batale konkeris ĝin fine kiel sian propraĵon. Bravega viro! 05039
Bottom
05040
Top
TIMO: Selten sieht hier einer die Schlange. Aber wer sie sieht, wird, so sagen die alten Leute, unvergleichlich weise. TIMO. Malmultaj viroj ĉi tie vidas tiun serpenton, sed kiu ĝin vidas, fariĝas tre saĝa, kiel diras maljunaj homoj. 05040
Bottom
05041
Top
JUHANI: Er wird auch erzählt: wer im Frühjahr vor dem ersten Kuckucksruf die Richterschlange fängt, sie kocht und ißt, der versteht die Rabensprache und erfährt alles, was ihm später zustoßen wird. JUHANI. Oni diras ankaŭ: kiu printempe antaŭ kukolkanto kaptas tiun juĝistscrpenton, ĝin kuiras kaj manĝas, li komprc-nos la parolon de korvo, de kiu i ricevos sciigon, kio al li estonte okazos. 05041
Bottom
05042
Top
EERO: Ja, und es wird auch erzählt: wer all das im Frühjahr nach dem ersten Kuckucksruf tut, der versteht die Rabensprache und erfährt alles, was ihm früher zugestoßen ist. EERO Oni diras ja ankaŭ jene: kiu printempe post kukolkanto faras ĉion tion, tiu viro komprcnos la parolon de korvo, de kiu li ricevos sciigon, kio al li antaŭ tiu momento okazis. 05042
Bottom
05043
Top
JUHANI: Ach, lieber Bruder, was redest du da für dummes Zeug! Weiß das nicht jedermann, auch wenn er keinen Bissen Schlangenfleisch gegessen hat? Da hat Eero wieder mal gezeigt, wie es eigentlich mit seinem Verstande ist, der dumme Schöps. »Der erfährt, was ihm früher zugestoßen ist.« Stammt so ein Gedanke aus dem Kopf eines Mannes? O weh, der arme Kerl! JUHANI. Ho, mia frateto, kiel malsaĝe vi parolas! Cu ne ĉiu viro scias tion, ne manĝinte eĉ peceton da serpentviando? Jen, nun ja Eero vcrc montris, kia viro ii estas laŭ sia prudento, malsaĝa virŝafo. »Li ricevos sciigon, kio al li antaŭ tiu momento okazis.» Cu tiu penso devenas el vira kapo? Ho vi, kompatinda knabo! 05043
Bottom
05044
Top
AAPO: Laß doch, Juhani. Entweder hat er aus Dummheit so geredet, oder er versucht, sich wieder einmal über uns lustig zu machen, einerlei: jedenfalls hat er da einen beachtenswerten Gedanken geäußert. Laß uns mal seine Worte prüfen, ich glaube, wir können eine gute Lehre hervorangeln. Zu wissen, was einem begegnet ist, ist ja in einer Hinsicht große Weisheit. Wenn du verständig prüfst, was von der Saat vergangener Tage nützliche, was schädliche Frucht gebracht hat, und danach dein Leben, deine Arbeit und Beschäftigung einrichtest, dann bist du wirklich ein weiser Mann. Wären uns die Augen bloß früher aufgegangen: ich glaube, dann lungerten wir hier nicht als Auswanderer herum. AAPO. Ne atentu, Juho. Li parolis aŭ pro malsaĝo aŭ li kapricis aŭ artifikis rec; estu kicl ajn, sed en ambaŭ okazoj li fctis antaŭ ni konsiderindan penson. Ni penu studi lian frazon, kaj mi kredas, ke ni povos kapti el ĝi ian saĝon. Scii, kio okazis, tio ja estas, laŭ unu vidpunkto, granda saĝo. Se vi zorgemc konsideras, kiu semado en pasinteco donis utilajn, kiu mal-utilajn fruktojn, kaj laŭ tio metos vian vivon, jaboron kaj okupon, vi certe estos saĝa viro. Se niaj okuloj estus mal-fermiĝintaj pli frue, mi kredas ke ni nun ne ĉi tiel rampadus kiel elmigrantoj ĉi tie. 05044
Bottom
05045
Top
JUHANI: Hier wie Wolfswelpen unter freiem Himmel. Aber getan ist getan. JUHANI. Ci tie kvazaŭ lupidoj sub la nuda ĉielo. Sed farita estas farita. 05045
Bottom
05046
Top
TUOMAS: Was wir in Jukola verloren haben, das holen wir uns am Impivaara wieder. — Alle Mann hierher an die Fuhre und unserm Valko geholfen, so lange wir im Moor sind. Alle hierher! Das Wagenrad sinkt ja mit jedem Schritt eine Spanne tief in den schlammigen Boden. TUOMAS. Kion ni perdis en Jukola, tion ni rekaptos sur la deklivo de Impivaara. — Ci tien la tuta frataro, kaj ĉiu viro ekfrapu siajn ungojn en la ŝarĝon helpante al nia Blanko, dum daŭras la marĉo. Ci ticn ĉiuj! La radoj de la veturilo ja tre enprofundiĝas en la ŝliman teron. 05046
Bottom
05047
Top
Sie waren redend die Heide hinabgestiegen, hatten die weite Brache des Seunala-Matti, dann den dichten Fichtenwald durchquert und standen nun am Rand des Sompiomoors. Düster sah es aus; auf der weiten Fläche wechselten schlammige, sumpfige Lachen mit weichen Bülten, dem Heim der Moosbeere, und hier und dort stand eine niedrige, welkende Birke und nickte traurig mit dem Haupt im Abendwind. Nach der Mitte zu aber war das Moor am schmälsten, und hier wurde der Boden auch fester und härter. Es standen da kurze Kiefern im moosigen Gewand, und auf den Bülten dunkelgrüner stark duftender Porst. Und über diese Enge lief der mühsame Pfad nach dem entgegengesetzten Rand des Moors, wo wieder der finstere Bruchwald begann. Auf diesem Weg setzten die Brüder hinüber. Die einen zogen neben Valko an der Deichsel, die ändern schoben die Fuhre. Schließlich, wenn auch mit viel Mühe, erreichten sie den Rand des Moores und marschierten wieder auf trocknem Boden den wurzelüberzognen Weg durch das Dickicht, der ungefähr fünfhundert Schritt währte. Zuletzt aber glänzte die ebene Fläche der stubben-reichen Halde vor ihnen, und sie standen an ihrem Ziel, am Fuß des zerklüfteten Berges. Tiel parolante ili estis migrintaj el la erikejo malsupren, venintaj tra la vasta deklivo de Seunala Matti, poste tra densa arbetaĵo, kaj staris nun ĉe la rando de la marĉo Sompio. Mal-gajan aspekton havis tiu marĉo, sur kies surfaco alternis ŝlimaj lagetoj, muskaj terbuloj, hejmoj por oksikokoj, kaj ie kaj tic staris malalta velkanta betulo, malĝoje klinadante sian kapon en Ia vespera vento. Sed en la mezo la marĉo estis plej mallarĝa kaj tie ankaŭ la tero estis pli malmola kaj pli firma. Tie staris malaltaj pinoj en muska vesto, kaj sur la muskbuloj mal-hclverdaj, fortc odorantaj Iedumarbustoj. Kaj trans tiun lokon kuris klopodiga vojo al la alia bordo de la marĉo, de kie ree komenciĝis malluma arbarego. Laŭ tiu vojo la fratoj ekskursis nun trans la marĉon. Kelkaj el ili tiris je Ia timonoj ĉe la flanko de Blanko, kelkaj puŝis la veturilon. Fine, kvan-kam post penado, ili venis al la bordo de la marĉo kaj veturis ree sur seka tero en arbarego laŭ la multradika vojo, kiu daŭris ĉirkaŭ kvincent paŝojn. Sed fine por ili ekbrilis Ia vasto de stumpoza deklivo, kaj ili staris sur la destinita ioko, ĉe la picdo de la kaverna monto. 05047
Bottom
05048
Top
Hier hatte einst der Großvater der Brüder, ein tüchtiger Roder, tapfer geschwendet und ansehnliche Kohlenmeiler zum Rauchen gebracht. Viele Stämme hatte er rings um den Berg gefällt und verbrannt, mit seiner Reisigegge manches Stück schwarzen, besäten Landes bearbeitet und zuletzt die schweren Halme in seiner Korndarre geborgen. Eine Brandstätte dort am Rand der Halde bezeichnete noch immer den Platz, wo seine Waldscheune gestanden hatte, aus der er das fertige Getreide gleich nach Hause brachte, während er Stroh und Spreu bis zur Winterschlittenbahn zurückließ. Aber eine Strecke von den Resten der Darre entfernt, dort auf der Grenze zwischen Halde und Wald, sah man die schwarze Sohle eines Meilers, mächtig groß, wo er aus den Stämmen der Schwende klirrende Kohlen gebrannt hatte. So hatte sich der tüchtige Jukolabauer hier manchen glühenden Sonnentag gemuht und geschunden und sich oft den perlenden Schweiß von der Stirn gewischt. In der Nacht aber hatte er als Wächter seines eignen Meilers in der torfgedeckten Hütte geruht. Eben diese Köhlerhütte war es, die sich die Brüder jetzt zur einstweiligen Wohnstatt ausersehen hatten. Ci tie iam la avo de la fratoj, bona laboregulo, kulturis nov-kampojn kaj subbruligis karbfosaĵojn. Por multaj brulkulture-joj ĉirkaŭ ĉi tiu monto li faligis kaj bruligis arbojn, per sia branĉa erpilo li erpis multajn nigrajn, semitajn kampojn, kaj fine kolektis en sian draŝejon abunde da spikopeza pajlo. Restaĵoj tie ĉe Ia rando dc la herbodeklivo montris ankoraŭ lokon, kie iam staris lia draŝejo, de kie li alportis hejmen la pretan grenon, Iasante por vintra vojo la pajlon kaj pajlaĵon. Sed en mallonga distanco de la draŝeja ruino, tie ĉe la limo inter la deklivo kaj la arbaro, estis videbla nigra fundo de karbfosaĵo, tre granda, kie li pretigis tintantajn karbojn el la brulrestaĵoj de novkampoj. Tiel okupiĝis tie la estinta brava mastro de Jukola sub multa bruliga suno forviŝante de sia frunto multajn ŝvitgutojn. Sed siajn noktojn li pasigis en herbaĵtegmenta kabano gardante sian karbigejon, kaj tiun saman kabanon la fratoj destinis por sia intcrtempa loĝejo. 05048
Bottom
05049
Top
Weithin streckt sich die stubbenreiche Halde, doch kann man nicht über ihre Ränder hinaussehen; denn im Osten, Süden und Westen verschließen die Wälder den Ausblick, und im Norden der hohe Berg. Wenn man aber den spärlich mit Tannen gekrönten Rucken des Berges erklettert, so trägt das Auge weithin in alle Winde. Auf der Sudseite sieht man zunächst unmittelbar zu Fußen jene mäßig geneigte Halde liegen, weiter fort den finstern Bruchwald, dahinter das Sompiomoor, und dort am Horizont taucht der mattblauende Teerimäki auf. Gegen Norden fällt der Berg allmählich ab, und auf seinem leise geneigten Scheitel, der früher auch geschwendet und bebaut wurde, steht ein Birkicht, jung und dicht, auf dessen graslosen Pfaden die Birkhühner hüpfen und die Haselhühner klagend flöten. Im Osten erscheint die ebene Heide mit ihrem Föhrenwald, im Westen buckliges Gelände mit moosbedeckten Felsen, hier und da auf der moosigen Höhe eine niedrige, aber breit ausladende und dichte Kiefer. Hinter den Kiefern blinkt dort der fischreiche, klare Ilvessee, ungefähr tausend Schritt von der Halde entfernt. Sonst aber kann man kaum etwas erkennen, soweit man auch sehen mag. Das dunkle Meer des Ödwalds dämmert von allen Seiten herüber. Doch im Nord-osten gewahrt man einen erlöschenden Schimmer vom Gutshof Viertola und weit, weit weg am Rand des nordwestlichen Himmels, den grauen Kirchturm. So sah die Gegend und ihre Umgebung aus, die sich die Jukolabrüder zum Wohnsitz gewählt hatten. Vasta estas la stumpoza deklivo, sed pli malproksimen ol ĝis ĝiaj randoj tamen ne vidas viaj okuloj; ĉar en oriento, en sudo kaj en okcidcnto arbaroj baras vian vidon kaj en la nordo alta monto. Sed se vi vcnas al Ia dorso de tiu per kelkaj piceoj kronita monto, tiam vidos via okulo malproksimen al ĉiuj direktoj. En suda direkto vi vidos unue tute sub viaj piedoj la jam menciitan malkrutan deklivon, pli maiproksime mal-Iuman arbaregon, post ĝi Ia marĉon Sompio kaj tie en Ia hori-zonto leviĝas supren Ia opale bluanta Tetromonto. En direkto al nordo malaltiĝas iom post iom Ia monto, kaj sur ĝia mal-kruta grundo, kiun oni ankaŭ iam kulturis, staras betularo juna kaj densa, sur kics senherbaj vojetoj tetroj saltetadas kaj bonasioj malgaje fajfadas. En Ia oriento vidiĝas ebena erikejo kun sia pinaro, en okcidento malglata, muskroka tero, kaj, ie kaj tie, sur muska montdorso malalta sed dika kaj densa pino. Post la pinoj brilas tie la klara kaj fiŝoriĉa Linko-lago, ĉirkaŭ mil paŝojn de la deklivo. Sed apenaŭ vi vidas ion alian. Eĉ se vi rigardas pli malproksimen. Kiel malhela maro estas videblaj ĉie ĉirkaŭ vi arbaroj. Vi tamen vidas malhelan brilon de Ia bieno Viertola kaj malproksime tie ĉe nordokci-denta horizonto la grizan turon de la preĝejo. Tia estis la regiono kaj ĝia ĉirkaŭafo, kiun la Jukolanoj destinis por sia loĝloko. 05049
Bottom
05050
Top
In der Nähe des Meilers aber hatten sich die Brüder an diesem Abend niedergelassen, hatten den müden Valko mit der Schelle am Hals aus der Deichsel gespannt, auf die Weide geführt und aus Baumstümpfen und Knütteln ein lustiges Feuer auf der Halde angezündet. Da briet Simeoni Strömlinge, Rüben und Rindfleisch zum gemeinsamen Abendessen, und die übrigen machten sich an dem Heukarren zu schaffen, leerten die Fuhre und trugen jedes Stück und jedes Gerät an seinen Platz. Als aber dies besorgt war und auch das Essen auf sie wartete, setzten sie sich zur Mahlzeit nieder; und die Sonne war hinterm Felsen versunken. Sed ĉi tiun vesperon la fratoj prenis lokon ĉe la karbist-kabano, liberigis el la timonoj la laciĝintan ĉevalon Blanko kaj lasis ĝin paŝti kun tintilo ĉe la kolo kaj faris el stumpoj kaj trunketoj gajan fajron sur la deklivo. Sur la fajro Simeoni rostis haringojn, rapojn kaj brutviandon por komuna vesper-manĝo, kaj la aliaj estis okupitaj ĉe Ia veturilo, deprcnante Ia ŝarĝon kaj portante ĉiun aĵon al sia loko. Sed post kiam tio estis farita kaj la manĝaĵo prcta, ili sidiĝis por manĝi sur la vespera deklivo; kaj la suno estis malleviĝinta post la monton. 05050
Bottom
05051
Top
SIMEONI: Dies ist also unsre erste Mahlzeit in der neuen Heimat. Möge sie uns auch für alle ändern Mahlzeiten hier Glück und Gottes Frieden bringen. SIMEONI. Ci tio do estas nia unua manĝo en nia nova hejmo; kaj ĝi alportu feliĉon kaj Dian pacon ankaŭ al niaj aliaj manĝoj ĉi tie. 05051
Bottom
05052
Top
JUHANI: Glück, üppiges Glück möge hier bei allen unseren Verrichtungen und Arbeiten unser einziger Gefährte sein. JUHANI. Feliĉo, pompa feliĉo, estu nia sola kamarado ĉi tie en ĉiuj niaj okupoj kaj laboroj, al kiuj ni nur kapablas. 05052
Bottom
05053
Top
AAPO: Ich möchte noch etwas wichtiges sagen. AAPO. Mi volus eldiri gravan penson. 05053
Bottom
05054
Top
JUHANI: Na, preß deine Herzkammer aus. JUHANI. Nu eligu ĝin el la kamero de via koro. 05054
Bottom
05055
Top
AAPO: Ein Rumpf ohne Kopf taugt nichts, sage ich. AAPO. Senkapa korpo ne taŭgas, mi diras. 05055
Bottom
05056
Top
JUHANI: Der torkelt nur gegen die Wände wie ein geköpftes Huhn. JUHANI. Sed batadas murojn kiel senkapa kokino. 05056
Bottom
05057
Top
TIMO: Wenn auch nicht mal wie ein geköpftes. Es braucht nur toll zu werden, dann fährt es los — siehst du, so! und schussert hin und her und hin und her. So machtens ja Föhrichtmuttchens Hühner oft, und dann sagte die Alte, es flögen Zauberpfeile in der Luft herum. TIMO. Kvankam cĉ ne senkapa, se ĝi freneziĝas, ĝi saltadas tiel, tien kaj reen, tien kaj reen. Tiel ja faras ofte la kokinoj de la avino de Pindometo, kaj tiam, diras la maljunulino, flugas sorĉistaj sagoj en la aero. 05057
Bottom
05058
Top
JUHANI: Aber nun sprich frisch von der Leber weg, Aapo. JUHANI. Sed malplenigu vian buŝon, frato Aapo. 05058
Bottom
05059
Top
AAPO: Es ist mir so ein Plan durch den Kopf gegangen: Wenn wir hier etwas Ordentliches mit Ehren zustande bringen wollen, muß einer von uns immer der erste Mann sein, der Leiter der Beratungen und der Schlichter in strittigen Fällen. Kurz, es muß einer da sein, dessen Stimme ordnungshalber vorgeht. AAPO. Ci tio estas la penso en mia cerbo: Se ni volas ĉi tie sukcese fari ion taŭgan, unu el ni cstu ĉiam la unua viro, la ĉefo de diskutoj, la juĝanto en malpacaj afcroj. Per unu vorto, unu estu, kies voĉo iras antaŭe, por ordo. 05059
Bottom
05060
Top
JUHANI: Ich bin hier der Älteste. JUHANI. Mi ĉi tic estas la plej aĝa. 05060
Bottom
05061
Top
AAPO: Du bist der Erstgeborene in der Schar von Jukola, darum sollst du auch das Recht dazu haben. AAPO. Vi estas la unuenaskito en la serio de Jukola, kaj vi havu ankaŭ ties rajton. 05061
Bottom
05062
Top
JUHANI: Ja, ich bin der erste Mann im Glied, und ich werde auch Gehorsam von euch zu fordern wissen. Wenn ihr mir nur folgt. JUHANI. Mi estas ja la unua viro de la vico, kaj mi scias postuli de vi obeon. Sed se vi nur obcus. 05062
Bottom
05063
Top
AAPO: Das ist nur recht und billig. Aber trotzdem soll in gemeinschaftlichen Fragen immer eines jeden Wort gehört werden. AAPO. Tio estas justeco kaj ĝusteco. Sed ĉies vorton ni tamen ĉiam aŭskultu en niaj komunaj demandoj. 05063
Bottom
05064
Top
JUHANI: Und besonders deinem Rat will ich immer und gern mein Ohr zuneigen. Aber ich bin der Erste. JUHANI. A1 viaj konsiloj precipe mi volonte turnos miajn orelojn. Sed mi estas la unua. 05064
Bottom
05065
Top
AAPO: So ists. Welche Strafe soll aber den treffen, der sich halsstarrig und unverbesserlich widersetzlich zeigt? AAPO. Vero! Sed kian punon ni fiksu al tiu, kiu montras obstinecon kaj nerebonigeblan rezistemon? 05065
Bottom
05066
Top
JUHANI: Den stecke ich dort in die Felshöhle und schiebe einen Haufen zentnerschwere Steine als Riegel davor. Da kann er dann einen oder zwei Tage sitzen, je nachdem wie es die Sache und Umstände erfordern. Ja, ja, da mag er an seinen Klauen saugen und darüber nachdenken, was seinem Frieden dient. JUHANI. Lin mi metos tien en montkavernon kaj portos pezegajn ŝtonojn por bari la faŭkon de la groto. Tie Ii sidu unu tagon aŭ du, ĉiam laŭ cirkonstancoj. Jes, jes, tie li suĉu siajn ungojn, memorante, kia konduto apartenas al la paco. 05066
Bottom
05067
Top
LAURI: Den Beschluß nehm ich nicht an. LAURI. Mi ne aprobas la decidon. 05067
Bottom
05068
Top
TUOMAS: Ich auch nicht. TUOMAS. Mi ankaŭ nc. 05068
Bottom
05069
Top
TIMO: Bin ich denn ein gestreiftes Waldferkel, das in einer muffigen Felshöhle haust? TIMO. Cu mi estas strivanga melo, kies loĝejo estas ŝim-odora groto de monto. For tio! 05069
Bottom
05070
Top
JUHANI: Ihr fangt an, aufsässig zu werden. JUHANI. Vi komencas ribeli. 05070
Bottom
05071
Top
TUOMAS: Mit dem Strafpunkt ists nichts, ists nichts. TUOMAS. Tiu paragrafo pri puno ne konvenas, ne konvenas. 05071
Bottom
05072
Top
TIMO: »Das is nix«, sagt das Sprichwort. Ich bin kein Waldferkel, kein Dachs. TIMO. »Ne taŭgas», diras proverbo. Mi ne estas arbara porko aŭ melo. 05072
Bottom
05073
Top
JUHANI: Drum betrag dich immer artig und anständig, so wirst du dem strafenden Schrecken meines Zorns entgehen. JUHANI. Tial kondutu ĉiam bone kaj dece, por eviti Ia punantan teruron de mia kolero. 05073
Bottom
05074
Top
TIMO: Aber ich bin kein Wildschwein und kein Wolf. Ha! ich bin kein Bär und keine Ratte. Schäm dich! »Bleib mir vom Leib, sagte Jaakkolas Weib.« Hehe! TIMO. Sed mi ne estas melo nek lupo. He, he! mi ne estas eĉ urso nek ia rato! Hontu iom. »Hontu, diris Jaakkola Juuti» he, he! 05074
Bottom
05075
Top
AAPO: Darf ich auch mal reden? AAPO. Ĉu oni permesas al mi diri vorton? 05075
Bottom
05076
Top
JUHANI: Gern. Was möchtest du sagen? JUHANI. Volonte. Kion vi volas diri? 05076
Bottom
05077
Top
AAPO: Daß ich den Strafparagraph, den du da für uns festsetzen möchtest, auch nicht genehmige; ich halte ihn unter Brüdern für zu roh, zu viehisch. AAPO. Ke ankaŭ mi ne aprobas tiun punparagrafon, kiun vi volus fiksi por uzo inter ni, kaj laŭ mia opinio ĝi estas inter fratoj tro kruda, bruta. 05077
Bottom
05078
Top
JUHANI: So, du genehmigst ihn nicht? genehmigst ihn nicht? Genehmigst ihn wirklich nicht? Dann sag uns doch einen weiseren Paragraph, da ich nicht begreifen kann, was recht und was unrecht ist. JUHANI. Do vi ne aprobas? Cu vi ne aprobas? Ĉu vi vere ne aprobas? Diru do pli saĝan paragrafon, ĉar mi neniam komprenas, kio estas ĝusta, kio malĝusta. 05078
Bottom
05079
Top
AAPO: Davon rede ich nicht. AAPO. Tion mi ne diras. 05079
Bottom
05080
Top
JUHANI: Sag den neuen Paragraph, den du genehmigen kannst, du Seher von Jukola. JUHANL Diru la novan, aprobindan paragrafon, vi profeto de Jukola. 05080
Bottom
05081
Top
AAPO: Weit entfernt von der Seherwürde. Aber dieser ... AAPO. Mi estas malproksime de la rango de profeto. Sed ĉi tiu ... 05081
Bottom
05082
Top
JUHANI: Den Paragraph, den Paragraph! JUHANI. La paragrafon, la paragrafon! 05082
Bottom
05083
Top
AAPO: Dies ist ja ... AAPO. Tia estas ... 05083
Bottom
05084
Top
JUHANI: Den Paragraph, den Paragraph! Sag den hochweisen Paragraph! JUHANI. La paragrafon, la paragrafon! Diru Ia saĝan paragrafon! 05084
Bottom
05085
Top
AAPO: Bist du verrückt? Schreist, wie wenn du Feuer in den Hosen hättest. Warum kreischt du denn so und wackelst mit dem Kopf wie ein Uhu! AAPO. Cu vi estas freneza? Vi ja krias kvazaŭ vi sidus kun fajro en via pantalono. Kial vi kriegas kaj skuas la kapon kiel strigo? 05085
Bottom
05086
Top
JUHANI: Den Paragraph! rufe ich immerzu. Den funkelnagelneuen und alten, hochweisen Paragraph! Sag ihn, und ich will so ruhig zuhören wie das Rotauge dem Froschgequake. JUHANI. La paragrafon! mi krias laŭte. Tiun tute novan kaj malnovan saĝan paragrafon! Diru ĝin, kaj mi aŭskultos silente kiel perko ia kvakadon de rano. 05086
Bottom
05087
Top
AAPO: Ich habs mir so gedacht: Wer die Ratschläge und Warnungen mißachtet und immer nur Mutwillen treibt, indem er den Samen der Zwietracht unter uns aussät, der soll aus unserm Bund ausgestoßen und weit fortgejagt werden. AAPO. Jena estas mia penso pri ia afero: Li, kiu malŝatas la konsilojn kaj avertojn, montrante ĉiam nur maiicon, ĵetante inter ni semon de maipaco, li estu forigata de nia Iigo, estu forpelata malproksimen. 05087
Bottom
05088
Top
TUOMAS: Das sei die Verordnung! TUOMAS. Tio cstu la dekreto. 05088
Bottom
05089
Top
LAURI: Damit bin ich einverstanden. LAURI. Al tio mi konsentas. 05089
Bottom
05090
Top
TIMO: Ich auch. TIMO. Ankaŭ mi. 05090
Bottom
05091
Top
SIMEONI: Damit sind wir alle einverstanden. SIMEONI. Al tio ni konsentas ĉiuj komune. 05091
Bottom
05092
Top
JUHANI: Hm! Also abgemacht. Und merkt euch: wer fürderhin irgendwie bockt, der hat den Laufpaß in der Tasche, den Fußtritt im Gesäß und — fliegt. — Was wollen wir morgen anfangen, ihr Kaffer, ihr? Euch werd ichs zeigen. JUHANI. Hm! Estu decidite. Kaj memoru: kiu de nun volas kaprici, Ii ricevos leporan pasporton en sian manon, pied-baton al la postaĵo kaj longan vojon antaŭ si. — Kiun laboron ni entreprenos morgaŭ, vi nigruloj? Certc mi donos al vi instruon. 05092
Bottom
05093
Top
AAPO: Bißchen ärgerlich? Aber das soll uns die Ruhe und Heiterkeit in dieser Abendstunde nicht stören. AAPO. Iom kolera; sed tio nun ne malserenigas nian trank-vilan kaj helan animon dum ĉi tiu vespera momento. 05093
Bottom
05094
Top
JUHANI: Worüber sollen wir uns hermachen, wenn der Tag graut? JUHANI. Kiun laboron ni komencos, kiam la suno leviĝos? 05094
Bottom
05095
Top
AAPO: Natürlich müssen wir uns zuerst eine Hütte bauen. AAPO. Kompreneble estas la konstruo de nia domo la unua. 05095
Bottom
05096
Top
JUHANI: Jawohl. Morgen früh gehen vier Mann mit den Äxten in der Hand jeder an seine Ecke, und diese vier sind: ich selber, Tuomas, Simeoni und Aapo. Die übrigen behauen die Stämme und rollen sie uns hinauf. Und wenn die Kate und ein kleiner Speicher fertig sind, dann sofort alle Mann auf, um Futter zu holen, und auf zum Jagen und Fischen. Merkt euch das! JUHANI. Jes, tiel estas. Morgaŭ matene prenu lokon kvar viroj, ĉiu kun hakilo en la mano, sur sia angulo, kaj estu tiuj kvar viroj: mi mem, Tuomas, Simeoni kaj Aapo. La aliaj ĉirkaŭhaku kaj rulu la trabojn al r.i supren. Kaj post kiam nia domo kaj maigranda provizeja budo estos pretaj, tiam ĉiu knabo iru por koiekti nutraĵon, al ĉasado kaj a! fiŝkaptado. Tion memoru! 05096
Bottom
05097
Top
So beendeten sie schließlich ihre Mahlzeit und legten sich in der Köhlerhütte zur Ruhe. Es kam die Nacht, eine bewölkte, aber stille Mainacht. Im Bruchwald rief der Uhu mit heiserer Stimme, auf dem Ilvessee schnarrten die Enten, und dann und wann tönte das scharfe Pfeifen des Bären von ferne her. Sonst herrschte Ruhe und tiefes Schweigen in der Natur. Aber die Brüder in der Torfkate mochte der zartgeflügelte Traumgott nicht besuchen. Sich stumm von einer Seite auf die andre wälzend, grübelten sie über den Lauf der Welt und die Unbeständigkeit des Lebens nach. Tiel ili finis fine sian manĝon kaj iris por ripozi en ŝirmo de la karbistkabano. Venis nokto, nuba sed senventa maja nokto. En la arbarego kriis gufo per sia raŭka voĉo, sur Linkolago knarvoĉis anasoj kaj tiam kaj iam aŭdiĝis el malproksimo la akra fajfo de urso. Cetere regis en la naturo kvieto kaj profunda silento. Sed Ia delikatflugila es. taĵo Dormeto ne volis viziti la fratojn en la herbaĵkovrita budo. Silentaj, sed sin turnante de unu flanko al la alia, ili pensis pri la iro de ĉi tiu mondo kaj pri la ŝanĝiĝemo de nia vivo. 05097
Bottom
05098
Top
AAPO: Es hat ja wohl noch keiner ein Auge geschlossen. AAPO. Ankoraŭ nenies okulo fermiĝis, mi kredas. 05098
Bottom
05099
Top
JUHANI: Timo schläft schon süß, wir ändern aber drehn und wenden uns wie die Würste im schäumenden Kessel. Warum sind wir nur so lebendig? JUHANI. Dolĉe jam dormas Timo, sed ni aliaj ĉi tie nin tordadas kaj turnadas kvazaŭ kolbasoj en bolanta kaldrono. Kial ni estas ĉi tiel sendormaj? 05099
Bottom
05100
Top
AAPO: Unser Lebensweg hat heute eine schroffe Wendung gemacht. AAPO. La vojo de nia vivo faris hodiaŭ abruptan turnon. 05100
Bottom
05101
Top
JUHANI: Ja, und darüber ist mein Herz in Unruhe, sehr in Unruhe. JUHANI. Pro tio mia animo estas maltrankvila, tre mal-trankvila. 05101
Bottom
05102
Top
SIMEONI: Meins ist in einer düsteren Verfassung. Was bin ich denn? Der verlorene Sohn. SIMEONI. Malluma estas la stato de mia koro. Kio estas mi? Erarinta filo. 05102
Bottom
05103
Top
JUHANI: Hm! Ein verirrtes Schaf in der Wüste! JUHANI. En dezcrto perdita ŝafo. 05103
Bottom
05104
Top
SIMEONI: So haben wir also die Nachbarn und christlichen Nächsten verlassen. SIMEONI. Tiel ni foiiasis la najbarojn kaj la kristanajn proksimulojn. 05104
Bottom
05105
Top
TUOMAS: Hier sind wir, und hier bleiben wir, solange es frisches Fleisch im Wald gibt. TUOMAS. Ci tie ni estas kaj ĉi tie ni restos tiel longe, kiel troviĝas freŝa viando en arbaro. 05105
Bottom
05106
Top
AAPO: Alles wird glücken, wenn wir stets vernünftig zuwege gehn. AAPO. Cio bone sukcesos, se ni ĉiam laboros kun prudenta menso. 05106
Bottom
05107
Top
SIMEONI: Der Uhu schreit dort im Bruch, und sein Ruf verheißt nie Gutes. Er verheißt Feuersbrunst, blutige Schlägereien und Mord, wie die alten Leute behaupten. SIMEONI. Gufo tie en la arbarego kriadas kaj ĝia kriado neniam antaŭdiras bonon. Antaŭdiras bruladon, sangajn intcrbatiĝojn kaj murdojn, kiei diras maljunaj homoj. 05107
Bottom
05108
Top
TUOMAS: Im Wald ist das Schreien sein Geschäft und ganz ohne Bedeutung. TUOMAS. Kriado en arbaro estas ĝia tasko kaj sen ia sig-nifo. 05108
Bottom
05109
Top
EERO: Hier ist ein Dorf, kein Wald, der torfgedeckte Impivaara-Hof. EERO. ĉi tie. estas vilaĝo, la herbaĵtegmenta domo de Impivaara. 05109
Bottom
05110
Top
SIMEONI: Jetzt hat er seinen Platz gewechselt; er ruft jetzt dort auf dem Bergrücken. Da betete, wie die Sage berichtet, einst die bleiche Jungfrau um Vergebung ihrer Sünden, betete Nacht für Nacht, sommers und winters. SIMEONI. Sed nun la antaŭdiristo ŝanĝis lokon, ĝi kriadas tic sur Ia montdorso. Tic iam en pasinta tempo, kiel rakonto diras, petegis »La pala virgulino» pardonon pro siaj pekoj, petegis ĉiunoktc en vintro kaj en somero. 05110
Bottom
05111
Top
JUHANI: Ja, und nach ihr hat dieser Berg seinen Namen Impivaara. Ich hab mal als Kind die Sage gehört, aber sie ist mir zum größten Teil schon entfallen. Bruder Aapo, erzähl du sie uns zum Zeitvertreib in dieser langweiligen Nacht. JUHANI. Pro ŝi ja ĉi tiu monto ricevis la nomon Impivaara. Mi foje, estante infano, aŭdis tiun rakonton, sed ĝi jam plej-parte forgesiĝis. Frato Aapo, vi ĝin rakontu al ni ĉi tic por pasigi la enuigan nokton. 05111
Bottom
05112
Top
AAPO: Timo schnarcht wie ein Alter, aber laßt ihn ruhig schlafen! Ich will euch die Sage gern erzählen. AAPO. Timo ronkas kicl viro; sed li dormu en paco; mi volas rakonti al vi la fabelon. 05112
Bottom
05113
Top
Die folgende Sage von der bleichen Jungfrau erzählte nun Aapo seinen Brüdern: Sekvantan fabelon pri la pala virgulino rakontis nun Aapo al siaj fratoj: 05113
Bottom
05114
Top
Es wohnte einmal in den Höhlen dieses Berges ein grausiger Troll, der Schrecken und Tod der Menschen. Zwei Begierden und Leidenschaften hatte er in seinem Dasein: in dem tiefen Versteck der Höhlen seine Schätze anzuschauen und zu betasten und Menschenblut zu trinken, nach dem ihn gewaltig dürstete. Aber nur im Bannkreis von neun Schritten um den Berg hatte er die Macht, Gewalt zu üben, und deshalb mußte er auf seinen Wegen List anwenden. Er konnte seine Gestalt verändern, wie er wollte. Und in der Gegend im Umkreis wurde er bald als schöner Jüngling, bald als liebliche Jungfrau gesehen, je nachdem ihn nach Männer- oder Frauenblut gelüstete. Gar manchen besiegte die höllische Schönheit seines Blicks, manch einer mußte sein Leben in den grausigen Höhlen des Trolls lassen. So lockte das Ungetüm seine unglückseligen Opfer an sich. Loĝis iam en la grotoj de ĉi tiu monto terura dcmono, abo-meno kaj morto de homoj. Du voluptojn kaj pasiojn li havis en la vivo: rigardadi kaj tuŝadi siajn trezorojn en la profundaj kaŝejoj de la grotoj kaj trinki homan sangon, kiun li dezire soifis. Sed nur naŭ paŝojn de la monto li havis potencon al perforta konduto, kaj tial li devis praktiki ruzon dum siaj ekskursoj. Li povis ŝanĝi sian eksteraĵon en kian ajn li volis; kaj ĉirkaŭe en Ia regiono oni vidis lin iri iam kiel rava junulo, iam kiel belega virgulino, ĉiam laŭ tio, ĉu li volis trinki viran aŭ virinan sangon. Multaj estis venkitaj pro Ia infera beleco de lia rigardo, multaj perdis sian vivon en Ia teruraj grotoj de la dcmono. tiel la monstro delogis al si la malfeliĉajn viktimojn. 05114
Bottom
05115
Top
Es war eine milde Sommernacht. Im grünen Gras saß ein Jüngling und umarmte seine Liebste, ein junges Mädchen, die wie eine erblühte Rose an seiner Brust ruhte. Es war ihr Lebewohl; denn der Jüngling sollte fortziehen und sich für einige Zeit von der Freundin seines Herzens trennen. — »Mein süßes Lieb«, sagte der Jüngling, »jetzt gehe ich von dir, aber kaum wird die Sonne hundertmal auf- und niedergegangen sein, so bin ich wieder bei dir.« — Die Jungfrau sprach: »Und die Sonne wirft ihrer Welt keinen so zärtlichen Abschiedsblick zu wie ich meinem Geliebten, wenn er fortzieht, und so hell strahlt nicht das aufgehende Sonnenlicht, wie mein Auge strahlt, wenn ich dir wieder entgegeneile. Und was die ganze Länge des hellen Tages mit meiner Seele erfüllen wird, das ist der Gedanke an dich, und in der dämmernden Welt meiner Träume wandle ich an deiner Hand.« So die Jungfrau. Der Jüngling aber sagte wiederum: »Wie schön du sprichst, doch weshalb ahnt meine Seele Schlimmes? Mein süßes Lieb, laß uns jetzt hier unter dem Antlitz des Himmels einander ewige Treue schwören.« Und sie schwuren sich einen heiligen Eid, schwuren vor Gott und dem Himmel, und atemlos lauschten ihren Worten die Wälder und Berge. Als aber schließlich der Morgen graute, umarmten sie sich zum letztenmal und schieden voneinander. Hinweg eilte der Jüngling, aber lange irrte die Jungfrau im Dämmerlicht des Waldes umher und dachte an ihren schönen Geliebten. Estis milda somernokto. Sur verda herbejo sidis junulo, ĉirkaŭprenante sian karulinon, junulinon, kiu kvazaŭ brilanta rozo ripozis ĉe lia brusto. Tio estis ilia adiaŭa kareso; ĉar Ia knabo devis forvojaĝi kaj disiĝi por kelka tempo de sia korami-kino. »Mia virgulino», tiel parolis la junulo, »nun mi foriros de vi, sed apenaŭ cent sunoj havos tempon leviĝi kaj maileviĝi antaŭ ol mi renkontos vin ree». Diris la junulino: »La suno subirante ne ĵetas tiel karan adiaŭan rigardon al sia mondo kiel mi al mia karulo, kiam li foriras, kaj leviĝante ne brilas la ĉiela lumo tiel belege kiel brilos miaj okuloj, kiam mi ree rapidos al vi renkonte. Kaj kio c! mia animo havos Iokon en la daŭro de klara tago, tio estos penso pri vi, kaj en la mal-lumeta mondo de la sonĝoj mi promenos kun vi.— Tiel la junulino, sed ree la junulo diris: »Belege vi parolis; sed kial mia animo antaŭsentas malbonon? Mia virgulino, nun ni Juru unu al la alia ĉiaman fidelecon ĉi tie sub la vizaĝo de la ĉielo.» Kaj ili faris sanktan ĵuron, ĵuris antaŭ Dio kaj la ĉielo, kaj scn-spirc aŭskultis iliajn vortojn la arbaroj kaj la montoj. Sed fine ĉe tagiĝo ili ĉirkaŭprenis unu la alian la lastan fojon kaj disiĝis. La junulo rapidis for, sed longan tempon promenis la junulino sola en arbara krepusko, memorantc sian belan karulon. 05115
Bottom
05116
Top
Und während sie im dichten Kiefernwald dahingeht, welch eine wunderbare Gestalt tritt ihr da entgegen? Sie erblickt einen jungen Mann, edel wie ein Fürst und schön wie dieser goldene Morgen. Wie eine Feuerflamme blinkt und schimmert der Federbusch auf seinem Hut. Über den Schultern hängt ihm ein Mantel, blau wie der Himmel, und wie der Himmel bunt von funkelnden Sternen. Sein Leibrock ist weiß wie Schnee, und um die Lenden trägt er einen purpurroten Gürtel. Die Jungfrau schaut er an, und aus seinem Blick strömt flammende Liebe, und glückselig klingt seine Stimme, als er zu dem Mädchen spricht: »Fürchte dich nicht vor mir, holdes Mädchen, ich bin dein Freund und gebe dir unermeßliches Glück, wenn ich dich einmal nur umarmen darf. Ich bin ein mächtiger Mann, ich habe Schätze und Edelsteine ohne Zahl und Grenzen und könnte damit die ganze Welt erkaufen. Sei mein Lieb! Ich will dich in ein prächtiges Schloß fuhren und dich neben mich auf den leuchtenden Thron setzen.« So redete er mit verführerischer Stimme, und verwirrt stand die Jungfrau da. Sie gedachte des jüngst geschworenen Eids und wandte sich ab; aber wieder neigte sie sich dem Manne zu, und eine seltsame Unruhe ergriff ihr Herz. Zu dem Manne wandte sie sich hin und barg ihr Gesicht in der Hand wie vor der blendenden Sonne. Wieder kehrte sie sich ab und warf doch noch einmal einen Blick auf die wundersame Gestalt. Ein übermächtiges Entzücken strahlte ihr von da entgegen, und plötzlich sank sie dem schönen Fürsten an die Brust. Von dannen aber eilte der Fürst mit seiner Beute, die wie berauscht in seinen Armen ruhte. Über steile Höhen, durch tiefe Täler zogen sie unaufhaltsam dahin, und immer finsterer wurde der Wald um sie her. Bang klopfte dem Mädchen das Herz, und der Angstschweiß rann ihr von der Stirn; denn zuletzt gewahrte sie etwas Tierisches, Furchtbares in der bezaubernden Flamme seiner Augen. Sie schaute sich um, und schnell flogen die düstren Tannen vorüber; denn eilig raste ihr Träger dahin. Sie blickte dem Jüngling ist Gesicht, und kalte Schauer zerklüfteten ihr Inneres, aber trotzdem bezwang ein wundersames Entzücken ihr Herz. Kiam ŝi promenas en la densa pinaro, kia mirinda fantomo vcnas al ŝi rcnkonte? Ŝi vidas junan viron, noblan kiel princo kaj belegan kiel nuna ora matcno. Kvazaŭ fajra flamo Iumas kaj brilas la plumfasko de lia ĉapelo. Sur liaj ŝultroj pcndas mantclo, blua kicl ĉielo kaj ornamita kiel ĉielo kun brilantaj steloj. Lia Iaŭkorpa vesto estas blanka kiel neĝo, kaj ĉirkaŭ si li havas purpurruĝan zonon. Li rigardas la junulinon kaj el lia rigardo fluas flama amo, kaj dolĉe aŭdiĝas lia voĉo, kiam li parolas al la junulino: »Ne timu min, ĉarma virgulino, mi cstas via amiko kaj alportas al vi senliman feliĉon, se vi pcr-mesas, ke mi vin unu fojon ĉirkaŭprenu. Mi estas potenca viro, mi havas trezorojn, kaj multekostajn ŝtonojn sen limo, kaj mi povus aĉeti eĉ Ia tutan mondon. Venu kaj estu mia karulino, mi volas konduki vin en pompan kastelon kaj sidigi vin apud mi sur brilantan seĝon.» Tiel li parolis per agrabla voĉo kaj konsternite staris la junulino. §i memoris sian ĵus eldiritan ĵuron, kaj for ŝi volis iri, sed ree ŝi altiriĝis al la viro, kaj stranga konfuzo ŝin kaptis. A1 la viro ŝi turnis sin, kovrante per siaj manoj la vizaĝon kiel antaŭ radianta suno; for ŝi turniĝis ree sed rigardis ankoraŭ foje la mirindan fantomon. Potenca ravo brilis de tie al ŝi, kaj subite la junulino apogis sin kontraŭ la brusto de Ia bela princo. Sed la princo forrapidis kun sia kaptaĵo, kiu kvazaŭ scnkonscia kuŝis sur liaj brakoj. Trans krutajn montojn, trans profundajn valojn ili scnĉese iris, kaj ĉiam pli kaj pli maliuma fariĝis la arbaro ĉirkaŭ ili. Maltrankvile batis Ia koro de Ia junulino kaj ŝvito de doloro fluis de ŝia frunto; ĉar fine ŝi ekvidis kvazaŭ ion brutan, teruran en la sorĉa okulflamo de la fantomo. Ŝi rigardis ĉirkaŭen, kaj rapidc preterpasis la malhelaj piceoj, dum ŝia portanto rapide kuris; ŝi rigardis la vizaĝon de Ia junulo, kaj teruraj tremoj skuis ŝian korpon, sed stranga ravo tamen regis en ŝia koro. 05116
Bottom
05117
Top
Immer weiter ging der Weg durch die Wälder, und schließlich zeigte sich ein hoher Berg mit finsteren Höhlen. Und da, als sie nur noch wenige Schritte vom Berg entfernt waren, geschah das Fürchterliche. Der Mann in dem königlichen Kleide verwandelte sich plötzlich in einen gräßlichen Troll: Hörner drangen ihm aus dem Kopf hervor, im Nacken raschelten steife Borsten, und nun fühlte das arme Mädchen schon die scharfen Krallen in ihrer Brust. Da schrie die Unglückliche auf, sträubte und wand sich in ihrer Not, aber vergebens. Unter widerlichem Brüllen schleppte sie der Troll in seine tiefste Höhle und sog ihr bis auf den letzten Tropfen das Blut aus dem Körper. Aber es geschah ein Wunder: das Leben wich der Jungfrau nicht aus den Gliedern, sondern sie blieb am Leben, blutlos, schneeweiß, eine trauernde Totengestalt aus dem Reich der Schatten. Verwundert sah es der Troll, wild griff er sein Opfer mit Krallen und Zähnen an, aber er konnte sie nicht töten. Endlich beschloß er, sie für immer in der Nacht seiner Höhlen zu behalten. Aber welche Dienste konnte sie ihm leisten, was dem Troll nutzen? Er trug ihr auf, die Schätze und Edelsteine zu reinigen, sie unaufhörlich vor ihm aufzustapeln; denn er wurde nicht mUde, sich an ihrem Anblick zu weiden. Ili iris ĉiam antaŭen tra arbaroj, kaj vidiĝis fine alta monto kaj ĝiaj mallumaj grotoj. Kaj nun, kiam ili estis cn distanco de kelkaj paŝoj de la monto, okazis teruraĵo. La viro en reĝa kostumo ŝanĝiĝis subite en teruran demonon: kornoj kreskis el lia kapo, en lia nuko estis rigidaj haregoj, kaj nun la mizera junulino sentis dolorc cn sia brusto liajn akrajn ungojn. Kaj tic la malfeliĉa virgulino kriis, baraktis en sia sufero, sed vanc. Kun malica krio la demono trenis ŝin en sian plej profundan groton kaj suĉis el ŝi la sangon ĝis la Iasta guto. Sed okazis mirindaĵo: la spirito ne eliĝis el la membroj de la junulino, sed ŝi restis viva, sensanga kaj neĝoblanka kiel malĝoja fan-tomo de morto cl la lando de Hadeso. Mirante Ia demono observis tion, uzis siajn ungojn kaj dcntojn ĉiufortc kontraŭ sia viktimo, sed tamcn ne povis malvivigi ŝin. Fine li decidis teni ŝin ĉe si en la mallumaj kavernoj. Sed kiajn laborojn ŝi povus fari, kian utilon aiporti al la dernono? Li ordonis la junulinon purigi liajn trezorojn kaj liajn multekostajn ŝtonojn, senĉese meti aron da ili antaŭ lin, ĉar li ne laciĝis rigardadi ilin kun admiro. 05117
Bottom
05118
Top
So lebte die bleiche, blutlose Jungfrau schon jahrelang im Schöße des Berges gefangen. In der Nacht jedoch sieht man sie, eine stumme Beterin, auf dem Rucken des Berges stehen. Wer gab ihr diese Freiheit? Die Macht des Himmels? — Jede Nacht, bei Sturm, bei Regen und in bitterer Kälte steht sie auf dem Scheitel des Berges und betet um Vergebung ihrer Sünden. Blutlos, schneeweiß, wie ein Bild, so unbeweglich und stumm steht sie da, mit den Händen auf der Brust und den Kopf auf den Busen gesenkt. Die Arme wagt es nicht, die Stirn auch nur einmal zum Himmel zu erheben, sondern immer sind ihre Augen auf den Kirchturm, auf den fernen Waldrand geheftet. Denn beständig flüstert ihr doch eine geheime Stimme Worte der Hoffnung ins Ohr, wenn auch nur wie ein ferner Funke, wohl tausend Meilen weg, diese Hoffnung schimmert. So verbringt sie ihre Nacht auf dem Berg, und nie tönt eine Klage von ihren Lippen; nie hebt, nie senkt sich seufzend der Betenden Brust. So vergeht die finstere Nacht, aber beim Morgengrauen zerrt sie der erbarmungslose Troll in seine Höhle zurück. Tiel dum jaroj vivas Ia pala, sensanga virgulino malliberigita en la sino de Ia monto. Sed nokte oni tamen vidas ŝin stari kicl silenta preĝanto sur la montdorso. Kiu donis al ŝi tiun liberecon? Cu la potenco de la ĉielo? — Sed ĉiujn noktojn, en ventego, en pluvo kaj en forta malvarmego ŝi staris sur Ia monta supraĵo, petegantc pardonon pro siaj pekoj. Sensanga, ncĝo-blanka kaj kiel bildo, tiel scnmova, silcnta ŝi staras kun la manoj sur la brusto kaj kun la kapo klinita malsupren. La kompatindulino ne kuraĝas lcvi sian frunton kontraŭ la ĉielo eĉ unu fojon, sed en direkto al la preĝeja turo, al malproksimaj arbarrandoj estas fiksitaj ŝiaj okuloj senĉese. Car tamen ĉiam sckreta voĉo flustras en ŝian orelon pri espcro; kvankam kicl malproksima fajrero, kvazaŭ el distanco de miloj da mejloj briletas al ŝi tiu cspero. Tiel ŝi pasigas siajn noktojn sur la monto, kaj ncniam aŭdiĝas de ŝiaj lipoj plendo; ne leviĝas, ne malleviĝas pro ekĝemoj la brusto de la peteganto. Tiel pasas la malluma nokto, sed ĉe tagiĝo ree Ia senkompata demono trenas ŝin en siajn grotojn. 05118
Bottom
05119
Top
Kaum jedoch hatten hundert Sonnen das Land beleuchtet, da kam der Jüngling, der Geliebte der Jungfrau, fröhlich von der Reise zurück. Indes, sein schönes Mädchen eilte ihm nicht zum Willkommensgruß entgegen. Er fragte, wo seine Schöne weile, aber keiner wußte es zu sagen. Überall suchte er nach ihr, Tag und Nacht, unermüdlich, aber stets vergebens. Die Jungfrau war spurlos verschwunden wie der Morgentau. Schließlich gab er jegliche Hoffnung auf, vergaß alle Lebensfreude und ging als stummer Schatten noch eine Zeit umher. Und zuletzt, als einmal der strahlende Tag aufgestiegen war, verdunkelte die Todesnacht das Licht seiner Augen. Apenaŭ cent fojojn la suno estis lumiginta la teron antaŭ ol la junulo, la karulo de la junulino, revenis ĝojanima hejmen de sia vojaĝo. Sed lia ĉarma virgulino ne rapidis al li renkontc por deziri bonvenon. Li demandadis, kie restas la belulino, sed de neniu li ricevis informon. Ĉie ii ŝin serĉis nokte kaj tage, sen laciĝo, sed vane; la virgulino estis perdiĝinta sen postsigno kvazaŭ matena roso. Finc li pcrdis ĉiun esperon, forgesis la vivoĝojon kaj iradis ĉi tic ankoraŭ tempon kiel muta ombro. Foje fine, kiam la brilanta suno leviĝis, morta nokto mal-Iumigis la fajron de liaj okuloj. 05119
Bottom
05120
Top
Schreckenslange Jahre aber verlebt die bleiche Jungfrau: den Tag über reinigt sie unablässig die Schätze in den Höhlen des Trolls und stapelt sie unter den Augen ihres grimmigen Peinigers auf; die Nacht weilt sie auf dem Rücken des Berges. Blutlos, schneeweiß und wie ein Bild, so unbeweglich und stumm steht sie da, mit den Händen auf der Brust und den Kopf auf den Busen gesenkt. Sie wagt es nicht, die Stirn zum Himmel zu erheben; sondern immer sind ihre Augen auf den Kirchturm, auf den fernen Waldrand geheftet. Sie klagt nicht, und nie hebt, nie senkt sich seufzend die betende Brust. Sed jarojn terure longajn pasigas la pala virgulino: la tagojn en la grotoj de la demono senĉese purigante kaj ordigante trezorojn antaŭ la okuloj de sia kruela turmcntanto; sed la noktojn ŝi pasigas sur la montsupraĵo. Sensanga, neĝoblanka kaj kiel bildo, tiel senmova, silenta ŝi staras kun la manoj sur Ia brusto kaj kun la kapo klinita malsupren. Ne kuraĝas ŝi levi sian frunton kontraŭ la ĉielo, nur en direkto al la preĝeja turo, al malproksimaj arbarrandoj estas fiksitaj ŝiaj okuloj senĉcse. Ŝi ne plendas; ne leviĝas, ne malleviĝas pro ekĝemoj Ia brusto de la peteganto. 05120
Bottom
05121
Top
Es ist eine helle Sommernacht. Auf dem Berg steht die Jungfrau wieder, sie denkt an die Zeit, die sie in ihrer qualvollen Gefangenschaft verbracht hat. Und wohl hundert Jahre sind vergangen seit dem Tag, an dem sie sich von dem Freunde ihres Herzens trennte. Sie erschrickt, ihre Gedanken verwirren sich, und kalte Schweißperlen rollen von ihrer Stirn auf den bemoosten Boden des Berges, als sie sich die Länge der verflossenen Jahrzehnte ausmalt. Da wagte sie zum erstenmal, einen Blick in die Höhe zu werfen, und nach einer Weile bemerkte sie ein wunderbares Licht, das sich ihr wie eine Sternschnuppe aus dem fernen All zu nähern schien. Aber je näher ihr dieses Licht kam, desto mehr änderte sich seine Gestalt. Und es war auch keine Sternschnuppe, es war ein verklärter Jüngling mit einem blitzenden ^Schwert in der Hand. Etwas lieblich Vertrautes glänzte ihr aus dem Gesicht entgegen, und heftig begann der Jungfrau das Herz zu schlagen, denn nun erkannte sie ihren Bräutigam. Warum aber kam er mit dem Schwert in der Hand? Das machte sie bedenklich, und sie sprach mit schwacher Stimme: »Wird dieses Schwert meiner Qual ein Ende bereiten? Hier ist mein Busen, junger Held, schlag hierher mit deinem reinen Stahl, und wenn du es kannst, so schenke mir den Tod, nach dem ich mich so lange, so lange schon sehne.« So sprach sie auf dem Berg. Aber der Jüngling brachte ihr nicht den Tod, sondern den holden Odem des Lebens, der schon wie ein duftender Morgenwind mit leisem Säuseln die bleiche Jungfrau umspielte. Der traulich blickende junge Mann schloß sie an seine Brust, küßte sie, und sofort verspürte das blutlose Mädchen den Strom des wonnigen Bluts wie einen fröhlich sprudelnden Wasserfall in ihren Adern fließen. Ihre Wangen erglühten wie die Wolken im Morgenrot, und Freude flammte auf ihrer heiteren Stirn. Und sie warf ihren lockigen Kopf dem Bräutigam über den Arm, schaute zur lichten Höhe empor und hauchte die Pein der Jahrzehnte aus ihrem Busen; und die Finger des Jünglings irrten in ihren Locken, die im sanften Wind lieblich wehten. Schön war die Stunde der Erlösung und der Morgen des Befreiungstags. Die Vögel zwitscherten in den Tannen am Rande des finstern Berges, und im Nordosten tauchte die prangende Sonnenscheibe empor. Der Morgen glich jenem, an dem die Liebenden auf der grünen Wiese für lange Zeit voneinander scheiden mußten. Estas hela somernokto. Sur la monto staras ree Ia virgulino, memoras Ia tempon, kiun ŝi pasigis en la turmenta malliberejo; kaj jaroj jam cent pasis de tiu tago, kiam ŝi disiĝis de sia kor-amiko. Ŝi konsterniĝas, ŝiaj pensoj turniĝadas kaj malvarmaj ŝvitperloj ruliĝas de ŝia frunto malsupren sur la muskan grundon de la monto, kiam ŝi rememoras la longecon de la pasintaj jardekoj. Tiam ŝi kuraĝis la unuan fojon rigardi supren al la alto, kaj post momento ŝi ekvidis mirindan lumon, kiu kiel fluganta stelo ŝajnis proksimiĝi al ŝi el malproksimaj spacoj. Sed ju pli proksimen tiu lumo al ŝi venis, des pli ĝi ŝanĝis sian aspekton. Kaj ĝi ne estis iu fluganta stelo, sed lume aliformita junulo, kun fulmanta glavo en Ia mano. E1 tiu vizaĝo brilis dolĉa konateco, kaj forte komencis bati Ia koro de la junulino; ĉar nun ŝi ekkonis sian antaŭan fianĉon. sed kial li proksimiĝas kun glavo en la mano? Tio elvokis timemajn pensojn en la junulino, kaj ŝi diris kun malforta voĉo: Cu tiu glavo fine ĉesi-gos miajn suferojn? Ci tie estas mia brusto, juna heroo, frapu kun via brila ŝtalo ĉi tien, kaj, se vi povas, donacu al mi la morton, kiun mi jam Ionge, longe sopiris.» Tiel ŝi parolis sur la monto, sed la junulo ne alportis al ŝi morton, sed dolĉan ekbrilon de vivo, ekbrilon, kiu kvazaŭ bonodora matenblovo zumante turniĝadis ĉirkaŭ la pala virgulino. La ame rigardanta junulo premis ŝin al sia brusto, kisis ŝin, kaj tuj sentis la sen-sanga virgulino, ke delikata sango fluas kvazaŭ dolĉa torento en ŝiaj vejnoj, ŝiaj vangoj brilis kiel nubo de matenruĝo, kaj ĝojon radiis la hela frunto. Kaj ŝi ĵetis sian buklan kapon sur Ia brakon de sia fianĉo, ekrigardis al la klara alto, elĝemante el sia brusto la dolorojn de jardekoj; kaj la fingroj de la junulo migradis en ŝiaj bukloj, kiuj bele flirtis en la malforta vento. Belega estis la momento de savo kaj la matcno de liberiĝo. Birdoj kantis en piceoj ĉe la randoj de tiu sovaĝa monto kaj el Ia nordoriento leviĝis Ia brilanta disko de la suno. Estis ĉi tiu mateno simila al tiu mateno, kiam la geamikoj iam sur verda herbejo disiĝis por Ionga tempo. 05121
Bottom
05122
Top
Da kletterte der grimmige Troll mit wutgesträubtem Kamm den Berg herauf, um die Jungfrau in seine Felsenhöhlen zurückzuschleppen. Aber kaum streckte er die Krallen nach ihr aus, da durchbohrte ihm das Schwert des Jünglings schnell wie ein Blitz die Brust; und auf den Berg rauschte das schwarze Blut. Die Jungfrau wandte ihr Antlitz ab und drückte ihre Stirn an die Brust des Freundes, als der Unhold schrecklich brüllend den Geist aufgab und vom Bergabhang hinunterstürzte. So ward die Welt von dem entsetzlichen Ungetüm erlöst. Der Jüngling und das Mädchen aber schwebten im lichten Schoß einer silbernen Wolke zu den Gefilden des Himmels empor. Am Busen ihres Geliebten ruht die Braut und lächelt glücklich, die Stirn an seine Brust gedrückt. Durch die Himmelsräume schwebten sie, und unter ihnen in ferner Tiefe blieben die Wälder, die Berge und die vielverzweigten Täler. Und alles verlor sich ihnen zuletzt in einem bläulichen Dunst. Sed nun la kolerema demono kun vostoj supren etenditaj pro kolero, rampis supren sur la monton por kapti la virgulinon al siaj keloj ree. Sed apenaŭ li etendis siajn ungojn al la junulino, kiam la glavo dela junulo, rapidekiei fulmo.trapikis lian bruston; kaj sur la monton disŝprucis lia nigra sango. For turnis la junulino sian vizaĝon de tiu vidaĵo, premante sian frunton al la brusto de sia amiko, kiam Ia demono, aĉe kriegante, mortis kaj falis de la montdeklivo malsupren. Tiel liberiĝis la mondo de terura monstro. Sed en arĝenta nubo leviĝis la junulo kaj la virgulino supren en regionojn de la alto. Sur la genuoj de sia fianĉo kuŝis Ia fianĉino kaj premantc sian frunton al lia brusto, ridetis feliĉa. Tra spacoj ili rapidis, kaj malsupre en malproksima profundo restis arbaroj, montoj kaj multbranĉaj valoj. Kaj ĉio antaŭ iliaj okuloj malaperis kvazaŭ en blua fumo. 05122
Bottom
05123
Top
Dies war die Sage von der bleichen Jungfrau, die Aapo seinen Brüdern in der Torfkate auf der Impivaara-Halde in jener schlaflosen Nacht erzählte. Tio estis la fabelo pri la pala virgulino, kiun Aapo rakontis al siaj fratoj en la herbaĵtegita kabano dum tiu sendorma nokto ĉe la deklivo de Impivaara. 05123
Bottom
05124
Top
JUHANI: Gerade wie die Geschichte zu Ende ist, wacht Timo auf. JUHANI. Sed vekiĝas Timo ĝuste kiam finiĝas nia rakonto. 05124
Bottom
05125
Top
TIMO: Warum schlaft ihr denn nicht, Jungens? TIMO. Kial vi ne dormas pace, fratoj? 05125
Bottom
05126
Top
JUHANI: Hier wird fest erzählt. —Ja, das war die Sage von dem Mädchen und dem Bergungeheuer. JUHANI. Oni ĉi tie rakontadas multe, — Jes, tio estis la rakonto pri la iama knabino kaj la demono. 05126
Bottom
05127
Top
SIMEONI: Man erzählt aber, der schreckliche Troll wäre noch am Leben. Die Jäger haben ihn gesehn, und er hat bloß ein Auge, das im Dunkel der Nacht wie eine glühende Kohle leuchtet. SIMEONI. Sed oni diras, ke tiu terura demono ankoraŭ vivas. ĉasistoj lin vidis kaj li havas nur unu okulon, kiu brilas en nokta mallumo kvazaŭ ardanta karbo. 05127
Bottom
05128
Top
JUHANI: Wie war denn das, was vor ein paar Jahren dem alten Kuokkala begegnete, der jetzt im Grabe ruht? Als er da im Frühjahr auf der Auerhahnbalz war und hier auf der Halde bei einem Holzfeuer die Mitternachtsstunde abwartete, sah er dort am Fuß des Berges denselben leuchtenden Schimmer und hörte eine Stimme, die unaufhörlich fragte: »Soll ich schmeißen, soll ich schmeißen?« So fragte sie einige tausendmal, so daß der Mann, der ja noch von altem Schrot und Korn war und dem das Herz nicht bei jeder Kleinigkeit bubberte, schließlich gnatzig wurde und ärgerlichen Tones rief: »Zum Kuckuck, so schmeiß doch.« JUHANI. Jes, kio okazis antaŭ kelkaj jaroj al Ia maljunulo de Kuokkala, al li, kiu nun ripozas en la sino de la Sinjoro. lun printempon, estante ĉe Iudo de urogaloj kaj atendante, ĉe bivakfajro, ĉi tie sur la deklivo la pason de noktomezo li vidis tic ĉe la montmalsupro la saman lumantan brilon kaj aŭdis voĉon, kiu scnĉese demandis: »ĉu mi fetu, ĉu mi ĵetu?»; tiel li demandis multajn milojn da fojoj, tiel ke la maljunulo, kiu estis el malnova radiko kaj kies koro ne bategis pro bagatelo, fine koleriĝis kaj respondis per akra voĉo: »}etu, lasu veni kaj forpreni!» 05128
Bottom
05129
Top
TIMO: Und da wars geschehn. TIMO. Sed neniom pli estis bezone. 05129
Bottom
05130
Top
JUHANI: Ja, erzähl doch, wies weiterging, Timo. JUHANI. Jes, rakontu kio okazis. 05130
Bottom
05131
Top
TIMO: Da kam nach einer Weile ein grinsendes Gerippe auf das Feuer zu, daß es nur so rasselte, kam wie von zehn Männerfäusten geschleudert und trat das Feuer bis auf den letzten Funken aus. Da nahm aber der Mann schnell seine Flinte unter den Arm und machte sich hübsch aus dem Staube, trottete vom Berg weg, obwohl er, wie Juhani sagt, von altem Schrot und Korn war und sein Herz nicht bei jeder Kleinigkeit bubberte. TIMO. Jen, venis post momento grimacanta skeleto al la bivakfajro de la maljunulo, venis falante, kvazaŭ el manoj de dek viroj ĵetita kaj estingis la fajron plene ĝis la lasta fajrero. Sed nun la maljunulo kaptis la pafilon kaj foriris rapide el la proksimo de la monto, kvankam, kiel diris Juhani, li estis el malnova radiko kaj lia koro ne saltis pro bagatelo. 05131
Bottom
05132
Top
SIMEONI: Wir sind also hier in eine Stadt der Trolle und Teufel gezogen. SIMEONI. Ni do translokiĝis ĉi tien al la urbo de demonoj kaj diabloj. 05132
Bottom
05133
Top
AAPO: Hier sind wir hergezogen, und hier bleiben wir furchtlos wohnen. Wenn der Troll auch noch am Leben wäre, ist er doch schon vollständig machtlos; das zeigt ja sein Betragen gegen den alten Kuokkala. In seiner Wut vermochte er bloß das Feuer auszulöschen, und selbst das nur mit der Zustimmung des Mannes. Seine Macht ist durch das Schwert des heiligen Jünglings für immer gebrochen. AAPO. Ci tien ni translokiĝis kaj ĉi tie ni loĝos sen timo. La demono, se li eĉ ankoraŭ vivus, estus tute senpotenca; tion ja montris lia konduto kontraŭ lamaljunulo de Kuokkala. En sia kolero li povis estingi la fajron, kaj eĉ tion nur post permeso de la viro mem. Lian potencon rompis por ĉiam la glavo de la sankta junulo. 05133
Bottom
05134
Top
JUHANI: Aber das Mädchen in der Finsternis der Klüfte tut mir leid, das Mädchen bei dem verfluchten Borstennacken. JUHANI. Sed la knabinon en la mallumo de montinterno mi devas kompati, la knabinon en kunesto kun tiu malbenita nukharulo. 05134
Bottom
05135
Top
SIMEONI: Weshalb hat sie der Versuchung nicht widerstanden! SIMEONI. Kial li ne kontraŭstaris la tenton. 05135
Bottom
05136
Top
JUHANI: Ach, Junge, sag doch das nicht! Wie möchte es wohl gehen, wenn dir zum Beispiel in einem blühenden, friedlichen Tal eine Königstochter entgegenkäme, schön wie eine Rose und eine Blume, wenn sie herbeigetrippelt käme in Seide, Schals und Pomadenduft und glitzerndem Goldflitter wie ein Pfau. Träte ein solches Püppchen zu dir heran und wollte dich liebhaben und küssen, wie würde es da deinem armen Herzen gehen? Das frage ich dich, Simeoni. JUHANI. Ho, knabo, ne diru tiel! Kiel okazus, se ekzemple en iu floranta, paca valo al vi venus renkonte reĝidino, bela kiel rozo kaj floro, trotetus al vi en silko, en ŝaloj kaj en odoro de pomado, en brilantaj oraj franĝoj kiel pavo, kaj tia koketulino paŝus al vi renkonte kaj volus vin ĉirkaŭprcni kaj kisi vin, kio okazus al via kompatinda koro? Mi demandas, Simeoni. 05136
Bottom
05137
Top
SIMEONI: Ich betete um Kraft im Glauben. SIMEONI. Mi petcgus forton en kredo. 05137
Bottom
05138
Top
JUHANI: Hm. JUHANI. Hm. 05138
Bottom
05139
Top
TIMO: Ich ließe sie nicht bis zum Liebhaben kommen, oder gar bis zum Schmatzen. Zehn Schritt vom Leibe! würd ich sagen, Kanaille, zehn Schritt vom Leibe, sonst nehme ich einen Knüttel dort aus dem Gebüsch und klopfe auf dir herum, daß dein Buckel morgen bunter schillert als die Flügel eines Marienkäfers. So machte ichs ohne Erbarmen. Das sollte schon helfen. TIMO. Mi ne lasus ŝin ĉirkaŭpreni min kaj ankoraŭ malpli kisi min. Restu for de mi, mi dirus, restu for, ruzulino, en sufiĉa distanco de mi, aŭ mi prenos bastonon el arbetaro kaj batos tiel ke via dorso morgaŭ brilos pli multkolore ol la flugiloj de kokcinelo. Tiel mi agus sen eĉ ioma kompato. Tio sufiĉus, mi kredas. 05139
Bottom
05140
Top
JUHANI: Ach, Brüderchen, ich glaube, du sprächst ein bißchen anders, wenn du dich etwas mehr in der Welt umgesehen hättest, wenn du zum Beispiel mal in der Stadt Turku gewesen wärest. Dort bin ich mal gewesen, als ich Ochsen vom Gut Viertola hintrieb. Da habe ich mein blaues Wunder gesehen, gesehen, wie Staat und Prunk den Menschenkindern den Kopf verdrehen kann. O je, so ein Lärmnest, o je, so ein Flatterleben! Hier rasseln Wagen, dort rasseln Wagen, und in den Wagen sitzen verflixte schnurrbärtige Narren oder Mädchen, zart wie Porzellanpüppchen, die auf hundert Schritt nach teuren Ölen und Salben duften. Und guck mal dort! Herrjemine! da kommt solch ein nettes Mamsellchen in Goldfedern oder so ein Fräulein oder sonst was Gutes angetrippelt. Und ihr Hals! Weiß wie Schlickermilch, die Backen puterrot, und die Augen brennen ihr im Kopf wie zwei Scheiterhaufen am hellerlichten Tag, wenn ihr so ein Schwerenöter von Geck entgegenkommt, im Hut und schwarzpolierten Frack, und der blin ... ei, hols der Henker! — blinzelt durch ein viereckiges Glas, das dem Schlingel vom linken Auge baumelt! Und dann ... — na, da sollt man doch gleich! — dann wird auf beiden Seiten geknickst; und schau, das Weibstück zieht ihr Mäulchen zu einer Erdbeer-schnute zusammen und zwitschert wie eine Schwalbe in der Sonne auf dem Dach, und der Laffe vor ihr schwingt die Hand und den Sterz, schwingt den Hut durch die Luft und schrammt mit dem Fuß, daß das Straßenpflaster Funken sprüht. Ja, das ist ein Spaß. Ach, ihr Elstern, ihr! dacht ich kleiner Bub, wie ich mit meinem Haufen frischer Ochsenhäute auf der Schulter an der Straßenecke stand und mit bittersüßem Mund der Birkhahnbalz zusah. JUHANI. Ho ve, mia frateto! mi kredas, ke. vi parolus ali-maniere, se vi estus iom pli rigardinta ĉirkaŭ vi en ĉi tiu mondo, se vi ekzemple estus estinta en la urbo Turku. Tion mi faris, kiam mi pelis tien bovojn el la bieno Viertola. Vidis mi tie multon por miri, mi vidis kiel pompo kaj lukso povas konfuzi la kapojn de homidoj. Ho ve al vi, ho ve la bruanta vilaĝo, ho ve la ŝanĝiĝema vivo! De tie venas brue kaleŝo, de ĉi tie venas brue kalcŝo kaj en la kaleŝoj sidas ĉiaspecaj lipharaj arlckenoj, sidas knabinoj kvazaŭ porcelanaj pupoj eligante malproksimen ĉirkaŭe densan odoron de multekostaj oleoj kaj ŝmiraĵoj. Sed rigardu tien! Benu kaj gardu! de tie ja nun trotetas en oraj franĝoj vera petolaspekta «mamzclo» aŭ fraŭ-lino aŭ io tia. Jen ŝia kolo! Blanka kiel lakto, la vango pestruĝa, kaj la okuloj brulas en ŝia kapo kvazaŭ du fajregoj en sunbrilo, kiam al ŝi venas rcnkontc pompaĉulo, en ĉapelo, en brilnigra frako kaj rigard ... diablo vin prenu! — rigardas tra kvadrat-forma vitro, kiu brilas ĉe Ia maldekstra okulo de la dando. Sed jen nun... sep forĝistoj min prenu! nun oni ambaŭflanke ri-verencas, kaj jen kiel la ino nun vere pintigas sian buŝon je fragobuŝo kaj trilas kiel hirundo sur suna tegmento, kaj la dando antaŭ ŝi movas siajn manojn kaj sian voston, svingas sian ĉapelon kaj skrapas per la piedo tiel ke la ŝtonstrato fajrcras, jen tio estas vere ludado. Ho, vi pigoj mem! pensis mi knabeto, starante ĉe stratangulo kun amaso da freŝaj bovfeloj sur la ŝultro, kaj kun la buŝo en ridcto rigardante tiun tetroludon. 05140
Bottom
05141
Top
TUOMAS: Herren sind Narren. TUOMAS. Sinjoroj estas arlekenoj. 05141
Bottom
05142
Top
TIMO: Und kindisch wie milchgesichtige Bälger. So essen sie ja auch: mit Lätzchen auf der Brust, und wissen wahrhaftig nicht mal, daß man den Löffel ableckt, wenn man vom Tisch aufsteht. Das hab ich zu meiner Verwunderung mit eigenen Augen gesehen. TIMO. Kaj infanecaj kiel Iaktbarbaj infanaĉoj. Eĉ ili manĝas kun tukaĉoj sur Ia brustoj, kaj ili — hundo min prenu — ne scias leki sian kuleron, kiam ili leviĝas de la tablo; tion mi vidis per miaj propraj okuloj je mia granda miro. 05142
Bottom
05143
Top
SIMEONI: Aber den Bauer übers Ohr hauen und schinden, darin sind sie Meister. SIMEONI. Sed trompi kaj prirabi kamparanon, al tio ili estas kapabiaj. 05143
Bottom
05144
Top
JUHANI: Es ist wahr, daß es in der feinen Welt viel Weibisches und Lächerliches gibt, das habe ich auf meiner Reise nach Turku gemerkt. Aber seht ihr, wenn da so ein richtig salbenduftendes, schwänzelndes Flittchen mit flatternder Halskrause ankommt, dann muß sich einem ja das Herz im Leibe heben, wißt ihr. Ei ja, ei ja, Kinder! Die weltliche Lust lockt gewaltig, das habe ich auf meiner Reise nach Turku gemerkt. Und ich sage euch noch mal, es tut mir im Herzen weh um das Mädchen auf dem Felsen. Und es war längst Zeit, daß sie aus der Hölle errettet wurde und mit ihrem Freund in den Hafen des Friedens segelte, wozu uns Gott auch schließlich verhelfen möge. In dieser Hoffnung wollen wir nun einzuschlafen versuchen. Es gibt zwar von diesem Berg noch eine merkwürdige Sage, aber die mag bis zu einem ändern Male bleiben, jetzt wollen wir sehen, ob wir schlafen können. — Geh doch aber mal hin, Simeoni, und deck die Kohlenglut mit Asche zu, sonst muß ich morgen früh erst mit dem Feuerstein rumratschen und ein Bündel Heu in Brand schwingen, und ich möchte doch gleich wie ein Buntspecht auf den Balken loshämmern. Los, geh! JUHANI. Vero, ke ekzistas en la sinjora mondo multe da virinajo kaj ridindaĵo, tion mi rimarkis dum mia vojaĝo al Turku. Sed jen, kiam al ni proksimiĝas en odoro de ŝmiraĵoj kaj en flirtantaj kolkrispoj tia flatema virinaĉo, tiam ne estas mirinde, se saltetas la koro de homido. Jes, jes, knaboj! La monda volupto tcntas fortc; tion mi vidis dum mia vojaĝo al Turku. Kaj mi diras ankoraŭ unu fojon, ke mia koro kom-patas la knabinon tie sur la monto. Kaj jam estis tempo por ŝi saviĝi el Ia infero kaj velveturi kun sia amiko en pacan ha-venon, kien Dio ankaŭ nin fine helpu. En tiu espcro ni nun penu ekdormi. Pri ĉi tiu monto ekzistas ankoraŭ unu mirinda rakonto, sed ĝi restu ĝis alia fojo kaj ni penu nun dormi. — Iru tamcn, Simeoni, kaj kovru la ardaĵon per cindro, por ke mi ne bezonu morgaŭ matenc klaketi fajroŝtalon kaj svingi herbfaskon, sed povu tuj komenci martcladi trabokapon kiel ruĝverta pego. Nun iru. 05144
Bottom
05145
Top
Simeoni ging, um Juhanis Befehl auszuführen; aber er kam sehr bald zurück, die Haare standen ihm zu Berge, und die Augen quollen ihm aus dem Kopf. Stotternd brachte er etwas von einem seltsamen, funkelnden Auge da draußen beim Heukarren heraus. Darüber fuhren die ändern in die Höhe, segneten Leib und Seele und traten zusammen aus ihrer Kate; und ihr Haar erinnerte an den Hexenbesen in einer Birke. Unbeweglich, stumm wie Bildsäulen standen sie da und starrten in der Richtung von Simeonis Finger in die Nacht. Sie lugten aus, ohne sich zu rühren, und erkannten auch hinter dem Wagen deutlich einen eigentümlichen Schein, der bald verschwand, bald wieder auftauchte. Sie hätten ihn vielleicht für das Auge des Schimmels gehalten; aber es zeigte sich ja sonst nichts Weißes, im Gegenteil war da etwas Schwarzes zu sehen, und dann hörte man auch nicht den Ton der Schelle. Indem die Bruder dies bedachten, standen sie da, ohne sich zu regen. Endlich aber sagte Timo in ziemlich barschem Ton: Simeoni iris por plenumi la ordonon de Juhani, sed revenis baldaŭ kun elstaranta hararo kaj kun turniĝantaj okuloj en la kapo. Balbutante li parolis ion pri stranga, brulanta okulo tie ekstere ĉe la ŝarĝveturilo. Pro tio ankaŭ la aliaj ekleviĝis, sin benis je animo kaj korpo, kaj eliris ĉiuj kune el sia kabano; kaj iliaj hararoj similis al ventnesto en betulo. Senmovaj, kvazaŭ mutaj kolonoj ili staris, fikse rigardantc en direkto, kien montris la fingro de Simeoni. Ili rigardis sen palpebrumo kaj fakte ili vidis post Ia ĉaro strangan brilon, kiu iam malapcris, sed baldaŭ ree montris sian brilantan lumon. Ili eble estus konjektintaj, ke tio estas la sola okulo de Blanko, sed tie estis videbla nenia blankaĵo, sed kontraŭe io nigra, kaj ne aŭdiĝis sono de tintilo. Tiel pensante la fratoj staris senmovaj; sed fine tamen Tuomas diris per akra voĉo: 05145
Bottom
05146
Top
TIMO: [TUOMAS:] Was gibts da? TUOMAS. Kio mankas? 05146
Bottom
05147
Top
JUHANI: Um Gottes willen, fahr ihn nicht so grob an. — Das ist er. Was sollen wir tun, Brüder? Das ist er. Was wollen wir ihm sagen? JUHANl. Pro Dio ne komencu paroli kun li tiel malrespckte. — Estas li! Kion ni nun faru, fratoj? Estas li! Kion ni diru al li? 05147
Bottom
05148
Top
AAPO: Ich weiß wahrhaftig nicht. AAPO. Mi vere ne scias. 05148
Bottom
05149
Top
TIMO: Jetzt täte ein Choralvers gut. TIMO. Nun verso de psalmo estus bona. 05149
Bottom
05150
Top
JUHANI: Kann denn keiner von uns ein Gebet auswendig? Sagts her, Brüder; laßts raus — in Gottes Namen — alles, was euch einfällt, was euch in den Sinn kommt, irgendeinen Bibelspruch, wenn er auch nicht richtig paßt. Sagt meinetwegen was aus der Nottaufe, liebe Brüder. JUHANI. Cu neniu el ni memoras parkere eĉ unu preĝon? Legu, karaj fratoj, eligu en Ia nomo de Dio kion ajn vi memoras, kio nur vcnas al via kapo, sen ia akordigo de la biblia sentenco kun la nuna stato. Legu eĉ el urĝobapta preĝo, karaj fratoj. 05150
Bottom
05151
Top
TIMO: Ich hab manches aus dem Gesangbuch gewußt, aber jetzt ists mir, wie wenn ich ein dickes Brett vor dem Kopf hätte. TIMO. Mi scipovis kelkajn partojn el la psalmaro, sed nun estas kvazaŭ terura baraĵo ĉe la pordo de mia kapo. 05151
Bottom
05152
Top
SIMEONI: Der Geist läßt dich nicht mehr sprechen als mich. SIMEONI. La spirito ne permesas al vi paroli kaj ankaŭ ne al mi. 05152
Bottom
05153
Top
TIMO: Nein. TIMO. Li ne permesas. 05153
Bottom
05154
Top
JUHANI: Das ist schrecklich. JUHANI. Estas terure! 05154
Bottom
05155
Top
AAPO: Schrecklich! AAPO. Terure! 05155
Bottom
05156
Top
TIMO: Wirklich schrecklich! TIMO. Vere terure! 05156
Bottom
05157
Top
JUHANI: Was sollen wir machen? JUHANI. Kion fari? 05157
Bottom
05158
Top
TUOMAS: Festigkeit ist, glaub ich, hier am besten. Wir wollen ihn fragen, wer er ist und was er will. TUOMAS. Firma konduto kontraŭ li estas laŭ mia opinio plej bona. Ni demandu, kiu li estas kaj kion li deziras. 05158
Bottom
05159
Top
JUHANI: Laß mich fragen. Wer bist du? Wer bist du? Wer bist du, und was willst du von uns? — Keine Antwort, kein Ton. JUHANI. Lasu min demandi. Kiu vi estas? Kiu vi estas? Kiu vi estas kaj kion vi deziras de ni? — Eĉ ne vorton responde. 05159
Bottom
05160
Top
LAURI: Dann nehmen wir die Holzscheite. LAURl. Ni prenos ardajn karbaĵojn. 05160
Bottom
05161
Top
JUHANI: Wir nehmen die Holzscheite und beizen dir das Fell, wenn du uns nicht sagst, wie du heißt, woher du stammst und was du willst. JUHANI. Ni prenos ardajn karbaĵojn kaj faros el vi rostaĵon, se vi ne diras vian nomon, vian familian nomon kaj vian komision. 05161
Bottom
05162
Top
LAURI: Nein, ich meine, wir schmeißen ihm gleich die Scheite an den Kopf. LAURI. Ne, mia intenco estis, ke ni prenu la karbaĵojn tuj. 05162
Bottom
05163
Top
JUHANI: Wenn man das wagte! JUHANI. Se oni kuraĝus. 05163
Bottom
05164
Top
TUOMAS: Wir sind Gott nur einen Tod schuldig. TUOMAS. Unu morto estas ŝuldata al la Sinjoro. 05164
Bottom
05165
Top
JUHANI: Ja, wir sind Gott nur einen Tod schuldig. Die Scheite in die Hand, Jungens! JUHANI. Jes, unu morto estas ŝuldata al la Sinjoro! Ni prenu la karbaĵojn! 05165
Bottom
05166
Top
Schon standen sie in einer Reihe da und hielten die Feuerscheite wie Waffen bereit. An der Spitze stand Juhani, und seine Augen waren rund wie Uhuaugen und stierten nach dem Auge hinter dem Heukarren, das ihn mit seltsamen Glanz anblickte. So standen die Brüder mit ihren sprühenden Waffen auf der nächtlichen Halde; und der Uhu rief von den Fichten herab, der öde Bruchwald unter ihnen rauschte schwer, und dunkle Wolken verhüllten das Himmelsgewölbe. Baldaŭ ili staris en vico kun ardaj karbaĵoj en la manoj kiel armiloj. La unua staris Juhani kun okuloj rondaj kicl de gufo, kaj rigardantc ia okulon, videblan post la ŝarĝvetUrilo, kiu kŭn stranga brilo rigardis al li. Tiel staris la fratoj kun fajrerantaj armiloj sur la nokta deklivo; gufo kriadis de montaj piceoj, la solcca arbaro sub ili muĝis peze kaj mallumaj nuboj kovris la firmamenton. 05166
Bottom
05167
Top
JUHANI: Wenn ich sage: jetzt, Jungens! dann fliegen die Scheite aus unsern Fäusten dem Teufel in den Nacken. JUHANl. Kiam mi diros: nun, knaboj! tiam flugu la kar-baĵoj el niaj manoj sur la nukon de la diablo. 05167
Bottom
05168
Top
SIMEONI: Laßts uns aber noch mit etwas Beschwörung versuchen. SIMEONI. Sed ni penu elparoli ankoraŭ iom da sorĉvortoj. 05168
Bottom
05169
Top
JUHANI: Ja, gut. Erst noch etwas Beschwörung! Was soll ich ihm aber sagen? Flüster mirs zu, Simeoni, denn ich bin in diesem Augenblick merkwürdig vernagelt. Flüstre mir die Worte zu, ich werfe sie ihm ins Gesicht, daß der Bruchwald widerhallt. JUHANI. Bona penso! lom da sorĉvortoj unue. Sed kion ni diru al li? Flustru al mi, Simeoni; ĉar mem mi estas en ĉi tiu momento mirinde stultal Sed flustru vi Ia vortojn al mi, kaj mi ĵetos ilin kontraŭ lia vizaĝo tiel ke bruegos la arbaro. 05169
Bottom
05170
Top
SIMEONI: Dann hör, was ich dir vorsage. — Hier stehen wir. SlMEONl. Atentu do kiel mi diktas. — Ci tie ni staras. 05170
Bottom
05171
Top
JUHANI: Hier stehen wir! JUHANI. Ĉi tie ni staras! 05171
Bottom
05172
Top
SIMEONI: Wie die Helden des Glaubens mit den feurigen Schwertern in der Faust. SIMEONI. Kiel herooj de la kredo, kun fajraj glavoj en la manoj. 05172
Bottom
05173
Top
JUHANI: Wie die Helden des Glaubens mit den feurigen Schwertern in der Faust. JUHANI. Kiel herooj de la kredo, kun fajraj glavoj en la manoj! 05173
Bottom
05174
Top
SIMEONI: Weiche von hinnen. SIMEONI. Iru for. 05174
Bottom
05175
Top
JUHANI: Weiche in die Hölle! JUHANI. Iru en vian infcron! 05175
Bottom
05176
Top
SIMEONI: Wir sind getaufte Christen, Soldaten Gottes. SIMEONl. Ni estas baptitaj kristanoj, militistoj de Dio. 05176
Bottom
05177
Top
JUHANI: Wir sind getaufte Christen, Soldaten Gottes, Soldaten Jesu Christi! JUHANI. Ni estas baptitaj kristanoj, militistoj de Dio, soldatoj de Kristo. 05177
Bottom
05178
Top
SIMEONI: Wenn wir auch nicht lesen können. SIMEONI. Kvankam ni ne povas legi. 05178
Bottom
05179
Top
JUHANI: Wenn wir auch nicht lesen können! JUHANI. Kvankam ni ne povas legi. 05179
Bottom
05180
Top
SIMEONI: Aber trotzdem glauben wir. SIMEONI. Sed ni kredas tamen. 05180
Bottom
05181
Top
JUHANI: Aber trotzdem glauben wir und vertrauen fest darauf! JUHANI. Sed ni kredas tamen kaj fidas firme al tio. 05181
Bottom
05182
Top
SIMEONI: Jetzt geh. SIMEONI. Foriru nun. 05182
Bottom
05183
Top
JUHANI: Jetzt geh! JUHANI. Foriru nun! 05183
Bottom
05184
Top
SIMEONI: Gleich wird der Hahn krähen. SIMEONI. Tuj la koko krios. 05184
Bottom
05185
Top
JUHANI: Gleich wird der Hahn krähen! JUHANI. Tuj la koko krios. 05185
Bottom
05186
Top
SIMEONI: Und den Tag des Herrn verkünden. SIMEONI. Kaj vokos la lumon de la Sinjoro. 05186
Bottom
05187
Top
JUHANI: Und den Tag des Herrn Zebaoth verkünden! JUHANI. Kaj vokos la lumon de la Sinjoro Cebaot. 05187
Bottom
05188
Top
SIMEONI: Aber er tut, als merkte er gar nichts. SIMEONI. Sed li ŝajnas ne atenti. 05188
Bottom
05189
Top
JUHANI: Aber er tut, als merk ... Ja, er macht sich nichts draus, und wenn ich mit Engelszunge schriee. Gott behüte uns, Kinder! Denn da bleibt nichts als — jetzt,Jungens! JUHANI. Sed li ŝajnas ne at... Jes, li ne atentas eĉ se mi krius la lingvojn de anĝeloj. La Sinjoro nin bcnu, fratoj! ĉar nun nenion alian ol — nun, knaboj! 05189
Bottom
05190
Top
Da schleuderten sie alle ihre Holzscheite nach dem Gespenst, das pfeilschnell mit vierfüßigem Getrampel davonlief, und lange leuchteten die glühenden Kohlenstucke auf seinem Rücken durch das nächtliche Dunkel. So floh es aus dem Feuerregen, und erst unten am Rand der Halde wagte es anzuhalten und schnob zwei-, dreimal, daß es widerhallte. Und der Geist der Brüder, der schreckliche Popanz, war doch ihr einäugiges Pferd gewesen, das in den schwarzen Schlammlachen des Moores seine weiße Farbe für eine Weile verloren hatte, da es wohl eingesunken und sich lange herumgewälzt, ehe es wieder aufs Trockne kam. Beim Herumwälzen hatte es sich auch die Schelle vom Hals gerissen, wodurch die Bruder so sehr irregeführt wurden. Dies war das Auge, das hinter dem Karren durch die dämmernde Nacht geleuchtet hatte, wie ja bei manchen Tieren das Auge im Finstern leuchtet. — Aber erst nach einiger Zeit, und auch da noch vorsichtig, wagten sich die Bruder an ihren Valko heran und erkannten endlich ihren Irrtum. Hierauf kehrten sie mit ärgerlichen Gesichtern in die Hütte zurück. Und erst, als der Morgen graute, ruhten alle in tiefem Schlaf. Tiam ili ĉiuj ĵetis siajn karbaĵojn kontraŭ !a fantomon, kiu fulmrapidc kuris for kun bruo de kvar piedoj, kaj longe lumis la brilantaj karbaĵoj sur lia dorso tra la nokta mallumo. Tlel li forkurls el la fajra batalo, kaj atinginte la randon de la deklivo, li kuraĝis fine halti, spirante foje, dufoje fortsone. Kaj la fantomo de la fratoj, la terura demono, estis tamen ilia unuokula ĉevalo, kiu por momento perdis sian blankan koloron en la nigraj marĉaj ŝlimejoj, en kiujn ĝi evidcnte falis kaj longe en ili ruliĝadis antaŭ ol ĝi revenis al seka loko. Dum sia ruliĝado ĝi ankaŭ faligis la tintilon de sia kolo, kiu fakto en ĉi tiu mo-mcnto erarigis la supozon de la fratoj. Estis la okulo, kiu brilis en nokta krepusko, post la ŝarĝveturilo, kiel brila^. la okuloj de multaj bestoj en mallumo. — Sed nur post tempeto, kaj cĉ tiam singarde, kuraĝis la fratoj proksimiĝi al sia Blanko, kaj ekvidis sian eraron fine. Kun koleraj vizaĝoj ili revenis al sia kabano, kaj fine ĉe sunleviĝo ili ĉiuj kuŝis en profunda dormo. 05190
Bottom

Kapitel 06 capitro

: |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger|-dan|-spa|-ita|-fra|-epo| - |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger-|dan-|spa-|ita-|fra-|epo| (de-eo) :
Kapitel: |01|01|01|02|02|02|03|03|03|03|04|04|04|05|05|06|06|06|06|06|07|07|08|08|08|09|09|09|09|10|11|11|12|13|13|13|14|14| :capitro
Download Die sieben Brüder o Sep fratoj descargar
06001
Top
Unter Dach war schließlich die Kate der Brüder. Fünf Klafter maß sie in der Länge und drei in der Breite; nach Osten ging ihr eines, nach Westen ihr anderes Ende. Wenn man zur Tür, die sich im östlichen Ende des Gebäudes befand, hineintrat, erhob sich rechts ein großer Rauchofen, links war ein Verschlag für Valko zum Winter angebracht. Von der Schwelle nach vorn, etwa bis in die Mitte des Raums, hatte man unter sich den mit Fichtenzweigen vollgepackten Erdboden, hinten aber war eine prächtige Diele, aus breiten Balken gebaut, und darüber aufsteigend eine geräumige Pritsche. Denn sowohl als Wohnstube wie als Badestube benutzten die Brüder ihr neues Haus. Ungefähr zwanzig Schritt von der Kate stand ihr Speicher, aus kleinen runden Fichtenstämmen gefugt. Fine estis la domo de la fratoj preta. Kvin klaftojn longa kaj tri klaftojn larĝa ĝi estis; al oriento rigardis unu ĝia mal-longa flanko kaj al okcidento la alia. Se vi venis internen tra Ia pordo, kiu estis en la orienta flanko, staris dekstre de vi ŝtonfajrujo, maldekstre ujo por furaĝo konstruita por Blanko por la vintro. De la sojlo ĝis preskaŭ la mezo de la ĉambro estis sub vi tero kovrita per koniferaj branĉoj, sed en la fono estis impona planko konstruita el larĝaj diktabuloj kaj supre super ĝi vasta bretego. Car kiel loĝoĉambregon kaj ŝvitbanejon la fratoj uzis sian novan domon. En distanco de ĉirkaŭ dudek paŝoj de la loĝodomo staris ilia provizeja budo, konstruita el malgrandaj rondaj piceostangoj. 06001
Bottom
06002
Top
Die Brüder hatten also ein vortreffliches Obdach gegen Regen, Sturm und Winterkälte, hatten auch ein Vorratshaus für ihre Lebensmittel. Und jetzt konnten sie sich mit vollem Eifer auf die Jagd und den Fang von allerlei Getier werfen. Und es nahte da der Tod den Auerhähnen, den Birk- und Haselhühnern, den Hasen, Eichhörnchen und den starrsinnigen Dachsen, so auch den Wildenten und Fischen des Ilvessees. Da hallten von dem Gebell der bissigen Killi und Kiiski und von dem Krachen der Flinten die Hügel und die endlosen Fichtensäle wider. Es erlegte die Kugel der Brüder hin und wieder auch einen zottigen Bären; aber die rechte Zeit zur Bärenjagd war doch noch nicht gekommen. La fratoj do havis bonan ŝirmejon kontraŭ pluvo, ŝtormo kaj vintra malvarmo, ili havis ankaŭ provizejon por siaj nutraĵoj. Kaj nun ili povis plcnforte komenci ĉasadon kaj ĉiuspecan kaptadon. Kaj tiam proksimiĝis morto al urogaloj, tetroj kaj bonasioj, al leporoj, sciuroj kaj malafablaj meloj,same ankaŭ al anasoj kaj fiŝoj de Linkolago. Tiam pro bojado de la fervoraj Killi kaj Kiiski kaj pro krakado de pafiloj bruadis la altaĵoj kaj la senfinaj piceaj arbaregoj. La kuglo de la fratoj faligis iam kaj tiam ankaŭ kirloharan urson; sed ankoraŭ ne estis la regula ternpo por ĉasi ursojn. 06002
Bottom
06003
Top
Es kam ein Herbst mit frostigen Nächten, und es starben oder entflohen in ihre tiefen Verstecke die Grashupfer, die Eidechsen und Frösche, und da war es Zeit, Füchse mit den blinkenden Eisen zu fangen. Diese Kunst hatten die Brüder von ihrem Vater gelernt. Und nun mußte mancher schnellfüßige Reineke einen saftigen Bissen mit seinem Pelz bezahlen. — Bekanntlich treten die Hasen im Wald Wege in den weichen Schnee, und auf diesen stellten die Brüder dem weißhaarigen Meister Lampe Messingschlingen zu hunderten. Auch hatten sie sich ein vortreffliches Wolfsgehege mit schrägem Zaun in einer buschbewachsenen Grabenfurche am östlichen Rand der Halde angelegt. Und außerdem hatten sie, ebenfalls für den Wolfsfang, eine Grube, mächtig tief, eine Strecke von dem Haus nach dem trocknen, sandigen Boden hin gegraben. Ein Braten lockte manchen hungrigen Wolf in das starke Zaunwerk; und sobald die Brüder ihre Beute in der Falle wußten, erhob sich in der dunklen Herbstnacht ein Donnern und Krachen im Gehege. Da stand einer von ihnen mit der Flinte in der Hand an den Zaun gelehnt und versuchte das grobhaarige Wild aufs Korn zu nehmen; ein andrer hielt neben ihm eine flammende Kienholzfackel. Ein dritter hinwieder half Killi und Kiiski die finster dreinschauenden, zähnefletschenden Gäste aus den Büschen treiben, indem er seine Fackel hin und her schwenkte. Gewaltiger Lärm erhob sich, die Männer schrien, die Hunde heulten, die Flinten knallten, und unermüdlich krachte der Bruchwald und die zerklüftete Wand des Impivaara. So tummelten sie sich, der Schnee wurde rot, färbte sich immer röter, wurde tausendfach zerstampft, bis all das breitgeschwänzte Wild in seinem Blute lag. Und dann gab es neue Arbeit und Mühe für die Brüder, wenn sie ihre Beute abhäuteten, aber diese Mühe war ihnen doch sehr lieb. — Auch in die Grube am westlichen Rand der Halde verlief sich der eine oder andre der schiefäugigen Waldbewohner. Venis frostnokta aŭtuno, kaj Ia akridoj, lacertoj kaj la ranoj mortis aŭ rifuĝis en siajn profundajn kaŝejojn, kaj estis tempo jam kaptadi vulpojn per brilantaj risortkaptiloj; tiun arton la fratoj lernis de sia patro. Nun multaj viglapiedaj Miĉjoj dcvis pagi per siaj pompaj feloj kelkan bongustan pecon. — Oni scias, ke leporoj en arbaroj piedpremas vojetojn sur la mola neĝo, kaj sur tiuj vojetoj la fratoj metis latunajn maŝojn en centoj por morto de multaj blankfeluloj. Plie ili konstruis al si bonegan, klinbarilan lupkortcton en arbetaĵa valeto en la orienta rando de la deklivo. Kaj krom tiu ili ankaŭ faris, por kapti Iupojn, profundegan enfalujon, je ioma distanco de la domo en direkto al sabla tercno. Rostaĵo logis en la korteton multajn malsatajn lupojn; kaj kiam la fratoj trovis sian kap-taĵon en embaraso, leviĝis dum malluma aŭtuna nokto bruado kaj krakado en Ia korteto. Tiam unu el la fratoj staris ĉe la barilo kun pafilo en la mano, prcta mortpafi per sia kuglo la hirtharan beston; alia ĉe lia flanko tenante fiamantan ken-branĉetan torĉon. lu el ili helpis al Killi kaj Kiiski peli el la arbetaĵo la malgajvizaĝajn, grimacantajn rabbestojn, dum ili mem kuris kun siaj kentorĉoj tien, recn. Forta estis la bruego pro kriado de la viroj, bojado de la hundoj kaj krakado de la pafiloj, kaj sen ripozo cĥis la arbarego kaj la kavcrna muro de Impivaara. Tiel oni tumultadis, la neĝo malpuriĝis, ruĝiĝis pli kaj pli, piedpremata en miloj da direktoj, ĝis fine ĉiuj vostuloj kuŝis en sia sango. Kaj tio kaŭzis ree laboron al la fratoj pro senfeligo de la kaptaĵo, sed tiu okupo estis por ili tute agrabla. — Ankaŭ en Ia fosaĵon ĉe la okcidenta dekliva rando rapidis iu kaj alia oblikvokula loĝanto de la arbaro. 06003
Bottom
06005
Top
Einmal geschah es, daß am frühen Morgen, als die ändern noch im Schlaf lagen, sich Timo aufmachte, um nach der fangbereiten Grube zu sehen, deren halbeingesunkene Decke ihn schon von ferne Gutes ahnen ließ. Und als er den Rand der Grube erreicht hatte, sah sein fröhliches Auge auch in der Tiefe ein blaßgraues Etwas, sah einen strammen Wolf, der, die Schauze auf die Erde gedrückt, bewegungslos dalag und mit seinen Augen nach dem Mann in der Höhe glupte. — Was beschloß da Timo? Den Wolf wollte er allein vom Leben zum Tod bringen und, zum großen Vergnügen der ändern, mit der haarigen Bürde auf der Schulter in das Haus treten. Er machte sich ans Werk, holte die Leiter von der Hauswand, stellte sie vorsichtig in die Grube und stieg selbst mit einem schweren Holzhammer bewaffnet die Sprossen hinunter, um dem Tier den Schädel zu zertrümmern. Lange focht er, die Zähne aufeinanderbeißend, mit seinem Hammer um sich, doch traf er immer nur in die Luft. Der Kopf des Wolfes entwischte jedesmal sehr flink, entwischte nach rechts oder links, wenn der Mann mit seiner unhandlichen Waffe zuschlug. Schließlich schleuderte er seinen Hammer nach dem Wolf und wußte sich keinen ändern Rat als hinaufzuklettern, in die Kate zu eilen und dort zu verkünden, was geschehen war. Okazis foje, dum la aliaj ankoraŭ dormis en frua mateno, ke Timo iris por rigardi la pretigitan enfalujon, kies duone falinta kovrilo donis jam el sufiĉa distanco al la viro bonan esperon. Kaj veninte al la rando de la fosaĵo Ii ĝojokule vidis en la profundo grizan objekton, vidis grandan lupon, kiu kun la nazego premita al la tero, kuŝis senmova, kolere okulumante supren al la viro. Kion decidis nun Timo? Solc mortigi ĝin kaj je ĝojo de la aliaj eniri en la ĉambregon kun haraĵa ŝarĝo sur la ŝultro. Li komencis plenumi sian intencon, portis ŝtupet-aron de la doma muro, metis ĝin singarde en la fosaĵon, kaj mem kun peza ŝtipa martelego en Ia mano malleviĝis Iaŭ la ŝtupetoj intencante frakasi la kapon de la besto. Longc li kun grimacoj frapadis per sia martelego, sed ĉiam li trafis nur malplenan aeron. La kapo de la lupo tre viglc ŝoviĝis iam dckstren, iam maldekstren, kiam la viro frapis per sia maioportuna armilo. Fine falis lia martelego antaŭ la lupon, kaj li ne trovis alian konsilon ol rampi supren kaj rapidi en la domon por sciigi kio okazis. 06005
Bottom
06006
Top
Nach einer kleinen Weile machten sich da die Brüder mit Stangen, Stricken und Schnüren auf, um ihre Beute festzunehmen. Aber die Grube war leer, als sie hinkamen. Auf der Leiter, die Timo hinter sich hatte stehen lassen, war ihr Wolf hübsch hinaufgestiegen und hatte sich, seines Lebens froh, davongemacht. Das bemerkten sie sofort, sie fluchten und knirschten mit den Zähnen, und nun suchte ihr ergrimmter Blick Timo; der aber war nicht mehr da. Er hatte schon den Waldrand gewonnen und sich bald unter den Kiefern verborgen. Er begriff, daß es nicht gut wäre, sich weiter über die Sache auszulassen. Die ändern jedoch brüllten hinter ihm her, indem sie die Fäuste schüttelten, und gelobten, ihn vom Kopf bis zu den Hacken zu Mus zu quetschen, wenn er es wagte, die Haustür auch nur einen Spalt zu öffnen. So drohten sie, verließen erbost und zornig die Grube und gingen in ihr Haus zurück. Timo aber irrte flüchtend im Wald umher, und bald bereuten die Brüder ihr Vorgehen gegen ihn, da sie einsahen, daß der Schaden nur durch seinen Unverstand und nicht durch Heimtücke entstanden war. Darum stieg Juhani noch vor Abend auf den Rücken des Impivaara, rief mit seiner kräftigen Stimme in alle Winde nach Timo und versicherte und schwor, daß er keine Furcht zu haben brauche, sondern sofort zurückkehren könne. So rief er, und nach einer Weile kehrte Timo, gewaltig maulend und böse glupend, zurück. Ohne ein Wort zu sagen, zog er sich aus, sank auf sein Lager, und bald schnarchte er in tiefem Schlaf. Post momento la fratoj ckiris armitaj per stangoj, ŝnuregoj kaj gorĝpremiloj por akiri sian kaptaĵon. Sed la enfalujo estis malplena, kiam ili venis al ĝi. Laŭ ia ŝtupetaro, kiun Timo lasis en la fosaĵo, ilia Iupo Ierte rampis supren kaj rapidis for, dank-ante sian sorton. Tion la fratoj tuj rimarkis kaj malbenante kaj grincigante la dentojn ili per kolcraj okuloj nun serĉis Timon; sed li ne plu ĉeestis. Li jam kuris tie ĉe Ia arbarrando kaj mal-aperis baldaŭ en la ŝirmo de pinaro. Li komprenis, ke ne estas bone resti por diskuti la aferon. Sed la aliaj kriegante kuris post Ii kun etcnditaj pugnoj, promcsante moligi lin je kompoto de la kapo ĝis la kalkanoj, se li kuraĝus malfermi la doman pordon. Tiel ili minacis, foriris de la fosaĵo koleraj kaj incititaj, kaj eniris en sian domon ree. Sed Timo, kiel forkurinto, vagis en la arbaro, kaj baldaŭ Ia fratoj komencis penti sian konduton kontraŭ li, rimarkinte ke la domaĝo okazis pro lia nekompreno, sed ne pro malica ago. Tial Juhani iris jam antaŭ la vespero al la supraĵo de Impivaara, kriis de tie al ĉiuj direktoj per sia forta voĉo kaj vokis Timon, certigante kaj ĵurante, ke li ne bezonas timi por revcni tuj. Tiel li vokis, kaj post mallonga tempo Timo revenis kolcranima kaj okulumanta. Ne dirante eĉ vorton li senvestigis sin, kuŝiĝis sur la lito, kaj baldaŭ li ronkadis en profunda dormo. 06006
Bottom
06007
Top
Auch für die Bärenjagd war die günstigste Zeit gekommen. Da nahmen die Brüder ihre Spieße, schoben scharfe Kugeln in ihre Gewehre und machten sich auf, den Fürsten des Ödwalds zu wecken, der schon in seinem dunklen Bau tief unter den schneebeladnen Tannen träumte. Und ihre Büchsen erlegten manch stumpfschnauzigen Petz, wenn er wutschnaubend aus seiner friedlichen Kammer hervorbrach. Da entstand oft ein heißer Kampf, der Schnee stob weit umher und rötete sich von dem strömenden Blut, weil es auf beiden Seiten Wunden gab. So wurde gekämpft, bis das rauhe Untier schließlich still am Boden lag. Die Brüder aber schmierten sich, mit ihrer Last fröhlich zu Hause angelangt, ihre Wunden mit der Salbe, die aus Branntwein, Salz, Pulver und Schwefelmehl hergestellt war. Damit beschmierten sie ihre Wunden und strichen gelbbraunen Teer darüber. Estis veninta ankaŭ la plej oportuna tempo por ursoĉasado. Tiam la fratoj prenis siajn lancojn, metis pezajn kuglojn en siajn pafilojn kaj ekiris por veki la princon de la arbarego, kiu jam sonĝadis en sia malluma nesto profundc sub neĝo-kovritaj piceoj. Kaj iliaj pafiloj ofte faligis urson nazegulon, kiam ĝi kolera ĵetis sin el sia paca ĉelo. Tiam ofte estiĝis severa batalo, neĝo flugis malproksimen ĉirkaŭe kaj fariĝis ruĝa pro la fluanta sango, kiam oni donis vundojn ambaŭflanke. Tiel oni batalis, ĝis finc Ia krudvizaĝa urso kuŝis kvieta. Sed la fratoj, veninte gajaj hejmcn kun sia ŝarĝo, ŝmiris siajn vun-dojn per medikamento, kiu estis farita el brando, salo, pulvo kaj sulfura pulvoro. Per ĝi ili ŝmiris siajn vundojn kaj surmetis flavebrunan gudron. 06007
Bottom
06008
Top
So schleppten sie ihren Unterhalt aus dem Bruchwald und aus dem Dickicht der Hügel herbei und füllten ihren Vorratsspeicher mit mancherlei Wildbret: mit Vögeln, Hasen, Dachsen und mit Bärenfleisch. Nicht minder hatten sie für ihren alten, treuen Valko, für sein Winterfutter gesorgt. Man sah am Rand des Moors einen mächtigen Schober mit der Sichel gemähten und glattgestrichnen Heus stehen, genug für die Dauer des Winters. Auch hatten sie nicht vergessen, daß ihre Hütte im Winter warm sein muß. So erhob sich beim Speicher ein gewaltiger Holzstoß und an der Hauswand wie ein Stapel von riesigen Elchgeweihen ein hoher Haufen teerhaltiger Stubben, der von der Erde bis unter das Traufdach reichte. — So ausgerüstet, konnten sie dem reifbärtigen Winter getrost entgegensehen. Tiel ili kolektis sian nutraĵon en arbaregoj kaj montaj arbetaĵoj, plenigante la provizejon per multaj ĉasbestoj: per birdoj, Ieporoj, meloj kaj ursviando. Hi ankaŭ zorgis pri la vintra nutraĵo por sia maljuna fidela Blanko. Oni vidis tie ĉe la marĉrando grandan, glatbrositan fojnostpkon, faligitan per falĉileto, sufiĉan por la daŭro de la vintro. Ankaŭ ne estis forgesitaj la aĵoj por varmigo de ilia domo dum la vintro. Granda staplo da hejtligno staris proksime ĉe la provizeja budo kaj plic alta amaso da kenstumpoj, kvazaŭ amasego da komoj de la alko de Hiisi, ĉe la muro de ia domo, leviĝante de Ia tero ĝis la tegmenta rando. Tiel provizitaj ili povis trankvile rigardi al la prujna barbo de la vintro. 06008
Bottom
06009
Top
Es ist Weichnachtsabend. Die Luft ist mild, graue Wolken verhüllen den Himmel, und frischgefallener Schnee bedeckt Berge und Täler. Aus dem Walde tönt ein sanftes Rauschen, das Birkhuhn in der kätzchenbehängten Birke, der Seidenschwanz in der rötlichen Eberesche verzehren ihr Abendbrot, und die Elster, die neugierige Jungfer des Kiefernwalds, trägt Reiser für das künftige Nest herbei. In der Kate wie im prächtigen Gehöft herrscht Freude und Frieden, und so auch in der Hütte der Brüder auf der Impivaarahalde. Vor der Tür steht eine Fuhre Stroh, die Valko der Weihnacht zu Ehren vom Gutshof Viertola für die Diele herbeigezogen hat. Denn auch hier konnten die Brüder nicht das Rascheln des Weihnachtsstrohs vergessen, das ihre schönste Erinnerung an die Tage der Kindheit war. Estas la kristnaska vcspero. La vetero estas milda, grizaj nuboj kovras la ĉielon kaj ĵus falinta neĝo tegas la montojn kaj valojn. Aŭdiĝas el arbaro mallaŭta susurado, tetro vespermanĝas en burĝonhava betulo, bombicilaro en ruĝe lumanta sorpo, kaj pigo, la fiera fraŭlino de pinaro, portadas branĉetojn por sia estonta nesto. En kabano same kiel en pompa bieno regas ĝojo kaj paco, tiel ankaŭ en la domo de la fratoj sur la deklivo de Impivaara. Ekster ĝia pordo vi vidas ŝarĝon de pajlo, kiun Blanko trenis el la bieno Viertola por kovri la plankon de la domo je honoro de kristnasko. La fratoj ne povis cĉ ĉi tie forgesi la susuradon de kristnaskopajlo, kio estis ilia plej bela memoro el la infantempo. 06009
Bottom
06010
Top
Aus der Hütte aber dringt das Zischen des Badewassers, das auf die heißen Steine fällt, und das Peitschen der weichen Birkenquäste. Die Brüder nehmen gerade ein tüchtiges Weihnachtsbad. Und nachdem das glühend heiße Bad beendigt war, stiegen sie von der Pritsche herunter, kleideten sich an und setzten sich, um zu verschnaufen, auf die Balken, die statt Bänken längs der Wände angebracht waren. Da saßen sie pustend und nach Herzenslust schwitzend. Ein flammender Kienspan erhellte den Raum. Valko zerknackte in seinem Stand seinen Hafer, denn auch an sein Weihnachten war gedacht worden. Nickend und gähnend saß auf seinem Sparren der Hahn, Killi und Kiiski lagen, das Kinn auf den Pfoten, beim Ofen, und auf Juhanis Knien spann die alte, wassergraue Katze vonjukola. Sed el la domo aŭdiĝas susuro de banvaporo el la varmegaj ŝtonoj de ia ŝvitbaneja fajrujo kaj batado de molaj banfaskoj. La fratoj estas nun en varmega kristnaska bano. Kaj kiam la banado en brulige varma vaporo finiĝis, ili iris malsupren, revestis sin kaj sidiĝis por ripozi sur fenditaj traboj, kiujn oni anstataŭ benkoj metis laŭ Ia muroj. Tic ili sidis spiregante kaj fluigante ŝviton. Flamanta splittorĉo lumigis la ĉambron; Blanko ĉe sia furaĝujo manĝis avenon, ĉar oni memoris ankaŭ ĝian kristnaskon; dormetantc kaj oscedante sidis sur sia stango la koko; Killi kaj Kiiski kuŝis kun la makzeloj sur siaj piedoj proksime al la forno, kaj sur la genuoj de Juhani ŝpinadis la maljuna, akvogriza kato de Jukola. 06010
Bottom
06011
Top
Schließlich begannen Timo und Simeoni das Abendessen zurechtzumachen; die ändern aber trugen die Strohbunde herein. Sie öffneten die Schnüre und breiteten das Stroh aus, auf der Diele ungefähr eine Handspanne dick, etwas dicker auf der Pritsche, wo sie gewöhnlich den Abend und die Nacht verbrachten. — Endlich war das Abendessen fertig: sieben Ringbrote, zwei eichene Schüsseln voll dampfenden Bärenfleischs und ein Kübel Bier standen auf dem Tisch. Sie hatten sich ihr Bier genau nach dem Rezept ihrer Mutter selber gebraut. Aber stärker als gewöhnliches Bauernbier hatten sie es gemacht. Dunkelrot schäumte es in dem Kübel, und wenn man eine Kanne voll davon hinuntertrank, spurte man wohl einen gelinden Schwindel im Kopfe. — Am Tisch aber saßen sie nun alle und genossen das Fleisch und das Brot und aus dem Kübel das schäumende Bier. Fine Timo kaj Simeoni komencis pretigi la vcspermanĝon, sed la aliaj portis garbojn internen. Ili malfermis ia ligaĵojn, sternis la pajlon sur la planko klel tavolon kvaronan ulnon dikan, sed pli dikc sur la bretego, kie ili ordinare pasigis sian vesperon kaj sian nokton. Preta estis fine la vespermanĝo: sep ringopanoj, du kverkaj pelvoj kun vaporanta ursviando kaj tincto da biero staris sur la tablo. Mem ili faris sian bieron, memorante precize Ia procedon de sia patrino ĉe preparado de tiu trinkaĵo. Sed ili faris ĝin pli forta ol ĝenerala kamparana biero. Nigraruĝe ĝi ŝaŭmis en la tineto; kaj se vi trinkis kruĉon da ĝi, certe vi sentis ioman kapturniĝon. — Sed ĉe la tablo ili sidis jam ĉiuj, konsumante viandon kaj panon kaj el la tineto ŝaŭmantan bieron. 06011
Bottom
06012
Top
AAPO: Nun, da ist ja reichlich vor uns aufgetürmt. AAPO. Estas jam multe da manĝaĵo metita antaŭ nin. 06012
Bottom
06013
Top
JUHANI: Eßt und trinkt, Jungens, denn jetzt haben wir Weihnachten, alle haben Weihnachten, Tiere wie Menschen. Bester Timo, gieß doch unserm armen alten Valko einen Schluck Bier zum Hafer in die Krippe. — So! meinetwegen auch eine Kanne. Keine Knauserei heute abend, alle sollen haben, das Pferd, der Hund und der Kater genauso wie die fröhlichen Jukolabrüder. Den Hahn laßt ruhig schlafen, der bekommt morgen sein Teil. Da! Killi und Kiiski, habt ihr einen tüchtigen Klumpen Bärenkeule, und das ist für dich, armes Kätzchen. Aber erst Pfötchen geben, du Glotzgesicht! Siehst du, so! Und nun beide Pfoten! Guckt mal da, die Kunststücke, und sagt mir, ob ich nicht auch ein bißchen Schulmeister bin. Mit beiden Tatzen gibt er schon Pfötchen auf einmal, und dann kann er sich wie ein verständiger Alter allein hinsetzen und, hols der Henker! steckt mir beide Vordertatzen in die Hand. So! JUHANI. Ni manĝu kaj trinku, knaboj, ĉar nun ĉe ni estas kristnasko por ĉiuj, tiel por bestoj kiel por homoj. Super-verŝu, mia Timo.frateto, per biero la avenamason en la fura-ĝujo de Blanko-mizerulo. — Jen! estu almenaŭ trinkokruĉo da biero. Ĉi tiun vesperon ne regu avareco, sed ĉiu ricevu, tiel la ĉevalo, hundo kaj la kato kiel ia gajaj fratoj de Jukola. La koko dormu en paco kaj ricevu sian parton morgaŭ. Jen por vi, Killi kaj Kiiski, granda peco el ursa piedo, kaj jen por vi, kato kompatinda. Sed unuc donu manon salute, vi bril-okula! Jes, jen! kaj poste pcr ambaŭ manoj. Rigardu la lertaĵojn de nia kato, kaj diru, ke ankaŭ mi estas en ioma grado instru-majstro. Mar.on donas ĝi jam per ambaŭ siaj antaŭpiedoj samtempe kaj tiam ĝi sidiĝas kvazaŭ ĝi estus serioza maljunulo kaj ŝovas, petolulo, ambaŭ siajn antaŭpiedojn en mian manon. Jen! 06013
Bottom
06014
Top
AAPO: Ach, wie spaßig! AAPO. Ho, kia petolaĵo! 06014
Bottom
06015
Top
TUOMAS: Was ein Mann auf seine alten Tage noch alles lernen muß! TUOMAS. Kion devas la viro ankoraŭ lerni en siaj tagoj de maljuneco. 06015
Bottom
06016
Top
JUHANI: Das hat wahrhaftig auch Zeit gekostet. Aber ich habe nicht locker gelassen, bis das Kerlchen seinem Lehrer mit beiden Pfoten danken konnte. Jetzt macht ers wie ein Alter, und der Herr Magister hat seinen Lohn. — Ja, das ist ein Kater! Guck da! Steck dir nur ein Stück Bär in die Backen. Und Killi und Kiiski. Ja, ja! »Den Herrn kannst du anrühren, aber nicht seinen Hund.« Richtig! Doch ich will noch hinzusetzen: den Jukola-Jussi kannst du anrühren, aber nicht seinen Kater. JUHANI. Tiu lernado vere postulis sufiĉe da tempo. Sed mi ne lasis la knabon en paco antaŭ ol ĝi per ambaŭ piedetoj dankis sian instruiston. Nun ĝi tion faras kiel viro, kaj la ma-gistro cstas pagita. — Jen, kia kato! Jen! prenu en la buŝon pecon da urso. Kaj Kiiski kaj Killi. Jes, jes! »Batu la viron, sed ne lian hundon.» Prave! Sed al tio mi volas aldoni: batu Joĉjon de Jukola, sed ne lian katon. 06016
Bottom
06017
Top
EERO: Reich mir mal den Bierkübel her, Juhani. EERO. Pasigu ĉi ticn la biertineton, Juhani. 06017
Bottom
06018
Top
JUHANI: Den sollst du haben. Trink, Bester, trink, du Gottesgeschöpf, denn jetzt ist Weihnachten, und im Speicher ist genug. Wozu sind wir denn da? Was kümmerts uns, wenn gleich die ganze Welt außer dem Impivaara und seiner Umgebung in Staub und Asche zerpuffte? Hier leben wir wie der Spatz im Kornacker, leben nach unsrer Kappe und pfeifen und dudeln auf die boshaften Menschen. Hier ist für uns gut sein. Der Wald ist unsre Wiese, unser Acker, unsre Mühle und unser Nest in alle Ewigkeit. JUHANI. Vi ricevos. Trinku, frateto, kreita de Dio, trinku, ĉar nun estas kristnasko, kaj havaĵo ne mankas en la provizejo. Kio mankas al ni ĉi tie? Ne grave por ni, kvankam cindriĝus kaj polviĝus en fajro la tuta mondo escepte de Impivaarakaj ĝia ĉirkaŭaĵo. Ci tie ni vivas kiel brutoj en grenkampo, sur nia propra fundo ne ĝenataj de koleraj homoj. Estas bone, ke ni estu ĉi tie. La arbaro estas nia herbejo, nia kampo, nia muelilo kaj nia nesto cterna. 06018
Bottom
06019
Top
TIMO: Und unser Fleischspeicher. TIMO. Kaj nia viandprovizejo. 06019
Bottom
06020
Top
JUHANI: Ganz recht! Hier ist für uns gut sein! Hab Dank für deinen Vorschlag, Lauri, daß wir vom Jahrmarkt der Welt wegziehen sollten. Hier herrscht Freiheit und Friede. Und ich frage noch mal: was kümmert es uns, wenn ein goldenes Feuer die ganze Welt verbrennt, wenn nur die nördliche Hälfte des Jukolahofs und seine sieben Jungen verschont bleiben? JUHANI. Guste tiel! Estas bone, ke ni estu ĉi tie. Dankon, Lauri, pro via rimedo, kiun vi elpensis por ni, por ke ni povu forkuri el la monda foiro. Ci tie estas iibereco kaj paco. Mi demandas ankoraŭ: ĉu grave por ni, se Ia ora fajro bruligus la mondon tutan, se nur estas ŝparataj la norda parto de la bieno Jukola kaj ĝiaj sep filoj? 06020
Bottom
06021
Top
TIMO: Fräße sich mal ein Lauffeuer über die ganze Welt, dann würd auch die nördliche Hälfte von Jukola zu Staub und Asche werden und seine sieben Jungen obendrein. TIMO. Se brulado iam komencus trairi la tutan mondon, tiam cindriĝus kaj polviĝus ankaŭ la norda parto de Jukola kaj ĝiaj scp filoj krome. 06021
Bottom
06022
Top
JUHANI: Das weiß ich allerdings. Aber siehst du, man kann sich doch denken, was man will, kann sich als Herrn der ganzen Welt denken oder als wühlender Mistkäfer. Siehst du, man kann sich denken, daß Gott, die Teufel, die Engel und das ganze Menschengeschlecht und das Getier auf der Erde, im Meer und in der Luft gestorben sind, kann sich denken, daß Erde, Hölle und Himmel wie ein Bündel Werg im Feuer verzehrt würden und Finsternis an ihre Stelle träte, in der kein Hahn je mehr das Tageslicht des Herrn verkündet. So schießt hier der Gedanke des Menschen umher. Wer kann dem Netze in den Weg werfen? JUHANI. Tion mi bone scias. Sed vidu, la viro tamen povas pensi, kion li volas, imagi ke li estas la sinjoro de la tuta mondo aŭ fekskarabo fosaĉanta. Jen li povas imagi, ke estas mortintaj Dio, la diabloj, la anĝeloj kaj la tuta homa gento kaj la bestoj sur ia tero, en la maro kaj en la aero, imagi ke la tero, la infero kaj Ia ĉielo malaperas kiel stupofasko en fajro, kaj ke mallumo venas al ilia loko, tiel ke la kurbkola koko neniam plu krios la alvenon de Dia tago. Tiel vagas ĉi tie la penso de viro; kaj kiu povas ĵeti retojn por malhelpi ĝin? 06022
Bottom
06023
Top
TIMO: Wer kann das Gebäude dieser Welt begreifen? Nicht der Mensch, der einfältig ist und dumm wie ein blökender Schafsbock. Aber am besten ists, man nimmt den Tag, wie er kommt, läßt ihn gehn, wie er geht, mag er dann in die Pilze oder in die Wicken gehen. Hier sind wir nun mal. TIMO. Kiu komprenas la konstruon de ĉi tiu mondo? ne homido, kiu estas malsaĝa kaj senprudenta kiel blekanta ŝafo. Sed plej bone estas akcepti la tagon kia ĝi venas, lasi ĝin forirante foriri, iru la aferoj tiam al arbo aŭ al pino. Ni nur estadas ĉi tie. 06023
Bottom
06024
Top
JUHANI: Was brauchen wir hier mehr? Was fehlt uns? JUHANI. Kio nin ĝenus ĉi tie? Kio mankas? 06024
Bottom
06025
Top
TIMO: »Nicht Gottes Gnade und kein Wuppdich.« Der Speicher ist voll und die Stube warm. Und hier wälzen wir uns auf unserm Stroh. TIMO. »Nek graco de Dio, nek lakto de birdo.» La provizejo estas plena de manĝaĵo kaj nia domo varma. Ankaŭ ĉi tie. ni ruliĝadas sur pajlo. 06025
Bottom
06026
Top
JUHANI: Hier wälzen wir uns wie die Kälber im raschelnden Stroh. Baden können wir uns, sooft wir Lust haben, wanns uns gefällt, und essen, wanns uns schmeckt. — Aber nun sind wir wohl alle satt. Also den Wanst gesegnet und den Tisch abgeräumt! JUHANI. el tie ni ruliĝadas kiei bovidoj sur susuranta pajlo. Bani nin ni povas, kiam al ni plaĉas, kiam la kaprico vcnas en Ia kapon, kaj manĝi kiam gustas. — Sed ni ja estas jam sataj viroj. Restas por ni nur bcni nian sakon kaj mal-plcnigi Ia tablon. 06026
Bottom
06027
Top
SIMEONI: Wartet, bis ich ein kurzes Tischgebet gesprochen und einen Vers drauf gesungen habe. SIMEONI. Atendu ĝis mi diris mallongan manĝopreĝon kaj kantis psalmverson. 06027
Bottom
06028
Top
JUHANI: Laß das diesmal! Weshalb hast dus nicht vor dem Essen getan? — Eero, du als der Jüngste gehst und zapfst Bier aus dem Faß. JUHANI. Tio estu preterlasata ĉi tiun fojon. Kial vi ne faris tion antaŭ la manĝo? Iru, Eero-knabo, kiel la plej juna, por vcrŝi bieron el la barelo. 06028
Bottom
06029
Top
SIMEONI: Du erlaubst also nicht, daß dem Weihnachtsabend zu Ehren ein Vers gesungen wird? SIMEONI. Vi do ne permesas, ke oni kantu psalmverson por la honoro de la kristnaska vespero? 06029
Bottom
06030
Top
JUHANI: An uns sind die Sänger verloren, mein Lieber. Wir singen und beten in unserm Herzen, was Gott auch das angenehmste Opfer ist. — Da ist ja aber der Bierkübel, brausend und schäumend wie ein Wasserfall. Sollst bedankt sein, Kleiner! Zum Wohl! Tuomas, nimm einen Schluck, aber daß man es merkt. JUHANI. Ni ja ne taŭgas kiel kantistoj, frato kara. Ni kantu kaj legu en niaj koroj, kio estas la plej bonvena ofcro al Dio. — Sed jen ree la biertineto, ŝaŭrnanta kiel la kaskado de Kyro. Dankon, knabo! El ĉi tiu ni ricevas! Glutu e! ĝi, frato Tuomas, kaj plengorĝe. 06030
Bottom
06031
Top
TUOMAS: Da fackle ich nicht lang. TUOMAS. Mi ne longe hczitas. 06031
Bottom
06032
Top
JUHANI: Das war wie ein Mann gehoben. Von solchen Schlucken kriegen wir die reinen Kantorkehlen. JUHANI. Tiel ja viro englutas. Tiaj englutoj faras el niaj gorĝoj verajn kantorajn gorĝojn. 06032
Bottom
06033
Top
Leben läßt sichs ja auch
hier hinterm Bach am Graben.
Mürbes Moorholz brennen wir,
und Bier im Bach wir haben.
»Ciam fartis bone ni
bivake ĉe rivero:
fajro estis imperi’
kaj akvo la biero.»
06033
Bottom
06039
Top
Jawohl. Aber unser Trank ist brauner Gerstensaft, unser Brennholz sind Scheite und Kienstubben, und unter uns haben wir ein weiches Strohpolster, einen großartigen Boden zum Ringen, der auch für Könige und Großfürsten gut genug wäre. — Ein Wort, Tuomas. Da hat Bruder Aapo mal versichert, deine Kraft und Stärke ginge gewaltig über Juhos, das möchte ich aber doch nicht recht glauben. Wie wärs, wenn wir mal einen Ringkampf machten? Laß uns versuchen! ĉuste tiel. Sed estas ja nia trinkaĵo la bruna fluidaĵo de hordeo, nia brulligno — lignoŝtipoj kaj kenstumpoj, kaj sub ni estas mola, pajla matraco, bona luktogrundo cĉ por reĝoj kaj grand-princoj. — Unu vorton, Tuomas. Frato Aapo ja garantiis, ke via forto kaj povo jam multe superas tiujn de Juho, sed tion mi ne volus kredi. Kiel estus, se ni tie iom turniĝadus? Ni provu! 06039
Bottom
06040
Top
SIMEONI: Bleibt sitzen, und habt doch wenigstens bis morgen mit dem schimmernden Stroh Erbarmen! SIMEONI. Ni estu kvietaj! kaj domaĝu la brilantan pajlon a!menaŭ ĝis morgaŭ. 06040
Bottom
06041
Top
JUHANI: Jetzt ist die Freude am größten, »der Vorabend ist das Beste am Fest«; und das Stroh landet ja doch im Schweinekoben. — Hast du Lust, Tuomas? JUHANI. Nun la ĝojo ja estas la plej altgrada, «antaŭ. vespcro plej nobla en festo», kaj pajlo devas tamen fariĝi porkeja sternaĵo. — Cu plaĉas al Tuomas? 06041
Bottom
06042
Top
TUOMAS: Kanns ja versuchen. TUOMAS. Ni povas provi. 06042
Bottom
06043
Top
JUHANI: Kreuzgriff! JUHANI. Cirkaŭprenan lukton! 06043
Bottom
06044
Top
TUOMAS: Meinetwegen! TUOMAS. Estu tiel! 06044
Bottom
06045
Top
JUHANI: Pack an, pack an! JUHANI. Ni kunfrapiĝu, ni kunfrapiĝu! 06045
Bottom
06046
Top
AAPO: Warte, Junge! Tuomas muß sich auch an deinem Hosenbund festkrallen. AAPO. Atendu, knabo! Tuomas ankaŭ ricevu firman tenon je la rando de via pantalono. 06046
Bottom
06047
Top
JUHANI: Soll er auch! JUHANI. Li ricevu, li ricevu! 06047
Bottom
06048
Top
EERO: Ach, Juho, weshalb fletschst du die Zähne und verdrehst die Augen wie ein Ochse auf der Schlachtbank? O weh, Brüderchen! Aber paß auf, daß du dich nicht zum Gespött machst. EERO. Juho, kial vi grimacas kaj turnas viajn okulojn kicl bovo sur buĉbenko? Ho, mia frato! Sed atentu, kc vi ne senhonorigu vin nun. 06048
Bottom
06049
Top
AAPO: Fertig. Wer hat den ersten Wurf? AAPO. Cio bone. Kies estas la unua ekĵeto? 06049
Bottom
06050
Top
JUHANI: Tuomas meinetwegen. JUHANI. Estu ĝi por Tuomas. 06050
Bottom
06051
Top
TUOMAS: Nein, der Älteste. TUOMAS. Estu ĝi por la plej aĝa frato. 06051
Bottom
06052
Top
JUHANI: Dann steh fest. JUHANI. Staru do firme sur via bazo. 06052
Bottom
06053
Top
TUOMAS: Wills versuchen. TUOMAS. Mi volas peni. 06053
Bottom
06054
Top
JUHANI: Stehst du, stehst du? JUHANI. Cu vi staras, ĉu vi staras? 06054
Bottom
06055
Top
TUOMAS: Wills versuchen. TUOMAS. Mi volas peni. 06055
Bottom
06056
Top
AAPO: Juchhe, Jungens! So, ja so! Ihr kämpft ja wie die Glaubensstreiter. Juho ringt und rüttelt wie Israel selber, und »Tuomas wie ne Eiche stehet«. AAPO. he he, knaboj! Tiel, ĝuste tiel! Vi batalas kiel herooj de kredo. Joĉjo penegas kaj tordas kiel Izrael mem kaj »Tuomas kiel kverko staras». 06056
Bottom
06057
Top
EERO: Wenn »Abram seine Predigt drehet«. Aber kannst du Jussis Mund ansehen, ohne daß dich schaudert? Ah, ich glaub, wenn ich ihm jetzt ein Stück Stahl zwischen die Zähne steckte, gings kraeks! und zerbissen wär es. Schauderhaft, schauderhaft! EERO. »Dum predikon Aapo faras.» Sed rigardu la buŝon de Juho kaj konsterniĝu. Ho! se mi nun ŝovus ŝtalpikilon inter liajn dentojn — raĉ! kaj ĝi estus tuj en du pecoj. Mi konster-niĝas, mi konsterniĝas! 06057
Bottom
06058
Top
AAPO: Ein Männerkampf, weiter nichts. Die Balken heben und senken sich ja unter uns. AAPO. Luktado de viroj nur. Leviĝadas kaj malleviĝadas sub ni la planktabuloj. 06058
Bottom
06059
Top
EERO: Wie die Orgelpedalen; und Tuomas’ Hacken schrammen über die Diele wie ein grober Rißpflug. EERO. Kvazaŭ pedaloj de orgeno; kaj la botoj de Tuomas plugas la plankon kiel dika arbara plugilbeko. 06059
Bottom
06060
Top
AAPO: Ja, die streicheln sich auch nicht gerade mit Samtpfötchen. Donnerwetter! wenn dieser Kampf draußen auf dem Felsen stattfände, dann schlügen die Absatzeisen Funken. AAPO. Oni ja ne palpadas tie per laktofingroj. Diablo! se okazus ĉi tiu streĉado sur tiu monto, tiam frapus la ferumitaj kalkanumoj fajrerojn el la ŝtonego. 06060
Bottom
06061
Top
EERO: Richtige goldne Sterne flögen in den Wald, und dann gäbs ein lustiges Lauffeuer. — Aber Tuomas steht immer noch. EERO. Vcrc oraj steloj flugus en la arbaron, kaj naskiĝus el tio gaja brulado. — Sed ĉiam staras Tuomas. 06061
Bottom
06062
Top
TUOMAS: Hast du nun genug gezerrt? TUOMAS. Cu vi jam ektiradis sufiĉe? 06062
Bottom
06063
Top
JUHANI: Wirf du! JUHANI. Vi ĵetu! 06063
Bottom
06064
Top
TUOMAS: Wills versuchen. Aber gib acht, wie sich jetzt die Diele dreht. TUOMAS. Mi klopodos. Sed vidu nun, la planko turniĝas. 06064
Bottom
06065
Top
EERO: Denk dran, denk dran, Juho! — EERO. Memoru, memoru, Juho! — 06065
Bottom
06066
Top
AAPO: Das war ein Wurf! AAPO. Tio estis vera ekĵeto. 06066
Bottom
06067
Top
EERO: Das war ein Krach wie mit nem Holzhammer, wie ein Schlag von nem Feuerkeil des Himmels. EERO. Tio estis krakego kvazaŭ per «lignokojna martelego de Haamas», kvazaŭ frapego per «fajromartelo de la ĉielo». 06067
Bottom
06068
Top
TIMO: Und Juhani liegt da wie ein Maltersack. TIMO. Kaj tie kuŝas Juhani kiel maltsako. 06068
Bottom
06069
Top
EERO: O weh, Jussi-Jungchen. EERO. Ho ve, «Knabo-Joĉjo»! 06069
Bottom
06070
Top
TIMO: So nannte er sich immer als kleiner Junge. TIMO. tiel li sin nomis kiam li estis infaneto. 06070
Bottom
06071
Top
AAPO: Man muß aber wissen, wie man einen Mann umwirft. Denk dran, Tuomas: der Mensch ist kein Eisen, sondern nur Fleisch und Bein. AAPO. Oni devas tamen scii kiel ĵeti viron. Memoru, Tuo-mas: la homa korpo ja ne estas el fero, sed el karno kaj osto. 06071
Bottom
06072
Top
TIMO: Ja, wenn er auch Hosen anhat. TIMO. Jes, kvankam Ii portas eĉ pantalonon. 06072
Bottom
06073
Top
TUOMAS: Hab ich dir wehgetan? TUOMAS. Cu mi kaŭzis al vi difekton? 06073
Bottom
06074
Top
JUHANI: Klimmer dich um dich selber. JUHANI. Gardu vin mem. 06074
Bottom
06075
Top
TUOMAS: Steh auf. TUOMAS. Leviĝu. 06075
Bottom
06076
Top
JUHANI: Das werd ich schon tun, und dann zeig ich dir, was Männerkraft beim Wippstock heißt. Bei dem Spiel zeigt sichs, was Kraft ist. JUHANI. Jes, mi Ieviĝos kaj montros al vi forton en konkuro per tirbastono. En tiu ludo la fortoj estas pesataj. 06076
Bottom
06077
Top
TUOMAS: Eero, hol die Schürstange dort aus der Ecke. — Hier, Juhani. TUOMAS. Alportu, Eero, bastonon de tie el la angulo. — Jen, Juhani. 06077
Bottom
06078
Top
JUHANI: Hier bin ich. Und nun Hintertatze an Hintertatze und die Krallen um die Forke. JUHANI. Ĉi tie mi estas. Kaj nun piedon kontraŭ piedo kaj la ungojn ĉirkaŭ la bastono! 06078
Bottom
06079
Top
AAPO: Und wenn ich juchhe! schreie, zieht ihr an, aber zerren gilt nicht. Die Stange über die Zehen, genau über die Zehen und keinen Zoll vor oder zurück. —Jetzt, juchhe! AAPO. Kaj kiam mi ekkrios, tiam tiru, sed sen ia ektirego. La bastonon super la piedfingroj, ĝuste precize super la pied-fingroj, eĉ ne colon al unu flanko aŭ alia. — Nun, knaboj! 06079
Bottom
06080
Top
TIMO: Juho hebt sich, daß es nur so schwuppt. TIMO. Juho leviĝas per sola svingo. , 06080
Bottom
06081
Top
AAPO: Da gibts keine Gnade. AAPO. Tie eĉ graco ne helpus. 06081
Bottom
06082
Top
JUHANI: Zapf mir etwas Bier, Timo. JUHANI. Iru kaj verŝu bieron, Timo. 06082
Bottom
06083
Top
TIMO: Du hinkst ja, Bruder. TIMO. Vi ja lamas, frato. 06083
Bottom
06084
Top
JUHANI: Bier gezapft, verfluchter Bengel! Hörst du nicht? Gleich gibts was hinter die Ohren. JUHANI. Verŝu bieron, vi malbenita knabaĉo! Ĉu vi aŭdis? Aŭ ĉu vi volas ricevi ĉirkaŭ la orelojn? 06084
Bottom
06085
Top
TUOMAS: Habe ich dir den Fuß geschunden? TUOMAS. ĉu mi kontuzis vian piedon? 06085
Bottom
06086
Top
JUHANI: Was kümmert dich das? Sieh nach deinen eigenen Pfoten. Was liegt mir daran, wenn mir das Eisen vom Stiefel losgeht! Beim Ringen ists ja abgefallen wie eine Rübenscheibe. Aber kümmer dich um dich. Es scheint, du gewinnst im Ringen und mit dem Wippstock; aber komm, wir wollen uns rangeln. JUHANI. Ne zorgu pri tio. Rigardu vian propran piedaĉon. Ne gravas, se la kalkanumo deŝiriĝis de mia boto. Ĝi ja deŝiriĝis dum la lukto kvazaŭ detranĉaĵo de rapo. Sed gardu vin mem, vi. Ŝajnas, ke vi venkas min en lukto kaj en tiro de bastono; sed venu interbatiĝi! 06086
Bottom
06087
Top
AAPO: Rangelei gehört nicht hierher. AAPO. Interbatiĝo ne apartenas al la afero. 06087
Bottom
06088
Top
JUHANI: Gewiß, wenn wir nur wollen. JUHANI. Certe, se ni nur volas. 06088
Bottom
06089
Top
TUOMAS: Ich will nicht. TUOMAS. Mi ne volas. 06089
Bottom
06090
Top
JUHANI: Weil du keinen Mut hast. JUHANI. Vi ne kuraĝas. 06090
Bottom
06091
Top
AAPO: Ringen tut man nur zum Spaß. AAPO. Sciu, ke lukto estas ludo. 06091
Bottom
06092
Top
SIMEONI: Ja, zum Spaß, aus dem oft Schlägerei und Totschlag wird. SIMEONI. Mi scias, ke ĝi estas ludo, el kiu ofte naskiĝas interbatiĝo kaj mortigo. 06092
Bottom
06093
Top
JUHANI: Gut, Tuomas hat meinetwegen gewonnen, aber kein andrer kriegt hier den Juhani unter. Das schwöre ich, und das zeige ich am einen wie am ändern durch die ganze Kompanie. — Einen Kampf, Aapo! Hält dein Gurt? Hält er? JUHANI. Tuomas venku, sed ne subpremos Johanon ĉi tie iu alia. Tion mi ĵuras kaj pruvos de viro al viro tra la tuta kompanio. — Unu ekĵeton, Aapo! Ĉu via kolumo eltenas? Ĉu eltenas? 06093
Bottom
06094
Top
AAPO: Immer gleich wild ohne den geringsten Grund! Geduld, Geduld, und laß uns anständig ringen! AAPO. Vi furiozulo sen eĉ plej malgranda kaŭzo! Paciencc, pacience, kaj ni Iuktu bonmore. 06094
Bottom
06095
Top
JUHANI: Blitz und Hagel! JUHANI. Brila fulmo! 06095
Bottom
06096
Top
AAPO: Geduld, sag ich. — So, nun wirf! AAPO. Paciencon, mi diras. — Jen, nun ekĵetu. 06096
Bottom
06097
Top
EERO: Der Juho tanzt Polka wie geschmiert; wenn er auch hinkt. EERO. Juho dancas polkon kiel vera knabo, eĉ lamante. 06097
Bottom
06098
Top
JUHANI: Was meinst du jetzt, Bruder Aapo? JUHANI. Kion diras vi nun, frato Aapo? 06098
Bottom
06099
Top
AAPO: Daß ich unter dir liege. AAPO. Ke mi kuŝas sub vi. 06099
Bottom
06100
Top
JUHANI: Nun kommst du an die Reihe, Simeoni! JUHANI. Alpaŝu al numero, Simeoni. 06100
Bottom
06101
Top
SIMEONI: Nicht für tausend Taler entweihe ich das hohe Fest. SIMEONI. Ne eĉ por mil taleroj por rompi la altan feston. 06101
Bottom
06102
Top
JUHANI: Respekt vor dem Weihnachtsfest! Aber bei diesem unschuldigen Ringen, wo unser Geist fröhlich und unser Herz rein ist, wird wirklich nichts entweiht. Nur mal probiert, Simeoni! JUHANI. Honorata estu la kristnaska festo. Oni ne rompas ĝin per senkulpa Iukto, se nia animo estas gaja kaj nia koro pura. Unu provo, Simeoni. 06102
Bottom
06103
Top
SIMEONI: Was versuchst du mich? SIMEONl. Kial vi turmentas min? 06103
Bottom
06104
Top
JUHANI: Einen Kampf! JUHANI. Unu puŝegon! 06104
Bottom
06105
Top
SIMEONI: Du Satanas! SIMEONI. Vi satano! 06105
Bottom
06106
Top
AAPO: Laß ihn in Frieden, Juhani, laß ihn! AAPO. Pacon al li, Juhani, pacon! 06106
Bottom
06107
Top
JUHANI: Wir können doch mal probieren. Siehst du, so, das geht mit einem Wuppdich! JUHANI. Ni ja povas provi. Nu jen, nur unu ekĵeton je pantalona rando. 06107
Bottom
06108
Top
SIMEONI: In die Hölle mit dir, arger Geist! Ich gebe zu, daß du gewinnst. SIMEONI. Iru en la inferon, malica spirito! Mi konfesas, ke vi venkus. 06108
Bottom
06109
Top
TUOMAS: Das glaub ich erst, wenn ichs sehe. Ich denke, auch Simeonis Muskeln sind nicht gerade aus Kalbfleisch. TUOMAS. Tion mi kredos nur kiam mi vidos. Mi nekredas, ke la muskoloj de Simeoni estas el bovida karno. 06109
Bottom
06110
Top
JUHANI: Drum soll er versuchen. Da wird sichs ja zeigen, ob sie aus Kalbfleisch oder aus schwarzem faserigem Bärenfleisch sind. JUHANI. Tial li venu kaj provu. Tiam oni vidos, ĉu ili estas el bovida aŭ el nigra, ledeca ursa karno. 06110
Bottom
06111
Top
AAPO: Laß ihn gehn, und trete ein anderer Mann vor, der mehr Lust hat, sich zu messen. Timo, alter Kämpe! AAPO. Li estu kiel li volas, kaj alpaŝu alia heroo, al kiu pli plaĉas la lukto. Frato Timo, ĉiam brava viro! 06111
Bottom
06112
Top
JUHANI: Magst du? JUHANI. Cu vi havas emon? 06112
Bottom
06113
Top
AAPO: Kopf hoch, Timo! Bist doch sonst kein Murmeltier. AA PO. Kontraŭ venton,Timo! Vi ja neniam estis timema knabo. 06113
Bottom
06114
Top
TUOMAS: Nein, sondern immer forsch, immer wie bei sich zuhause. Ich vergesse auch nicht die Hiebe, die er in der sonderbaren Prügelei mit den Burschen von Toukola ausgeteilt hat. Da kriegte er zuerst unversehens einen gehörigen Schlag auf den Hirnkasten. Aber ohne sich groß darüber aufzuregen, drehte er sich ruhig um, riß seinem Mann die Stange aus der Faust, schlug ihm damit auf das Schäldeldach — und die Stange war in Stücke. Die Stange war in Stücke, daß es pfiff, und der Mann plumpste wie ein leerer Sack auf die Erde! Das machte der Jukola-Timo. Und ich weiß, daß er noch seinen Mann steht. TUOMAS. Neniam, sed ĉiam decida, ĉiam kiel en sia propra domo. Mi ne forgesas la bravaĵon, kiun li faris en la neforgesebla batalokun Toukolanoj. Unue li ricevis surprize fortan bataĉon sursian kapon, sed, ne multe atentante pri tio, li turniĝis serioze, kaptis la stangon el la mano de sia kontraŭulo kaj nun frapis siaparte lian kranian ŝelon — kaj la stango disrompiĝis krakante, kaj sur la teron falaĉis la viro kvazaŭ malplena sako. Tiel faris Jukola Timo. Kaj mi scias, ke estas en li ankoraŭ rezisto kon-traŭ viro. 06114
Bottom
06115
Top
TIMO: Komm her, Junge. TIMO. Nu venu, Knabo. 06115
Bottom
06116
Top
JUHANI: Das hab ich mir gerade gewünscht. Aber laß mich nur auch erst richtig einhaken. Jetzt fertig. JUHANI. Tion mi ja ĝuste deziras. Sed permesu, Ke mi Kaptu vin ĉe la pantalono, anKaŭ rni. Nun mi estas preta. 06116
Bottom
06117
Top
AAPO: Timo hat den ersten. AAPO. La unua ekĵeto estu por Timo. 06117
Bottom
06118
Top
JUHANI: Gut. Da kann ich mich ein bißchen verpusten. JUHANI. Estu tiel. Mi havos iom da tempo por elspiregi. 06118
Bottom
06119
Top
TIMO: Siehst du, so! TIMO. Jen! 06119
Bottom
06120
Top
JUHANI: Oho, Kleiner! JUHANI. Ne, mia Knabeto! 06120
Bottom
06121
Top
TUOMAS: Ein ganz famoser Ruck, Timo, du braver Timo. Aber kannst dus noch besser? TUOMAS. Sufiĉe forta eKtiro, Timo, vi brava Timo! Sed ĉu vi havas eblecon iom piiigi la forton? 06121
Bottom
06122
Top
JUHANI: So leicht geht unsereiner nicht. JUHANI. Tiel facile ni ne submetiĝos. 06122
Bottom
06123
Top
TUOMAS: Kannst dus noch besser, Timo? TUOMAS. Timo, ĉu vi havas eblecon pliigi la forton? 06123
Bottom
06124
Top
TIMO: Wollen sehen. Was meinst du zu diesem? TIMO. Mi Kredas, Ke mi havas. — Kion vi diras pri ĉi tio? 06124
Bottom
06125
Top
JUHANI: »So leicht geht unsereiner nicht«, sprach der Bettler von Hyvämäki. JUHANI. »Tiel facile ni ne submetiĝos, diris la almozulo de Hyvamaki.» 06125
Bottom
06126
Top
AAPO: Noch einmal, Timo. AAPO. AnKoraŭ unu fojon, Timo. 06126
Bottom
06127
Top
TUOMAS: Kannst dus noch besser? TUOMAS: Onkos varaa parantaa? 06127
Bottom
06128
Top
TIMO: Wollen sehen. — Vielleicht so einer? TIMO. Mi penos, mi penos. 06128
Bottom
06129
Top
JUHANI: »So leicht geht unsereiner nicht«, sprach der Bettler von Hyvämäki. JUHANI: »Ei tästä näin vaan mennä, sanoi Hyvänmäen kerjäläinen.» 06129
Bottom
06130
Top
TUOMAS: Nun, das war ein Ruck, der saß. TUOMAS: Mutta se oli nykäys, joka tuntui. 06130
Bottom
06131
Top
EERO: Keine Not, nur ein ganz klein bißchen und ganz unschuldig hat Juhanis Stimme gebebt. EERO: Ei vaaraa, ainoastaan hieman ja juuri viattomasti tärähti Juhanin ääni. 06131
Bottom
06132
Top
JUHANI: Ich stehe noch. JUHANI: Pystyssä seison. 06132
Bottom
06133
Top
TUOMAS: Noch einmal, Timo. TUOMAS: Kerran vielä, Timo. 06133
Bottom
06134
Top
TIMO: Versuchen wirs, versuchen wirs. TIMO: Koetetaan, koetetaan. 06134
Bottom
06135
Top
JUHANI: Stopp-stopp-stopp! Meine Hose rutscht! JUHANI. Halt, mia pantalono falas. 06135
Bottom
06136
Top
TIMO: »Aber itzt, sprach Kaitaranta.« TIMO. »Sed nun, diris Kaitaranta.» 06136
Bottom
06137
Top
JUHANI: Meine Hose rutscht! Hörst du nicht? JUHANI. Mia pantalono falas! Cu vi aŭdas? 06137
Bottom
06138
Top
TIMO: Siehst du, so, Brüderchen. TIMO. Jen, mia frato! 06138
Bottom
06139
Top
AAPO: Liegt da Juhani wieder und küßt die Diele? AAPO. Cu Juhani Kuŝas ree tie, Kisante la plankon? 06139
Bottom
06140
Top
EERO: Und schnauft wie ein Bulle, ’s ist nur gut, daß er sich nun »ein bißchen verpusten kann«. EERO. Kaj spiregante Kiel virbovo. Sed bone, Ke li »havas iom da tempo por spiregi». 06140
Bottom
06141
Top
TIMO: Da liegt der Kerl unter mir wie ein nasser Latschen. TIMO. Sub mi kuŝas la knabo kvazaŭ malseka pantoflo nur. 06141
Bottom
06142
Top
TUOMAS: Ja, aber seine Hose hat ihm einen Streich gespielt. TUOMAS. Sed lia pantalono faris al li petolaĵon. 06142
Bottom
06143
Top
AAPO: Der Wahrheit die Ehre, so ists. Die eigne Hose war gegen ihren Herrn und ging zu Timo über. AAPO. Estu dirite en la nomo de vero. La pantalono de Juhani mem estis ĉi tie kontraŭ sia sinjoro kaj faris interligon kun Timo. 06143
Bottom
06144
Top
EERO: So ists. Drum weg mit allen Hosen und von frischem ans Werk! EERO. Tia estas la afero. Tial for ĉiujn pantalonojn kaj ripetiĝu la ludo. 06144
Bottom
06145
Top
SIMEONI: Halt den Schnabel, du Wiesenknarre! Ich gebe dir sonst eins drauf. Hast du noch nicht genug von diesem höllischen Spiel? SIMEONl. Nun fermu vian gorĝon, vi kvakulo! En alia okazo mi batos vian nazon. Cu vi ne jam havas sufiĉe de tiu infera Iudado? 06145
Bottom
06146
Top
EERO: Na, dann laß es sich zu nem himmlischen Spiel verwandeln. Hosen und Hemden weg, und dann ringt wie Engel auf den Gefilden des Paradieses. EERO. Nu, ĝi ŝanĝiĝu en ĉielan ludadon. La pantalonojn kaj ĉemizojn for kaj vi luktu kiel du anĝeloj sur kampo de paradizo. 06146
Bottom
06147
Top
TUOMAS: Warum sitzt du ihm denn im Nacken, Timo? TUOMAS. Kial vi sidas sur lia nuko, Timo? 06147
Bottom
06148
Top
TIMO: Wenn ich jetzt ein Holzscheit hätte, verwalkte ich ihm das Hinterviertel, daß es klatschte. TIMO. Se mi nun havus lignoŝtipon, mi povus bati la postaĵajn partojn tiel ke plaŭdus. 06148
Bottom
06149
Top
AAPO: Weshalb denn? Dies ist ein Ringkampf und keine Schlägerei. AAPO. Kial tiel! Tio estas tukto, sed nenia interbatiĝo. 06149
Bottom
06150
Top
EERO: Timo ist wohl ärgerlich? EERO. ĉu Timo koleriĝis? 06150
Bottom
06151
Top
TIMO: Durchaus nicht, durchaus nicht, aber ich sage: wenn ich jetzt ein Holzscheit oder einen runden Knüttel hätte, verwalkte ich ihm den Hintern, daß es klatschte. TIMO. Tute ne, tute ne, sed mi diras: se mi havus lignoŝtipon aŭ rondan stangeton, mi povus bati !a postaĵajn partojn tiel ke plaŭdus. 06151
Bottom
06152
Top
TUOMAS: Laß ihn auf. TUOMAS. Lasu lin restariĝi. 06152
Bottom
06153
Top
TIMO: Steh auf, du Gottesgeschöpf. TIMO. Stariĝu, kreaĵo de Dio. 06153
Bottom
06154
Top
JUHANI: Wohl, ich stehe auf, und, weißt du, habe ich erst meine Hose fest, dann ist wieder an dir die Reihe, dich zu krümmen, und anders als ich eben. Ich armer Kerl bin ja nur durch Pech unter dich geraten, das du so flink zu deinem Vorteil benutzt hast, du Stiefelknecht! Du Hundsfott! JUHANI. Mi stariĝos, kaj sciu, post kiam mi ree ligis mian pantalonon, estos via vico premiĝi malsupren kaj alimaniere ol mi ĵus. Mi ja, kompatinda knabo, falis sub vin pro mal-bonŝanco, kiun vi tiel vigle uzis por via celo, vi sentaŭgulo, bottirilo! 06154
Bottom
06155
Top
AAPO: Nur nicht böse werden! Ich weiß, daß er von dem Malör mit deiner Hose kaum was gemerkt hat, ehe der Wurf getan war. Den hat der arme Junge in der Hitze des Gefechts getan. AAPO. Koleriĝo malproksimen! Mi scias, ke li apenaŭ rimarkis vian pantalonakcidenton, antaŭ ol la ekĵeto jam estis farita. Tion li faris en fervoro de la lukto, kompatinda knabo. 06155
Bottom
06156
Top
JUHANI: Freilich wußte ers, der Hornochse. Ihr sitzt mir ja aber alle wie Raben im Nacken. Er hätte nichts davon gewußt! Habe ich nicht so laut wie ein Steuermann geschrien: stopp-stopp! meine Hose rutscht! Aber er hat sich nicht daran gekehrt, sondern wie eine Katze mit Krallen und Zähnen gezerrt. Schockschwerenot! Ich will dich lehren, noch mal anderer Leute rutschende Hosen zu deinem Vorteil zu gebrauchen, ich will dich lehren. JUHANI. Tion li certe sciis, tiu juna lutro. Sed vi estas kiel korvoj ĉiuj sur mia nuko. Cu li ne sciis? Cu mi ne kriis kiel lim-signisto per laŭtega voĉo: halt, mia pantalono falas? Tamen li ne tion atentis, sed tiradis per siaj ungoj kaj dentoj kvazaŭ kato. Sed sidu kaj brulu! Certe mi vin instruos uzi estonte je via favoro la falantan pantalonon de alia, jes, mi vin instruos. 06156
Bottom
06157
Top
TIMO: Das hab ich nur in der Hitze des Gefechts getan, ich armer Kerl. TIMO. Tion faris mi en fervoro de la lukto, kompatinda knabo. 06157
Bottom
06158
Top
JUHANI: Ich will dich lehren; laß mich nur erst meine Hose hochziehen und meinen Schmachtriemen wie einen festgekeilten Tonnenreifen umschnallen. JUHANI. Mi vin instruos, levinte ree Ia pantalonon kaj liginte ĝian malsatozonon kiel streĉitan barelringon. 06158
Bottom
06159
Top
TIMO: Ich gebe keine Pfifferling um die Ringerei. Wenn ich mal gewonnen habe, habe ich gewonnen, da gibts kein Mucksen. Was haben überhaupt die Hosen dabei zu tun? Beim Ringen ringt der Mann und nicht die Hose oder die Beinwickeln oder die Schneegamaschen. TIMO. Mi malŝatas la tutan luktadon; ĉar mi nun venkis, mi venkis, kaj nenia plia murmurado pri tio. Kion komunan kun Ia afero havas pantaiono? En lukto luktas viro, sed ne pantalono kaj gamaŝoj aŭ aliaj neĝoŝtrumpoj. 06159
Bottom
06160
Top
JUHANI: Los! Die Faust wieder an den Hosenbund und Brust an Brust! Schockschwerenot! JUHANI. La manojn al la pantalonoj denove kaj bruston kontraŭ brusto! Sidu kaj brulu! 06160
Bottom
06161
Top
TIMO: Soll ich noch mal die Kinderei mit ihm anfangen? TIMO. ĉu mi iru kun Ii al tiu infaneca laboro? 06161
Bottom
06162
Top
EERO: Was ist da zu fragen? Los, du Gottesgeschöpf, los, wenn du darfst. EERO. Kion vi ankoraŭ demandas. Iru, kreaĵo de Dio, iru ĉar estas permesate. 06162
Bottom
06163
Top
SIMEONI: Tus nicht, sag ich dir. SIMEONI. ne iru, diras mi. 06163
Bottom
06164
Top
EERO: Tus nicht, wenn du bangst und bebst. EERO. Ne iru. se vi timas kaj tremas. 06164
Bottom
06165
Top
JUHANI: Da hilft kein Gebange und Gebebe, sondern nur ein neuer Wettkampf, und eben in dieser heiligen Stunde. JUHANI. Nun ne helpas timo nek tremo, sed li estas devigata iri al nova konkuro kaj ĝuste en ĉi tiu momento de Dio. 06165
Bottom
06166
Top
EERO: Hab Erbarmen mit ihm, Juhani, hab Erbarmen! EERO. Indulgu lin, Juhani, indulgu! 06166
Bottom
06167
Top
TIMO: Weshalb? Weshalb denn, Eero? Meinetwegen also noch einen Wuppdich oder auch zwei. Allong! TIMO. Kial? Eero, kial? Estu konsentita ankoraŭ unu streĉo, unu aŭ du. Ekkaptu! 06167
Bottom
06168
Top
JUHANI: So, Bursche! JUHANI. Ci tie, knabo! 06168
Bottom
06169
Top
TUOMAS: Artig,Juho! TUOMAS. Dece, Juho. 06169
Bottom
06170
Top
AAPO: Artig! Das ist ja, als kämpften zwei hungrige Habichte. AAPO. Dece! Tiel ja interbatiĝas du malsataj akcipitroj. 06170
Bottom
06171
Top
SIMEONI: Schlägerei, regelrechte Schlägerei! SIMEONI. Interbatiĝo, pura interbatiĝo! 06171
Bottom
06172
Top
AAPO: Vernünftig, Juhani! AAPO. Prudente, Juho! 06172
Bottom
06173
Top
SIMEONI: Oh, ihr Ungeheuer, oh, ihr Ungeheuer! SIMEONI. Ho, vi teruruloj, ho, vi teruruloj! 06173
Bottom
06174
Top
EERO: Zerquetsch deinen Bruder nicht! EERO. Ne kripligu vian fraton! , 06174
Bottom
06175
Top
SIMEONI: Aha, aha! Da wird auch Eeros Nase blaß Das sind nun die Fische, nach denen du geangelt hast. SIMEONI. Ho, ho! jam cĉ Eero paliĝas. Tie estas viaj fiŝoj, kiujn vi kaptadis. 06175
Bottom
06176
Top
TUOMAS: Juhani! TUOMAS. Juhani! 06176
Bottom
06177
Top
SIMEONI: Das Haus fällt ja zusammen, ihr Bestien, ihr Heiden! SIMEONI. Disfalas ja jam eĉ la domo, vi rabobestoj kaj diabloj! 06177
Bottom
06178
Top
JUHANI: »Wott, Junge, sagen die Russen.« Na, weshalb liegst du nun da und glotzt zur Decke hinauf? JUHANI. »Vot», knabo, diris la ruso! Nu, kial vi kuŝas tie kaj okulumas supren al la plafono? 06178
Bottom
06179
Top
TIMO: Heute gewinnst du, aber laß die Zeit nur noch etwas machen, dann wirst du alt und wächst in die Erde, ich aber werde groß und kräftig. TIMO. Vi venkis min nun, sed lasu la tempon prepari iom ankoraŭ: vi maljuniĝos kaj fariĝos malgranda, sed mi kreskos kaj fariĝos pli forta. 06179
Bottom
06180
Top
JUHANI: Einmal zerfällt und vergeht die ganze Welt, geschweige der arme sündige Mensch! Die Zeit macht uns alle gleich, Bruder. Steh aber auf, kipp einen Schluck Bier in die Kehle und gib zu, daß du doch ein paar Lot Kraft weniger im Leibe hast als ich. JUHANI. lam kadukiĝos kaj finiĝos eĉ la mondo, kial ne pekema homo mizera. La tempo eluzas nin ĉiujn, mia frato. Sed leviĝu kaj verŝu en vian vizaĝon plengorĝon da biero kaj konfesu, ke estas en vi du tri funtoj malpii da forto ol en mi. 06180
Bottom
06181
Top
TIMO: Das haben wir gesehen. Ich habe ja platt unter dir gelegen, und du über mir wie ein zottiger Bär. TIMO. Tion oni vidis. Tic mi kuŝis senforta sub vi, kaj vi super mi kiel krudhara urso. 06181
Bottom
06182
Top
JUHANI: »Wohl bekomms dir, du Ringelschwanz, der Schluck aus Kiikka-Heikkis Kanne!« — Ich bin also in der Herde von Jukola der Zweite, was die Kraft angeht. Lauri und Eero haben freilich noch nicht geprobt. Sie wissen aber, daß sie bei einem Versuch mit mir die Engel im Himmel pfeifen hören, und Simeoni hat sich selber für schwächer erklärt. Aber mit dem kleinen Finger runterzukriegen ist keiner von den Jukolabrüdern, dafür stehe ich. Da könnten sogar fünfzig Burschen aus Toukola herkommen, Faust gegen Faust. Fünf Doppelscheffel Roggen trage ich auf dem Nacken, und Tuomas noch etwas mehr; fünf Doppelscheffel, wenn mir nur einer das Gewicht auf den Rücken legt. JUHANI. «Prenu el ĉi tiu, vi Saparamatti, el la kruĉo de Kiikka-Heikki!» — Mi estas do !a dua viro en la anaro de Jukola koncerne la forton. Lauri kaj Eero estas ankoraŭ neprovitaj, sed ili sciu, ke ili aŭskultadus burdojn ĉe la provo; kaj Simeoni konfesis, ke li estas malpli forta ol mi. Sed etfingra viro estas neniu el la fratoj de Jukola, tion mi garantias. Venu ĉi tien eĉ kvindeko da Toukolanoj, pugnon kontraŭ pugno. Kvin barelojn da greno mi ja portas sur mia nuko, kaj Tuomas iom plij kvin barelojn, se iu staplas la ŝarĝon sur mian dorson. 06182
Bottom
06183
Top
TUOMAS: Ich möcht aber doch gern mal sehen, wie Lauri und Eero richtig mit aller Kraft ringen. TUOMAS. Sed al mi plaĉus vidi, se Lauri kaj Eero inter-luktus tute serioze. 06183
Bottom
06184
Top
AAPO: Das wäre wirklich sehenswert: der eine ernst und still wie Tauwetter im Winter, der andre klein wie ein Zwerg, aber wie ein Blitz so flink und scharf. Los! dann kämpfen da ein Wiesel und ein Hasenmännchen. Ich vergleiche dich nicht etwa wegen der Feigheit mit einem Hasen — dazu hab ich keinen Grund —, auch nicht wegen deiner Beweglichkeit, denn Lauri läuft wie der Hackemann des Schmiedes Könni — dessen Beine und Hacke ein pfiffiges Uhrwerk im Leibe trieb —, sondern es würde für mich eben wie der Ringkampf zwischen einem Wiesel und einem stolzen Hasenmännchen aussehen. AAPO. Vere io vidinda. Unu serioza kaj kvieta kiel vintra degelvetero, Ia alia eta kiel pigmeo, sed vigla kaj akra kiel fulmo. Interataku, kaj jen luktas ermeno kaj virleporo. Mi ne komparas vin kun leporo pro malkuraĝo, al tio ne estas kaŭzo, ankaŭ ne pro via moviĝemo, ĉar Lauri paŝas kiel la pioĉisto de la forĝisto Konni — pioĉisto, kies piedojn kaj pioĉon movis lerta horloĝa aparato en ĝia ventro — sed ŝajnas, laŭ mia opinio, la batalo estus lukto inter ermeno kaj granda virleporo. 06184
Bottom
06185
Top
JUHANI: Einen Wuppdich, Jungens, einen Wuppdich oder Kreuzgriff! JUHANI. Unu brustlukton, knaboj, unu brustlukton aŭ ĉirkaŭprenan lukton! 06185
Bottom
06186
Top
LAURI: Was ist denn mit Eero anzufangen? Er macht nie einen anständigen Wurf, zappelt einem immer nur wie eine Katze zwischen den Beinen, krallt und klammert sich einem so verflixt in die Weichen, daß einem die Puste ausgeht. So hat ers gemacht, als wir vorigen Sommer auf der Aroniitty-Wiese rangen. Und wer da gewann, wer drunter kam, das »könnt der schlauste Richter nicht entscheiden«. Wozu soll ich also wieder mit ihm anfangen? LAURI. Kio fariĝus el lukto kun Eero? Lin oni neniam povas vere kapti inter la manojn, sed tie li ruliĝas ĉe la piedoj kiel kato, ungogratas kaj premas la ingvenojn de la alia en tiel furioza maniero, ke li apenaŭ povas spirsorbi aereron en sian bruston. Tiel li agis, kiam ni Ia lastan aŭtunon luktadis sur la herbejo Aroniittu. Kaj kiu tie venkis, kiu restis sube, tion »ne komprenis eĉ livari». Kial mi plu luktu kun li? 06186
Bottom
06187
Top
EERO: Ich war nicht um ein Haar stärker als du. Glaube mir das, wenn du willst. EERO. Mi ne estis pli forta ol vi, ne eĉ mezuron de hareto. Kredu se vi volas. 06187
Bottom
06188
Top
LAURI: Das glaube ich, weil ich weiß, daß du schwächer bist. LAURI. Tion mi kredas, ĉar mi scias, ke vi estas pli mal-forta. 06188
Bottom
06189
Top
JUHANI: Das mag ein ehrlicher Ringkampf zeigen. JUHANI. Tion pruvu honesta lukto. 06189
Bottom
06190
Top
LAURI: Wozu soll ich wieder mit ihm anfangen? LAURI. Kial mi luktu plu kun li? 06190
Bottom
06191
Top
SIMEONI: Machen wir, daß wir schlafen gehn, ihr Wilden. SIMEONI. Ni jam kuŝiĝu, vi sovaĝuloj. 06191
Bottom
06192
Top
JUHANI: Nächte gibts viele im Jahr, aber Weihnachten ist nur einmal im Jahr, und darum wollen wir jetzt lustig sein. Freu dich, du Weihnachtshaus, rundum freu dich, du Land Israel! In dieser Nacht, zu dieser Stunde ist ein großes Wunder geschehn in der Stadt Babylon. Freuen wollen wir uns! — Was sollen wir spielen? Weihnachtsbraten essen? Schwein stochern? Schuster stoßen? oder was? JUHANI. Noktoj estas multaj, sed kristnasko nur unu fojon en la jaro, kaj tial ni ĝoju nun. ĉoju, vi kristnaska ĉambro, ĝoju la tuta lando de Izrael! Ci tiun nokton, en ĉi tiu momento okazis granda miraklo en la urbo Babilono. Ni ĝoju! — Kian ludon ni elektu? Cu ni manĝu kristnaskan rostaĵon? ĉu ni piku porkon aŭ ĉu ni puŝadu botiston? 06192
Bottom
06193
Top
SIMEONI: So! Noch herumtollen wie wilde Buben! Scher dich weg! SIMEONI. Jen! Cu ni ankoraŭ petoladu ĉi tie kvazaŭ sen-bridaj idaĉoj? Iru for! 06193
Bottom
06194
Top
JUHANI: Das Leben eines Junggesellen ist ein Tanz. Nicht wahr, Timo? JUHANl. La vivo de juna fraŭlo estas dancado. Cu ne tiel, Timo? 06194
Bottom
06195
Top
TIMO: Hihihi! TIMO. Hi, hi, hi! 06195
Bottom
06196
Top
JUHANI: Nicht wahr? JUHANI. Cu ne tiel? 06196
Bottom
06197
Top
TIMO: So was ists ja wohl. TIMO. Jes, tia ĝi estas. 06197
Bottom
06198
Top
EERO: Ganz recht, lieber Jussi. EERO. ĉuste tiel, »Joĉjo-karulo». 06198
Bottom
06199
Top
JUHANI: Sprach der Fuchs zum Hasen. Richtig! Das ist kein übles Leben. Lustig ists mitunter und hebt einem die Fersen. — Laßt uns einen Russischen tanzen; das ist mein Meisterstück. Paßt auf! JUHANI. Diris la vulpo al Ia leporo. Prave! Ci tiu vivo taŭgas, iam ĝi estas eĉ gaja kaj levas iom la kalkanojn. Ni dancu laŭ rusa maniero; en tio mi estas majstro. Vidu! 06199
Bottom
06200
Top
AAPO: Unser Bier wird doch nicht schwindlig machen? AAPO. Cu nia biero eble donus kapturniĝon? 06200
Bottom
06201
Top
JUHANI: Gieß dir nur drei Kannen hinter die Binde, vielleicht merkst du dann einen kleinen Schwung im Oberstübchen. — Aber sing, Eero, während Jussi-Jungchen tanzt. Stimm an! JUHANI. Verŝu en vian vizaĝon stofojn tri, jen, ĉu vi ne rimarkos ioman skuiĝon tie en la supra etaĝo? — Sed kantu, Eero, kiam Joĉjo-knabo dancas. Elbuŝigu! 06201
Bottom
06202
Top
EERO: Was solls denn sein? EERO. Kia speco estas dezirata? , 06202
Bottom
06203
Top
JUHANI: Das ist einerlei, wenns nur donnert und kracht. Stimm an, Junge; schrei, daß sich die Bodenbalken heben. Sing, Hornochse. Sing, während ich tanze und Sprünge mache wie ein Hammel, bis unters Dach hinauf springe. JUHANI. Kia ajn, ĝi nur sonegu kaj bruegu. Elbuŝigu, knabo, ekkriu tiel ke la traboj leviĝos! Kantu, vi filo de juna lutro, kantu ĉar mi dancas, saltadas kiel virŝafo, saltadas ĝis la plafono. Kantu! 06203
Bottom
06204
Top
EERO: Ich wills versuchen: EERO. Mi volas peni. 06204
Bottom
06205
Top
Freuet euch und jubiliert,
’s ist ja Weihnachtsabend,
in den Kufen,
Kannen, Humpen
schäumt das Bier
erlabend.

Auf dem Markt von Anjanpelto
Bier und Schnaps wir saufen.
Für den Preis nes schwarzen Ochsen
Brautgeschenk’ wir kaufen,
kaufen, ja kaufen;
für den Preis nes schwarzen Ochsen
Brautgeschenk’ wir kaufen.

Jussi, Pussi, Jukolas Jussi!
»Gaje ĝoju ĉiuj ni,
estas kristnaskfesto;
De biero kruĉoj plenaj,
same la barelo.
Kruĉoj plenaj, kruĉoj plenaj,
same la barelo.

En foir’ de Anjanpelto
oni drinkis brandon.
Per la prezo de virbovo
ringon ni aĉetis,
oran ringon;
per la prezo de virbovo
ringon la fianĉan.»

Joĉjo, poĉjo, Jukola Joĉjo!
06205
Bottom
06223
Top
AAPO: Still, Eero, reiz ihn nicht! AAPO. Silentu, Eero, kaj ne kolerigu lin. 06223
Bottom
06224
Top
JUHANI: Sing nur drauflos, ich ärgre mich nicht. Sing drauflos, daß ich nicht ohne Musik zu tanzen brauche. JUHANl. Kantu nurj mi ne koleriĝos; kantu nur, ke mi ne bezonu danci sen muziko. 06224
Bottom
06225
Top
EERO: EERO: 06225
Bottom
06226
Top
Jussi, Pussi, Jukolas Jussi!
Jussi, Jassi, Mehl am Schnäuzchen,
stöbert in dem Ferkelkoben ...
Joĉjo, poĉjo, Jukola Joĉjo!
Joĉjo, Jaĉjo, farunulo,
Kaj taŭzisto de porkpajlo ...
06226
Bottom
06231
Top
TIMO: Hihihi! Ach, was für verrücktes Zeug du singst! TIMO. Hi, hi, hi! Ho kiajn malsaĝajojn vi kantas. 06231
Bottom
06232
Top
JUHANI: Sing nur drauf los, sing drauflos. Ich ärgre mich nicht. JUHANI. Kantu nur, kantu nur. Mi ne koleriĝos. 06232
Bottom
06233
Top
EERO: EERO. 06233
Bottom
06234
Top
Jussi, Jassi, Mehl am Schnäuzchen!
«Joĉjo, Jaĉjo, farunulo,
06234
Bottom
06237
Top
Ich singe und schnippe mit den Fingern dazu. Mi kantas kaj ankaŭ klaketas per miaj fingroj. 06237
Bottom
06238
Top
Stöbert in dem Ferkelkoben,
wärmt den Saustall, kehrt den Boden!
Jussi, Jassi, Jukolas Jussi!

Iita ging zum Strande,
kritzelte im Sande,
wie ihr Liebster hieß,
wie ihr Liebster hieß.

Als ich Feinsliebchens Stimme hörte, —
sah sie da zum erstenmal,
war ich wie im siebenten
Himmel, in der Serafimen Saal;
war ich wie im siebenten Himmel,
in der Serafimen Saal.

Jussi, Jassi, Jukolas Jussi!

Denkst du dran, Maija,
wie Erdbeeren wir aßen,
wie kosend wir saßen?
Frallarallala!
Erdbeeren wir aßen,
und kosend wir saßen.
Frallarallala!

Jussi, Jassi, Jukolas Jussi!

Sollst mir, mein armer Aato,
Jussi nicht schelten,
Jussi ist dick und stark,
kann dirs vergelten.
Juho sitzt im Stocke,
ißt nen Bug vom Bocke.
Hier steckt ein jeder
im gleichen Sündenrocke.
Frallarallala!

»Vilukselan Vitka
Ja Viuvalan Pispa,
Syvän-ojan Sonni
Ja Sylvinän Jalli!
Ralla ralla laa!
Syvän-ojan Sonni
Ja Sylvinän Jalli!»
Ralla ralla laa!


Weh mir, ich wilder Bube,
was ist mit mir geschehn!
nen Hof hab ich zu Hause
und muß in Eisen gehn,
nen Hof hab ich zu Hause
und muß in Eisen gehn.
Kaj taŭzisto de porkpajlo,
Varmigisto de porkejo!
Joĉjo, poĉjo, Jukola Joĉjo.»

»Ida borden iris
Kaj sur sablon skribis
Nomon de karulo,
Nomon de karulo.»

»Car karulan mi voĉon aŭdis,
Ce renkonto unua,
En ĝojo ĉiela esti mi kredis,
Inter la serafojj
En ĝojo ĉiela esti mi kredis,
Inter la serafoj.»

Joĉjo, poĉjo, Jukola Joĉjo!

«Manjo, memoru,
Ni manĝis mirtelon,
Kaj ĵuris fidelon!
Frala rala la!
Ni manĝis mirtelon,
Kaj ĵuris fidelon!
Frala rala Ia!»

Joĉjo, poĉjo, Jukola Joĉjo!

»Aato mizera, ne
Joĉjon riproĉu,-
Tamen vi scias, ke
Li estas forta.
Joĉjo en katenoj
Manĝas la kapron.
Ĉiuj ni estas nun
Interegalaj.»
Frala rala la!

«Viluksela Vitka
Kaj Viuvala Pispa
Syvänoja bovo
Kaj Sylvinä Jalli!
Rala rala la!
Syvan-oja bovo
Kaj Sylvina Jalli!»
Rala rala la!

»Ho mi senbridulo,
Kio mi fariĝis?
Hejme estas mia dom’,
Al ĉen’ mi mem Iigita.
Hejme estas mia dom’,
Al ĉen’ mi mem ligita.»
06238
Bottom
06293
Top
JUHANI: Gut so! gut! Die Eisen drücken ja hier nicht. Sing drauflos! JUHANI. Tiel nur! Tiel! Ci tie ja ne pezas Ia ĉenoj. Kantu nur! 06293
Bottom
06294
Top
EERO: EERO. 06294
Bottom
06295
Top
Jussi, Pussi,JukolasJussi!
Jussi, Jassi, Mehl am Schnäuzchen,
stöbert in dem Ferkelkoben,
wärmt den Saustall, kehrt den Boden!
Jussi, Pussi, Jukolas Jussi!
Joĉjo, poĉjo, Jukola Joĉjo!
Joĉjo, Jaĉjo, farunulo,
Kaj taŭzisto de porkpajlo,
Varmigisto de porkejo!
Joĉjo, poĉjo, Jukola Joĉjo!
06295
Bottom
06302
Top
Nun, nicht genug? Cu ne jam sufiĉas? 06302
Bottom
06303
Top
JUHANI: Mehr! Wie auf Karja-Mattis Hochzeit will ich tanzen. Mehr! mehr! — Karja-Mattis Hochzeit! JUHANI. Pli! Oni dancas en edziĝofesto de Karja-Matti. Pli! Pli! — en edziĝofesto de Karja-Matti. 06303
Bottom
06304
Top
SIMEONI: Sogar der Hahn kreischt schon furchtbar liber solch gottloses Treiben und Spektakeln. SIMEONI. Eĉ la koko jam kolere ekkrias pro tiu malpia bruado kaj krakado. 06304
Bottom
06305
Top
JUHANI: Halts Maul, Hahn, und laß dein Kikeriki. JUHANI. Fermu cian gorĝon, koko, kaj ne kriegu tie! 06305
Bottom
06306
Top
TUOMAS: Nun laß es genug sein, Juhani! TUOMAS. Estas jam sufiĉe da tio, Juhani. 06306
Bottom
06307
Top
AAPO: Dieser Türkentanz nimmt dir ja den Atem weg- AAPO. Prenas el vi la vivon tiu turka dancado. 06307
Bottom
06308
Top
JUHANI: Dies ist ein Russischer. Nicht wahr, Eero? JUHANI. Ci tio estas laŭ rusa maniero. Cu ne, Eero? 06308
Bottom
06309
Top
EERO: Dies ist ein Jussischer. EERO. Ci tio estas laŭ joĉja maniero. 06309
Bottom
06310
Top
JUHANI: Meinetwegen, und nun noch so zehn, zwanzig Hopser von diesem Jussischen. JUHANI. Estu tiel, kaj estu ankoraŭ unu fojon dudeko da saltoj laŭ joĉja maniero. 06310
Bottom
06311
Top
SIMEONI: Du bist rasend, Mensch! SIMEONI. Vi sovaĝa viro! 06311
Bottom
06312
Top
TIMO: So! so! Juchhe, Juchhe! Na, hol dich der Henker! TIMO. Jcn kiel, jen kiei! Hi, hi, hi! Nu, prenu vin diablo! 06312
Bottom
06313
Top
JUHANI: Aus dem Weg! sonst stampf ich dich zu Matsch wie das Kosakenpferd den besoffenen Marktbengel. Juchhe! JUHANI. Flanken! En alia okazo mi piedpremos vin koto kicl kozaka ĉevalo ebrian foirvagulon. Hih! 06313
Bottom
06314
Top
AAPO: Sein Ledergurt schnappt ja dahinten wie besessen. Wie der prallt; prallt nach oben, prallt nach unten und peitscht ihm bald den Buckel und bald den Podex. Ach du! AAPO. Lia zonrimeno estas en ŝvitbano tie malantaŭe. Ci vere saltadas; ĝi saltadas supren, malsupren batante jen Iian dorson jen Iiajn sidvangojn. Ho, vi! 06314
Bottom
06315
Top
JUHANI: Lalla la la! Das war ein Tollen! Hehe! — Zum zweitenmal in meinem Leben hab ich heut das Tanzbein geschwungen. Das erstemal wars auf Karja-Mattis Hochzeit, wo es an Damens nur drei alte Weiber gab, an Männern aber eine ganze Bande. Aber da braute uns Matti ein paar Tassen bittern Kaffeepunsch, und da mußten wir eben ran und die Dielenbohlen stampfen, wir Kerls miteinander. Ja, da seufzte die sündige Erde unter uns! Die armen Weiber waren froh, als sie aus der Hölle raus waren, wir hätten sie auch in Fetzen getanzt. Ei, der Deibel! — Aber nun runter mit den Kleidern bis aufs Hemd, und auf die Pritsche hinauf. Die Augen machen wir ja wohl noch nicht gleich zu, drum wollen wir uns beim brausenden Bierkübel und beim leuchtenden Kienspan dort auf der warmen Pritsche fröhliche Sagen und Geschichten erzählen. JUHANI. Lala, la la! Tio estas vera tumulto. Hehe! — Duan fojon en mia vivo mi dancis. La unua fojo okazis en Ia cdziĝofesto de Karja-Matti, kie ne estis virinoj pli ol tri mal-junaj inaĉoj, sed amaso da viroj. Sed jen, kiam Matti preparis por ni du tasojn da forta kafopunĉo, tiam estis nenio alia farebla ol komenci batadi Ia planktrabojn, ni uloj unu kun alia, kaj ĝemis sub ni la peka tero. La maljunulinoj dankis, ke ili ne bezonis partopreni en la »bakado», ni ja estus dancigintaj ilin |c ĉifonaĵoj. Ho, diablo prenu tamen! — Sed nun for Ia vestojn de sur ni ĝis ĉemizo, kaj supren sur la bretegon. Ni ja tamen ne ckdormos tuj, sed ĉe ŝaŭmanta biertincto kaj dum la rezina torĉosplito flamas, ni rakontos gajajn fabelojn kaj rakontojn tic en la varmo de la bretego. 06315
Bottom
06316
Top
Sie zogen sich aus, füllten den Kübel noch einmal mit Bier und stiegen zusammen auf die Pritsche. Da lagerten sie sich, nur mit dem Kittel bekleidet, in der brütenden Hitze auf den Strohbündeln. Fleißig machte der schäumende Kübel von Mann zu Mann die Runde, und im Spalt eines Wandbalkens strahlte die goldene Flamme des Föhrenholzspans. Plötzlich aber blitzte in Juhanis Hirn ein Gedanke auf, und seinem Munde entfuhren die Worte, die schließlich ein schweres Unglück im Gefolge hatten. Ili senvestigis sin, plenigis la tineton per biero ankoraŭ unu fojon kaj iris ĉiuj sur la bretegon. Tie ili, en nuraj ĉemizoj, sidis sur pajlo en ŝvitiga varmo. Diligente ĉirkaŭiris de viro al viro la ŝaŭmanta tineto, kaj en fendo inter murtraboj lumis la ora flamo de pina torĉosplito. Sed en la kapo de Juhani ekaperis penso kaj el lia buŝo eliris diro, kies sekvo estis fine sortobato. 06316
Bottom
06317
Top
JUHANI: Wir braten uns ja hier wie Dunstwürste im Ofenstroh, und Wärme geben uns die heißen Steine des Herdes. Eero, gieß doch eine Kanne Bier drauf, so wissen wir, wie der Dampf aus Gerstensaft schmeckt. JUHANI. Ci tie ni vere nin rostas kvazaŭ ni estus kolbasoj sur forna pajlo kaj varmon donas al ni la varmegaj ŝtonoj de la fajrujo. Eero, verŝu kruĉon da biero sur la fornon, tiam ni scios, kiel gustas ŝvitvaporo el hordea fluidafo. 06317
Bottom
06318
Top
TUOMAS: Was für ein blödsinniger Streich! TUOMAS. Kia freneza ekpenso estas tio? 06318
Bottom
06319
Top
JUHANI: Ein kecker Streich. Gieß zu. JUHANI. Eleganta ekpenso. Verŝu. 06319
Bottom
06320
Top
EERO: Ich gehorche meinem Vorgesetzten. EERO. Mi volas obei mian estron. 06320
Bottom
06321
Top
JUHANI: Ein paar Kannen Bier auf den Ofen! JUHANI. Du kruĉojn da biero sur la fajrujajn ŝtonojn! 06321
Bottom
06322
Top
TUOMAS: Keinen Tropfen! Hör ich das geringste Zischen, dann Gnade dem, der es verursacht hat! TUOMAS. Ne eĉ guton! Se mi aŭdos eĉ mallaŭtan sibleton, malfeliĉa li, kiu ĝin kaŭzis. 06322
Bottom
06323
Top
AAPO: Wir wollen doch das treffliche Getränk nicht so verschwenden. AAPO. Ni ne malŝparu bonan trinkaĵon. 06323
Bottom
06324
Top
TIMO: Wir habens nicht so dick, daß wir uns Bierdampfbäder leisten könnten, durchaus nicht, durchaus nicht. TIMO. Ni ja ne havas rimedojn por vivi en biera ŝvitbano, neniel, neniel. 06324
Bottom
06325
Top
JUHANI: Mal ausprobieren wär aber zu lustig. JUHANI. Estus amuze tion gustumi. 06325
Bottom
06326
Top
TUOMAS: Ich verbiete es strengstens. TUOMAS. Mi tion malpermesas firme. 06326
Bottom
06327
Top
JUHANI: Mal ausprobieren wär aber zu lustig. — Der Sieg im Ringen hat ja Tuomas gehörig den Kamm geschwellt, nun glaubt er wohl, nach seinem Sinn in diesem Haus schalten zu können. Denk aber dran, daß die bittre Galle, wenn sie richtig anschwillt, einem Siebenmännerkraft gibt. Einerlei, meine Augen haben noch lange keine Lust, sich auf dich zu richten. JUHANI. Estus amuze tion gustumi. — La ĵusa venko en lukto forte altigis Ia nukharegojn de Tuomas, kaj Ii kredas, ke li regas en ĉi tiu ĉambro laŭ sia bontrovo. Sed memoru tamen, ke amara galo, kiam ĝi vere ŝvelas, donas al sia knabo en interbatiĝo forton de sep viroj. Tute egale, sed miaj okuloj ankoraŭ ne volas serĉi viajn ordonojn. 06327
Bottom
06328
Top
SIMEONI: Früchte des Ringkampfs, Früchte des Ring-kampfs alles! SIMEONI. Fruktoj de lukto, fruktoj de lukto ĉio! 06328
Bottom
06329
Top
JUHANI: Laß es platschen, Eero! Ich verantworte die Sache und stehe dir bei. JUHANI. Nun lasu plaŭdi, Eero. Mi prirespondas la aferon kaj defendos la viron. 06329
Bottom
06330
Top
EERO: Es ist der Befehl des Vorgesetzten, und ich muß gehorchen. Sonst hab ich noch in dieser Weihnachts-nacht den Laufpaß in der Tasche. EERO. Tio estas ordono de !a estro, kaj mi devas obei; en alia okazo estos lepora pasporto en mia mano en la krist-naska nokto. 06330
Bottom
06331
Top
Da erfüllte Eero, die Zähne aufeinanderbeißend und die Lippen zu einem verschmitzten Grinsen verziehend, eilig Juhanis Wunsch, und alsbald vernahm man ein Geplätscher auf dem Ofen und gleich danach ein heftiges Brausen. Wutschnaubend fuhr nun Tuomas auf und stürzte auf Eero zu; aber sofort stand Juhani seinem jüngsten Bruder zur Seite. Daraus entwickelte sich eine allgemeine Balgerei, in deren stürmischem Verlauf der brennende Kienspan von der Pritsche auf die Diele geschleudert wurde. Dort entzündete er, ohne daß die Brüder es merkten, bald die Strohbündel zu einem munteren Feuer. Wie sich der Ring auf der Wasserfläche gleichmäßig und rasch nach allen Seiten ausdehnte, so erweiterte sich der helle Feuerkreis auf der Diele. Immer höher erhob er sich und drang schon nach dem Pritschenboden vor, als die Bewohner des Hauses plötzlich die Gefahr bemerkten. Aber zu spät wurde sie bemerkt, um mehr als das eigne Leben und die Tiere zu retten, die sich in dem Raum befanden. Weithin schon wogten die Flammen, und groß war die Not und das Durcheinander. Alle eilten nach der Tür, die aufprallte und durch die die Männer, die Hunde, der Kater und der Hahn unter furchtbarem Grölen alle fast auf einmal hinausstürzten. Es sah aus, als spie sie die Hütte aus dem qualmenden Rachen auf die schneebedeckte Erde, wo sie nun, um die Wette hustend, standen. Zuletzt aber trat Lauri heraus, am Halfter Valko hinter sich herziehend, der sonst gewiß ein Opfer des Brandes geworden wäre. Schon zwängte sich das rasende Feuer durch die kleinen Fensterlöcher und schließlich durch Tür und Dach hinaus. Im Schoß der Flamme zitterte die festgefügte Kate am Impivaara. Draußen im Schnee aber stand seine Mannschaft ohne Obdach. Es war ja auch die Köhlerhütte, ihre erste Zufluchtstätte in dieser Gegend, bis auf den Grund zerfallen, und der Speicher dort war so undicht gebaut wie ein Elsternest. Da standen die Bruder herum, und ihr einziger Schutz gegen die Winde und die Kälte war das kurze Hemd aus Wergleinen. Nicht einmal Mutzen hatten sie, um sich den Kopf zu bedecken, noch Birkenrindenschuhe für ihre Füße aus der Gewalt des Feuers zu retten vermocht. Übriggeblieben waren von den ganzen Gerätschaften nur die Flinten und Ranzen, die vor dem Bad in das Vorratshaus gebracht worden waren. — Im Schnee aber standen die Brüder, alle mit dem Rucken zum prasselnden Feuer, und hoben und wärmten bald den rechten, bald den linken Fuß; und rot wurden die Fuße gebäht von Schnee und Feuer, wie Gänsefüße rot. Tiam Eero, grincigante la dentojn kaj metante siajn lipojn en petolan rideton, plenumis rapide la volon de Juhani, kaj baldaŭ aŭdiĝis sur la fajrujo plaŭdo kaj tuj poste forta siblego. En la sama momento Tuomas ekstariĝis koiere kaj kuris kiel aglo al Eero, sed ankaŭ Juhani rapidis por defendi sian plej junan fraton. De tio naskiĝis nun ĝenerala tumuito, dum kiu la brulanta torĉosplito falis de la bretego malsupren sur la plankon. Tie ĝi baldaŭ, ne rimarkite de la fratoj, ekbruligis viglan fajron en Ia pajlo. Kiel ringondo sur akvo etendiĝas rapide en ĉiuj direktoj, same la brilanta rondo de la fajro pli kaj pli grandiĝis sur la planko. Ĝi suprenleviĝis kaj jam tuŝis la plankon de la bretego, antaŭ ol la loĝantoj de la ĉambro ekvidis la danĝeron sub si. Sed tro malfrue ili ĝin ekvidis por havi tempon savi ion krom sian vivon kaj tiun de la bestoj, kiuj estis en la domo. Vaste jam ondadis la flamoj kaj granda estis la danĝero kaj la tumulto. Ili ĉiuj rapidis al la pordo, ĉe kies malfermiĝo Ia viroj, hundoj, kato kaj la koko kun terura bruego kuris eksteren, ĉiuj preskaŭ samtempe. ŝajnis, kvazaŭ la domo ilin elvomus el sia fumanta faŭko sur Ia neĝokovritan teron, kie ili nun staris, tusante konkure. Sed kiel la lasta elvenis Lauri kondukante per kolbrido Blankon, kiu verŝajne en alia okazo estus restinta viktimo de la brulo. Eksteren elŝoviĝis jam la perfortema fajro tra la malgrandaj truoj de la fenestroj, fine tra la pordo kaj la tegmento. En la ĉirkaŭ-preno de flamoj flagris nun la solida domo de Impivaara. Sed sur la neĝokovrita tero staris la senŝirma anaro de la domo; la karbista kabano, ilia unua rifuĝejo ĉi tie, estis plene detruita kaj la provizejo estis konstruita maldensa kiel pignesto. Tie staris la fratoj, kaj ilia sola ŝirmo kontraŭ vento estis ilia krud-lina, mallonga ĉemizo. Nek la ĉapojn por kovri sian kapon nek la betulŝelajn ŝuojn ili havis tempon savi el la fajro. E1 la antaŭaj aĵoj de la domo postrestis nur la pafiloj kaj la betulŝelaj tomistroj, kiuj estis portitaj en la provizejon antaŭ la ŝvitbano. — Sed en la neĝo staris la fratoj, ĉiuj kun la dorsoj turnitaj al la zumeganta brulo, levante kaj varmigante jen la dekstran jen Ia maldekstran piedon; kaj ruĝe brilis tiuj piedoj pro neĝo kaj varmo, ruĝe brilis kiel la naĝmembranoj de anseroj. 06331
Bottom
06332
Top
Sie genossen die letzte Wohltat, die ihre Hütte ihnen noch erwies, genossen die Wärme des Biwakfeuers; und gewaltig flammte ihr Feuer. Mächtig stieg die Lohe auf, überallhin strahlte der flackernde Schein, und die flechtenbärtigen Fichten auf dem Rücken des Berges lächelten hold, wie wenn die Morgenröte sich nahte. Aus dem Haufen der Kienstubben erhob sich der Qualm dick und pechschwarz zu den Wolken und rollte geballt unter dem Himmelsdach hin. Auf der Halde aber und ringshin strahlte der Flammenschein, herrschte lichter Tag inmitten der Winternacht, und die Vögel schauten von den beschneiten Zweigen der Bäume befremdet auf die wunderliche Erscheinung, während die festgebaute Hütte am Impivaara zu Kohle und Asche wurde. Aber aufgebracht und bekümmert standen die Brüder, sich in den Haaren krauend, umher, standen alle mit dem Rücken gegen das Feuer und hoben abwechselnd die Sohlen ihrer Füße gegen die wärmende Glut. Allmählich jedoch legte sich das Balkenfeuer, schließlich sank es zusammen, und mit vielen tausend knisternden Funken erfüllte sich die nächtliche Luft. Entsetzt bemerkten da die Brüder, daß der Himmel sich zu lichten begann und der Wind von Süden nach Norden drehte. Statt Tauwetter sollte Kälte eintreten. Ili ĝuis Ia lastan bonaĵon, kiun ilia domo al ili ankoraŭ donis, ĝuis la fajran varmon; kaj impona estis ilia fajro. Potence Icviĝis en alton la flamo, ĉic speguliĝis la rebrilo flagranta, kaj la barbaj piceoj sur la montdorso ridetis ĉarme kiel en aŭroro de sunleviĝo. El la amasoj de kenstumpoj leviĝis fumo, densa kaj fulge nigra, supren en la nubojn, kaj onde ĝi ruliĝissub la firmamento. Sed sur la deklivo kaj ĝia ĉirkaŭaĵo estis lumo, regls ruĝeta tago en la koro de la vintra nokto, kaj mirante la fremdan lumon, la birdoj alrigardis fikse sur la neĝaj branĉoj de la arboj, dum la solide konstruita domo de Impivaara fariĝis karbo kaj cindro. Sed gratante siajn hararojn en kolero kaj malĝojo staris la fratoj tie ĉirkaŭe, staris ĉiuj kun la dorso kontraŭ la [ajro kaj levis laŭvice la piandojn de siaj piedoj al la varmiganta fajro. Tamen iom post iom malgrandiĝis Ia flamoj kaj disfal s ine je karbaĵo, kaj el miloj da disŝprucantaj fajreroj pien ĝis la nokta aero. Konsternitaj la fratoj rimarkis tiam, ke Ia ĉeo komencas sereniĝi kaj ke la vento turniĝis el sudo al nordo. La vetero komencis ŝanĝiĝi el degela stato en froston. 06332
Bottom
06333
Top
AAPO: Aus dem Feuer haben wir uns gerettet, um ein Opfer der Kälte zu werden. Seht da: der Himmel klärt sich auf, und kalt weht es schon von Norden her. Bruder, wir sind in großer Gefahr. AAPO. El fajro ni saviĝis, sed por esti viktimoj de frosto. Rigardu: la ĉielo sereniĝas kaj malvarme blovas jam el nordo. Fratoj, nia danĝero estas terura. 06333
Bottom
06334
Top
JUHANI: Schockschwerenot! Wer hat das fertiggebracht? JUHANI. Malbeno kaj morto! Kiu kaŭzis ĉi tion? 06334
Bottom
06335
Top
TUOMAS: Wer? Du Halunke, das fragst du noch? Es wäre recht, wenn ich dich jetzt in die feurige Asche stürzte und dich drin briete. TUOMAS. Kiu! Vi, nutraĵo de fajro, ĉu vi ankoraŭ deman-das? Se mi nun agus juste, mi vin puŝus tien por rostiĝi en ardanta cindro. 06335
Bottom
06336
Top
JUHANI: Ein Tuomas tut das niemals, niemals. Aber verflucht sei, der diese höllische Nacht über uns gebr-acht hat. JUHANI. Neniam tion farus unu Tuomas, neniam. Sed malbenita estu tiu viro, kiu kaŭzis ĉi tiun inferan nokton! 06336
Bottom
06337
Top
TUOMAS: Er verflucht sich selber. TUOMAS. Li malbenas sin mem. 06337
Bottom
06338
Top
JUHANI: Verflucht sei er, nämlich Tuomas aus Jukola. JUHANI. Malbenita estu tiu viro, nome Tuomas Jukola. 06338
Bottom
06339
Top
TUOMAS: Sag das noch einmal. TUOMAS. Diru tion duan fojon. 06339
Bottom
06340
Top
JUHANI: Tuomas Juhanis Sohn aus Jukola ist an all diesem schuld. JUHANI. Tuomas filo de Juhani Jukola estas kulpa pri ĉi ĉio. 06340
Bottom
06341
Top
AAPO: Tuomas! AAPO. Tuomas! 06341
Bottom
06342
Top
SIMEONI: Juhani! SIMEONI. Juhani! 06342
Bottom
06343
Top
LAURI: Ruhe! LAURI. Kviete! 06343
Bottom
06344
Top
TIMO: Jetzt schlagt ihr euch nicht, ihr Lümmel, das macht ihr nicht! Ja, ja, jetzt nur artig und sich brüderlich gewärmt. TIMO. Nun vi ne povas kunpuŝiĝi, vi ne povas, vi sentaŭ-guloj. Jes, jes, ni kondutu nur dece kaj varmigu nin frate. 06344
Bottom
06345
Top
SIMEONI: Ihr Gottlosen! SIMEONI. Vi malpiuloj! 06345
Bottom
06346
Top
AAPO: Fort mit Zorn und Streit, wo uns der jämmerlichste Tod droht. AAPO. Malamon kaj malpacon for, kiam nin minacas la plej mizcra morto. 06346
Bottom
06347
Top
TUOMAS: Wer ist der Schuldige, wer ist der Schuldige? TUOMAS. Kiu estas kulpa, kiu estas kulpa? 06347
Bottom
06348
Top
JUHANI: Ich bin unschuldig. JUHANI. Senkulpa cstas mi. 06348
Bottom
06349
Top
TUOMAS: Unschuldig? Potz Blitz! ich freß dich lebendig auf! TUOMAS. Senkulpa! Brila fajro! Mi manĝos vin vivanta! 06349
Bottom
06350
Top
AAPO: Artig, artig! AAPO. Dece, dece! 06350
Bottom
06351
Top
SIMEONI: Um Gottes willen artig! SIMEONI. Pro Dio, dcce! 06351
Bottom
06352
Top
AAPO: Schuldlos oder schuldig, das können wir jetzt nicht entscheiden, wo Eile unsre einzige Rettung ist. Unsere Hütte liegt in Asche, und fast nackt stehen wir im Schnee. Was nützt uns wohl dieser Fetzen Hemd? Aber gut, daß die Flinten und Schießvorräte dort im Speicher geblieben sind; denn Waffen werden wir jetzt brauchen. Vom Teerimäki hört man schon die Wölfe heulen. AAPO. Senkulpa aŭ kulpa, tio restu nesolvita nun, ĉar forrapido estas nia sola savo. Nia domo estas cindro, kaj preskaŭ nudaj ni staras sur neĝokrusto. Kian valoron mi donas al ĉi tiu krudlina ĉemizoĉifonaĵo? Bone por ni, ke restis al ni la pafiloj kaj la municio tie en la provizejo; ĉar armilojn ni bezonas nun. De Tetromonto aŭdiĝas hurlado de lupoj. 06352
Bottom
06353
Top
TUOMAS: Was sollen wir also anfangen! TUOMAS. Kion ni do faru? 06353
Bottom
06354
Top
AAPO: Ich weiß keinen ändern Rat, als daß wir in aller Eile auf Jukola zulaufen, laufen, um dem bleichen Tod zu entgehn. Zwei können immer auf Valko reiten, die ändern müssen hinterherrennen. So wirds gehn: abwechselnd reiten und laufen. Dank unserm Pferd wird es uns möglich, nicht den ganzen Weg im Schnee zu waten, und mit Gottes Hilfe retten wir uns vielleicht noch. AAPO. Mi ne scias alian rimedon ol rapidi al Jukola, rapidi pro la pala morto. Du ĉiam rajdu sur Blanko kaj la aliaj sekvu ilin kurante. Tiel okazu: alternc kurante, alternc rajdante. Pcr helpo de nia ĉevalo ni ne bezonos pistadi la neĝokruston per niaj piedoj la tutan vojon, kaj per helpo de Dio ni eblc saviĝos ankoraŭ. 06354
Bottom
06355
Top
JUHANI: Aber unsre Füße sind ja mürbe wie gebackene Rüben, ehe wir in der Stube von Jukola vor dem wärmenden Ofenfeuer stehen. JUHANI. Sed certc estos niaj piedoj kvazaŭ molaj rapoj, antaŭ ol ni staros en la ĉambrego de Jukola, ĉe varmo de ŝtipofajro. 06355
Bottom
06356
Top
SIMEONI: Es ist aber unsre einzige Hoffnung. Und deshalb schnell fort. Der Wind bläst schon schärfer, und am Himmelsrand wirds klar. Schnell fort! SIMEONI. En tio estas tamen nia sola espero. Kaj tial ni rapidu. La vento jam plifortiĝas kaj la ĉiela volbo nudiĝas. Ni rapidu! 06356
Bottom
06357
Top
EERO: Der Tod kommt über uns! EERO. Nia morto venis! 06357
Bottom
06358
Top
JUHANI: Soweit sind nun die sieben Jungen von Jukola! JUHANI. Jen la sorto de la sep filoj de Jukola! 06358
Bottom
06359
Top
SIMEONI: Furchtbar ist unsre Not, aber mächtig ist Gott in der Höhe. Laßt uns eilen! SIMEONI. Nia danĝero estas tcrura, sed forta estas la Sin-joro en la alto. Ni rapidu! 06359
Bottom
06360
Top
TUOMAS: Flinten und Ranzen aus dem Speicher geholt! TUOMAS. El la provizejo Ia pafilojn kaj ia tornistrojn! 06360
Bottom
06361
Top
JUHANI: Eine entsetzliche Nacht! Hier droht uns krachende Kälte, dort die hungrigen, heulenden Wölfe. JUHANI. Terura nokto! Ci tic nin minacas krcviga mal-varmo, tic malsataj, hurlantaj lupoj. 06361
Bottom
06362
Top
TIMO: In Gefahr sind wir, Valko ebenso wie wir selber. TIMO. En danĝcro ni estas kaj Blanko kaj ni mem. 06362
Bottom
06363
Top
JUHANI: Wir in noch größerer. Ein nackter Mann soll im Winter ein sehr begehrter Braten für den Wolf sein. JUHANI. Ni mem en ankoraŭ pli granda. Nuda homo, tiel mi aŭdis, estas al lupo favorata rostaĵo en vintro. 06363
Bottom
06364
Top
TIMO: Und Mann und Schwein sollen gleich gut schmecken, und bekanntlich ist das Schwein im Winter Isegrims Lieblingsgericht. Eine ganz verzwickte Geschichte das, das ist nicht zu leugnen. TIMO. Kaj viro kaj porko, tiel ni aŭdis, gustas egale, kaj tion oni scias, ke porko estas en vintro preferata manĝajo de Vosto-Henriko. Severaj estas antaŭ ni la paragrafo kaj la ordono, tion oni ne povas nei. 06364
Bottom
06365
Top
JUHANI: Was sollen wir tun? JUHANI. Kion ni faros? 06365
Bottom
06366
Top
AAPO: Nach Jukola wie Zauberpfeile durch die Nacht, bevor die Kälte grimmiger wird und uns das Blut in den Adern erstarrt. Nach Jukola über den krachenden Teerimäki! Gegen die Wölfe haben wir Waffen, aber nicht gegen den reifbärtigen König Frost. AAPO. Al Jukola kvazaŭ sorĉistaj sagoj tra la nokto, antaŭ ol Ia frosto pliardiĝos kaj glaciigos nian sangon per brulanta malvarmego. En direkto al Jukola trans la kriegantan Tetro-monton! Kontraŭ lupoj ni havas armilojn, sed ne kontraŭ la glacibarba reĝo Frosto. 06366
Bottom
06367
Top
TUOMAS: Hier sind die Flinten und die Ranzen. Nun die Gewehre geschultert und die Ranzen aufgepackt, alle Mann, und zwei setzen sich aufs Pferd. Wir ändern stapfen, was wir können, hinterdrein. Aber macht schnell, um unsrer unsterblichen Seelen willen macht schnell! TUOMAS. Jen la pafiloj kaj la tornistroj. Nun la pafilon sur la ŝultron kaj la tornistron sur la dorson, ĉiu viro. Kaj du komencu rajdi, ni aliaj postkuros plenforte. Sed ni rapidu, ni rapidu pro niaj senmortaj animoj! 06367
Bottom
06368
Top
JUHANI: Im Norden wirds klar, und die Sterne blinken! Hei ho! Aber nun schnell! JUHANI. La nordo sereniĝas kaj la steloj brilas! Hi, ha! Sed ni rapidu! 06368
Bottom
06369
Top
AAPO: Morgen holen wir die Vorräte und Werkzeuge, die uns das Feuer gelassen hat; morgen kommen wir zurück und sorgen auch für den Kater und den Hahn. Diese Nacht werden sies hier bei dem glühenden Aschenhaufen aushalten. Aber Killi und Kiiski gehen als treue Gefährten mit uns auf die Reise. — Wo sind sie denn? AAPO. Morgaŭ ni forprenos de ĉi tie Ia aĵojn kaj ilojn, kiujn postlasis al ni la fajro; morgaŭ ni venos kaj forportos ankaŭ la katon kaj la kokon. Ci tiun nokton ili elportos mal-varmon ĉi tie ĉe la ardaĵo. Sed Killi kaj Kiiski iru kun ni kiel fidelaj kunuloj. — Kie ili estas? 06369
Bottom
06370
Top
TUOMAS: Nirgends zu sehen. — Still, horcht! TUOMAS. Ili ne estas videblaj. — Silente! ni aŭskultu. 06370
Bottom
06371
Top
EERO: Die sind schon weit weg. Horch, da bellen sie hinterm Berg. EERO. Malproksime de ĉi tie ili jam kuras. Tie ja estas aŭdebla ilia bojado, post la monto. 06371
Bottom
06372
Top
TUOMAS: Sie sind hinter einem Luchs her, und wahrscheinlich ist der hier nahe am Haus vorbeigekommen und hat die Hunde auf seine Spur gebracht. Aber laßt sie jagen, soviel sie wollen. Wir müssen sie jetzt vergessen und uns auf den schweren Weg machen. TUOMAS. Linkon ili pelas, kaj verŝajne tiu linko preter-pasis nian domon, postlasante siajn spurojn al Ia hundoj. Sed ili pelu laŭ sia volo; nun ni devas forgesi ilin kaj rapidigi nian severan ekveturon. 06372
Bottom
06373
Top
JUHANI: Meinetwegen! Denn Leben und Tod haben sich gegenseitig wie zwei Bären in ihrer Schwarte festgebissen. JUHANI. Estu tiel! Ĉar la vivo kaj Ia morto alkroĉiĝis unu al la alia kiel du virursoj. 06373
Bottom
06374
Top
AAPO: Jetzt mit allen Kräften auf! AAPO. Nun elpremu el vi ĉiujn fortojn! 06374
Bottom
06375
Top
JUHANI: Sielumme ja ruumiimme kaikki voimat aina ytimeen asti! JUHANI. La fortojn de niaj animo kaj korpo ĝis osto-cerbo! 06375
Bottom
06376
Top
TUOMAS: Muistain että uhkaa meitä surkein kuolema. TUOMAS. Memorante ke nin minacas la plej mizera morto. 06376
Bottom
06377
Top
JUHANI: Kahtialta uhkaa meitä musta kuolema. Hii, haa! nyt nokka jäässä taikka suolet maassa, ellei seiso poika hetken päästä liukkailla oljilla valkean valossa. Yksi näistä kolmesta on tapahtuva tunnin päästä. Mutta eihän auta huikailemaan tässä, ei ensinkään, vaan purren hammasta nyt halkaisen vaikka jäävuoret, peninkulmien paksut. JUHANI. EI du flankoj nin minacas la nigra morto. Hi, ha! nun la nazo en glacio aŭ la intestoj sur la tero, se ne staros tiu knabo post ioma tempo sur glata pajlo en lumo de fajro. Unu el ĉi tiuj tri plenumiĝos post unu horo. Sed ne helpas ĉi tie hezitado, tute ne, sed kunpremante la dentojn mi nun fendus eĉ glacimontojn, mejlojn dikajn. 06377
Bottom
06378
Top
SIMEONI: Koettakaamme Herran nimessä ja avulla. SIMEONI. Ni penu en la nomo de la Sinjoro kaj per lia helpo. 06378
Bottom
06379
Top
JUHANI: Hänen avullansa. Mitähän voi täällä omasta voimastansa vaimosta syntynyt mies? Mutta olkaamme hyvässä turvassa. JUHANI. Per lia helpo. Kion povas ĉi tie per sia propra forto homo naskita de virino? Sed ni kuraĝu. 06379
Bottom
06380
Top
EERO: Lähtekäämme ilman yhtään siekailusta enään! EERO. Ni ekiru sen ia hezito plu! 06380
Bottom
06381
Top
JUHANI: Ja ilman yhtään pelkoa! Mennään nyt! JUHANI. Kaj sen ia timo! Ni ekiru nun! 06381
Bottom
06382
Top
TUOMAS: Alle bereit. Setzt euch aufs Pferd, Eero und Simeoni, und reitet auf Jukola zu. Aber so, daß wir unserm Gaul immer auf den Fersen bleiben, solange wir im Schnee hinter euch herrennen. TUOMAS. Ciuj estas do pretaj. Eero kaj Simeoni, sidiĝu sur la dorson kaj ekrajdu en direkto al Jukola, sed tiel ke ni restos proksime ĉe la hufoj de nia ĉevalaĉo, ni, kiuj rapidas piede post vi en la neĝo. 06382
Bottom
06383
Top
So machten sie sich auf: nackt, nur mit dem wergleinenen Hemd bekleidet und jeder mit einem Ranzen auf dem Rücken und einer Flinte auf der Schulter oder in der Hand. So machten sie sich auf den winterlichen, nächtlichen Weg, vor der Kälte fliehend, die aus den Sümpfen des Nordens über sie herfiel. Sie kam jedoch diesmal nicht mit ihrem furchtbarsten Gesicht, es stieg nicht das strengste Wetter herauf. Zwar entblößte sich mitunter die Stirn des Himmels, aber die segelnden Wolken verhüllten sie wieder, und mäßig nur wehte der Nord. Die Bruder waren ja auch mit der Kälte vertraut, in manchem krachenden Frost war ihr Fell hart geworden, und früher, als unbändige Buben, hatten sie sich oft lange Stunden mit bloßen Füßen in den Schneewehen getummelt. Aber unheimlich, entsetzlich unheimlich kam ihnen der Weg vom Impivaara nach Jukola jetzt doch vor. Heftig stürmten sie, Schauder im Herzen, vorwärts. Vorn auf Valko ritten Eero und Simeoni; die ändern folgten ihnen zu Fuß dicht auf den Fersen und stapften durch den Schnee des Bruchwalds, der ringsum aufstob. Auf der Impivaara-Halde aber saßen bei den glühenden Steinen des Ofens der Kater und der Hahn und blinzelten trübselig in das verkohlende Feuer. Tiel ili ekiris: nudaj, vestitaj nur per krudlina ĉemizo kaj ĉiu portante sian tornistron sur Ia dorso kaj sian pafilon sur la ŝultro aQ en Ia mano. Tiel ili ekiris sur la vintran, noktan vojon, serĉante savon for de frosto, kiu sin ĵetis sur ilin el Ia marĉoj de Nordo. Sed ĝi tamen ne venis kun sia plej terura vizaĝo, ĉar la vetero ne fariĝis plej malmilda ĉi tiun fojon. Certe iam kaj tiam la frunto de la ĉielo malkovriĝis, sed vel-veturantaj nuboj ĝin ree kovris, kaj modere blovis el nordo. La fratoj estis ankaŭ konatuloj de la malvarmo, en multaj akraj frostoj ilia haŭto estis hardita, kaj antaŭe, kiel petolemaj knaboj, ofte ili pistadis neĝamasojn per nudaj piedoj, tutajn horojn. Sed terurega estis al ili tamen nun Ia ekskurso de Impivaara al Jukola. Ili kuris rapide antaŭen, kun teruro en la koro. Antaŭe, sur la dorso de Blanko, rajdis Eero kaj Si-meoni, la aliaj postsekvis kurante tute proksime, tretante la neĝon de la dezerto, kiu flugis ĉirkaŭen pro la kurado. Sed sur la deklivo de Impivaara ĉe la ardanta ŝtonfajrujo sidis la kato kaj la koko, malgaje rigardante la karbiĝantan fajron. 06383
Bottom
06384
Top
Auf das Dorf zu eilten die Brüder, sie ließen schon das Sompiomoor hinter sich und näherten sich dem Teerimäki, von dem immerfort das grausige Geheul der Wölfe herübertönte. In dem Fichtenschlag zwischen dem Moor und Seunala-Jaakkos alter Schwende vollzog sich der Reiterwechsel: Eero und Simeoni stiegen ab und zwei andre von den Brüdern nahmen flugs ihren Platz ein. Ohne Zögern setzten sie ihren Weg fort, stürmten über den Rücken der Heide, quer über den nach Viertola führenden Weg und von da durch den weiten, rauschenden Fichtenwald. Aber schließlich kam ihnen der felsige Teerimäki entgegen, und mit einem Schlag war das verworrene Geheul der Wölfe verstummt. Bald standen sie auf dem Scheitel des Hügels und ließen ihren Gaul verschnaufen; die Reiter stiegen wieder ab, und sofort kamen zwei andre an ihre Stelle. Noch standen sie auf dem schneebedeckten Fels. Der Nordwind wehte, das Firmament schimmerte wieder für einen Augenblick durch, und die Deichsel des Großen Wagens zeigte, daß Mitternacht vorüber war. La fratoj rapidis en direkto al la vilaĝo, postlasis jam la marĉon Sompio kaj proksimiĝis al Tetromonto, de kie daŭre estis aŭdebla la terura hurlado de lupoj. Sed en arbetaĵo, inter la marĉo kaj la ekskulturejo de Seunala Jaakko okazis ŝanĝo de la rajdantoj: desaltis Eero kaj Simeoni kaj du el Ia fratoj ilin anstataŭis. Sen halto ili daŭrigis la vojon, kuris laŭ la dorso de la erikejo, trans la vojon de Viertola kaj poste tra la vasta, zumetanta pinaro. Sed fine la roka Tetromonto proksimiĝis kaj subite finiĝis la multbrua voĉo de la Iupoj. Baldaŭ la fratoj staris sur la dorso de Ia altajo kaj Iasis sian ĉevalon ripozhalti; la rajdantoj malsupreniris de sur la dorso kaj du aliaj okupis ilian lokon. Ankoraŭ ili staris sur la neĝo-kovrita roko; la nordvento blovis, Ia ĉiela kupolo klariĝis ree por momento, kaj la vosto de Granda Urso montris, ke jam pasis la meznokto. 06384
Bottom
06385
Top
Aber nach kurzer Rast eilten sie den glatten Bergweg weiter, und als er zu Ende war, traten sie in dunkles Fichtendickicht, und öde war die Natur um sie her. Blaß schaute der Mond hernieder, der Uhu klagte, und hier und dort stand tiefer im Bruch ein wunderliches Gespenst, einem mächtigen Waldbär ähnlich: die hochaufgerichteten bemoosten Wurzelstöcke umgestürzter Fichten. Reglos wie vereiste Spukgestalten starrten diese Bärenbilder die sonderbare Reisegesellschaft an, die flink an ihnen vorüberlief. So blickten sie, ohne sich zu rühren, hin; aber zwischen ihnen, rings um sie kam bald eine erschrek-kende Bewegung in den finstren Fichtenwald. Da schweiften die hungrigen Wölfe um die Brüder, näherten sich ihnen mehr und mehr. Bald vor oder hinter ihnen über den Weg huschend, bald auf beiden Seiten auftauchend, blitzten sie wilden Laufes zwischen den Fichten hervor. Gereizt, nach Blut dürstend, folgten sie den nächtlichen Flüchtlingen vom Impivaara; und es barsten krachend und knallend die trocknen Zweige der Fichtenwurzeln unter ihnen. Zitternd und schnaubend griff der scheuende Valko aus, und der Mann, der vorn saß, konnte seine Unrast kaum bezähmen. Aber immer zudringlicher wurde die Dreistigkeit der Wölfe. Keuchend strichen sie in ihrer Blutgier oft ganz nahe an den Männern vorüber. Und um sie abzuschrecken, ließen die Brüder dann und wann bald nach rechts, bald nach links ihre Buchsen knallen. Dadurch ließen sich die Bestien jedoch nicht allzuweit verscheuchen. Sed ripozinte ili ree rapidis malsupren laŭ la glata mont-vojo, kaj kiam ĝi finiĝis, ili eniris en malluman picearon, kaj melankolia staris la naturo ĉirkaŭ ili. La luno rigardis pala malsupren, gufoj kriadis, kaj tie kaj ie en Ia sino de la arbarego staris stranga fantomo, simila al arbara urso, terure granda: la supren leviĝintaj, muskaj radikoj de falintaj piceoj. Sen-movaj kvazaŭ glaciiĝintaj fantomoj fikse rigardiŝ tiuj urs-bildoj la strangan karavanon, kiu rapide kuris preter ilin. Tiel ili rigardis senmove, sed inter ili, ĉirkaŭ ili en la densa picearo aperis baldaŭ timiga moviĝo. La malsataj lupoj ĉirkaŭiris la fratojn, proksimiĝis al ili pli kaj pli. Jen antaŭe, jen poste, saltante trans la vojon aŭ ambaŭflanke de la vojo, inter piceoj, ili estis vidataj en rapida kurado. Koleraj, sangon soifantaj ili sekvis la noktajn forkurintojn el Impivaara; kaj sekaj branĉoj de piceoj kraketis kaj bruetis rompiĝante. Tremante kaj spiregante kuris la timema Blanko; kaj Ia viro, kiu rajde sidis antaŭe, povis apenaŭ malhelpi ĝin kuri tro rapide. Sed pli kaj pli malrespekta fariĝis la kuraĝo de la rabobestoj. Spiregantaj pro sangosoifo ili ofte preterkuris la fratojn tute proksime; kaj por timigi ilin ekkrakegis iam kaj tiam la pafiloj de la fratoj, jen dekstren jen maldekstren. Sed malgraŭ tio ili tamen ne tro malproksimiĝis. 06385
Bottom
06386
Top
Sie betraten die weite, durch Lauffeuer abgesengte Heide Kiljava, auf der sich hier und da ein vermorschter Föhrenstumpf erhob, Sitze von Habichten und Horneulen. Hier wurde die Wut der Wölfe schon erschreckend, und groß war die Gefahr für die Männer. Tuomas und Timo ritten. Die ändern aber, die zu Fuß hinterdrein kamen, machten plötzlich halt und feuerten fast zu gleicher Zeit eine tüchtige Salve zwischen ihre Verfolger, die davon auffuhren und jetzt eine Strecke weit zurückwichen. Wieder liefen die Männer stürmend vorwärts; aber es währte nicht lange, da prasselte das nachfolgende Rudel der Wölfe auch wieder dicht neben ihnen, und die Gefahr war größer als je zuvor. Da hielt Tuomas das Pferd an und sagte mit lauter Stimme: »Wer eine leere Flinte hat, der lade sie auf der Stelle! Wie Feuer und Schneegestöber muß es gehen!« So rief er, stieg ab und befahl Timo, das Pferd zu halten. Da standen die Brüder und luden und spürten in keinem Körperteil die Kälte. Auch die Bestien standen, fünfzig Schritte von den Männern entfernt, verschlangen sie unausgesetzt mit ihren gierigen Blicken und peitschten in ihrer Raserei mit dem Schwanz den Schnee. — Und von Wolken entblößt schimmerte das Himmelsgewölbe, von dem der helle Mond jetzt auf die Heide niederschaute. Renkonte venis Ia vasta, bruldifektita erikejo Kiljava, kie dise staris kelkaj sekiĝintaj pintrunkoj, sidlokoj por akcipitroj kaj gufoj. Ĉi tie la kolero de la lupoj jam fariĝis timiga kaj granda estis la danĝero al la viroj. Tuomas kaj Timo rajdis tiam, sed la aliaj, kiuj piede kuris poste, haltis subite kaj ek-pafis preskaŭ samtempe fortan salvon kontraŭ siaj persekutan-toj, kiuj ektiminte nun retiriĝis al ioma distanco de ili. La viroj ree kurrapidis antaŭen; sed ne daŭris longe antaŭ ol aŭdiĝis la kurado de la embuskanta Iuparo proksime al ili, kaj Ia danĝero estis pli granda ol iam antaŭe. Tiam Tuomas haltigis la ĉe-valon kaj diris pcr laŭta voĉo:»viro, kies pafilo estas malplena ŝargu ĝin tuj! Li rapidu kiel fajro kaj neĝoblovo!» Tiel li kriis kaj desaltis, ordonante al Timo firme bridi Blankon. La fratoj staris nun kaj ŝargis, kaj ili ne sentis malvarmon, nek en siaj piedoj nek en aliaj membroj de sia korpo. La rabobestoj ankaŭ haltis, kvindek paŝojn de la fratoj, senĉese fiksante siajn avi-dajn okulojn al ili, svingante la vostojn en ekscito. — Kaj malkovrita de nuboj estis la ĉiela kupolo, el kiu la brilanta luno nun rigardis la erikejon malsupre. 06386
Bottom
06387
Top
TUOMAS: Sind die Büchsen geladen? TUOMAS. Cu niaj pafiloj estas ŝargitaj? 06387
Bottom
06388
Top
AAPO: Ist geschehen. Was willst du tun? AAPO. Tio estas farita. Kio estas via intenco? 06388
Bottom
06389
Top
JUHANI: Wieder alle auf einmal! JUHANI. Ciuj samtempe denove! 06389
Bottom
06390
Top
TUOMAS: Nein, wenn euch unser Leben lieb ist. Immer muß bei einem eine Ladung im Rohr stecken, merkt euch das. Lauri, du hast ja die sicherste Hand und das schärfste Auge, tritt hierher neben mich. TUOMAS. Ne, se nia vivo estas al vi kara. Ciam estu ŝargita ies pafilo; tion vi memoru. Lauri, vi ja havas la plej firman brakon kaj plej akran okulon, paŝu ĉi tien apud min. 06390
Bottom
06391
Top
LAURI: Hier stehe ich. Was willst du? LAURI. Ci tie mi staras. Kion vi volas? 06391
Bottom
06392
Top
TUOMAS: Ein ausgehungerter Wolf frißt auch seinen blutigen Bruder. Gelänge uns dieser Kniff jetzt, dann wäre es unsre Rettung. — Versuchen wirs. Den ersten rechts nehmen wir aufs Korn, Lauri, und drücken zu gleicher Zeit ab. Ihr ändern aber spart euer Feuer. Lauri, ziel jetzt scharf wie ein Adler und laß es blitzen, wenn ich sage: jetzt! TUOMAS. Malsata lupo manĝas eĉ sian sangantan fraton. Se ni povus kaŭzi tion, ĝi estus nia savo. — Ni penu, Lauri, tiun unuan maldekstre ni celu kaj malŝargu samtempe, sed ŝparu vian municion, vi aliaj. Lauri, celu nun precize kvazaŭ aglo kaj Iasu ekfulmi kiam mi diros: nun. 06392
Bottom
06393
Top
LAURI: Ich bin bereit. LAURI. Mi estas preta. 06393
Bottom
06394
Top
TUOMAS: Jetzt! TUOMAS. Nun. 06394
Bottom
06395
Top
Da drückten beide im selben Augenblick ab, und eilig flohen die Wölfe auseinander. Doch blieb einer von ihnen am Platze, bemüht, auf allen vieren die ändern zu erreichen; aber nur langsam kam er vom Fleck. Vorwärts sprengten die Brüder wieder mit aller Kraft: zu Fuß liefen sechs von ihnen, nur Timo ritt voraus. Und so verging eine kleine Weile. Aber bald stockte die Flucht der Wölfe, sie kehrten um und hitzig stürmten sie hinter dem nächtlichen Zug her. Es sauste der wirbelnde Schnee, und es rauschte die offene Heide, als sie geschlossen daherstoben. Mit rasender Fahrt erreichten sie ihren in seinem Blut hinkriechenden Genossen, stürzten an ihm vorbei, drehten aber bald wieder um, als ihnen der verlokkende Blutgeruch in die Nüstern wehte. Sie schwenkten um ihn herum: die Schwänze flogen durch die Luft, der Schnee stürmte, und feurig funkelten in der Nacht ihre Augen vor wilder Gier. Da stürzten sie mit furchtbarem Zähnefletschen alle zusammen über ihren verwundeten Bruder, und ein schreckliches Lärmen und Keuchen drang nach der Heide hinüber; man hätte glauben können, daß die Säulen des Himmels einstürzten. Der Boden erhebte, und der Schnee verwandelte sich in einen scheußlichen Brei, als die bisherigen Freunde den Sohn des Ödwalds, dessen Blut Tuomas’ und Lauris scharfe Kugeln hatten fließen lassen, in Stücke zerrissen. Schweigen aber herrschte wieder auf der nächtlichen Heide. Nur unterdrücktes Schnaufen war zu hören, und die Knochen krachten, als die Bestien mit blutigen Schnauzen und blitzenden Augen ihr Opfer zerfetzten und verzehrten. Tiam ambaŭ malŝargis en la sama momento, kaj rapide forkuris la lupoj. Tamen unu el ili restis sur la kampo, penante rampe aliĝi al la aliaj, sed ne povis. La viroj rajdis ree antaŭen plenforte: ses fratoj kuris piede, Timo sola rajdis antaŭe. Kaj tiel pasis ioma tempo. Baldaŭ la forkuro de la Iupoj inter-rompiĝis, ili revenis rigardantc arde la noktan vojaĝantaron. La ĉirkaŭfluganta ncĝo muĝis kaj Ia vasta erikejo Kiljava re-sonis, kiam ili bande alkuregis. Kun fajra rapideco ili venis al sia en sango rampanta kamarado, kuris preter ĝin, sed revenis baldaŭ, kiam la alloga odoro de sango atingis iliajn naztruojn. Ili returniĝis: la vostoj svingiĝis, la neĝo ĉirkaŭflugis kaj fajrerojn eligis en la nokto Ia okuloj de pasio'kaj dezirego. Tiam terure grimacante ili amase sin ĵetis sur sian vunditan fraton, kaj sur la erikejo estiĝis tumulto kaj bruado terura, kvazaŭ la fostoj de la alto falus. La tero tremis kaj la neĝo fariĝis terura kaĉo, kiam la antaŭaj amikoj diskarnigis la arbaran filon, kies sangon elfluigis la precize celitaj kugloj de Tuomas kaj Lauri. Sed silento regis denove sur la nokta erikejo. Nur mallaŭta spirado kaj krakado de ostoj aŭdiĝis, kiam la rabobestoj, kun sangaj vizaĝoj kaj malice brilantaj okuloj, ŝirante manĝis sian viktimon. 06395
Bottom
06396
Top
Schon fern von ihren entsetzlichen Feinden, zogen indessen die Brüder dahin. Und lieblich hatte in ihren Ohren das Mordgeheul der Wölfe auf der Heide geklungen; es war für sie die traute, gute Botschaft der Rettung. Es nahte die weite Wiese von Kuttila, um die sie herumbogen, und darauf lief ihr Weg über hügeliges Gelände weiter. Um Zeit zu gewinnen, beschlossen sie aber, die Wiese schnurstracks zu durchqueren. Alle zusammen rannten sie gegen den Zaun, dieser brach nieder, und Valko, der wieder zwei der Brüder trug, stieg hinüber und lief, von der kurzen Peitsche der Männer gejagt, über die glatte Fläche. Ohne Aufenthalt eilten die Brüder hinterher, die wieder durch den Schnee stampfen mußten. Quer über die Wiese ging die Winterstraße nach dem Kirchdorf, und Reisende mit drei Pferden und drei Schlitten fuhren gerade den Weg. Nicht schlecht erschraken die Pferde wie die Männer, als sie die Brüder von Norden herankommen sahen. Sie sahen im Mondschein sieben Männer im Hemd, mit Flinten auf der Schulter, mit ihrem Pferd daherstieben. Und sie glaubten, daß eine Schar böser Trolle aus den Höhlen des Impivaara über sie herfiele. Gewaltig war das Hasten und Lärmen auf der Wiese. Wie kollerig flogen die Pferde dahin, flogen bald nach rechts, bald nach links, und von den Männern schrie der eine, segnete sich der andre, fluchte ein dritter und schwor mit gellender Stimme. Die Brüder aber warfen kaum einen Blick auf den Tumult, wie rasend liefen sie unverwandt über die Wiese von Kuttila auf Jukola zu, und wie eine Rauchwolke teilte sich der Schnee vor ihnen. Jetzt kam der andre Zaun der Wiese, sie stürzten sich alle darauf, er brach krachend nieder, und bald zogen sie wieder auf dem hügeligen Weg entlang. Sed jam malproksime de siaj malamikoj la fratoj vagis, kaj ĉarme en iliaj oreloj sonis la lupa murdotumulto sur Ia erikejo Kiljava; tio estis por ili dolĉa kaj bona sciigo pri savo. Ili proksimiĝis al Ia vasta herbejo de Kuttila, ĉirkaŭ kiu alia vojo rondiris trans altaĵan regionon. Sed por gajni tempon ili decidis iri rekte trans tiun herbejon. Ili sin ĵetis kune kontraŭ barilon, ĝi rompiĝis, kaj Blanko, portante ree du el la fratoj, paŝis trans la renversitan barilon kaj ekkuris, vipata per la vergo de la viroj, laŭ la glata surfaco de la herbejo. Sed senprokraste rapidis poste tiuj el Ia fratoj, kies vico estis piedpremi la neĝon. Tra la herbejo iris vintra vojo al la preĝeja vilaĝo, kaj voja-ĝantoj kun tri ĉevaloj kaj tri sledoj iris ĝuste sur ĉi tiu vojo. Sed la viroj kaj ĉevaloj tre timiĝis vidante la fratojn proksi-miĝi el la nordo. En Ia lunbrilo ili vidis sep virojn en ĉemizoj kun pafiloj sur Ia ŝultro kaj kun sia ĉevalo aperi rapide. Kaj ili kredis, ke amaso da koleraj koboldaĉoj el la grotoj de Impi-vaara volas sin ĵeti sur ilin. Movado kaj bruo estis vigla sur la herbejo. Vivege rapidis Ia ĉevaloj de la vojaĝantoj, rapidis tien, rapidis ĉi tien kaj el la viroj jen iu kriis, jen alia benis, jen iu blasfemis laŭtvoĉe. Sed Ia fratoj apenaŭ rigardis ĉi tiun movadon, ili nur kuris rapide en direkto al Jukola trans la herbejon de Kuttila, kaj fume disŝprucis la neĝo antaŭ ili. Venis renkonte la alia barilo de Ia herbejo, iii sin ĵetis kune al ĝi, ĝi disrompiĝis kun krakego, kaj baldaŭ ili ree vagis sur la ait-aĵeta vojo. 06396
Bottom
06397
Top
Unheimlich und grausig war ihnen aber diese Nacht. Sie griffen scharf aus, stoben keuchend wie der Wind dahin, und Verzweiflung starrte aus ihren leeren, stieren Blicken, die unausgesetzt auf ihr altes Heim Jukola geheftet waren. So stürmten sie, ohne ein Wort zu reden, immer vorwärts, und schnell entfloh unter ihnen das schneebedeckte Land. Aber schließlich, als sie die Pohjanpelto-Kuppe erreicht hatten, erblickten sie im blassen Mondlicht auf dem Abhang den Jukolahof, und fast auf einmal kams aus ihrem Mund: »Jukola, Jukola!« Nun eilten sie den Hügel hinab, setzten wie geflügelte Trolle mit langen Sprüngen über die Bachwiese, schwenkten den Hügel in die Höhe und standen an der Schwelle der verschlossenen Haustür. Zeit zum Anklopfen und Warten hatten sie keine, sie stießen mit aller Kraft gegen die Tür, und krachend und rasselnd flog die Vorhaustür auf. Mit Gepolter und Gestampf eilten sie aus dem Vorhaus in die Stube und wie ein Windstoß nach der Kohlenglut der Feuerstätte, von wo ihnen die köstliche Wärme entgegenatmete. Aber gewaltig entsetzte sich die schlaftrunkene Familie des Gerbers, denn sie glaubten, eine Bande Räuber sei bei ihnen eingebrochen. Sed ĉi tiu nokto estis por ili terurega. Ili kuris forte, kuris rapidege kaj spiregante, kaj malespero strabis el iliaj stangrigidaj rigardoj, kiujn ili senĉcse direktis al sia iama hejmo Jukola. Tiel ili plu rapidis antaŭen eĉ vorton ne dirante, kaj vigle forkuris sub iliaj piedoj la neĝa tero. Sed fine atinginte la kampaltaĵeton de Pohjanpelto, ili vidis en la pala lunlumo sur altaĵa rando la domon Jukola, kaj preskaŭ samtempe aŭdiĝis el iliaj buŝoj: »Jukola, Jukola!» Poste ili kuris laŭ la altaĵeto mal-supren, transpaŝis la Drenherbejon kvazaŭ flugilhavaj koboldoj, kaj kuris ree laŭ altajo supren kaj staris antaŭ la sojlo de la fermita dompordo. Ili ne havis tempon por frapi ĉe la pordo kaj atendi enirpermeson, sed ili sin ĵetis per sia tuta forto kontraŭ la vestiblan pordon, kiu krakante malfermiĝis. Kun bruo kaj piedfrapado ili rapidis el Ia vestiblo en la ĉambregon, kaj tie kiel ciklono al la karbaĵo de la fomo, kiu spiris al ili karan varmon. Sed tre ektimis ia duondormanta familio de la feltanisto, kredante ke rabistoj sin ĵetis sur ilin. 06397
Bottom
06398
Top
DER GERBER: Was für Ungeheuer dringen denn da gerade in der Weihnachtsnacht in das Haus eines ehrsamen Mannes? Sprecht; meine Flinte ist geladen! TANISTO. Kiu monstro tiel paŝas en Ia ĉambron de honesta viro ĝuste en kristnaska nokto? Diru; mia pafilo estas etendita! 06398
Bottom
06399
Top
TUOMAS: Laß deine Flinte in Ruh, Mann. TUOMAS. Estu la pafilo en paco, viro. 06399
Bottom
06400
Top
AAPO: Schießt nicht auf die Leute des eignen Hofs. AAPO. Ne pafu anojn de la propra domo. 06400
Bottom
06401
Top
JUHANI: Wir sind, Gott bessers! vom Impivaara. JUHANI. Ni estas, Dio induigu, el Impivaara. 06401
Bottom
06402
Top
TIMO: Die sieben Söhne des altenjukola. TIMO. La sep filoj de la antaŭa Jukoia! 06402
Bottom
06403
Top
SIMEONI: Gott sei uns gnädig! Sieben Seelen sind in dieser furchtbaren Stunde auf dem Weg zur Ewigkeit. Gott sei uns gnädig! SIMEONI. La Sinjoro nin indulgu! Sep animoj estas sur vojo al eterneco precize en Ia nuna terura momento. La Sin-joro nin indulgu! 06403
Bottom
06404
Top
JUHANI: Im Feuer ist unsere prächtige Kate im Wald mit all unsern Sachen verbrannt. Nun sind wir wie die Hasen hierher gerannt und hatten nichts auf unserm elenden Leib als ein erbärmliches Hemd, ein erbärmliches kurzes Männerhemd. Und das war ein schlimmer Spaß. JUHANI. Fajro bruligis nian bonan domon en la arbaro kaj ĉiujn niajn aĵojn. Ci tien ni nun rapidis kiel leporoj sen ia alia kovrilo sur nia mizera korpo ol ĉemizoĉifonaĵo, malionga vira ĉemizoĉifonaĵo. Kaj tio estis severa ludo. 06404
Bottom
06405
Top
DIE GERBERSFRAU: Herrjemine! MASTRINO de TANISTO. Dio gardu. 06405
Bottom
06406
Top
DER GERBER: Ach, ihr Ärmsten! TANISTO. Ho vi, mizeruloj! 06406
Bottom
06407
Top
JUHANI: Ja ists menschenmöglich? Nun sitzen wir ja hier wie die Elstern und schreien zum Herrn um Erbarmen. Ach, ich muß weinen. JUHANI. Jes, ĉu ĉi tio vere estas tolerebla! Ci tie ni ja nun sidas kvazaŭ pigoj vokante la gracon de la Sinjoro. Ho, mi devas plori. 06407
Bottom
06408
Top
DIE FRAU: Ihr armen Kinder! Mach schnell, Alter, zlind Feuer an. MASTRINO. Vi mizeraj infanoj! Rapidu, edzo, kaj ek-bruligu fajron. 06408
Bottom
06409
Top
EERO: Ach, diese Unglücksnacht, ach, wir Unglückskinder! EERO. Ve, la malfeliĉa nokto, ve, ni malfeliĉuloj! 06409
Bottom
06410
Top
AAPO: Diese entsetzliche Nacht, o weh! AAPO. Ho, la terura nokto, ho ve! 06410
Bottom
06411
Top
SIMEONI: O weh! SIMEONI. Ho ve! 06411
Bottom
06412
Top
JUHANI: Weine nicht, Eero; weine nicht, Simeoni; brauchst nicht zu jammern, Aapo! Weine nicht, weine nicht, Bruder Eero, jetzt sind wir ja geborgen. Aber das war ein Türkenmarsch! JUHANI. Ne ploru, Eero, ne ploru, Simeoni, ne plendu Aapo! Ne ploru, Eero, mia frato; ĉar nun ni estas sub ŝirmo. Sed estis tio vere turka marŝo! 06412
Bottom
06413
Top
DIE FRAU: Ach Menschenkinder, ach! MASTRINO. Ho ve, la homido ĉi tie! ho ve! 06413
Bottom
06414
Top
JUHANI: Liebe Frau, Euer Weinen und Mitleid treibt mir von frischem die Tränen in die Augen. Ach! Aber weint nicht, Mütterchen, weint nicht! Wir sind ja nun heraus aus den Klauen der Bestien und der Kälte und in der Wärme der christlichen Nächsten. Und Gott sei Dank dafür! JUHANI. Kara mastrino, via ploro kaj plendado kaŭzas al mi denove larmojn. Ho, sed ne ploru, mastrino, ne ploru! Ni ja jam saviĝis el la ungoj de rabobestoj kaj frosto ĉi tien al varmo de kristanaj proksimuloj. Kaj pro tio dankon al Dio. 06414
Bottom
06415
Top
TUOMAS: Traurig, furchtbar traurig ists mit uns. Macht uns aber ein flammendes Feuer, bringt uns auch als Lager ein paar Bündel Stroh auf die Diele und führt Valko in den Stall und gebt ihm Heu. TUOMAS. Mizera, tre mizera estis nia stato. Sed faru por ni flamantan fajron, alportu ankaŭ du tri garbojn da pajlo por kuŝejo al ni sur la planko, kaj konduku Blankon en la stalon kaj metu por ĝi fojnon. 06415
Bottom
06416
Top
AAPO: Entschuldigt, daß wir euch im Namen des Gesetzes und um unsres Lebens willen so bestimmt um Hilfe und Beistand bitten. Um unser Leben, um unser Leben! AAPO. Pardonu, ke ni en la nomo de la leĝo kaj pro nia vivo tiel malĝentile petas de vi helpon kaj zorgadon. Pro nia vivo, pro nia vivo. 06416
Bottom
06417
Top
JUHANI: O Engel des Gnadenbunds! Das Leben sitzt mir gerade noch so eben in der Nasenspitze, wie wenn es gleich, gleich hinauswollte. — Wenn Fleisch und Bier im Hof ist, bringts herbei. — Nein, war das ein Spaß, war das ein Fest; dran werden wir denken. — Bringt Fleisch und gewärmtes Bier für unser teures Leben und unsre teure Seele. JUHANI. Ho, vi anĝeloj de la graca interligo! la vivo sidas ja ĝuste en mia nazpinto preskaŭ forironta, preskaŭ forironta. — Se en la domo estas viando kaj biero, do alportu. — Jen, tio estis vera ludo, ŝvitbano, kiun ni memoros. — Alportu viandon kaj varmigitan bieron pro niaj karaj vivo kaj animo. 06417
Bottom
06418
Top
DER GERBER: Alles, was wir können und vermögen, liebe Freunde, sobald wir Licht im Hause haben. — Ihr Unglücklichen! im bloßen Hemd. TANISTO. Tiom, kiom ni povas, bonaj amikoj, kaj aranĝinte unue lumon en nia ĉambro. — Vi malfeliĉuloj! nur en ĉemizoj. 06418
Bottom
06419
Top
JUHANI: Keinen Fetzen auf dem Kopf und keinen Latschen an den Pfoten. Seht nur die Sibyllenfuße, seht nur. J U HA NI. Ne eĉ ĉifonaĵo sur la kapo nek ŝuaĉo sur la piedoj. Vidu tiujn piedojn de Sibila, vidu. 06419
Bottom
06420
Top
DER GERBER: Da sträuben sich einem ja die Haare. Sieh nur, Alte. TANISTO. Harojn ĉi tio starigas. Venu por rigardi, edzino. 06420
Bottom
06421
Top
TIMO: Seht bloß meine Schienbeine. TIMO. Rigardu ankaŭ miajn krurojn. 06421
Bottom
06422
Top
JUHANI: Was sind die gegen diese? Hier! Guckt mal, wie geröstete Rüben! JUHANI. Kio ili estas apud ĉi tiuj? Jen! Vidu, knabo, rostaĵon. 06422
Bottom
06423
Top
TIMO: Und erst diese! TIMO. Kaj ĉi tie! 06423
Bottom
06424
Top
JUHANI: Was sind deine Schenkel hiergegen? JUHANI. Kio estas viaj kruraĉoj ĉi tie? 06424
Bottom
06425
Top
TIMO: Meine? Einerlei. Guckt mal. Ist das Menschenfleisch? TIMO. Cu miaj? Nezorgu. Vidu nun. Cu ĉi tio estas homa karno? 06425
Bottom
06426
Top
DER GERBER: Schnell, Alte, sieh nur mal! TANISTO. Rapidu, edzino, por rigardi. 06426
Bottom
06427
Top
DIE FRAU: Du lieber Gott! Ach du meine Güte! MASTRINO. Ho, bonaj homoj kaj ĉielaj fortoj! 06427
Bottom
06428
Top
JUHANI: Ja, ist so was menschenmöglich? — Auch Tuomas werden die Augen naß. Weine nicht, Tuomas. — Wie ich schon sagte: ist so was menschenmöglich! JUHANI. Jes, ĉu tio estas konvena? Eĉ la okuloj de Tuomas estas malsekaj. Ne ploru, Tuomas. — Kiel mi diras: ĉu estas konvene? 06428
Bottom
06429
Top
TIMO: Ja, so muß das arme Menschenkalb hienieden fliegen lernen. TIMO. Tiel ja homido estas ĉi tie ĵetata. 06429
Bottom
06430
Top
DIE FRAU: Wie sie jetzt rot werden und glühen, rot werden und glühen! Ach du meine Güte! MASTRINO. Kiel ili nun ruĝe lumas kaj brilas, ruĝe lumas kaj brilas! Ho, bonaj homoj! 06430
Bottom
06431
Top
TIMO: Wie das Eisen in der Esse, ganz wie Schmiedeeisen. Hihi! TIMO. Kvazaŭ fero en forĝforno, precipe la mola fero. Hi, hi! 06431
Bottom
06432
Top
DIE FRAU: So rot, so rot! Herrjemine! MASTRINO. Tiel ruĝaj, tiel ruĝaj! La Sinjoro gardu! 06432
Bottom
06433
Top
JUHANI: Sie sind jetzt »gleichwie goldenes Erz, das im Ofen glüht«, wies in der Bibel heißt. Der Herr steh uns Armen bei! JUHANI. Ili havas aspekton de »brulanta latuno», kiel staras en la Biblio. Dio helpu nin mizerajn! 06433
Bottom
06434
Top
DIE FRAU: Ihr armen Kinder! MASTRINO. Ho, vi infanoj! 06434
Bottom
06435
Top
LAURI: Tut, was wir gebeten und ihr versprochen habt. LAURI. Faru, kion ni petis kaj kion vi promesis. 06435
Bottom
06436
Top
AAPO: Wir flehen euch an: macht schnell! Wir stellen das Holz selber in den Ofen, hier im Winkel liegen ja Scheite, prachtvolle Birkenscheite mit Rinde. AAPO. Ni petegas: rapidu! Mem ni faros la fajron, ĉar ĉi tie en la angulo estas bruiŝtipoj, grandaj, betulaj brulŝtipoj. 06436
Bottom
06437
Top
JUHANI: So sitzen wir also wieder im alten Jukola, unter den lieben rußigen Balken, und hier bleiben wir bis Walpurgi. Die alte Stube sei noch für diesen Winter unser Quartier. JUHANI. Do en la malnova Jukola, sub la konataj, fulgaj plafontraboj ni sidas ree, kaj ĉi tie ni restos ĝis la unua de majo. La antaŭa ĉambrego estu ankoraŭ ĉi tiun vintron nia loĝejo. 06437
Bottom
06438
Top
TUOMAS: Laß aber den Sommer kommen! TUOMAS. Sed lasu la someron veni. 06438
Bottom
06439
Top
JUHANI: Laß den Sommer kommen, dann steht eine neue, eine stolzere Hütte als vorher auf der Impivaa-ra-Halde. JUHANI. Lasu la someron veni, kaj domo, pli pompa ol la unua, staros sur la deklivo de Impivaara denove. 06439
Bottom
06440
Top
TUOMAS: Sowie der Schnee fort ist, sollen die Wälder und Berge von den Axtschlägen widerhallen, und dann brauchen die Jukolabrüder nicht mehr bei ändern um ein Obdach gegen die Winde zu betteln. TUOMAS. Kiam la neĝo nur estos malaperinta, eĥos anko-raŭ pro hakilfrapoj la arbaroj kaj la montoj, kaj la fratoj de Jukola ne bezonos almozpeti ventŝirmon de aliaj. 06440
Bottom
06441
Top
JUHANI: Trefflich gesagt, Tuomas, laß uns den verdammten Streich vergessen, durch den unsre Kate in Feuer aufgegangen ist. Wir wollen uns im Geist eine neue ausmalen, die wir dann in die Höhe richten. JUHANI. Bonege dirite. Tuomas, ni forgesu la malbenitan agon, kiu kaŭzis la bruladon de nia domo, kaj ni imagu en niaj animoj la novan domon, kiun ni konstruos ree. 06441
Bottom
06442
Top
TUOMAS: Du mußt wissen, schon beim Beginn der schrecklichen Reise war aller Groll aus meiner Brust verflogen. Und als du auf dem Weg hinter mir herliefst und mir wie ein schwimmender Hengst im Nacken schnobst, da schnitt es mir ins Herz. TUOMAS. Sciu, ke jam ĉe ekiro al nia timinda veturo el mia brusto malaperis ĉiu kolero; kaj sciu, kiam vi sur la vojo, kurante post mi, spiris sur mian nukon kvazaŭ naĝanta virĉevalo, tio distranĉis mian koron. 06442
Bottom
06443
Top
JUHANI: Drum wollen wir uns freuen, daß die Reise abgetan ist und wir wieder in der warmen Stube stehen. — Da bringen sie uns ja Essen und Trinken, und da sind auch zwei mächtige Garben blinkendes Stroh. Laßt uns Gott danken, liebe Brüder! JUHANI. Tial ni ĝoju, ke tiu ekskurso estas finitakaj keni staras en varma domo ree. — Jen, oni portas al ni manĝaĵon kaj trinkaĵon kaj jen, du grandajn garbojn da brila pajlo. Ni danku Dion, karaj fratoj! 06443
Bottom
06444
Top
Freudig flammte das Feuer der Birkenscheite, in dessen wonniger Hitze sich die Brüder nach Herzenslust wärmten. Nachdem sie, alle sieben in einer Reihe, einige Zeit dagestanden hatten, setzten sie sich an den Tisch und verzehrten das Fleisch, das Brot, die Würste und das warme Bier, das ihnen die Gerberin, die mitleidige Frau, hingestellt hatte. Der Gerber übernahm selber die Sorge für Valko, führte ihn in den Stall und füllte ihm die Krippe mit Heu. Endlich kamen auch die Hunde außer Atem und wedelnd auf den Spuren der Brüder von ihrer düstern Reise, und vor Freude leuchteten ihre Augen. Mit großem Jubel wurden sie von ihren Herren empfangen, bemitleidet, gefuttert und auf jede Weise liebkost. Sed gaje flamis betula fajro, en kies ĉarma brilo la fratoj sin agrable varmigis. Starinte tie momenton, sep viroj en vico, ili altabliĝis por konsumi viandon, panon, kolbasojn kaj var-migitan bieron, kion ĉion la mastrino de la tanisto, kompatema virino, preparis ai ili. La mastro mem zorgis pri Blanko, kon-dukis ĝin en la stalon kaj plenigis per fojno la furaĝujon antaŭ ĝi. Fine, sekvante la postsignojn de la viroj, venis ankaŭ la hundoj de sia malgaja ekskurso, venis spiregante, svingante Ia vostojn, kaj pro ĝojo brilis iliaj okuloj. Kun granda ĝojo akceptis la fratoj ilin: kompatis kaj nutris ilin kaj karesis ilin ĉiumaniere. 06444
Bottom
06445
Top
Nachdem die Brüder aber gespeist hatten, sanken sie auf ihre Strohlager und vergaßen bald, in das zarte Tuch des Schlafs gehüllt, den Kampf des Lebens. Köstlich ruhten sie, und lange noch wärmte sie das flammende Feuer, bis es schließlich erschlaffte und verkohlte. Da verschloß die Frau die Ofenklappe, und in die Stube strömte eine behagliche Wärme. Alsdann suchte auch die Wirtin selbst ihr Lager wieder auf, und wiederum herrschte friedliche Stille im Haus. Draußen aber fuhr der Frost krachend die Zäune entlang, der Nord wehte kräftig unter dem sternbesäten Himmel, von dem der bleiche Mond lächelnd herabschaute. Sed kiam la fratoj estis manĝintaj, ili kuŝiĝis sur sia pajla kuŝejo, kaj baldaŭ, volvitaj en la delikata vualo de dormo, iii forgesis la vivbatalon. Dolĉe ili dormis, kaj longe ankoraŭ ilin varmigis la flamanta fajro, ĝis fine ĝi malgrandiĝis kaj karbiĝis. Tiam la mastrino fermis la fornoklapon, kaj en la ĉambregon fluis el la forno dolĉa varmo; kaj poste la mastrino mem enlitiĝis, kaj ĝenerala silento regis en la ĉambro. Sed ekstere la frosto saltetadis igante la barilojn krakbrui, la nord-vento blovis forte sub la stelbrilanta ĉielo, de kie ia pala luno ridetante rigardis malsupren. 06445
Bottom

Kapitel 07 capitro

: |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger|-dan|-spa|-ita|-fra|-epo| - |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger-|dan-|spa-|ita-|fra-|epo| (de-eo) :
Kapitel: |01|01|01|02|02|02|03|03|03|03|04|04|04|05|05|06|06|06|06|06|07|07|08|08|08|09|09|09|09|10|11|11|12|13|13|13|14|14| :capitro
Download Die sieben Brüder o Sep fratoj descargar
07001
Top
Zu Anfang des Frühlings, schon vor Ankunft der Kraniche, verließen die Brüder Jukola, zogen wieder zur Impivaara-Halde und begannen sich sofort mit aller Kraft ein neues Haus zu bauen. Bald ruhten auf den Ecksteinen schwere Balken, und Schicht fügte sich auf Schicht. Da krachten an manchen Tagen die Beile vom Morgengrauen bis zur Abenddämmerung, da dröhnte der mächtige Holzhammer. Es standen dort Juhani, Aapo, Tuomas und Simeoni, ein jeder an seiner Ecke, die ändern aber behieben die Stämme und rollten sie auf schräggelegten Balken für den Bau hinauf. Mit nasser Stirn, aber mit frohem Mut, muhten sie sich unablässig. Sicher strebte das Haus empor, und ringsum stieg frischer Harzgeruch auf. Aber dann vergingen wieder Tage, an denen die Brüder ihr Beil vollständig ruhen ließen und in tiefem Schlaf schnarchend die Zeit von einem Abend zum nächsten und auch bis zum dritten Morgen verbrachten. En frua printempo, jam antaŭ la alveno de la gruoj, la fratoj forlasis la domon Jukola, fuĝis al la deklivo de Impivaara ree kaj komencis tuj per ĉiuj fortoj konstrui al si novan domon. Baldaŭ kuŝis sur la angulŝtonoj dikaj traboj, kaj trabotavolo aliĝis sur trabotavolo. Tiam dum multaj tagoj de sunleviĝo ĝis vespera krepusko la hakiloj klakis kaj Ia peza martelego krakis. Tie Juhani, Aapo, Tuomas kaj Simeoni sidis ĉiu sur sia angulo, sed la aliaj ĉirkaŭhakis kaj rulis sur oblikvaj dikaj stangoj la trabojn supren al la konstruloko. Ŝvitante sed gajanimaj ili ĉiam estis okupitaj, kaj konstante leviĝis la domo, kaj ĉirkaŭe estis sentebla freŝa rezinodoro. Sed pasis ankaŭ tagoj, kiam la fratoj ne eĉ movetis siajn hakilojn, sed ronkante en profunda dormo, pasigis sian tagnokton de vespero ĝis vespero kaj ankoraŭ ĝis la tria mateno. 07001
Bottom
07002
Top
Jedoch noch bevor die Kornfelder im Dorf gelb wurden, stand die Kate fertig auf der Impivaara-Halde, stand am selben Fleck, in derselben Gestalt und Ausführung wie die erste; noch stolzer stand sie da. Und nun, wo das festgefügte Obdach fertig war, konnten die Brüder wieder mit voller Kraft das Weidwerk pflegen. Für die Jagd im Wald wie für das Fischen im Ilvessee rüsteten sie sich, zogen mit ihren Waffen und ihren Fanggeräten aus, und auch die Hunde folgten ihnen mit flammenden Augen. Unermüdlich durchstreiften sie, nach Lebensunterhalt für den Augenblick wie für den kommenden grimmen Winter suchend, die bewaldeten Berge, die Moore und das Gelände und durchschnitten nach allen Richtungen den klaren Spiegel des Sees. Und da ließ von den Bewohnern des Wassers und des Waldes mancher sein Leben. Tamen, jam antaŭ ol la grenkampoj en la vilaĝo flaviĝis, staris la domo preta sur la deklivo de Impivaara, staris sur la sama loko, en la sama formo kaj stato kiel la unua; eĉ pli impona ĝi staris. Kaj nun la fratoj, kiam ilia firma domo estis preta, povis iri plenforte al siaj kaptekskursoj ree. Kaj por ĉasado kaj por fiŝkaptado en Linkolago ili sin ekipis, ekiris kun siaj armiloj, kaptiloj, kaj ankaŭ la hundoj sekvis ilin kun fajre brilantaj okuloj. Sen laciĝo ili travagadis arbarajn montojn, marĉojn kaj terojn kaj veturis ĉien sur Ia klara surfaco de la lago, akirante al si nutraĵon kaj por momento kaj por venonta severa vintro. Kaj tiam multaj loĝantoj de Ahtola kaj Tapiola perdis sian vivon. 07002
Bottom
07003
Top
Ich möchte aber jetzt vom alten Zunder-Matti, dem einzigen Freund der Brüder hier in den Wäldern, erzählen. — Es war ein alter Mann namens Zunder-Matti; der wohnte auf einem dicht mit Maserbirken bewachsenen Hügel. Ganz allein wohnte er in seiner kleinen Kate, einige tausend Schritt vom Impivaara entfernt. Er machte den weichsten Zunder in der Landschaft Häme und sehr haltbare Schuhe aus Birkenrinde, und dieses Gewerbe brachte ihm ohne Not das tägliche Brot ein. In seinen jüngeren Jahren war er weit im Norden des Landes herumgekommen, wohin er als braver Fuhrknecht dem Propst seines Kirchspiels gefolgt war, als dieser an die Grenze von Lappland versetzt wurde. Da war Zunder-Matti den nächsten Sommer geblieben und hatte auf den endlosen Mooren der nördlichen Gegend Bären, Vielfraße und Kraniche gejagt. Von diesen Zügen wußte er viel zu erzählen; und sein Gedächtnis war unvergleichlich scharf, und nie vergaß er, was er einmal gesehen und gehört hatte. Scharf war auch seine Beobachtung und sein Auge. In den unermeßlichen Odwäldern wanderte er, ohne sich je zu verirren. Auch gab es keinen noch so fernen Platz, an dem er einmal gewesen war, ohne daß er dessen Lage im Gedächtnis zu haben glaubte, auch nicht um Haaresbreite fehlgreifend. Er zeigte sofort mit dem Daumen hin; und Widerspruch war umsonst, so felsenfest baute er auf sein Wissen. Fragte man ihn zum Beispiel: »Wo liegt der Vuokatti?«, so antwortete er sofort, indem er mit dem Daumen nach dem Horizont stieß: »Dort, schau nur meinem Daumen entlang; dort liegt er, kannst’n aufs Korn nehmen. Das Kirchdorf Kuusamo liegt in der Richtung der Vertiefung dort, aber nur einen Katzensprung von da nach rechts läuft die Linie nach dem Vuokatti.« Wenn man ihn fragte: »Wo liegt das Schlachtfeld von Porrassalmi?«, so entgegnete er ebenso ohne Zaudern und indem er mit dem Daumen nach dem Horizont stieß: »Dort, schau nur meinem Daumen entlang; dort kannst’s aufs Korn nehmen.« So genau war der Alte, und genau kannte er auch die Wälder viele Meilen um seine Hütte. Kreuz und quer hatte er sie durchwandert, wenn er Baumschwamm oder Birkenrinde suchte oder nach seinen Fangschlingen sah. Es geschah auch bisweilen, daß er auf seinen Streifzügen nach der Kate am Impivaara abbog, um die Brüder zu besuchen. Und das waren für sie gemütliche Stunden: mit weit geöffnetem Mund lauschten sie seinen Erzählungen, mit weit geöffnetem Mund und mit gespitzten Ohren wie die Fledermäuse. — Einmal an einem Augustabend sitzt er bei den Brüdern und redet von seinen Waldfahrten im hohen Norden. Sed nun mi emas rakonti pri la maljuna Tindro-Matti, la sola amiko de la fratoj ĉi tie en la arbarego. — Estis maljunulo nomata Tindro-Matti; li loĝis sur densbetula altaĵeto, sola li loĝis en sia malgranda kabano en distanco de kelkaj miloj da paŝoj de la monto Impivaara. Tindron li faris la plej molan en Name kaj tre solidajn betulŝelajn ŝuojn, kaj tiu lia okupo alportis al li senmanke ĉiutagan panon. Pli junaĝa li estis vojaĝinta en Ostrobotnio, kien li kiel bona veturiĝisto sekvis la antaŭan paroĥan preposton, kiu translokiĝis ĝis la limoj de Laponio. Tie li estis restinta la sekvintan someron ĉasante ursojn, gulojn kaj gruojn sur la senlimaj marĉegoj de la Nordo. De tiuj ĉasekskursoj li havis multon rakontindan; kaj la memor-kapablo estis ĉe li tre preciza; li ne forgesis, kion li iam vidis aŭ aŭdis. Akraj estis lia observado kaj lia okulo; tra vastaj arbar-egoj li migris neniam erariĝante. Se li nur unu fojon vizitis iun lokon, kiom ajn malproksiman, li kredis sin kapabla montri la direkton al ĝi, sen eraro eĉ harmaidika. Li montris ĝin tuj per sia dika fingro; kaj vane oni disputus kun li, tiel firmega li estis pri sia scio. Se ekzemple oni demandis al li: »kie estas Vuokatti», li respondis, montrante per la dika fingro al la horizonto: »tie; rigardu Iaŭ mia dika fingro; eĉ pafe vi trafus. La preĝejo de Kuusamo estas en direkto Iaŭ tiu malgranda konkavaĵo, sed etan kokpaŝon dekstren iras Ia linio al Vuo-katti». Same, se vi demandis lin: »kie estas la batalkampo de Porrassalmi», li respondis senprokraste kaj montrante per sia dika fingro la horizonton: »tie; rigardu laŭ mia dika fingro; eĉ pafe vi trafus». Tiel estis la maljunulo preciza, kaj tre bone li konis ankaŭ Ia arbarojn en multmejla ĉirkaŭaĵo de sia kabano. Ciudirekte li estis irinta tie serĉante jen tindrofungojn, jen be-tulŝelon por ŝuoj, jen irante al siaj kaptiloj. Kelkfoje okazis ankaŭ ke li, ĉirkaŭvagante tiel, devojiĝis al Ia domo de Impi-vaara por viziti la fratojn. Kaj tiam la fratoj havis gajan mo-menton: kun malfermitaj buŝoj ili aŭskultis la rakontojn de la maljunulo, kun malfermitaj buŝoj kaj kun elstarantaj oreloj kiel la oreloj de vesperto. — lam denove, iun vesperon de aŭ-gusto li sidas ĉe la fratoj, rakontante pri siaj ĉasekskursoj en la nordaj landoj. 07003
Bottom
07004
Top
JUHANI: Ach so. Aber wie gings dann weiter? JUHANI. Ĉu tiel. Sed kio okazis poste? 07004
Bottom
07005
Top
MATTI: Ja, wie gings dann? Wir kamen da zu einer grausam großen Lichtung, auf ein wankendes Moor, und glitten mit unsern Schneeschuhen über das glucksende Grab. Wir fanden viele warme Kranichnester, schossen kreischende Kraniche, stopften unsre Säcke voll Eier und Federn, und die Kraniche warf sich ein Mann in einem Pack über die Schulter. Und dann hoben wir einen. — Dann stapften wir weiter, die Hunde hinter uns und die Kraniche auf dem Buckel, über den schaukelnden und schwabbelnden, rauschenden und rieselnden Morast; und oft wars nahe daran, daß einer mit seinem knurrenden Hund hinter sich für Zeit und Ewigkeit in die bodenlose Tiefe versank. Wir kamen aber doch wieder, wenn auch naß wie untergetauchte Ratten, auf den hallenden Hügel, auf sichern Grund. Da bauten wir uns ein Nachtlager, machten ein flackerndes Feuer an und zogen die platschnassen Röcke aus. Und was konnte man da andres tun als Hosen und Hemden umzukrempeln, in einem hin abzustreifen wie eine Aalhaut. Bald dampften auf den Zweigen die Kleider, siedeten die Kranicheier in der Asche, und wir selber drehten und reckten uns, splitternackt wie nächtliche Waldschrate, dort in der herrlichen Wärme des Feuerchens. Und dann hoben wir einen. — Aber wie gings mit der Zeit? Wie verfloß uns die Frühlingsnacht? Immer schubberten ja die Hunde mit ihren feuchten Nasen und schielten in die Wipfel der Bäume. Schließlich guckten wir auch hinauf, und was sahen wir da? TlNDRO-MATTI. Jes, kio okazis? Ni venis al granda mal-densejo, al ŝanceliĝanta marĉo, kaj per skioj ni transiris tiun senfundaĵon. Ni trovis muitajn varmajn grunestojn, pafis multajn kriantajn gruojn, plenigis la saketojn per ovoj kaj plumoj, kaj la gruojn en granda amaso levis la viro sur sian ŝultron. Kaj poste ni tostis. — De tie ni foriris ree, kun Ia hundoj kaj gruoj sur la nukoj, trans ŝanceliĝantan, balanciĝantan, kirlantan kaj lirlantan marĉegon; kaj ofte heroo estis drononta por ĉiam en la eterna profundaĵo, kun grumblanta hundo sur la nuko. Sed fine ni tamen venis sur firman altaĵon ree, sur malmolan teron, kvankam malsekaj kiel naĝintaj musoj. Tie ni preparis bivakon, faris flamantan fajron kaj demetis la malsekajn jakojn. Kai nenion alian vi povis fari tie ol fortiri la pantalonon kaj la ĉemizon, tube kiel haŭton de angilo. Baldaŭ la vestoj sur branĉoj eligis vaporon, gruovoj siblis en ardanta cindro kaj ni mem nin turnadis kaj tordadis en la dolĉa varmo de la fajro, tute nudaj kiel noktaj koboldoj. Kaj poste ni tostis. — Sed kiel pasis la tempo? Kiel forpasis al ni la printempa nokto? Ciam ja la hundoj movis siajn malsek-etajn naztruojn kaj okulumis supren al arbopintoj. Fine ankaŭ ni komencis rigardi supren, kaj kion ni vidis tie? 07005
Bottom
07006
Top
JUHANI: Sagts nur. Wohl ein blinzelndes Bärchen. JUHANI. Diru. Supozeble malgrandan mallarĝokulan urs-idon. 07006
Bottom
07007
Top
TIMO: Oder gar ein Gespenst. TIMO. Aŭ fantomon kaj koboldaĉon, mi divenas. 07007
Bottom
07008
Top
MATTI: Weder das eine noch das andere, sondern da saß im Geäst einer trocknen, bärtigen Kiefer so ein schwarzbrauner Faulpelz von Vielfraß. Heiskanen schoß: vorbei; Klein-Jussi schoß: vorbei; schließlich platzte auch ich los: fast dasselbe Pech. Der Vielfraß wackelte nur mal und fauchte uns giftig an, blieb aber hübsch auf seinem Ast sitzen. Da rief Heiskanen: »Zauberspuk, Zauberspuk«, nahm einen Totenzahn aus der Tasche, biß ein paarmal drauf und spie auf die Kugel, die er von neuem in die Flinte schob. Dann fuchtelte er eine Weile mit der Hand in der Luft herum und sprach, die Augen gräßlich verdrehend — dann sprach der Satanskerl zwei, drei wunderliche, furchtbare Worte, schoß, und aus der Kiefer plumpste der Vielfraß. Aber weit vom Krepieren war der Teufel noch, und es begann ein neuer Spaß. Wir selbst konnten, ganz nackt wie wir waren, nicht richtig an das Scheusal heran; und die Hunde hatten auch keine Lust, sich ihm zu nähern, sondern drucksten und mucksten einen Klafter von ihm herum, da er sie knurrend anprustete, aus dem Gebüsch heraus anprustete. Die Zauberkräfte wirkten nämlich immer noch. Aber Heiskanen fing wieder an entsetzliche Worte auszustoßen, fuchtelte mit der Hand und drehte gräßlich die Augen. Und da, wie sich ein Hund auf den rotschlündigen Schelm stürzte, auf ihn stürzte wie eine funkensprühende Rakete, da gabs eine Balgerei! Ei herrje, wie der Hund jetzt den armen Vielfraß zurichtete. So, so, immer so! Hol mich der Henker, solch ein Zausen und Zotteln habt ihr euer Lebtag nicht gesehen. TINDRO-MATTI. Nek tiel nek ĉi tiel, sed tie sidis bruna manĝegulo— gulo sur branĉo desekiĝinta barba pino. Heiskanen pafis, sed vane; Malgranda-Joĉjo pafis, sed vane; fine ankaŭ mi pafis sed preskaŭ kun la sama rezulto. Nur foje la gulo ŝanceliĝis kaj ekvoĉis vere tre kolera, sed sidis bele sur la branĉo. Tiam kriis Heiskanen: »sorĉartifikoj, sorĉartifikoj!» prenis el sia poŝo denton de mortinto, mordis ĝin kelkajn fojojn kaj kraĉis sur Ia kuglon, kiun !i tordis denove en sian pafilon. Poste li svingis siajn manojn en la aero kaj, turnante !a okulojn timige, diris, Ia diabla knabo, kelkajn strangajn, terurajn vortojn, pafis, kaj la gulo falaĉis malsupren de Ia pino. Sed la diableto estis ankoraŭ malproksime de morto kaj la ludo re-komenciĝis. Ni mem, estante tute nudaj, ne povis ja paŝi tro proksimen a! la maliculo; ankaŭ Ia hundoj ne volis proksi-miĝi al ĝi, sed tie ili saltetadis kaj bojetadis en distanco de unu klafto, ĉar la gulo siblegis, siblegis al ili el la arbustaro. La sorĉfortoj, vidu, efikis ankoraŭ. Sed Heiskanen rekomencis eligi el sia buŝo terurajn vortojn, svingante la manojn kaj tur-nante la okulojn. Kaj jen, kiam hundo fine sin ĵetis sur la ruĝgorĝan bestaĉon, ĵetis sin kvazaŭ fajreranta raketo, el tio fariĝis vera taŭzado. Ho, Dio, kiel Ia hundo nun turnadis la gulon-mizerulon tiel, tiel, tiel nur! Vi certe, diablo min prenu, ne vidis tian ŝvitvaporon kaj prembatadon ankoraŭ, vere ne. 07008
Bottom
07009
Top
JUHANI: Donner und Doria! JUHANl. Mil diabloj! 07009
Bottom
07010
Top
TIMO: Da möcht ich dabei gewesen sein! TIMO. Estus gaje ĉeesti tie! 07010
Bottom
07011
Top
MATTI: Das war ein hübscher und lustiger Spaß, jawohl! TlNDRO-MATTI. Tio estis vere gaja kaj amuza ludado, estis vere! 07011
Bottom
07012
Top
TIMO: Und dann stecktet Ihr den Vielfraß in den Sack? TIMO. Kaj poste vi metis la gulon en vian sakon? 07012
Bottom
07013
Top
MATTI: Hehe, das war freilich ein netter Happen für den Sack, ein fetter Brocken. Ja; und dann hoben wir einen. — Dann zogen wir unsere Röcke pulvertrok-ken wieder an und legten uns neben dem flackernden Feuer aufs Ohr. Aber aus dem Schlafen sollte nicht viel werden, denn wie feurige Schlangen flogen in einem fort Zauberpfeile kreuz und quer über unsern schwindelnden Köpfen durch die Luft. Oft fuhr zwar Heiskanen in die Höhe und rief mit lauter Stimme: »Erlisch, Zauberpfeil, erlisch, Zauperpfeil!« und sausend sank manch einer nieder, bald in den Wald, bald in das graue Moor; mehr aber strichen ihren glatten Weg dahin, ohne sich um sein Rufen zu kümmern. Einmal ertönte von Norden nach Süden schneidend ein verwünschtes jähes und scharfes Pusten, dem ein langes kleines Zischen nachfolgte. Was für ein Musjö ist denn da vorbeigeflitzt? fragte ich Heiskanen, der mir nach einer Weile brummend antwortete: »Da ging ja der Böse selber vorbei.« — Wieder verging eine Stunde und eine zweite, und immerfort blitzte es in der weichen, nebligen Luft. Aber aus dem Osten, vom Rand des Moores kam plötzlich eine Stimme wie das Brausen bemooster Tannen, und nun antwortete bald vom westlichen Rand eine andre Stimme, aber fein wie das Sausen in einem kleinen Birkenwald. Was bedeutet denn das Brausen dort und was das Sausen hier? fragte ich wieder, und endlich antwortete Heiskanen brummend: »Vadder Riesengeist selber rauscht durch die Luft.« — Schließlich aber verging die Nacht, und der Morgen graute, und wir machten uns wieder auf die Beine. Da sahen wir gerade am Waldrand einen aschgrauen, teufelsmäßigen Wolf, doch er riß vor uns aus wie ein Erbsenreuter im Wirbelwind. Zuletzt war nur noch sein linkes Hinterbein zu sehen; ich schlug an und schoß ihm die Tatze durch, durch wie Knorpel, aber trotzdem brachte er seine Haut in Sicherheit. Nur das Pfötchen hatte ich dem armen Kerl kaputt geschossen. TlNDRO-MATTI. Vere ĝi estis pompa ulo por meti en la sakon; grasa bulego. Jes, kaj poste ni tostis. — Poste ni sur-metis ree la vestojn, pulvosekajn, kaj bele ni kuŝiĝis en la varmo de la flamanta fajro. Sed malmulte ni tie dormis, ĉar sorĉosagoj flugadis senĉese kiel fajraj serpentoj ĉiudirekte en la aero super niaj kapoj. Ofte Heiskanen eksaltis, kriante per laŭta voĉo: »cstingiĝu, sorĉosago, estingiĝu, sorĉosago!» kaj subite estin-giĝe falis multaj el ili, kelkaj en arbaron, kelkaj en marĉon grizan, sed pli multaj ankoraŭ daurigis la iradon rapidan sur sia glata vojo, ne atentantc liajn kriojn. Unu fojon aŭdiĝis, en direkto de nordo al sudo, forte kolera kaj rapida spircgo, post kiu sekvis ankoraŭ sibletado dum longa tempo. Kiu ko-boldaĉo tie preterkuris? mi demande diris al Heiskanen, kiu post momento diris al mi murmure: »tie ja iris la maljuna Arbarkoboldo mem». Unu horo pasis ree, pasis du, kaj fajron disŝprucis la nebula aero. Sed el oricnto, de la marĉa rando aŭdiĝis subite sono kvazaŭ murmuro de muskaj piceoj, kaj baldaŭ ree alia sono respondis de la okcidenta rando de Ia marĉo, sed mallaŭta kvazaŭ sibletado el malgranda betularo. Kia murmuro tie, kaj kia sibletado ĉi tie? mi demandis ree, kaj Heiskanen respondis fine murmure: «parolas la maljunulo de picearo kun sia filino». — Sed finc la nokto forpasis kaj tagiĝis kaj ni rekomencis nian vagadon. Jen, ĝuste ĉe arbara rando ni vidis grizan, diable grandan lupon, sed ĝi forkuris kiel stako da pizopajlo en ventpuŝcgo. Finc estis videbla nur ĝia maldekstra posta piedo, mi levis la pafilon kaj pafis tiel ke disrompiĝis la picdo, disrompiĝis kvazaŭ kartilago, sed la lupo tamen savis sian felon. Mi nur pafrompis Ia piedon de la mizera maljunulo. 07013
Bottom
07014
Top
TIMO: Donnerwetter! Die Pfote kaputt wie einen Eiszapfen, und da lag er wohl vor Euch wie eine Fastnachtshachse? TIMO. Diablo! La piedaĉo rompita kvazaŭ pendglacio, kaj ĝi kuŝis sur la tcro antaŭ vi, kiel porka ŝinko sur tablo en kar. navala tago? 07014
Bottom
07015
Top
MATTI: Hehe, doch nicht so ganz. TlNDRO-MATTI. Tamen ne ĝuste tiel. 07015
Bottom
07016
Top
TUOMAS: Woher wußtet Ihr denn aber, daß Ihr ihm die Pfote zerschossen hattet? TUOMAS. Sed kiel vi rimarkis, ke la piedo disrompiĝis? 07016
Bottom
07017
Top
MATTI: Wir liefen ja eine tüchtige Strecke hinter ihm her und sahen oft, wie das Wölfehen mit seinem schleifenden, schlotternden Füßen so was wie Zehnen in den Sand gedrückt hatte. TlNDRO-MATTI. Ni kuris post ĝi longan vojon kaj vidis ofte, kiam la lupo-knabo paŝadis, kiel la treniĝanta, ŝanceli-ĝanta piedo faris en sablo tiajn dek-ciferojn. 07017
Bottom
07018
Top
TIMO: Na, hols der Teufel! Zehnen in den Sand? Hihihi! TIMO. Nu, diablo min prenu. Dek-ciferojn en la sablo? Hi, hi, hi! 07018
Bottom
07019
Top
MATTI: Deutliche Zehnen. TlNDRO-MATTI. Verajn dek-ciferojn. 07019
Bottom
07020
Top
JUHANI: Der Wolf war schlimm dran. JUHANI. La lupo havis varmegan tagon. 07020
Bottom
07021
Top
MATTI: Hehe, der Wolf war schlimm dran und die Männer auch. Aber die verflixten Hunde wichen uns nicht einen Klafter von den Fersen, sondern schlichen geduckt und mit hängenden Schwänzen dahin, diese vorher so wackren Hunde. TINDRO-MATTI. La lupo havis varmegan tagon, sed ankaŭ la viroj. Sed la hundoj, malbenitoj, ne foriris de niaj piedoj, ne eĉ klafton, sed paŝadis afliktitaj, kun vostoj pendantaj, la ĉiam bravaj hundoj. 07021
Bottom
07022
Top
AAPO: Was war denn denen in die Quere gekommen? AAPO. Kio subpremis ilian fervoron? 07022
Bottom
07023
Top
MATTI: Das waren die Zauberkünste, die betäubenden Hexendämpfe, von denen die Luft voll war wie die Kriegsluft von Pulverqualm. Zwar versuchte Heiskanen alles, beschwor und verfluchte sie und fuchtelte mit der Hand, aber ganz umsonst. Und Klein-Jussi, der Schlingel, trippelte daher wie ein Zwerg, tappelte seines Wegs und schwitzte sehr. Denn Beine hatte ja das Männchen nur drei Viertelellen; aber einen langen, zähen Otterrücken hatte er. Zäh war der ganze Kerl, verdammt zäh und stramm wie ein Otter. Lange stöberte er hinter dem Wolf her, der hinkend vorantrabte. Aber am Ende half nichts mehr, da mußten wir den Isegrim den Wäldern überlassen. Ja; und dann hoben wir einen. Und als das getan war, wanderten wir mit unsrer reichen Beute heimwärts. So wanderten wir mit den Säcken unterm Arm, in den Säcken die Eier und Federn und ein, zwei Stück kleineres Wildbret, mit den Schneeschuhen und Kranichen auf dem Rücken, den Flinten in der Faust. Und abwechselnd baumelte einem der haarige Vielfraß über der Schulter. So zogen wir vorwärts. Einmal flog eine kleine meckernde Schnepfe am Wolkenrand hin; ich schoß sie und steckte sie in meinen Sack. TINDRO-MATTI. La sorĉagoj, la ensorĉaj gasoj, de kiuj la aero estis plena kiel de pulvogaso Ia milita aero. Certe Heiskanen penis fari sian plejbonon, li sorĉis kaj malbenis svingante la manon, sed tute vane. Kaj la petolulo, Malgranda Joĉjo, li kuris kiel pigmeo, brufrapante Ia teron, ŝvitante ege. Car la knabo ja ne havis krurojn pli longajn ol tri kvaronoj de ulno pleje; sed li havis vere dorson de Iutro, longan kaj persiste-man. Persistema estis la tuta viro, persistema kaj solida kiel la lutro mem. Longan tempon li kuris post la lupo, kiu lamante paŝadis antaŭe; sed tamen nenio fine helpis, li devis lasi la Vosto-Henĉjon sub gardo de arbaroj. Jes; kaj poste ni tostis. Kaj kiam tio estis farita, ni komencis iri hejmen ree, portante nian abundan kaptaĵon. Tiel ni iris, kun la sakoj sub la brakoj, en la sakoj la ovoj kaj la plumoj kaj diversaj aliaj akiraĵoj arbaraj; la skioj kaj la gruoj sur la dorso, la pafiloj en la mano; kaj alterne balanciĝadis la harkovrita gulo sur ĉies ŝultro. Tiel ni iris. Sed malgranda blekanta bekaso flugis ĉe la limo de nuboj; mi pafis ĝin kaj metis ĝin en mian sakon. Poste, mal-longan tempon irinte, mi vidis sur pinpinto flugsciuron, platan kaj grandokulan, mi pafis ĝin kaj metis en mian sakon. 07023
Bottom
07024
Top
Als es dann weiterging, sah ich im Wipfel einer Kiefer ein Flughörnchen, platt und mit großen Augen; ich schoß es und steckte es in meinen Sack. Wir kamen schließlich auf weite, hochliegende Lichtungen, und dann wurde im Süden noch einmal der Hof Turkkila sichtbar, von dem unsre mühsame Wanderung aus-gegangen war. Wir stießen auf eine blutige Stelle, die uns der Turkkilabauer schon beim Aufbruch gezeigt und wo vor zwei Tagen ein Bär einen stolzen Hengst zerrissen hatte. Da beschauten wir uns eine Weile Meister Petzens besudelten Tisch, und ich merkte gleich, daß er kurz vorher, wohl am vergangenen Abend, beim Sonnenuntergang hier gewesen war und von den Resten seines Bratens gefressen hatte. Ich dachte mir nun, daß er auch am Abend dieses Tages wiederkommen könnte, und beschloß darum, ihn zu erwarten. Die ändern aber gingen voraus nach Turkkila, um ein fröhliches Abendessen zu bereiten. Da stand ich nun und überlegte hin und her und ließ mirs im Kopf herumgehen, wie ich meinem Gast auf der glatten Lichtung auflauern könnte. Da war nämlich kein einziger Baum, auf den ich hätte klettern können. Aber »der Schlaue besiegt den Flinken«, ich entdeckte schließlich ein Mittel, eine großartige, grausam feine Maschine. Ich sah da in der Nähe einen Kienstubben, schwarz und entsetzlich groß, dessen Wurzeln der Bodenfrost der vergangenen Frühjahre wenigstens eine Elle hoch hervorgetrieben hatte. Davon hackte ich die mittlere Wurzel, die geradeaus in die Erde hinuntergeht, mit einem Beil durch, riß sie heraus und machte die Höhlung noch ein klein bißchen weiter. Dahinein kroch ich nun, streckte den Schlund meines Feuerrohrs nach dem Blutacker hinaus und begann mit der festen Burg über mir in hübscher Deckung den Meister Petz zu erwarten. Er kam, näherte sich auf allen vieren von einer Senke her, schlug die Zähne in den zerfetzten Bug des Hengstes, und da beschloß ich, ihm vorsichtig das Blei vor die Stirn zu jagen. Aber Teufel noch mal: da tickte die Messingscheibe unten an meiner Flinte ganz leise an einen Zinnknopf meines R.ockes, und das hatte das scharfe Ohr des Unholds sofort gehört. Wie wild stürzte er herbei, aber da krachte ihm auch schon ein Schuß entgegen. Ohne jedoch darauf zu achten, rannte er entsetzlich brüllend auf mich zu. Jetzt gabs ein Gepolter über meinem Kopfe: die Wurzeln krachten und die Erde erdröhnte, als der vielgehörnte Stubben über mir weggehoben wurde. Und ich armer Kerl dachte schon, es ginge mir ans Leben, und wartete mit meiner Flinte in der Hand bloß darauf, daß der geöffnete Rachen des Ungetüms .hervorblitzte. Aber plötzlich verstummte der Lärm, und alles war ruhig, still wie im Grabe, und nichts kam, wie ich erwartet hatte, über mich her. Ich geduldete mich noch eine Weile; aber schließlich spähte ich zwischen den starrenden Wurzeln hindurch nach der ändern Seite, und da lag der Bär ganz ohne Leben mit dem umgestürzten Stubben im Arm und ließ sein Blut aus der stolzen Brust auf die Erde fließen. Juchheissassa! dachte ich bei mir, als ich wieder frank und frei unterm Himmelszelt stand. Der Kienstubben war ja hübsch fein über mir weggerutscht. Ni venis fine al vastaj, altaj deklivoj kaj ankoraŭ fojetie en sudo estis videbla la domo Turkkila, de kie ni ekiris al nia mal-facila ekskurso. Ni venis al la sanga loko, kiun la mastro de Turkkila estis al ni montrinta, kiam ni iris al ĉaskaptado, kaj kie urso antaŭ du tagoj estis mortiginta bravan virĉevalon. Tie ni rigardis dum momento la makulitan tablon de Ia urso, kaj mi vidis tuj, ke li antaŭ nelonge, verŝajne la pasintan ves-peron ĉe sunsubiro, estis vizitinta la lokon por manĝi el la restoj de sia rostaĵo. Mi supozis, ke li revenos al la sama loko, kiam ĉi tiu tago estingiĝus, kaj tial mi decidis resti por atendi ĝin; sed la aliaj ekiris antaŭe al Turkkila por prepari gajigan ves-permanĝon. Tie mi nun staris kaj pensadis, pensadis kaj cerbumis, kiel mi atendu mian gaston sur la glata deklivo, kie ne staris eĉ unu arbo por suprenrampi. Sed »la sagaca venkas la viglan», mi fine eltrovis rimedon, bonan, bonegan maŝinon. Mi vidis tie proksime kenstumpon, nigran kaj terure grandan, kies radikojn la printempaj degeloj suprenigis, almenaŭ en altecon de unu ulno. De ĝi mi per mia hakilo forhakis la mezan radikon, kiu penetris rekte malsupren, fortiris ĝin kaj pligrandigis la kavaĵon ankoraŭ iomete. Tien mi nun enrampis, direktis mian pafiltubon kontraŭ la sanga kampo, kaj komencis en la bona ŝirmo atendi la ursoknabon, kun firma kastelo super mi. Ĝi venis, proksimiĝis treniĝe el la ebenaĵo, kaptis per siaj dentoj la disŝiritan skapolon de la virĉevalo, kaj mi decidis nun sen fuŝo doni al li plumbon en la frunton. Sed diablo tamenl tiam tute mallaŭte klaketis iomete la latuna plato en la postajo de mia pafilo kontraŭ la stana butono de mia jako, kaj la klaketon aŭdis tuj la atentema orelo de la urso. Sovaĝe ĝi sin ĵetis laŭ direkto al mi, sed tuj pafkrakegis kontraŭ ĝi. Tion ne atentante, ĝi kuris al mi kriegante per timiga voĉo. Aŭdiĝis nun krakado super mia kapo: la radikoj bruegis kaj la tero tremegis, kiam la multkorna stumpo estis forlevata de super mia kapo. Kaj mi, knabo kompatinda, pensis ke jam venis tago de mia pereo, kaj mi nur atendis, kun la pafilo en la mano, ke ekmontriĝos la terura, malfermita faŭko. Sed subite finiĝis la tumulto kaj ĉio estis silenta, senvoĉa kvazaŭ en tombo, kaj ne okazis, kiel mi pensis, tie kunpuŝiĝo. Mi atendis ankoraŭ iomete, sed fine mi rigardetis inter la supren elstarantaj radikoj al la kontraŭa flanko, kaj tie ja kuŝis la urso tute senviva, kun renversita stumpo sur la korpo, kaj verŝante sian sangon el la larĝa brusto en la humon. Sed heleja! mi pensis, starante kiel libera knabo ree sub la libera ĉielo. La kenstumpo ja estis vigle formovita de super mi. 07024
Bottom
07025
Top
JUHANI: »Himmel und Hölle!« sagte Heskus-Jaakko. JUHANl. «Infero, diris Hesku Jaakko.» 07025
Bottom
07026
Top
TIMO: Daß dich sieben Schusterbuben ...! TIMO. Prenu min sep forĝistoj! 07026
Bottom
07027
Top
JUHANI: Der pfiffigste Streich im ganzen Erdkreis! JUHANI. La plej sagaca ago sur la tero! 07027
Bottom
07028
Top
TUOMAS: Ein kecker Streich, ein Männerstreich sowohl vom Meister Petz wie von Euch! TUOMAS. Brava ago, vira ago kaj de vi kaj de la urso! 07028
Bottom
07029
Top
JUHANI: Oh, du schwarzer Stier! JUHANI. Ho vi nigra bovo! 07029
Bottom
07030
Top
TIMO: Teufel! mehr kann ich nicht sagen. Aber wie gings denn weiter? TIMO. Diablo! mi ne plu povas diri ion alian. Sed kio poste? 07030
Bottom
07031
Top
MATTI: Ja, du kannst dir wohl denken, wies weiter-ging. Du kannst dir denken, daß man den Knall wie aus nem Kochkessel in Turkkila gehört hatte und daß die Männer bald wie ein Mückenschwarm nach der Lichtung kamen. Da erhob sich ein Lärm und Rumoren, als wir den Bären an einer ranken, wippenden Stange zum Hof trugen! Es war aber auch ein tüchtiger Bursche: als er in der Schwebe dahing, verdunkelte er die ganze Stube von Turkkila wie eine dicke Gewitterwolke den Himmel. — Das waren die Mühen dieses Tages, dieses Tages und dieser Jagd. Und dann hoben wir einen. TlNDRO-MATTI. Jes, vi divenas kio poste okazis, vi di-venas, ke la pafbruo aŭdiĝis en Turkkila kvazaŭ el fundo de tino Kaj alvokis baldaŭ virojn Kicl Kulojn al la hcrbdcKlivo. Kaj bruado Kaj petolado nasKiĝis, Kiam pcndante de fleKsi-ĝanta stango, la urso estis portata al la domo. Vere tio estis maljunulo: pendantc sur la senfeliga pendigilo ĝi mallumigis la tutan ĉambregon de TurKKila Kiel sur la ĉielo densa, ful-motondra nubo. Jen estis la oKupoj de tiu tago, de tiu tago Kaj de tiu eKsKurso. Kaj poste ni tostis. 07031
Bottom
07032
Top
JUHANI: Und ihr feiertet einen fröhlichen Bärenschmaus. JUHANI. Kaj aranĝis gajan funebrofeston. 07032
Bottom
07033
Top
MATTI: Der begann in Turkkila und endete im Pfarr-hof, endete mit suppigen Gesichtern und matten Augen. So wars, und die Tage sind gewesen und kommen nicht wieder. Aber ein Greis gedenkt gern der Wanderungen in den besten Tagen seiner Männerjahre und erzählt gern davon. TlNDRO-MATTI. Gin ni Komencis en TurKKila Kaj finis en la pastrcjo, finis Kun supmaKulitaj vizaĝoj Kaj senbrilaj oKuloj. Tiel estis, Kaj tiuj tagoj estis Kaj pasis. Sed Kun plezuro maljunulo rememoras Ia eKsKursojn dum la plej bonaj tagoj de sia vivo Kaj plezure raKontas pri ili. 07033
Bottom
07034
Top
AAPO: Und gern hören wir zu. AAPO. Kaj plezure ni aŭsKultas. 07034
Bottom
07035
Top
JUHANI: Erzählt so weiter bis zum Morgen, und wir wissen nicht mehr, daß es Schlaf in der Welt gibt. JUHANI. RaKontu tiel ĝis mateno, Kaj ni ne memoras, Ke eĉ eKzistas dormo en la mondo. 07035
Bottom
07036
Top
MATTI: Nun ists aber Zeit, daß man nach seinem Kabuff humpelt; ’s ist Zeit, ja. Gott befohlen, ihr Bruder! TINDRO-MATTI. Estas jam tempo eKiri por paŝaĉi al sia Kabano ree, estas tempo, estas. Dio Kun vi, fratoj! 07036
Bottom
07037
Top
JUHANI: Der Herr behüte Euch, geehrter Matti. JUHANI. Adiaŭ, honorinda Matti! 07037
Bottom
07038
Top
AAPO: Gehabt Euch wohl und laßt Euch bald wieder bei uns sehen. AAPO. Fartu bone, Kaj bonvenon al nia domo ĉiam! 07038
Bottom
07039
Top
Mit dem Beil auf der Schulter wanderte Matti zu seiner kleinen Kate auf dem dicht mit Maserbirken bewachsenen Hügel fern vom Dorf. Die Brüder aber gingen zur Ruhe; denn schon siegte ja das Dunkel, und das trübe Licht des Abends schien wehmütig durch die schmalen Fensterlöcher ihrer Hütte. Lange jedoch drängten sich die Gedanken in ihrem Hirn und wehrten den erquickenden Schlummer. Sie dachten an Zunder-Mattis Erzählungen von den Einöden des Nordens, von der verhexten Luft dort und den Zauberpfeilen, die zischend kreuz und quer durch die finstere Nacht sausten. Wie dort die Pfeile sprühten und die Flinten blitzten, so blitzte es in ihrer Brust von seltsamer Lust und Leidenschaft. Am meisten nährte ihren Eifer der Kranich, jener klug und scharf dreinschauende Vogel, von dessen wildem Kreischen die Moore des Nordens widerhallen. Und dann lächelte ihnen der Gedanke an die köstliche Wärme der Federnester, lächelte ihnen mit den schimmernden Eiern aus dem Schoß der Rauschbeer-büsche entgegen. Dort die Langhälse zu fangen und ihre Nester zu plündern, war nun die Schwärmerei der Bruder. Mächtig lockte sie das feierliche Dunkel der Moore im Norden. Matti eKiris, Kun la hakilo sur la ŝultro, al sia Kabano sur Ia betula, densa altaĵeto malproKsime de la vilaĝo. Sed anRaŭ la fratoj iris al la noKta ripozo, ĉar jam la mallumo venKis, Kaj la malpliiĝanta vespera lumo brilis ŝpareme tra la malvastaj fencstrotruoj de ilia domo. Sed longe la pensoj flugadis fajre en iliaj cerboj forigante la refreŝigan dormon. Ili memoris la raRontojn de Tindro-Matti pri la dezertoj en la Nordo, pri sorĉita aero tie Raj pri Ia sorĉosagoj, Riuj sible flugadis ĉiu-direKte tra la malhela noKto. Samc Kiel la sagoj tie fajreris Kaj la pafiloj cRflamis, tiel flamis ilia brusto pro stranga deziro Kaj fervoro. Plej multe interesis ilin la gruo, tiu saĝe, atente rigardanta birdo, Ries sovaĝa Rriado sonegas ĉirKaŭe sur la marĉoj de Ia Nordo; Kaj al ilia penso brilis la dolĉa varmo de la plumaj nestoj de gruoj, vidiĝis Kun siaj brilaj ovoj en ar-bustoj de marĉmirteloj. Tie ĉasi la longKoIuIojn Kaj rabi iliajn nestojn, tio nun estis la pasio de la fratoj. Forte ilian ani-mon ravis Ia solena malsereno de la marĉoj en la Nordo. 07039
Bottom
07040
Top
Am längsten von allen aber wachte Juhani auf seinem Lager. Er sann darüber nach, wie sich hier im Kirchspiel der Heimat eine Jagd veranstalten ließe, die sich mit der jüngst geschilderten auf den Mooren Lapplands vergleichen könnte. Er dachte an das Kourumoor, wo es allerdings keine Kraniche, dafür aber spiegelfedrige Wildenten in großen Scharen gab. Und als ihm das viele Zechen der Männer im Norden mit wunderbarer Macht den Sinn umgaukelte, da fiel ilim ein, daß ja in Viertola Branntwein zu haben sei. Und so bekam er in Gedanken ein Nachbild der edlen Jagd im Norden zustande und schlief zuletzt mit dem Entschluß ein, es morgen zu verwirklichen. Aber im Traum tummelte er sich noch lange mit Zunder-Matti auf dessen mächtigen Waldfahrten. Einmal schnellte er träumend vom Lager auf und rief mit fürchterlicher Stimme: »Ein Vielfraß, ein junger Vielfraß! Packt den Lump am Hals!« Bei diesem Ruf brummten die ändern, halb erwachend, mürrisch in ihren Winkeln, versanken jedoch bald wieder in Schlummer. Juhani hingegen starrte lange um sich, bevor er begriff, daß er nicht in den nebligen Gefilden Lapplands auf grauem Boden zwischen Mooren stand, sondern auf der friedlichen Pritsche der heimatlichen Kate. Nach und nach dämmerte es ihm, er sank wieder auf sein Lager und schlief dann tief. — Am Morgen aber, nach dem Aufstehen, entsann er sich seines nächtlichen Beschlusses und legte ihn sogleich den ändern dar. Sed plej longe el ĉiuj maldormis Juhani sur sia lito. Li pensis, per kiuj rimedoj oni povus en ĉi tiuj regionoj de la hejma paroĥo aranĝi ĉasadon, kiu egalus tiun ĵus rakontitan sur la marĉoj de la Mallumejo. Li memoris la marĉon Kourusuo, kie ne ekzistis gruoj, sed multege da makulflankaj anasoj. Kaj ĉar la intertempaj tostoj de la viroj nordlandaj incitis lian animon per stranga forto, li memoris, ke brando estas havebla en la bieno Viertola. Kaj tiel formiĝis en liaj pensoj iaspeca kopiaĵo de la nobla ĉasado en Ia Nordo, kaj decidinte efektivigi ĝin morgaŭ, li fine ekdormis; sed en sonĝo Ii longe okupiĝis pri la imponaj ekskursoj de Tindro-Matti. Unu fojon li son-ĝante saltis el sia lito kriante per terura voĉo: »Gulido, gulido! Kaptu la mizerkolulon!» A1 tiu krio Ia aliaj, duone vekiĝinte, ekmurmuris kolere el siaj kavaĵoj; ekdormis ili tamen baldaŭ denove. Sed Ionge Juhani rigardis ĉirkaŭen, antaŭ ol li ri-markis, ke li ne staras en la mallumaj regionoj de Laponio, inter marĉoj sur griza vojo, sed sur la paca bretego de la hejma domo. lom post iom lia animo malkonfuziĝis, li sin klinis sur sian liton ree kaj ekdormis profunde. — Sed matene, ellitiĝinte, li memoris sian noktan decidon kaj komencis tuj prezenti ĝin a! la aliaj. 07040
Bottom
07041
Top
JUHANI: Brüder, hört zu, was ich sage und was ich euch jetzt auseinandersetzen will. Es ist mir eine wildreiche Gegend eingefallen. Mich wundert sehr, daß wir bis zum heutigen Tage das Kourumoor vergessen haben, auf dessen Grasflecken und klaren Tümpeln Wasservögel ohne Zahl und Ende hausen. Laßt uns dorthin auf die Jagd ziehen und uns Enten holen, säckevoll wie Holzkeile. JUHANI. Fratoj, aŭdu kion mi diros kaj al kio mi volas tiri vian atenton. Mi memoras ĉasriĉan regionon, mi miras multe, ke ĝis ĉi tiu tago ni forgesis la marĉon Kourusuo, en kies herbaj tapiŝoj kaj klarakvaj lagetoj estas sennombre da akvobirdoj. Tien ni nun ekiru por ĉaskapti kaj certe ni kunportos de tie plensakojn da anasoj. 07041
Bottom
07042
Top
TUOMAS: Damit bin ich einverstanden. TUOMAS. Mi akceptas vian proponon. 07042
Bottom
07043
Top
TIMO: Ich nicht minder. TIMO. Kaj ankaŭ mi volonte. 07043
Bottom
07044
Top
EERO: Ich auch; und wenn ich im Kourumoor herumwate, halte ich mich für Klein-Jussi in den lappländischen Sumpfen. Nur zu! EERO. Mi ankaŭ; kaj kiam mi migrados en la marĉo Kouru-suo, mi imagos, ke mi estas Malgranda-Joĉjo en marĉlandoj de Laponio. Mi konsentas! 07044
Bottom
07045
Top
AAPO: Ich sträube mich auch nicht gegen das Unternehmen, denn es kann uns für viele Tage Essen einbringen. AAPO. Ankaŭ mi ne kontraŭstaras la projekton, kiu povas doni al ni nutraĵon por multaj tagoj. 07045
Bottom
07046
Top
JUHANI: Die Sache ist also beschlossen. Aber bis zum Kourumoor ists ein verdammt weiter Weg, ein paar Kllen, die der Fuchs gemessen hat, und eine Nacht bleiben wir wenigstens dort. Deshalb könnte, glaube ich, ein Tröpfchen nichts schaden, wenn wir da unterm freien Himmel kampieren. JUHANI. Ni do decidas fari la ekskurson. Sed la vojo al Kourusuo estas longa, grandegan lupan verston longa, kaj ni restos tie almenaŭ unu nokton. Tial, laŭ mia opinio, ne mal-utilus tosto dum ni loĝas sub la nuda ĉielo. 07046
Bottom
07047
Top
TUOMAS: In Viertola gibts Schnaps. TUOMAS. En Viertola estas ricevebla brando. 07047
Bottom
07048
Top
JUHANI: Ja, und guten. JUHANI. Brando, kaj bona brando. 07048
Bottom
07049
Top
TUOMAS: Sieben Quart, Jungens! TUOMAS. Sep kvartojn, knaboj! 07049
Bottom
07050
Top
JUHANI: Recht so! Eins für jeden Mann! JUHANI. Guste, po unu kvarto al ĉiu. 07050
Bottom
07051
Top
AAPO: Vielleicht lassen wir den Schnaps, an den wir gottlob! noch nicht gerade gewöhnt sind. AAPO. Eble ni forlasas la brandon, al kiu ni feliĉe ne kuti-miĝis ankoraŭ. 07051
Bottom
07052
Top
JUHANI: Du hast ja wohl auch manchmal einen geschlubbert, so gut wie ich. JUHANI. Vi ja prenis iam kaj tiam glaseton da brando, vi kiel ankaŭ mi. 07052
Bottom
07053
Top
EERO: Versteh den kindlichen Wink mit dem Zaun-pfahl, Aapo. Laß, damit auch wir einmal sagen können: »und dann hoben wir einen«, wenn wir als alte Mummelgreise der Jugend von unsern Heldentaten erzählen. Laß, damit wir uns mal recht lebendig vorstellen, wie wir die Vielfraßbracken im Norden da auskuranzen. EERO. Komprenu, Aapo, la infanecan tuson de viro. Permesu, ke ankaŭ ni iam povu diri: »kaj poste ni tostis», kiam ni kiel grizkapaj maljunuloj rakontosniajn pasintajnheroaĵojn.Permesu ke ni en Ia vera vivo kredu, ke ni kaptas gulidojn en la Nordo. 07053
Bottom
07054
Top
JUHANI: Wieder Flausen? Es ist doch Recht und Pflicht des Menschen, daß er seinen Leib pflegt. Auf dieser Wanderung müssen wir ohnehin genug über Moore und schaukelndes Bebeland stapfen und die Nacht patschnaß auf einem Haarmoosbett verbringen. Da tut ein kleiner Schluck aus der Buddel ganz gut, glaub ich. — Also ists wohl das beste, wir gehen nicht ohne einen Tropfen Arznei im Ranzen auf die Reise. Lauri mag jetzt mit dem besten Fuchsfell unterm Rock nach Viertola ziehen, und Schnaps muß er dafür kriegen. JUHANI. Cu stultaĵojn der.ove? Estas ja rajto kaj devo, ke la homo zorgu pri sia korpo. Dum tiu ĉasekskurso ni certe migros en marĉoj kaj sur balanciĝantaj molaĵoj kaj pasigos tutmalsekaj nian nokton sur ursomuska kuŝejo. Tiam certc unu glutaĵo el poŝboteleto faros bonan efikon, mi kredas. — Ni do trovas plej bone, ke dum ekskurso ni ne estu sen medika-menta glutaĵo en la tornistro. Kaj Lauri-knabo iru nun al Viertola kun la plej bona vulpfelo en sako; kaj brandon ni certe ricevos. 07054
Bottom
07055
Top
Um als Stärkungstrank auf der Entenjagd im Kourumoor Branntwein zu holen, begab sich Lauri nach Viertola. — Vom Impivaara ungefähr fünftausend Schritt entfernt, liegt dieses Moor auf dem Gebiet von Viertola, weit ausgestreckt, von finstren Wäldern umgeben. An seiner Oberfläche, wo die Enten so gern ihre Wohnplätze haben, wechseln klare Tümpel, hohe Grasflecken und bültige, mit morschenden Kiefern bestandene Inselchen. Hierhin wollten die Bruder ziehen, um schnarrende Enten zu fangen, und hofften auf überreiche Beute. Lauri iris por alporti brandon el Viertola, fortigan trinkaĵon dum la anasĉasado en Kourusuo. — En distanco de ĉirkaŭ kvin mil paŝoj de Impivaara, apartenanta al Viertola, estas tiu marĉo, vasta, ĉirkaŭata de densaj arbaroj. Sur ĝia surfaco, kiu estas loĝloko amata de la anasoj, alternas klaraj Iagetoj kun altaj kanaroj kaj muskobulaj insuletoj kun siaj velkantaj pinoj. Tien la fratoj estis decidintaj ekiri por ĉasi knarantajn anasojn, esperante abundan kaptaĵon. 07055
Bottom
07056
Top
Lauri kehrte aus Viertola zurück und brachte perlenden Branntwein, in eine zinnerne Flasche, die alte Jagdflasche ihres Vaters, gezapft. Aber außerdem brachte er eine wichtige Neuigkeit aus den Wäldern mit, die die Lust der Brüder noch mehr anstachelte. Er berichtete, ein Bär habe einen der besten Ochsen von Viertola zerrissen, und wußte auch die Mordstätte, die im Norden des Impivaara auf dem Gebiet des Gutshofes, aber nahe der Waldgrenze von Jukola lag. An dieser Stelle vorbei beschlossen nun die Brüder nach dem Kourumoor zu gehen und erst aufzubrechen, wenn der Tag sich gegen den Abend neigte. Vielleicht stießen sie auf den Bären, der bei Sonnenuntergang die Reste seiner Beute zu verzehren pflegt. Das war ihre Hoffnung. Und als das kräftige Mittagessen beendigt war und der Nachmittag fortschritt, machten sie sich, gehörig ausgerüstet, mit den Ranzen auf dem Rücken und mit scharfen Ladungen in den Flinten auf. Hinterher ging Lauri, die Hunde an der Leine und die sieben Quart Branntwein in seinem Ranzen. Er sollte mit den Hunden etwa dreihundert Schritt von der Walstatt Zurückbleiben und sollte Killi und Kiiski loslassen, wenn er den Ruf und einen Flintenknall vernähme. So machte ers auch. Er hielt beizeiten unter einer Tanne an, um abzuwarten, was geschehen werde. Die ändern traten näher an den Platz heran, wo der Ochse zerfleischt worden war, und fanden im öden Tannenwald ein halb aufgefressenes Tier auf der blutgetränkten Erde liegen. Sie versteckten sich nun in geeignetem Abstand in einem niedrigen, aber dichten Gehölz und warteten ruhig ab. Lauri venis el Viertola, alportante perlantan brandon, ver-ŝitan en stanan botelon, la iama ĉasbotelo de ilia patro. Sed krom brando li alportis el la dezerto gravan novaĵon, kiu in-stigis la animojn de la fratoj al ankoraŭ pli granda fervoro. Li rakontis, ke urso mortigis unu el la plej bonaj bovoj el la bovaro de Viertola, kaj li sciis ankaŭ la murdlokon, kiu estis norde de Impivaara sur kampo de Viertola sed proksime al Ia arbarlimo de Jukola. La fratoj decidis nun preterpasi tiun Iokon irante al Kourusuo, kaj ekiri ne pli frue ol ĉe vesperiĝo. Eble ili ren-kontos la urson.kiu kutimas ĉe sunsubiro veni porĝuiellarestaĵo de sia mortigita akiraĵo. Tiel ili esperis. Kaj kiam abunda tagmanĝo estis manĝita kaj la vespero proksimiĝis, ili ekiris al sia ĉasekskurso bone ekipitaj: kun la betulŝelaj tornistroj sur la dorso kaj kun fortaj ŝargaĵoj en la pafiloj. La lasta iris Lauri, kondukante per ŝnuro la hundojn kaj portante en sia tornistro sep kvartojn da brando. Li estis destinita por restikune kun la hundoj en distanco de ĉirkaŭ tricent paŝoj de la mort-kampo, kaj li devis liberigi la hundojn Killi kaj Kiiski aŭdinte krion aŭ pafon. Tiel li faris; li haltis ĉe picea radiko sufiĉe frue por atendi, kio okazos. La aliaj iris pli proksimen al la loko, kie la bovo estis disŝirita, kaj trovis duone manĝitan korpon de la besto sur sanga tero en mallumeta picearo. Ili nun kaŝis sin en konvena pafdistanco en ŝirmo de malalta sed densa arbetaĵo, decidante atendi. 07056
Bottom
07057
Top
Es verging eine ziemliche Weile. Aber endlich vernahmen sie von einer Senke her schlürfende Schritte und das Knicken von Zweigen, und daraus schlossen sie, daß ihr Gast zum Mahle käme. So geschah es auch. Unter den Bäumen hervor trat vorsichtig und leise ein ungewöhnlich großer Bär. Doch er schien die Gefahr zu wittern; denn schon in weiter Entfernung von seinem Opfer machte er fauchend und mit der Schnauze herumspürend halt. Lange trieb ers so, und zuletzt schien es, als wolle er umkehren, ohne in Schußweite der Flinten gekommen zu sein. In tiefstem Schweigen warteten die Brüder im Dickicht, bis sich schließlich Timo, ohne die verbietenden Winke der ändern zu beachten, auf einem Umweg sachte an den grimmen Feind heranschlich. Und jetzt, als er ihm nahe genug zu sein glaubte, drückte er ab. Aber nur das Pulver auf der Pfanne blitzte, während sich die Ladung im Lauf nicht entzündete. Wütend stürzte nun die Bestie, wie ein großer bemooster Felsblock, der ins Rollen kommt, auf Timo los, der sich im Nu mit dem Gesicht auf die Erde warf und bewegungslos liegenblieb. Das Ungetüm beroch, beschnubberte und zauste ihn, böse brummend und schnaufend. Und gewiß hätte Timos Stündchen jetzt geschlagen, wäre ihm Juhani nicht zu Hilfe geeilt, indem er dem Bären gegen das Rückgrat schoß. Tiefer wagte er wegen des Bruders, der unter dem Untier lag, nicht zu zielen. Aber die Kugel traf nicht, wenigstens nicht schwer genug; denn nun ließ der Fürst des Tannenwaldes Timo mit dem Gesicht auf der Erde liegen und warf sich noch erboster Juhani entgegen. Da wandte dieser, um sein Leben zu retten, den Flintenkolben gegen den geöffneten Rachen des Tieres, und ein furchtbarer Kampf mußte beginnen. Aber jetzt schoß Tuomas und jagte dem Bären eine feurige Kugel in den Schenkel. Um den Bruder nicht zu treffen, getraute auch er sich nicht, nach dem Kopf oder der Brust zu zielen, die die sichersten Angriffspunkte des Todes sind. Doch fühlte der Bär jetzt das Blei in seinem Körper, und nieder floß das Blut über sein rundes, zottiges Bein. Wutschäumend, mit grauenhaftem Brüllen stürmte er auf Tuomas zu, bekam aber von dessen Flinte einen so wuchtigen Schlag vor die Stirn, daß er, den Kopf schüttelnd, plötzlich in seinem Lauf innehielt. Und so standen jetzt die Gegner und schauten sich einen Augenblick drohend an. Iom longa tempo pasis. Sed fine estis aŭdata el la kampo mallaŭta molpaŝado kaj ekknaroj de disrompiĝantaj branĉetoj, kaj nun oni divenis, ke la manĝogasto proksimiĝas al la nutraĵo. Tiel ankaŭ okazis. El inter la arboj proksimiĝis singarde kaj mallaŭte tre granda urso. Sed vidiĝis, ke ĝi suspektas ion, ĉar spiregante kaj turnante sian nazegon ĝi haltis jam malproksime de sia viktimo. Longan tempon ĝi hezitis kaj ŝajnis fine, ke ĝi volas iri returne, sen proksimiĝo al pafdistanco de la viroj. En la plej profunda silento Ia fratoj atendis en la arbetaĵo, ĝis fine Timo, malgraŭ malpermesantaj signoj de la aliaj, ekpaŝis irante ronde kaj ŝtele kontraŭ la koleran malamikon. Kaj nun, kredante esti jam sufiĉe proksime al la urso, li ek-pafis; sed nur en la trueto Ia pulvo flame eksplodis, sed ne ekbruligis la ŝargaĵon en la pafiltubo. Kolere ĵetis sin nun la urso kvazaŭ granda muska ŝtono kontraŭ la viron, kiu sen-prokraste sin renversis kun la vizaĝo al tero, kaj tie li kuŝis senmova. La rabobesto lin flaris kaj puŝetis, grumblante kaj spiregante forte. Verŝajne la morto de Timo estus veninta nun, se Juhani ne estus kurinta por helpi al li pafante kontraŭ la vertebraro de la urso. Li ne kuraĝis ceii pli malalten, timante pri la frato, kiu kuŝis sub la monstro. Sed la kuglo ne trafis, almenaŭ ne sufiĉe efike, ĉar la princo de Ia picearo ĵetis sin kontraŭ Juhani eĉ pli sovaĝe, lasante Timon fosaĉi la teron. Tiam Juhani, defendante sian vivon, turnis la tenilon de sia pafilo al la malfermita gorĝo de la besto, kaj timiga batalo ŝajnis estiĝi. Sed nun pafis Tuomas, sendante en la kruron de Ia besto ardantan kuglon. Evitante sian fraton, ankaŭ li ne povis celi al la kapo aŭ al la brusto, kies vundado pli certe kaŭzas morton. Tamen la urso nun sentis plumbon en sia korpo, kaj sango fluis malsupren laŭ ĝia grasa, ronda krurego. Koleri-ĝinte, kun terura kriego, ĝi nun ĵetis sin kontraŭ Tuomas, sed ricevis tiel fortan frapon al la frunto per la pafilo de la viro, ke ĝi, skuante la kapon, subite haltis en sia kuro. Kaj ĉi tie la malamikoj staris nun momenton, minace rigardante unu la alian. 07057
Bottom
07058
Top
Da eilten die Hunde herbei, näherten sich flink und lautlos wie zwei Blitzstrahlen; als sie aber das struppige Ungeheuer erreicht hatten, erhob sich ein wilder Lärm. Killi kläffte ihm, sich immer einige Schritte seitwärts haltend, gegen den Bart. Hinter ihm rumorte Kiiski und wagte sogar dann und wann nach seinen wolligen Schenkeln zu schnappen. Doch taumelte er jedesmal rasch zur Seite, wenn sich die Honigtatze wie ein mächtiger, graubrauner Packen Heu zwischen ihnen umwandte. Und schließlich, nachdem der Petz einige mißlungene Anfälle auf seine Peiniger gemacht, suchte er das Weite, und lärmend stoben die Hunde hinter ihm drein. Tiam aperis kure la hundoj, proksimiĝis rapide kvazaŭ du fulmoj, kaj kiam ili atingis la krudharan urson, estiĝis kolera batalo. Killi incitis la urson de antaŭe, ĉiam tamen restante de ĝi kelkajn paŝojn flanke. Sed post la urso bruludadis Kiiski, kuraĝante eĉ tiam kaj iam tiri ĝin je la krurharoj. Tamen Kiiski ruliĝis vigle flanken ĉiam, kiam la arbara mielamanto kvazaŭ nigregriza, granda volvaĵego sin turnadis inter ili. Fine, farinte kelkajn sensukcesajn atakojn al siaj turmentantoj, la urso for-kuris, kun la brukurantaj hundoj post si. 07058
Bottom
07059
Top
All dies geschah außerordentlich schnell und bevor die übrigen Brüder nach dem Kampfplatz gelangt waren. Juhani aber und Tuomas luden in der Hoffnung, Meister Petz noch einmal zu stellen, sofort wieder. Auch Timo richtete sich da allmählich auf und starrte einen Augenblick um sich, wie wenn er nicht recht gewußt hätte, wo Norden war, woher der Wind wehte. Heftig schalten ihn nun die ändern wegen seines törichten Übermuts, der einigen von ihnen hier den Garaus hätte machen können und vielleicht die Jagd endgültig verdorben hatte. Ohne ein Wort zu sagen, saß Timo auf seiner Bülte, stach das Loch in der Pulverpfanne seiner Flinte auf und hämmerte mit dem Rücken seines Messers den Feuerstein spitzer. Und bald standen sie alle da, bereit, die Jagd wieder aufzunehmen. ĉio tio okazis tre rapide kaj antaŭ ol la aliaj fratoj havis tempon veni al la batalkampo. Sed Juhani kaj Tuomas ŝargis tuj denove siajn pafilojn, esperante atingi Ia urson ankoraŭ unu fojon. Ankaŭ Timo restariĝis kaj rigardis ĉirkaŭen dum momento, ŝajne ne komprenante, kie estas nordo, el kiu di-rekto la vento blovas. Ekscititaj la fratoj nun lin riproĉis pro lia malsaĝa kuraĝo, kiu estus povinta kaŭzi perdon de viraj vivoj, kaj eble nerebonigeble forfuŝis la kapton. Ne dir-ante eĉ vorton Timo sidis sur muskbulo, purigante la paf. trueton kaj pliakrigante frapete la silikon per la klingodorso de sia tranĉilo. Kaj baldaŭ ili staris ĉiuj pretaj daŭrigi la ĉasadon. 07059
Bottom
07060
Top
Immer weiter verzog sich das Gebell der Hunde, verklang fast ganz, und schon bezweifelten die Brüder, daß sie ihrem Wild noch einmal begegnen würden. Nach einer Weile aber waren die Stimmen der Hunde deutlicher zu hören, näherten sich mehr und mehr, und es hatte den Anschein, als mache der Bär seinen gewöhnlichen Bogen und kehre an seinen Ausgangspunkt zurück. Da stellten sich die Brüder mit den Flinten in der Hand an bequemen Plätzen auf, um die Treibjagd zu erwarten. Auf einer kleinen, grasbewachsenen Lichtung stand Simeoni und eine Strecke von ihm entfernt Lauri, beide regungslos, stumm wie Bildsäulen. In vollem Lauf, so daß die Erde erdröhnte, kam der Bär heran und wies seinen geöffneten schwarzroten Rachen. Er stürzte schnaubend auf Simeoni zu. Dieser schoß, und kopfüber fiel die Honigtatze ins Gras, erhob sich aber wieder und rannte auf den Schützen los. Aber da blitzte Lauris Flinte, ein scharfer Knall erklang, und stumm lag die Bestie vor Simeonis Füßen, da lag sie, ohne ein Glied zu rühren, und das Blut strömte ihr aus Kopf und Brust. ĉiam pli malproksimen iris la bojado de la hundoj, mal-laŭtiĝis preskaŭ ĝis neaŭdebleco, kaj la fratoj jam komencis pensi, ke ili apenaŭ plu atingos sian kaptotaĵon. Sed post nelonga tempo sonis ree pli klare la voĉoj de Killi kaj Kiiski, venante pli kaj pli proksimen, kaj ŝajnis, ke Ia urso nun faris sian ordinaran rondiron kaj revenos al la sama loko, de kie ĝi foriris. La fratoj sin metis al oportunaj lokoj kun la pafiloj en la manoj por atendi la proksimiĝantan ĉaspelon. En mal-granda herbokovrita malfermaĵo staris Simeoni kaj de li en ioma distanco Lauri, ambaŭ senmovaj, silentaj, kvazaŭ kolonoj. Rapide kurante, tiel ke la tero resonis, la urso proksimiĝis montrante sian malfermitan, nigreruĝan faŭkon. En direkto al Simeoni rapidis la spireganta urso. La viro pafis, kaj ruliĝis la mielamanto sur la herbejo, sed stariĝis ree kurante kontraŭ la pafinton. Sed ekflamis tiam la pafilo de Lauri, forta paf-bruego sonis ĉirkaŭe kaj senvoĉa kuŝis la urso antaŭ la piedoj de Simeoni. Tie ĝi kuŝis, eĉ membron ne movante, kaj sango fluis el ĝia kapo kaj el ĝia brusto. 07060
Bottom
07061
Top
Die Bruder aber versammelten sich bald um den Gefallenen, und es war ein alter, großer, männlicher Bär. Man sah jetzt, daß sein Kopf gerade unter dem Ohr durchbohrt war, und durchbohrt war auch die Flanke. Die erste Wunde rührte, das wußten alle, von Lauris Kugel her; denn ein Tier, dem das Gehirn durchschossen ist, fällt augenblicklich und erhebt sich nicht mehr. Zufrieden saßen die Schutzen um den zottigen Helden des Waldes und machten sich bereit, einen Totentrunk zu tun. Zufrieden und stolz aufblickend saßen auch die Hunde neben ihrem erlegten Feind. — Der Abend war schön, der Wind war verstummt, und die Sonne stieg in den Schoß des finstren Bruchwalds hinab. Gemütlich rasteten die Bruder dort in der holden Dämmerstunde, nachdem das lärmende, heiße Kampfspiel beendet war. Sed la fratoj baldaŭ kolektiĝis ĉirkaŭ la falinta urso, kaj ĝi estis maljuna kaj granda virurso. Oni vidis nun, ke ĝia kapo estis trapafita apud la orelo, kaj trapafita estis ankaŭ la flanko. La unue nomitan vundon, tion ĉiuj sciis, kaŭzis Ia kuglo de Lauri, ĉar besto, kies cerbo estas trapafita falas tuj kaj neniam plu ekstaros. Sed kontentaj sidis la pafistoj ĉirkaŭ la hirthara arbarheroo, preparante sin enverŝi la toston de mortigo. Kontentaj kaj bele rigardante ankaŭ la hundoj sidis apud sia falinta malamiko. — La vespero estis bela, la vento kvietiĝis kaj la suno malleviĝis en la sinon de la malluma arbarego. Plezure estis tie por la fratoj ripozeti en la ĉarma vesper-momento, kiam estis finita la Iudado tumulta kaj varmega. 07061
Bottom
07062
Top
JUHANI: Den ersten Schluck soll Lauri tun! Er hat wie ein ganzer Kerl geschossen, den Schlingel auf den rechten, besten Fleck getroffen, und auf die Tatzen flog der Petz wie das Heu vor der Sichel. Kipp dir einen hinter die Binde, Junge! JUHANI. La unua tosto apartenu al Lauri. Li pafis kiel viro, trafis la petolulon je vere ora Ioko, kaj sur siajn piedojn falis la urso kiel herbo antaŭ falĉilo. Plengorĝan toston, mia knabeto! 07062
Bottom
07063
Top
LAURI: Na, dann will ich mal einen Schluck die Kehle hinunterrieseln lassen! LAURI. Se ankaŭ mi nun foje verŝus toston tra mia gorĝo malsupren. 07063
Bottom
07064
Top
JUHANI: Du Waisenknabe, was den Schnaps angeht! hast keinen Dunst, wie er schmeckt, bist unschuldig wie ein Lamm. JUHANI. Vi «bovpelanto» sur la vojo de brando, sen ia gusto ankoraŭ, senpeka kiel ŝafido. 07064
Bottom
07065
Top
LAURI: Den Geschmack kenn ich schon, weiß auch, daß kein Vogel was auf mich fallen läßt. Aber wie die Welt aussieht, wenn ein lustiger Kerl beschwipst herumschwankt, das weiß ich tatsächlich nicht. LAURI. La guston mi konas, mi scias, ke birdo ordinare ne malpurigas viron, sed kia la mondo ŝajnas, kiam gaja knabo en ebrio ŝanceliĝadas, tion vere mi ne konas. 07065
Bottom
07066
Top
AAPO: Denk mal nach, Lauri, und ich möchte dir eher ab- als zuraten. AAPO. Pripensu la aferon, Lauri, mi prefere malkonsilus vin ol rekpmendus. 07066
Bottom
07067
Top
LAURI: Wohl bekomms! LAURI. Mi prenu el ĉi tio! 07067
Bottom
07068
Top
AAPO: Und laßt uns hoffen, daß uns dies nicht ins Verderben fuhrt. AAPO. Kaj ni esperu ke ĉi tio ne estos komenco de ruiniga kutimo. 07068
Bottom
07069
Top
LAURI: Was schwatzt du? Sauf, Bruder, denn wir haben Grund, mal ein bißchen lustig zu sein. LAURI. Kion vi babilas? Prenu el ĉi tio, ĉar ni havas kaŭzon esti iom gajanimaj. 07069
Bottom
07070
Top
JUHANI: Dort liegt ja der Musjö wie ein schwerer Heusack, und nun ist manchem Rind und Pferd das Leben geschenkt. JUHANI. Tie kuŝas nia matadoro kiel granda fojnsako, kaj ŝparita estas la vivo de multaj brutoj kaj ĉevaloj. 07070
Bottom
07071
Top
TIMO: Ich weiß aber, daß uns der Herr in Viertola nächstes Mal die Flasche umsonst unter die Jacke schiebt, ein Quart oder zwei. TIMO. Mi scias, ke venontan fojon la sinjoro de Viertola metos al nia brusto brandbotelon tute senpage, stofon aŭ du. 07071
Bottom
07072
Top
JUHANI: Das wäre auch nicht zuviel, denn wir haben ihm seine ganze Ochsenbande vor dem Ungeheuer da gerettet. JUHANl. Laŭ mia opinio tio ne estus tro multe, ĉar ni savis lian bovaron de tiu monstro. 07072
Bottom
07073
Top
AAPO: Das ist aber auch eine Gesellschaft: vierzig Spießköpfe. Den ganzen Sommer liegen sie Tag und Nacht in den Wäldern, und im Winter ziehen sie den Dünger des ganzen Gutes auf den Acker hinaus. Aber dies freie Sommerleben in den Wäldern macht sie fast wild. AAPO. Sed estas tie bovaro; kvardek lanckapuloj. La tutan someron ili vivadas en arbaroj nokte kaj tage, sed dum la vintro ili tiras sur la kampojn la tutan sterkajon de la bieno. Sed tiu ilia liberasomera vivo en arbaroj ilin preskaŭ sovaĝigas. 07073
Bottom
07074
Top
JUHANI: Gott behüte uns, daß wir nicht mit den Hunden zwischen sie geraten; die stampften die Männer und ihre Hunde bald zu Mus. Denkt an Nikkiläs Not unter den Ochsen von Honkamäki. Eine große Not war das, obgleich das Bullenvieh da lange nicht so furchtbar zahlreich war wie diese glotzende Herde von Viertola. Wegen seiner Hunde, die in so einer Patsche immer bei ihrem Herrn Schutz suchten, wäre ihm schließlich der Tod sicher gewesen, wenn da nicht zufällig ein kräftiger Wiesenzaun gewesen wäre, der schließlich wie eine schirmende Festungsmauer den Sturmlauf der Ochsen aufhielt. JUHANI. Dio gardu nin de okaza veno inter ilin kun la hundoj; ili baldaŭ farus stufaĵon kaj el viro kaj el liaj hundoj. Ni memoru la embarason de Nikkila inter la bovoj de Honka-maki; granda estis Ia embaraso de la viro, kvankam la multeco de la bovoj ne estis tiel terure granda, kiel ĉi tiu okulumanta grego de Viertola. Pro liaj hundoj, kiuj en tia tumultado ĉiam serĉas ŝirmon ĉe sia mastro, fine morto estus atinginta lin, se li ne estus renkontinta fortan barilon de herbejo, kiu kiel ŝirmanta fortikaĵa murego fine haltigis la atakon de la bovoj. 07074
Bottom
07075
Top
AAPO: Laßt uns auf der Hut sein. Eben habe ich so was wie ein heiseres Brüllen dort vom Hügel her gehört. Sie sind, glaub ich, gar nicht weit von uns. — Was treibt denn Eero dort an dem Stein? AAPO. Ni estu singardaj. Mi aŭdis ĵus kvazaŭ raŭkan ekkrion tie sur la altaĵo. Ili ne estas, mi kredas, malproksime de ni. — Sed kion faras Eero tie ĉe Ia ŝtono? 07075
Bottom
07076
Top
EERO: Hier ist ein Otter, hier in der Mulde unter dem Stein. EERO. Lutro ja tie estas, ĉi tie en la kavaĵo sub la ŝtono. 07076
Bottom
07077
Top
JUHANI: Ist das wohl möglich? JUHANI. Cu estus eble? 07077
Bottom
07078
Top
EERO: Sicher. In das Loch hinein fuhren Spuren, aber heraus keine einzige, wie ich dort im Sande sehe. EERO. Certe. Internen tra la truo kondukas spuroj, sed neniuj eksteren, kiel mi povas vidi tie en la sablo. 07078
Bottom
07079
Top
AAPO: Zeig die Spuren mal den Hunden, die werden schon mit dem Schwanz wedeln, wenn Einquartierung drin ist. AAPO. Montru tiujn spurojn al la hundoj, certc la svingi-ĝado de iliaj vostoj montros, ĉu tie estas enloĝantoj. 07079
Bottom
07080
Top
JUHANI: Hierher, Killi, Kiiski! JUHANI. Ci tien, Killi kaj Kiiski! 07080
Bottom
07081
Top
TUOMAS: Die sind schon wieder unterwegs, wahrscheinlich hinter einem Hasen her. TUOMAS. For ili cstas rec kaj, mi kredas, sur spuroj de leporo. 07081
Bottom
07082
Top
EERO: Mit vereinten Kräften werden wir den Stein wohl hoch kriegen. EERO. Pcr komunaj fortoj, uzantc stangojn, ni certc levos ĉi tiun ŝtonon. 07082
Bottom
07083
Top
TUOMAS: Das ist nicht unmöglich. Hierher mit deiner Axt, Juhani. Ich haue jedem eine kräftige Stange zu, mit denen wir zusammen den Stein lüften können, da die Hunde weg sind. TUOMAS. Eĉ pli senutilan faron oni entreprenis. Donu ĉi tien vian hakilon, Juhani, kaj mi hakos por ni ĉiuj solidajn stangojn, per kiuj ni kune levos la ŝtonon, ĝis niaj hundoj revenos. 07083
Bottom
07084
Top
So plauderten sie. Und Tuomas hieb mit Juhanis scharfer Axt jedem Manne eine wuchtige Stange zu, vier aus Birkenstämmen und drei aus Ebereschen. — Aber plötzlich hörten sie ein starkes Donnern und Krachen, das mit entsetzlicher Geschwindigkeit näher zu kommen schien. Überrascht lauschten sie mit den Stangen in der Hand, lauschten und warteten, was schließlich aus dem Wald hervortreten werde. Man vernahm ein unangenehmes, verworrenes Brüllen; zwischendurch winselten die Hunde sehr ängstlich auf, und sehr bald zeigte sich ein grauenerregendes Bild. Wie brünstig kamen ihnen zehn rasende Ochsen entgegen und trieben die Hunde vor sich her, die auf Leben und Tod flohen und auf die Männer zueilten. Der Anblick aber sträubte den Brüdern das Haar, und kalte Schauer liefen ihnen über den Körper. Ohne Einhalt stürzten die Ochsen heran, und betäubendes Gebrüll stießen sie aus. Sie wurden mit wuchtigen Schlägen empfangen, und es begann ein schrecklicher Kampf. Mit den festen Stangen teilten die Bruder behend ihre Schläge aus, spalteten einige der gehörnten Schädel, und schon lagen zwei Ochsen, die Hufe in die Luft werfend, am Boden. Aber auch den Brüdern drohte Tod und Verderben. Timo stolperte, und schon duckte sich ein Ochse, um dem Daliegenden die Brust zu durchstoßen; aber da fiel Tuomas’ Eschenstamm schwer nieder, fiel nieder und zerschmetterte dem Tier das Rückgrat. Dumpf stöhnend sank es leblos zur Erde, und Timo war gerettet. Auch über Aapo schwebte das Verhängnis, aber ihn retteten Juhani und Eero. Wuchtig keilte Juhani dem Stier mit seiner Stange zwischen die Hörner; Eero aber zerrte ihn am Schwanz, bis das Ungetüm die Stellung wechselte, und bald lag es auch, die Hufe in die Luft werfend, am Boden. Im Kampfgewimmel verlor Timo die Birkenstange, aber schnell bemerkte er Juhanis Beil im Gras. Das raffte er auf und begann mit feuriger Raserei um sich zu hauen. Er schlug nach rechts, schlug nach links; furchtbar öffneten sich die Leiber der Ochsen, und brausend floß das Blut auf die Walstatt nieder, das Blut und der Kot. So stritten die Männer bleichen Angesichts im Rachen des Todes, und ihr möglichstes taten auch die Hunde, indem sie ihre Zähne den Ochsen wie eiserne Zangen in die Kehlen schlugen. Laut war in dem Durcheinander der Lärm und das Getöse, auf und ab sausten die Stangen, hoch in der Luft schwirrten die abgeschlagenen Hörner der Ochsen, und das Schreien der Bruder, das Kläffen der Hunde und das Brüllen des Viehs verschmolzen zu einem grauenhaften Getön. Tiel ili parolis; kaj Tuomas hakis per la akra hakilo de Juhani por ĉiu viro solidan stangon, kvar betulajn kaj tri el sorparbo. — Sed subite ili aŭdis el la arbaro fortan bruon kaj muĝegon, kiu ŝajnis proksimiĝi al ili kun timiga rapideco. Mirante pri tio la fratoj aŭskultis, kun la stangoj en la manoj, kaj atendis, kio fine estas aperonta el la arbaro. De tie aŭdiĝis abomena, obtuza muĝado; iufoje la hundoj plorsiblis, kaj baldaŭ teruranta vidaĵo apcris tic. Kun brilaĉantaj okuloj dek koleregaj bovoj kuris al ili, pelantc antaŭ si la hundojn, kiuj forkuris por savi sian vivon, rapidantc al la viroj. Sed tio igis la hararojn de la viroj stariĝi, kaj malvarmaj tremoj trakuris ilian korpon. Kaj sen halto la bovoj sin ĵetis antaŭen, blekegante; forte la fratoj atakis ilin, kaj komenciĝis terura batalo. Per siaj solidaj stangoj batis la fratoj, frakasis kornkapojn, kaj du el ia bovoj jam kuŝis sur la batalejo, svingante siajn hufpicdojn en la aero. Sed morto minacis ankaŭ la fratojn. Timo falis kaj bovo jam kurbiĝis por trapiki la bruston de la subkuŝanta viro; sed tiam la sorparba stango de Tuomas malleviĝis peze, malleviĝis kaj disrompis la vertebraron de la bruto. Kun spirego la bruto falis senviva sur la teron, kaj Timo estis savita. Ankaŭ Aapo estis minacata de egala perco, sedJuhani kaj Eero savis lin. Forte marteladis Juhani per sia stango la bovon inter la kornoj, Eero ĝin tiris je la vosto, tiamanierc ŝanĝantc Ia pozicion de la bovo, kiu ankaŭ baldaŭ kuŝis sur la batalkampo, svingante siajn hufpicdojn. Timo pcrdis sian betulan stangon en la batala tumulto, sed vidis sur la kampo la hakilon de Juhani; ĝin li kaptis kaj komencis svingi ĝin ĉirkaŭen kun fajra furiozo. Li frapis dekstren, li frapis maldekstren: terure malfermiĝis la ventroj de la bovoj kaj torente fluis sur la kampon sango, akvo kaj koto. Tiel la viroj batalis palaj en la faŭko de la morto; kaj fervore klopodis ankaŭ Ia hundoj, uzante siajn dentojn kiel ferajn prenilojn por alkroĉiĝi al la gorĝoj de la bo-voj. Tumulto kaj bruado estis fortaj, supren kaj malsupren svingiĝis stangoj, malfiksitaj bovokornoj flugis alten en la aero, kaj la kriado de la fratoj, la bojado de la hundoj kaj la blekado de la bestoj kunfandiĝis en teruran sonegon. 07084
Bottom
07085
Top
Schließlich aber erlahmte der Streit. Sieben Ochsen lagen leblos da; drei waren entkommen, der eine mit einem Horn, der andre ganz kahl und der dritte sonst übel zugerichtet. Aber bleich, mit weit aus dem Kopfe tretenden Augen standen die Brüder auf dem blutgetränkten Boden. Rot stand Timo mit dem blutigen Beil in der Hand, stand wie ein Bäume fällender Mann. Sie begriffen kaum, was geschehen war. Alles kam ihnen wie ein unheimlicher Traum vor, als sie an das wilde Scharmützel dachten, das wie ein jäher Wirbelwind herangekommen war, einen Augenblick unter ihnen gewütet und sich dann plötzlich wieder gelegt hatte. Erschaudernd blickten sie auf die Masse Wild, das nun vor ihnen im blutigen Grase ruhte: der Petz aus dem Tannenwald, mächtig groß, und die sieben feisten Ochsen. Schwere Stöße hatten sie selber auch abbekommen, besonders Aapo, Juhani und Timo; aber sie standen doch noch aufrecht. Da standen sie, die Stangen umklammernd, keuchten, schwitzten und starrten einander schweigend an. Sed fine la batalo ĉesis. Sep bovoj kuŝis senvivaj sur la tero, tri ei ili forkuris, iu unukorna, alia sen kornoj aŭ aliamaniere vundita. Sed palaj, kun grandaj okuloj staris la fratoj sur la sanga tero. Ruĝbrilanta staris Timo, kun sanga, kota hakilo en la mano, staris kiel viro, kiu faligis arbojn por brulkulturejo. lli apenaŭ povis kompreni, kio okazis. Ĉio ŝajnis al ili terura sonĝo, kiam ili memoris Ia bruadon, kiu, kvazaŭ akra vent-puŝego, proksimiĝis al ili, furiozis momenton inter ili kaj subite silentiĝis ree. Teruriĝantaj ili rigardis la multegon da bestoj, kiuj nun kuŝis antaŭ ili sur la sanga herbejo: la piceara urso, tre granda, kaj sep grasaj bovoj. Ankaŭ ili mem spertis fortajn puŝojn en Ia ludado, precipe Aapo, Juhani kaj Timo; sed ili tamen staris ĉiuj. Tie ili staris, kun la stangoj en Ia manoj, spiregante, ŝvitante kaj silente rigardante unu la alian. 07085
Bottom
07086
Top
Aber kaum hatten sie ein paarmal aufgeatmet, da kam schon eine neue, viel größere Gefahr heran. Dem Wirbelwind folgte ein Orkan. Es war, als sei die letzte Stunde der Welt angebrochen. Der Boden erdröhnte wie von einem Erdbeben, der Wald krachte, und ein furchtbares Gebrüll erfüllte die friedliche Abendluft, als dreiunddreißig rasende Ochsen heran-gejagt kamen. Mit weit offenen Augen horchten die Bruder auf den Lärm, horchten einen Augenblick, ohne sich zu rühren, stumm, wie eine lange gehetzte Schweineherde im Buschwerk an der Ecke des Feld-zaunes mit hängenden Ohren horcht, ob der Verfolger naht. So die Brüder, bis die Ochsen aus dem Bruchwald hervorbrachen. Da schleuderten sie die Stangen von sich, ergriffen ihre Flinten und flohen mit den Hunden aus allen Kräften, und brüllend stürzten die Ochsen hinter ihnen her. Auf den Grenz-zaun zwischen den Wäldern von Viertola und Jukola eilten die Brüder zu. Es lag vor ihnen ein seichter Tümpel, der über und Uber mit einer grünen Decke verhüllt war; aber zu einem Umweg hatten sie keine Zeit, sondern unbedenklich liefen sie durch das Wasser. Man hörte ein Rauschen, als sie in einer Wolke von Wasser und Nebel verschwanden. Doch im selben Augenblick erschienen sie wieder in der klaren Luft. Ihr Lauf erinnerte an den Mond auf der blauenden Wiese der Höhe. Zur Seite weicht er nicht vor dem Gewölk, das ihm den Weg versperren will; sondern unbekümmert schreitet er hindurch, und leuchtender als zuvor tritt er aus ihm hervor. Und gemessen, feierlich wandelt er dahin. Die JukolabrU-der aber liefen wie Hasen und wilde Hammel; denn die Not stürmte hinter ihnen drein. Da kam ein Zaun, neu und fest, und wie ein Feuer flogen die Brüder hinüber. Aber nach zehn, zwanzig Schritten auf der ändern Seite machten sie auf einer weiten Lichtung halt, um nachzusehen, ob dieser Zaun retten könnte. Es näherte sich ihm die rasende, tobende Ochsenherde, ein lautes Krachen erscholl, und zur Erde polterte der Tannenholzzaun, und nun waren ihnen die Ochsen dichter auf den Fersen als vorher. Jetzt stürmten sie über die dröhnende Lichtung: die Männer mit den Hunden voran, die Bullen hinterdrein, brüllend und Rasenstücke und stäubenden Sand in die Luft schleudernd, wie der Wintersturm den Schnee als Rauch hoch emporwirbelt. Mit wahnsinniger Fahrt griffen die Brüder aus, im Herzen Todesgrauen; denn sie glaubten, daß sie ihr letztes Endchen Lebensweg vor sich hätten. Sed apenaŭ ili havis tempon por ripozeti, antaŭ ol nova danĝero proksimiĝis, multoble pli granda ol la unua. Post la ventpuŝego sekvis uragano. ŝajnis ke nun proksimiĝas la lasta momento de la mondo. La tero tondris kiel pro tertremo, la arbaro bruegis kaj terura blekado plenigis Ia kvietan aeron de Ia vespero, kiam kurante alproksimiĝis tridek tri furiozaj bovoj. La fratoj aŭskultis la bruegon kun rondaj okuioj en la kapo, aŭskultis momenton tute senmovaj, mutaj, kiel aŭs-kultas longan tempon persekutita porkaro en arbetaĵo ĉe kampa barilangulo per pendantaj oreloj, ĉu la persekutantoj ankoraŭ proksimiĝas. Tiel ankaŭ la fratoj, ĝis la bovaro kurĵetiĝis el la arbarego. Tiam ili forĵetis siajn stangojn, prenis siajn pafilojn kaj forkuris kun la hundoj ĉiuforte, kaj blekegante sekvis ilin la bovoj, La fratoj rapidis al la limbarilo inter Viertola kaj Jukola. lli renkontis neprofundan lageton, sur-kovritan de herbaĵo; sed ili ne havis tempon ĉirkaŭiri, kaj senhezite ili kuris trans la Iageton. Muĝo aŭdiĝis, kiam ili estis kovrataj per akvoŝpruca nebulo, sed en la sama momento ili ree estis en klara aero. Ilia kurado memorigis pri la luno sur la bluherbejo de la alto. Ci ne deflankiĝas antaŭ nubo, kiu volas bari ĝian vojon, sed senzorge ĝi travagas ĝin, kaj pli klara ol antaŭe ĝi reaperas. Kaj serioze, solene ĝi migras. Sed la knaboj de Jukola kuris kiel leporoj kaj sovaĝaj virŝafoj; ĉar danĝero kuregis post iliaj kalkanoj. lii venis al barilo, nova kaj firma, kaj fulme la fratoj transsaltis ĝin, sed en distanco de dudeko da paŝoj ili haltis sur vasta deklivo por rigardi, ĉu tiu barilo povus savi ilin. La furioza, brueganta bovaro proksimiĝis al ĝi, aŭdiĝis forta krakado, kaj renversita estis la picestanga barilo, kaj la bovoj estis nun pli proksime al la fratoj ol antaŭe. Poste oni kuregis trans la resonantan herbdeklivon: la viroj kaj la hundoj antaŭe, la brutoj post ili, blekegante kaj gratege ĵetante per piedoj herbradikojn kaj polviĝantan sablon en la aeron, same kiel vintra uragano fume kirlas neĝon alten. Kun furioza rapido la fratoj kuris, kun teruro en siaj koroj, ĉar ili kredis jam paŝi la lastan vojpecon de sia vivo. 07086
Bottom
07087
Top
Es ertönte da aus Aapos Munde der Ruf: »Die Ranzen vom Rucken, aber die Flinten behalten!« So sagte er, und sechs Ranzen flogen sofort zur Erde, der siebente tanzte noch auf Lauris Rucken: er wollte ihn noch nicht loslassen. Wenig genug half jedoch dies Mittel; denn immer näher rückte ihnen das furchtbare Tosen und Brüllen im Nacken. Aber wiederum kams traurig schneidend von Aapos Lippen: »Zum Riesenstein, zum Riesenstein!« Und er meinte einen Steinblock von gewaltiger Größe, der im öden Bruchwald lag. Auf diesen zu eilten die Brüder, standen bald an seinem Fuße, und schnell wie der Blitz schossen die Männer wie die Hunde auf seinen Rücken hinauf. Weithin wirbelten die Moosstücke, als ihre Hände sich an den Kanten des Steines festgriffen; ihre Nägel schlugen fester, sichrer und schärfer ein als jemals die krummen Krallen des Luchses. So retteten sie sich vor einem schauerlichen Tode, aber sie waren ja ganz nahe am Rande des Verderbens gewesen. Kaum waren sie auf dem Stein angelangt, da umtoste sie auch schon brüllend und in dem Gelände scharrend die Herde der Bullen. Und dieser Stein, die Zufluchtstätte der Männer, war ein fast viereckiger, einen Klafter hoher Felsbrocken und stand im Bruchwald etwa dreihundert Schritt vom Rande der Lichtung entfernt. Da saßen nun die Brüder schrecklich schwitzend und pustend nach der Flucht vor dem argen Tod. Stumm, wortlos saßen sie eine geraume Zeit. Endlich aber öffnete Juhani den Mund. Tiam aŭdiĝis krio el la buŝo de Aapo: »for la tornistrojn de niaj dorsoj, sed ni konservu la pafilojn!» Tiel Ii diris kaj ses betulŝelaj tornistroj falis tuj malsupren sur la teron; la sepa svingiĝis ankoraŭ sur la dorso de Lauri; li ne volis disiĝi de ĝi ankoraŭ. Malmulte tamen helpis tiu rimedo, ĉar ĉiam pli proksimen venis al ili la terura frapbruado kaj blekado. Sed ree aŭdiĝis de Ia Iipoj de Aapo mizere sonanta krio:»AI Hiiden-kivi, al Hiidenkivi!» Kaj per tio li celis ŝtonon, treege grandan, kiu staris en malserena arbarego. A1 ĝi rapidis nun Ia fratoj, staris baldaŭ ĉe ĝi kaj fulme rampis kaj la viroj kaj la hundoj sur ĝian supraĵon. Malproksimen flugis muskopecoj, kiam iliaj manoj kaptis elstaraĵojn de la ŝtono; iliaj ungoj aikro-ĉiĝis pli firme, pli precize kaj pli akre ol iam la kurbaj ungoj de linko. Tiel ili saviĝis de terura morto, ĉar ili estis jam tre proksime al Ia faŭko de pereo. Apenaŭ ili estis sur la ŝtono, kiam jam ĉirkad ili tumultis la brutaro, blekante kaj piedgra-tante la teron. Kaj tiu ŝtono, la rifuĝejo de la viroj, estis preskad ortangula, unu klafton alta ŝtonego, kiu staris en arbaro ĉirkad tricent paŝojn de herbeja rando. Tie nun la fratoj sidis ŝvitante kaj forte spiregante, post kuro antau la kolera morto. Silente, senvortaj ili sidis longe. Sed fine Juhani malfermis sian buŝon. 07087
Bottom
07088
Top
JUHANI: Hier sind wir nun, Brüder; laßt uns unserm Schöpfer dafür danken. Denn das war ein Marsch, an den wir denken werden, solange es Ochsen in der Welt gibt. JUHANI. Ci tie ni estas, fratoj, kaj ni danku nian bonŝan-con. Car tio estis marŝado, kiun ni memoros tiel longe kiel ekzistas bovoj en la mondo. 07088
Bottom
07089
Top
AAPO: Hier sind wir, ja; aber wie kommen wir wieder fort? So ein Ochs ist halsstarrig, und diese hier sind toll und wütend über den Tod ihrer Genossen, den sie nun tausendfach an unsern Hunden rächen möchten. AAPO. Ci tie ni estas, sed kiei ni de ĉi tie foriros? Obstina estas Ia bovo, kaj ĉi tiuj koleregas pro la morto de siaj kama-radoj, kiujn ili volus venĝi al niaj hundoj multoble. 07089
Bottom
07090
Top
JUHANI: Und wir müßten mit dran glauben. JUHANI. Kaj ni ricevus el la sama kulerego. 07090
Bottom
07091
Top
AAPO: Ohne die schöne Höhe dieses Steines. AAPO. Sen la ora alteco de ĉi tiu ŝtono. • 07091
Bottom
07092
Top
JUHANI: Der kam uns aber auch gerade recht. Wahrhaftig! so schnell wie Eichhörnchen sind wir raufgeklettert. JUHANI. Gi estis vere bonvena por ni. Vere! Kvazad sciuroj ni rampis supren. 07092
Bottom
07093
Top
EERO: »Und dann hoben wir einen.« EERO. »Kaj poste ni tostis.» 07093
Bottom
07094
Top
JUHANI: Ganz recht! Dem Herrn sei Dank, daß wir wenigstens Schnaps haben, wenn es so kommt, daß wir hier das Fasten lernen müßten. JUHANI. Guste tiel! Dankon al la Sinjoro, ke ni havas tamen brandon, se okazus, ke la knaboj estus instruataj pri fasto ĉi tie. 07094
Bottom
07095
Top
LAURI: Ich habe meinen Ranzen nicht losgelassen. LAURI. Mi ne forlasis mian tornistron, mi. 07095
Bottom
07096
Top
JUHANI: Auch »dir sei Dank«, mein Bruder. Hol deine Zinnflasche hervor, nimm einen tüchtigen Mund voll und laß sie dann herumgehen. Jetzt braucht das Herz eine kleine Stärkung. JUHANI. »AI vi dankon» ankad, mia frato. Sed eligu vian stanbotelon, prenu el ĝi sufiĉan ektrinkon kaj lasu ĝin poste rondiri. Nun la koro bezonas iom da plifortigo. 07096
Bottom
07097
Top
AAPO: Aber vorsichtig muß das Zeug in dieser gefährlichen Lage genossen werden. AAPO. Sed tiun aĵon ni devas konsumi singarde en tiel danĝera situacio kiel la nuna. 07097
Bottom
07098
Top
JUHANI: Eine heilsame Bemerkung. Da! nimm einen mäßigen Schluck. JUHANI. Utila rimarko. Sed prenu nun unu moderan engluton. 07098
Bottom
07099
Top
AAPO: Maßhalten ist immer das beste. Denkt dran: dies ist auch unser Bett, und vielleicht für mehr als eine Nacht. AAPO. Modereco estas ĉiam plej bona. Ni memoru: ĉi tie estas ankau nia kuŝejo kai eble por pli ol unu nokto. 07099
Bottom
07100
Top
JUHANI: Davor bewahre uns Gott. Ich hoffe, der Hunger vertreibt den Hörnerwald um uns recht bald. — Ja, hier sitzen wir nun wie sieben Käuze im Bruchwald, hier auf dem bemoosten Riesenstein. Aber woher stammt denn wohl der Name? JUHANI. Savu nin Dio de tio! Mi esperas, ke malsato baldad forpelos tiun kornarbaron el nia ĉirkauaĵo. — Jes, ĉi tie ni sidas kiel sep gufoj en arbarego, ĉi tie sur la muska Hiiden-kivi. Sed de kio devenas tiu nomo? 07100
Bottom
07101
Top
AAPO: Von einer merkwürdigen Sage. AAPO. De stranga rakonto. 07101
Bottom
07102
Top
JUHANI: Erzähl sie uns zum Zeitvertreib. Denn Sagen sind hier gerade am Platz, Sagen und Geschichtchen. JUHANI. Rakontu ĝln al ni por tempopasigo. Car ĝuste en la nuna situacio rakontoj estas konvenaj, rakontoj kaj historioj. 07102
Bottom
07103
Top
Und Aapo erzählte ihnen die folgende Sage von dem Stein: Kaj Aapo rakontis Ia sckvantan fabeion pri tiu ŝtono. 07103
Bottom
07104
Top
Es wohnte einmal in einer Burg auf den Fjälls Lapplands ein mächtiger Riesenfürst, der gewaltigste Zaubrer im Norden. Er besaß ein edles, schönes Rentier, einen unvergleichlich schnellen Läufer. Es machte sich das schlanke Tier an einem Tag im Spätwinter auf und floh über die festgefrorne Schneefläche und lief um das ganze Finnenland herum. Da eilte mancher Bogenschütze, der das farbene, helläugige Tier erblickte, herbei und setzte ihm mit seinem gehärteten Pfeile nach. Aber keiner vermochte ihm zu folgen, bald ließ das Wild den auf seinen Schneeschuhen dahingleitenden Mann weit hinter sich zurück. — So kam es schließlich nach Häme, wo ein berühmter Skiläufer und sicherer Bogenschütze lebte. Dieser erfuhr von dem herrlichen Rentier des Riesenfürsten, machte sich hurtig auf, es einzufangen, und stürmte, mit dem starken Bogen auf der Schulter, auf den flinken Schneeschuhen hinter ihm her. In jähem Lauf flog das Tier über die glatte Schneefläche, der Bogenschütze jedoch noch rascher hinterdrein. So ging es lange über die weiten Ebenen, über steile Hügel hinauf, hinunter. Aber schließlich begann das Rentier zu ermüden. Schon floh es schwer keuchend vorwärts, sein Lauf ermattete, und immer näher rückte der Mann. Da geschah ein Wunder, das jedoch auch früher schon den Pfeil manches Schutzen gehemmt haben soll. Das Rentier wandte sich plötzlich um, näherte sich seinem Verfolger flehend und reichliche Tränen vergießend. Aber ohne sich zu besinnen, sandte der erbarmungslose Mann sein Geschoß, durchbohrte dem herrlichen Tier die Stirn, und so fiel das Edelwild des Riesen und rötete mit seinem Blut den weißen Schnee. En sia kastelo sur la tundroj de Laponio loĝis iam potenca Hiisi-princo, Ia plej potenca sorĉisto en la Nordo. Li havis boacon noblan kaj belan, senkompare rapidan en kurado. Tiu bela besto iris fojc en fruprintempo kurludi sur la neĝkrusto kaj tiam ĉirkaŭmigradis la duoninsulon Finnlando. Multaj arkpafistoj, vidinte la orharan kaj bclokulan boacon, rapidis ĝin persekuti per sia hardita sago. Sed neniu povis sekvi ĝin, ĉar baldaŭ ĝi malproksime postlasis skikurantan viron. — Gi venis fine al Hame, kic vivis bonega skiisto kaj lerta ark-pafisto. Ci tiu nun rimarkis la imponan boacon de Hiisi, ekiris rapide por ĝin kapti, glitante per siaj glataj skioj, kun forta arko sur Ia ŝultro. Per granda rapideco laŭ ebena neĝkrusto kuris la boaco, sed per ankoraŭ pli granda rapideco la ark-pafisto sekvis ĝin. Tiel ili kuris Iongan tempon laŭ vastaj ebenaĵoj kaj laŭ krutaj altaĵoj, supren, malsupren. Sed fine la boaco komencis laciĝi; ĝi kuris jam forte spiregante, ĝia kurado malpliiĝis kaj la viro venis pli kal pli proksimen. Okazis tiam miraklo, tamen ankaŭ antaŭc vidita, kiu retenis la sagon de multaj pafistoj. Subite la boaco turniĝis, proksimiĝis al sia persekutanto kun peteganta aspekto kaj verŝantc abundajn larmojn. Sed sen hezito la senkompata viro sendis sian sagon, trapikis la frunton de la ĉarma besto, kaj tiel falis la boaco de Hiisi, ruĝmakulante per sia sango la blankan neĝon. 07104
Bottom
07105
Top
Da, als der Riesenfürst in den öden Tälern des äußersten Nordens wandelte, fühlte er mit einemmal, wie sich sein Herz verkehrte, und sogleich wußte er, daß sein geliebtes Fullen in Gefahr schwebte. Er eilte den Fjäll hinan, auf dem seine Burg stand, und begann mit seinem Zauberrohr gen Süden zu spähen. Und er gewahrte fern in einem dunklen Tannenwald sein Rentier, wie es in seinem Blute schwimmend sich im Todeskampfe wand; und er sah den Mörder mit frohlockendem Blick neben seinem Opfer stehen. Da ergrimmte er furchtbar, riß aus der Mauer der Burg einen großen, viereckigen Felsquader, schleuderte ihn hoch in die Luft empor nach dem Schutzen in den Einödwäldern von Häme. Mit gewaltigem Krachen sauste der wuchtige Stein in einem mächtigen Bogen durch die windbewegte Welt der Wolken. Bis an das Himmelsdach stieg er hinan, senkte sich nieder, senkte sich der Sonne zu, und gerade auf den Schädel des Schutzen stürzte das unermeßliche Gewicht und begrub den Mann für ewige Zeiten unter sich. Tiam Hiisi, promcnante en la malhelaj valoj de la Nordo, sentis subite kuntiriĝon de sia koro, kaj sciis tuj, ke lia ora kurulo migras en danĝero. Li rapidis supren sur la monton, kie staris Iia kastelo, kaj komencis persiasorĉa vidilo observadi la sudon. Kaj li vidis malproksime en malhela picearo sian boacon, kiu, naĝantc en sia sango, sin tordis en agonio; kaj li vidis, kc la mortigisto staras apude kun triumfanta rigardo. Tiam li ekkoleris terure, kaptis el la murego de sia kastelo grandan ortangulan ŝtonpecegon,Fĝin ĵetis alten en la aeron, por ke ĝi flugu kontraŭ la arkpafiston en Ia arbaregoj de Hame. Kun forta bruego kaj muĝego la granda ŝtono rapidis, fendante en granda arko la ventan mondon de la nuboj. Gi altiĝis ĝis la ĉiela firmamento, malleviĝis ree, turniĝis al sudo, kaj ĝuste sur la verton de la pafisto falis la kolosa pezaĵo, entombigante lin sub si por eterne. 07105
Bottom
07106
Top
JUHANI: Und sein Verderben war unser Glück. Wo wären wir jetzt ohne diesen Stein? Wir lägen wohl dort im Bruchwald tot, wir Armen. JUHANI. Kaj la morto de la viro estis feliĉo por ni. Kie ni estus nun sen ĉi tiu ŝtono? Tie en la arbarego kiel kotaĵo kaj kadavroj ni kuŝaĉus, mizeruloj. 07106
Bottom
07107
Top
TUOMAS: Wir bekommen auch hier noch soviel, wie wir brauchen. Dafür stehe ich euch. TUOMAS. Sed certe ni havos sufiĉe ankaŭ ĉi tie. Mi tion garantias. 07107
Bottom
07108
Top
JUHANI: Helf uns Gott beizeiten! JUHANI. Dio helpu al ni plej baldaŭ! 07108
Bottom
07109
Top
TIMO: Und wenn wir hier ein Schläfchen machen wollen, müssen wir schon übereinander hocken wie die Schwalben-Jungen in ihrem Nest. TIMO. Ĉi tie ja devas la knaboj peni dormi unu sur la alia, sur la nukoj unu de la aliaj kiel hirundidoj en sia nesto. 07109
Bottom
07110
Top
AAPO: Das geht nicht. Da kollerte ja bald einer im Dusel hinunter und den Ochsen vor die Füße. Deshalb müssen immer zwei von uns, einer auf jeder Seite, bei den schlafenden Brüdern Wache halten. AAPO. Tio ne konvenas. Baldaŭ duondormanta viro falus malsupren kiel kaptaĵo al la bovoj. Tial du el ni ĉiam, unu ĉe ambaŭ flankoj, gardu siajn dormantajn fratojn. 07110
Bottom
07111
Top
JUHANI: Ein vernünftiger Rat, den wollen wir genau befolgen; hier haben wir wenigstens für diese Nacht unser Quartier. Das sehen wir alle aus den Anstalten der Ochsen. Dort haben sich ja schon drei von den Teufeln schnaubend und wiederkäuend auf die Bäuche gestreckt. — Legt euch also schlafen, Jungens; ich und Aapo wollen euch so ungefähr bis Mitternacht bewachen. Legt euch nieder, legt euch nieder. Der Herr segne uns! JUHANI. Saĝa konsilo; kaj ni ĝin sekvu precize; ĉi tie estas nia Ioĝejo almenaŭ ĉi tiun nokton. Tion ni jam ĉiuj vidas laŭ la agoj de la bovoj. Tie jam tri diabloj kuŝaĉas sur siaj ventroj malbenitaj, spiregante kaj remaĉante, satanoj! Sed kuŝiĝu, knaboj, mi kaj Aapo volas vin gardi ĝis ĉirkaŭ Ia noktomezo. Kuŝiĝu, kuŝiĝu. Dio nin benu. 07111
Bottom
07112
Top
AAPO: O weh, wir armen Kerle! AAPO. Ho ve, ni mizeruloj! 07112
Bottom
07113
Top
SIMEONI: Wohin sind wir Ungluckskinder auch geraten! SIMEONI. Cis kie ni kompatinduloj venis. 07113
Bottom
07114
Top
JUHANI: Ins Elend, in großes Elend. Legt euch aber jetzt nieder, segnet Leib und Seele und schlaft in Gottes Namen. JUHANI. A1 mizero, al granda mizero. Sed kuŝiĝu, benu viajn animojn kaj korpojn kaj ekdormu en la nomo de laSinjoro. 07114
Bottom
07115
Top
So verbrachten sie die Nacht: es wachten immer zwei, während die übrigen auf dem bemoosten Steine ruhten. Und lang war die Nacht. Endlich graute jedoch der Morgen; die Sonne ging auf und stieg am Himmel hinan, das Geschick der Brüder war aber noch dasselbe. Immer noch schwankten die Hörner der Belagerer um den Riesenstein, und heftig nagte bereits der Hunger. Doch hofften die Brüder, daß der erbarmungslose Gast auch im Magen der Ochsen sein Werk beginnen und sie schließlich auf die Weide vertreiben werde. Das war ihre Hoffnung, mit der sie auf den Abzug ihrer Gegner warteten. Aber mit Entsetzen bemerkten sie bald, daß die Tiere dort an dem feuchten Riedgras des Bruchwaldes beim Riesenstein Futter genug fanden. Das rupften die Ochsen jetzt ruhig aus, entfernten sich aber dabei nur so weit, daß der bemooste Felsblock immer in ihrem Gesichtskreis blieb. Tiel ili pasigis la nokton: maldormis ĉiam du, dum la aliaj dormis sur la muska ŝtono; kaj longa estis la nokto. Fine tamen mateniĝis, la suno leviĝis kaj altiĝis supren sur la ĉielo, sed la sama estis ilia sorto ankoraŭ; ĉiam la kornoj, sieĝante ilin, balan-ciĝadis ĉirkaŭ Hiidenkivi, kaj malsato jam forte turmentis ilin. Tamen ili esperis, ke la sama senkompata gasto faru sian taskon ankaŭ en la bovaj stomakoj kaj devigu ilin translokiĝi al her-bejo. Tiel ili esperis, atendante la foriron de la malamikoj, sed kun teruro ili baldaŭ rimarkis, ke sufiĉe da bestnutraĵo estas trovebla en la malseka karikaro de la arbarego ĉe Hiidenkivi. Tiun la bovoj nun komencis manĝi, ne irante pli malproksimen ol ke la muska ŝtono'senĉese estis videbla al ili. 07115
Bottom
07116
Top
JUHANI: Die denken ja gar nicht dran abzuziehen. Hols der Henker! sie haben hier bis in den Winter hinein Wohnung und Kost. JUHANI. Ui ja ne havas eĉ plej malgrandan intencon de foriro. Ili, diablo prenu, priokupas por si loĝejon ĉi tie ĝis la vintro. 07116
Bottom
07117
Top
EERO: Sie haben den Teufel im Leibe. EERO. Ili havas diablon sub sia haŭto. 07117
Bottom
07118
Top
TIMO: Was riskieren sie auch, wenn sie hierbleiben? Der Bruchwald gibt ihnen Speise und Trank, wir aber müssen uns mit dürrem Moos statt Brot und was drauf begnügen. TIMO. Kio mankas al ili ĉi tie? La arbarego donas al ili kaj manĝaĵon kaj trinkaĵon; sed seka musko estas nia pano kaj almanĝaĵo. 07118
Bottom
07119
Top
SIMEONI: Die Sache ist eben die, daß wir unsrer Hunde wegen hier festsitzen. Ich fürchte, das einzige, was uns retten kann, ist, daß wir den boshaften Ochsen Killi und Kiiski in den Rachen werfen. SIMEONI. Sed la afero estas tia, ke ni sidas ĉi tie pro niaj hundoj. Mi timas, ke la sola vojo al savo estas ĵeti Killin kaj Kiiskin kiel oferon al la bovoj. 07119
Bottom
07120
Top
JUHANI: Ein unmenschlicher Vorschlag! JUHANI. Kruela konsilo. 07120
Bottom
07121
Top
AAPO: Den wir nicht so leicht befolgen werden. AAPO. Kiun ni ne tro facile sekvos. 07121
Bottom
07122
Top
JUHANI: Nicht, solange der Jukola-Juha noch auf seinen Beinen stehen kann. JUHANI. Ne tiom longe, kiom staras rekte Jukola Juho. 07122
Bottom
07123
Top
TUOMAS: Wir sollten sie als Lösegeld flir unsre Haut hingeben, und sie haben so manches Mal unser Leben aus den mörderischen Klauen wilder Bestien gerettet! Hätte das überhaupt einen Nutzen für uns? Ich bezweifle es. TUOMAS. Cu ni ĵetus iiin por elaĉeti nian haŭton, ilin, kiuj tiom ofte savis nian vivon el la mortigaj ungoj de rabobestoj? Kaj ĉu estus utilo por ni per tio? Mi dubas. 07123
Bottom
07124
Top
JUHANI: Ich auch. Haben die Ochsen dort erst mal unsre Hunde in Fetzen gerissen, dann warten sie auch hübsch ab, ob sie nicht noch mehr auf ihre Hörner spießen können. Das ist sicher. JUHANI. Ankaŭ mi. La bovoj tie, dispeciginte unue niajn hundojn, komencus tute trankvile atendi pli kaj pli da tra-pikotoj por la kornoj. Certa afero. 07124
Bottom
07125
Top
SIMEONI: Ja, ja; aber was bleibt uns übrig, wo der Hunger einem schon so eklig im Magen winselt? SIMEONI. Jes, jes, sed kian rimedon ni entreprenos, kiam la malsato vere komencos grumbli en la stomako? 07125
Bottom
07126
Top
JUHANI: Zunächst winselt er im Ranzen, von da schießt er aber bald in das bubbernde Herz, schießt so schnell wie die Katze einer fetten Maus in den Nacken, und dann sinkt auch ein starker Mann um. Hart, hart ist jetzt unser Los. Was bleibt uns übrig? Das frage ich auch. JUHANI. Ĝi grumblos komence en nia stomako, sed de tie ĝi baldaŭ sin ĵetos sur la batantan koron, sin ĵetos kiel kato sur la nukon de grasa muso, kaj tiam senfortiĝos la brava viro. Malfacila, malfacila estas nun la tago de viro. Kian rimedon ni entreprenu? ankaŭ mi demandas. 07126
Bottom
07127
Top
AAPO: Laßt uns alle wie mit einem Munde kräftig rufen. Die Stimme hört vielleicht jemand im Wald, oder sie dringt bis nach Viertola und macht die Leute dort aufmerksam. AAPO. Ni kriegu ĉiuj el unu buŝo; la voĉon aŭdos eble iu vagulo en la arbarego aŭ ĝi aŭdiĝos ĝis Viertola kaj igos homojn pensi pri io. 07127
Bottom
07128
Top
JUHANI: Das könnte man versuchen. JUHANI. Tiun rimedon oni povas provi. 07128
Bottom
07129
Top
TIMO: Laßt uns kräftig rufen. TIMO. Ni kriu forte. 07129
Bottom
07130
Top
JUHANI: Ja, wie toll. Alle auf einmal in einen riesenhaften dröhnenden Ruf ausgebrochen! Alle auf einmal, das wirkt mächtiger. Also, aufgestanden und fertig! Sowie ich zum drittenmal in die Hände klatsche, rufen wir, rufen wie sieben Männer. — Eins, zwei, drei! JUHANI. Vere fortege ni alsonigu ĉiuj samtempe vere sen-komparan krion. Ciuj samtempe, tiam ĝi efikos pii bone. Jen, ni stariĝu kaj estu pretaj. Kiam mi la trian fojon ekfrapos per mia mano, ni ekkrios akre, kaj ni ekkrios kiel sep viroj. Unu, du, tri! 07130
Bottom
07131
Top
Sie riefen alle zu gleicher Zeit und aus aller Kraft, so daß der Stein und das Gelände unter ihnen und ringsum erbebte und auch die Ochsen zusammenfuhren und einige Schritte vom Stein zurückwichen. Erschreckend klang der plötzliche Aufschrei der sieben Männer und dann der johlende Hall hinterdrein, womit sich noch das klägliche Heulen der Hunde vermischte. Fünf lange Rufe stießen sie aus, und der Wald erdröhnte, und weithin rollte das Echo. Als aber der fünfte, angestrengteste Ruf erschollen war, setzten sie sich für einen Augenblick, um Atem zu schöpfen. Und nach der Pause begannen sie von frischem, riefen siebenmal und warteten dann ab, was erfolgen würde. Mit schwarzblauen Gesichtern, mit blutig geröteten Augen setzten sie sich auf den bemoosten Stein nieder, und heftig hoben sich die Bälge ihrer Brust. Ili kriis ĉiuj samtempc per tuta sia forto, tiel ke la ŝtono kaj la tero sub ĝi tremis, kaj ekskuiĝante ankaŭ la bovoj for. kuris kelkajn paŝojn de la ŝtono. Timige aŭdiĝis la ekkrio de la sep viroj kaj poste longtirata hurlado, kun kiu miksiĝis la mizera ululo de la hundoj. La fratoj eligis kvin Iongajn kriegojn, kaj la arbaro bruis kaj malproksime ruliĝis la eĥo. Sed kiam la kvina kaj la plej laŭta kriego estis eligita, ili sidiĝis ree por ekspiri momenton. Post ioma ripozo ili ripetis Ia saman agon, kriante sep fojojn kaj komencis poste atendi, kion efikus la rimedo. Kun nigriĝintaj vizaĝoj, kun sangruĝaj okuloj ili sidiĝis sur Ia muska ŝtono, kaj la balgoj de Iliaj brustoj blovis forte.
07131
Bottom
07132
Top
JUHANI: Warten wir ab, was nun kommt, warten wir nur ab! Die Leute müssen ja verrückt sein, wenn sie nicht verstehen, daß eine Männerschar nicht ohne die höchste Not so brüllt. Warten wir nur ab! JUHANI. Ni atendu, kion ĉi tio efikos, ni atendu. La homoj estas frenezaj, se ili ne komprenas, ke aro da viroj ne plend-krias tiel sen plej granda danĝero. Ni atendu. 07134
Bottom
07133
Top
EERO: Wenn aber auf diesen Heidenlärm keine Hilfe kommt, sind wir wahrhaftig Kinder des Todes. Die Sonne versinkt schon zum zweitenmal im Westen, und immer toller brennt der Hunger in den Därmen. EERO. Sed ni estas vere kondamnitaj al morto, se ne venos helpo al ni pro ĉi tiu tumultado. En okcidento malleviĝas jam la dua suno kaj severe pliiĝas la malsato. 07135
Bottom
07134
Top
SIMEONI: Gott erbarme sich! es ist nun eine Nacht und anderthalb Tag her, daß wir gegessen haben. SIMEONI. Dio indulgu! unu nokto kaj unu kaj duona tago jam pasis de tiu momento, kiam ni laste manĝis. 07136
Bottom
07135
Top
TIMO: So ists. Horcht nur, wie es in meinem Bauch knarrt, knarrt und knurrt und auch ganz leise piept. Das ist hart. TIMO. Jes, tiel estas. Aŭdu kvakadon tie en mia ventro, kvakadon kaj grumbladon kaj eĉ etan pepadon. Ci tio estas malmilda. 07137
Bottom
07136
Top
JUHANI: Hart, hart, wir wissens und glaubens, wir brauchen ja nur an unserm eigenen Bauch zu horchen. JUHANI. Malmilda, malmilda; ni scias kaj kredas tion, irante en nian propran ventron. 07138
Bottom
07137
Top
SIMEONI: Lang ist der Tag für den Hungernden! SIMEONI. Longa estas Ia tago de malsatanto! 07139
Bottom
07138
Top
TIMO: Ja, lang ist er. TIMO. Longa ĝi vere estas. 07140
Bottom
07139
Top
JUHANI: Lang und düster! Ist denn Aapos Gehirn auch schon leer? Fällt dir kein bißchen Krähenge-krächz mehr ein, kein bißchen Kauzschwatz, das du uns auf dieser furchtbaren Hungerinsel erzählen könntest? JUHANI. Longa kaj malserena! Cu jam estas malplenigita eĉ la cerbo de Aapo? Cu vi ne plu memoras eĉ grakadon de korniko, aŭ la babiladon de strigo por rakonti ion, dum ni sidas sur Ia terura Malsatinsulo. 07141
Bottom
07140
Top
AAPO: Ich weiß schon eine Geschichte, an die ich gerade jetzt beim Hunger denken muß. Aber wir werden darüber kaum unsres Leibes Nahrung und Notdurft vergessen, sondern erst recht an Essen und Trinken erinnert werden. AAPO. Mi memoras rakonton, kiun ĝuste la malsato al mi rememorigas; sed ĝi ne povas kaŭzi, ke ni forgesu la nutradon de nia korpo, kontraŭe ĝi tuŝas multe kaj manĝaĵon kaj trink-afon. 07142
Bottom
07141
Top
JUHANI: Du meinst den Mann im Berg. Kenne ich. JUHANI. Vi aludas pri viro en monto. Mi ĝin aŭdis. 07143
Bottom
07142
Top
TIMO: Aber für mich ist sie neu; erzähl sie, Bruder Aapo. TIMO. Sed por ml ĝi estas nova; rakontu ĝin, frato Aapo. 07144
Bottom
07143
Top
SIMEONI: Erzähl sie, erzähl sie! SIMEONI. Rakontu ĝin, rakontu ĝin! 07145
Bottom
07144
Top
AAPO: Es ist die Sage von einem Manne, von einem wackern Glaubenshelden, der eine Zeitlang in den Höhlen des Impivaara gefangen saß, wie damals die bleiche Jungfrau, aber aus einem ändern Grunde. AAPO. ĉi estas rakonto pri viro, pri nobla heroo de kredo, kiu sidis kelkan tempon kiel malliberulo en la grotoj de Impi-vaara, kiel pli frue tiu pala virgulino, sed pro alispeca kaŭzo. 07146
Bottom
07145
Top
Und Aapo erzählte ihnen die folgende Sage: Kaj Aapo rakontis al ili la sekvantan legendon.- 07147
Bottom
07146
Top
Damals, als Christenglaube und Heidentum noch miteinander in Häme rangen, befand sich unter den Bekehrten ein angesehener Mann, ein frommer, eifriger Verkünder des neuen Glaubens, dessen Ausbreitung er sich unter dem Schutz der schwedischen Waffen sehr angelegen sein ließ. Aber plötzlich mußten die geharnischten Krieger von hier in ihre Heimat zurückkehren, und die getauften Leute in Häme gerieten in eine furchtbare Fehde mit ihren heidnischen Brüdern. Die einen wurden auf entsetzliche Weise getötet, andre suchten ihr Heil in der Flucht nach den Irrgärten der Einödwälder, andre in den Höhlen der Berge oder sonstwo. In die Schluchten des Impivaara entkam jener fromme Mann; seine Feinde aber, die rachedurstend seinen Spuren gefolgt waren, entdeckten bald, wo er sich verborgen hielt. »Laßt uns den Wolf in seiner eignen Höhle einsperren!« riefen sie boshaft jubelnd, mauerten die Öffnung der Höhle fest zu und ließen ihn in Hunger und Finsternis schmachten. lam, kiam la kristanismo kaj la paganismo ankoraŭ inter-batalis en Hame, estis inter la konvertitoj brava viro, pia kaj fervora por disvastigi la novan kredon, kion li arikaŭ faris sub protekto de bataliloj de la sveda regno. Sed al sia hejmlando devis la kirasitaj herooj subite veturi de ĉi tie kaj la kristanaj Hameanoj estis terure persekutataj de siaj paganaj fratoj. Kelkajn oni mortigis per kruela maniero, kelkaj serĉis savon, forkurante en erarigajn arbaregojn, kelkaj en grotojn de montoj aŭ en aliajn lokojn. En kavajojn de Impivaara rapidis la men-ciita pia viro; sed liaj persekutantoj, kiuj lin sekvis en kolero de venĝo, rimarkis baldaŭ kie li kaŝiĝis. »La lupon oni en-baru en ĝia propra groto!» ili kriis kun malica ĝojo, mason-fermis la buŝon de la kaverno firme kaj lasis la viron al pereo pro malsato kaj mallumo. 07148
Bottom
07147
Top
Ein erbärmliches Ende hätte er nun gefunden, aber der Himmel ließ ein Wunder geschehen. Kaum war der letzte Schimmer des Tageslichts von der Mündung der Höhle geschwunden, da wurde die weite Höhle von dem schönsten silberklaren Schein erleuchtet; und da hatte der Mann mitten im kalten Felsgestein milden, himmlischen Tag. Und noch mehr Wunder geschahen. Denn siehe, plötzlich höhlte sich im Boden eine hellsprudelnde Quelle, deren Wasser, soviel er auch davon schöpfte, niemals versiegte, und da hatte der Mann in seiner Felsenkammer beständig frischen Trank. Aber danach hob sich am Rande des Quells ein schöner, grünender Baum empor, der die köstlichsten Früchte trug, die nicht alle wurden, sooft er auch davon nahm; und da hatte der Mann erquickende Speise. Hier verbrachte er seine Tage, den Herrn lobpreisend; hier verbrachte er seine Nächte, vom Land der Seligen träumend. Und sein Tag war warm und klar wie der Sommertag und seine Nacht köstliche Dämmerstunde. So verstrich ein Jahr, und in Strömen floß in Häme das Blut der Getauften. Als aber das furchtbare Kriegsjahr vollendet war und draußen ein schöner Septembermorgen lächelte, drang dem Helden das Getöse von Hämmern und Eisenhebeln von dem zugemauerten Eingang der Höhle ans Ohr. Durch das Steingetrümmer begann endlich der Tag zu blicken, und im selben Augenblick verschwand das wunderbare Licht aus der Höhle, wie auch der Quell und vom Quellenrand der fruchttragende Baum. Mizera fino estus atinginta la viron, sed la ĉielo faris ree mirindajon. Apenaŭ el la grota enirejo malaperis la lasta radio de la taglumo, jam lumiĝis Ia vasta groto per plej ĉarmega, ar-ĝentoklara brilo; kaj tiel la viro havis en la koro de la malvarma monto mildan, ĉielan tagon. Kaj ankoraŭ pliaj mirakloj okazis. Vidu, en la grota planko aperis subite hela fonto, kies akvo malgraŭ elpreno neniam elĉerpiĝis, kaj la viro do havis en sia ŝtona ĉambro ĉiam freŝan akvon. Sed ankoraŭ el la fontrando kreskis supren bela verdanta arbo portanta la plej dolĉajn fruktojn, kiuj ne malpliiĝis pro depreno; kaj de tio la viro ricevis sian ĉarman nutraĵon. Tie li pasigis siajn tagojn glorante la Sinjoron, tie li pasigis siajn noktojn sonĝante pri la lando de la feliĉuloj. Kaj lia tago estis kvazaŭ somera tago, varma kaj hela, kaj lia nokto tempo de ĉarma krepusko. Tiel pasis unu jaro kaj rivere fluis en Hame Ia kristana sango. Sed kiam la teruriga jaro de persekutado estis pasinta kaj ekstere brilis ĉarma septembra mateno, atingis Ia orelojn de la heroo bruo de marteloj kaj ferstangoj ĉe la fermemasonita elirejo de la groto. Tra tiu ŝtona muro komencis fine tago eklumeti, kaj en momento malaperis el la groto la mirinda lumo, same ankaŭ la fonto kaj de la fontrando la frukton portinta arbo. 07149
Bottom
07148
Top
Was aber verursachte das Krachen und Poltern dort draußen vor der Öffnung der Höhle? Da stand eine große Schar Heiden, und in ihrer Mitte einige mit Stricken gebundene Christen, die zum Hungertod in dem finstren Bergspalt verurteilt waren. Sie dachten nicht anders, als daß dasselbe Verhängnis auch den Mann ereilt habe, den sie vor Jahresfrist in diese Höhle eingeschlossen hatten. Aber gewaltig staunten sie, als beim Öffnen der Höhle mit verklärter, strahlender Stirn der Held hervortrat. Und eine Stimme, deren heiliger Klang bis ins Mark drang, erscholl aus seinem Munde: »Seid gegrüßt, Freunde und Brüder, sei gegrüßt, goldne Sonne, und ihr rauschenden Wälder, seid gegrüßt!« Da sank die Schar vor ihm auf die Knie und pries den Gott, an den er glaubte und der ihn vom grauenhaften Tod errettet hatte. Mit lauter Stimme aber erzählte er ihnen von den herrlichen Wundertaten, die ihm im Schoß des Berges widerfahren waren; und wie aus einem Munde rief ihm das Volk zu: »Taufe auch uns, taufe auch uns auf den Glauben an deinen Gott!« So riefen sie, ihm zu großer Freude, und lösten unverzüglich die Fesseln der verurteilten Gefangenen. Da trat der fromme Mann an das Ufer des Baches, und es folgte ihm die Schar, die sich hier vom Heidentum abwandte und sich auf Christi Glauben taufen ließ. Aber oben am Abhang standen die noch eben zum Opfer bestimmten Männer und sangen ihm ein Danklied, der sie und ihren frommen Vater vom schmerzlichen Tode errettet und die Kinder der Heiden aus der Finsternis zum Licht geführt hatte. So sangen sie und blickten empor zur Himmelshöhe. Sed kio kaŭzis tiun bruon kaj tumulton tie ekstere ĉe la grota enirejo? Tie staris granda amaso da paganoj kaj meze inter ili kelkaj kristanoj ligitaj per ŝnuroj kaj kondamnitaj al malsatmorto en la malluma interno de la monto. Kaj ili eĉ ne pensis pri io alia, ol ke la sama morto trafis la viron, kiun oni enfermis en la groto unu jaron pli frue. Sed multe ili miris, kiam ĉe la malfermo de la groto la heroo eliris kun heligita, radianta frunto. Kaj voĉo, kies sankta sonoro penetris ĝis ostoj, eĥis el lia buŝo: «saluton, amikoj kaj fratoj, saluton, ora suno kaj muĝantaj arbaroj, saluton!» Tiam la amaso genufleksis antaŭ !i, glorante Dion, je kiu li kredis kaj kiu lin savis el la terura morto. Sed per laŭta voĉo la viro rakontis pri la ĉarmaj mirakloj, kiujn li spertis en la montinterno; kaj el unu buŝo la popolo kriis: «baptu ankaŭ nin, baptu ankaŭ nin al kredo je la sama Dio!» Tiel ili kriis je granda ĝojo de Ia viro kaj liberigis senprokraste el ŝnuroj la kaptitojn kondamnitajn al morto. Poste la pia heroo iris al la rando de rivereto, kaj lin sekvis la amaso, kiu, forĵurante la paganecon, lasis sin bapti al la kredo je Kristo. Sed supre ĉe la rando staris la fus al ofero destinitaj viroj, kantante dankopsalmon al Li, kiu el turmenta morto savis kaj ilin mem kaj ilian pian patron kaj kondukis el mallumo en lumon la paganidojn. Tiel ili kantis rigardante supren al la ĉiela alto. 07150
Bottom
07149
Top
AAPO: Das ist die Sage von dem frommen Mann. AAPO. Ci tia estis Ia rakonto pri la pia viro. 07151
Bottom
07150
Top
JUHANI: Und die Taufe der Heiden fand gerade dort am Bach statt, wo jetzt unser Wolfsgehege ist. JUHANI. Kaj la baptado de paganoj okazis ĝuste ĉe la sama Ioko en la rivereto, kie nun staras nia lupkaptilo. 07152
Bottom
07151
Top
SIMEONI: Der Glaube tut Wunder. Ich bin sicher, daß der Mann gar keine Quelle und keinen Obstbaum in der Höhle gehabt hat, und daß kein für irdische Augen erscheinendes Licht seine Kammer erleuchtet hat, sondern daß der feste und unerschütterliche Glaube für alle seine leiblichen Bedürfnisse genügte. Die Kraft des Geistes war ihm eine frische Quelle, wohlschmeckende Frucht und strahlendes Licht. Wie sagte doch damals mein Weidegenosse, der Tervakoski-Tuomas? »Hast du den Schild des Glaubens und das Schwert des Geistes, so kannst du sogar mit den Teufeln Polka tanzen gehen.« So sprach der fromme Alte. SIMEONI. Kredo faras miraklojn. Mi estas certa, ke la viro en la groto havis neniun fonton kaj neniun fruktarbon kaj ke nenia por tera okulo brilanta lumo lumigis lian kavernon, sed ke la firma kaj neŝancelebla kredo kontentigis ĉiun lian korpan bezonon. La forto de lia spirito estis por li la freŝa fonto, la bongusta frukto kaj la brilanta lumo. Kion diris mia antaŭa paŝtistokamarado, Tervakoski Tuomas? »Se vi havas ŝildon de kredo kaj glavon de spiriio, iru por danci polkon eĉ kun diab-loj.» Tiel diris la pia maljunulo. 07153
Bottom
07152
Top
JUHANI: Aber der Magen eines ausgewachsenen Mannes kommt mit bloßem Glauben und leerer Luft nicht lange aus, darauf kannst du Gift nehmen. Und ich schwöre, er hat sich leckrere Sachen in die Backen geschoben als Obst und Wasser. Das verlangt der menschliche Körper, der von Fleisch und Roggenbrot groß und stark geworden ist. Ja, ja, die Geschichte wird auch noch anders erzählt. Es wird erzählt, daß plötzlich fünf schwarze Stierhörner vor dem Mann in der Höhlenwand erschienen. Als er nun das erste Horn aufmachte, da quoll zischend der beste, klarste Fabrikschnaps zum Hinunterspulen hervor, der dem Mann gewiß die Lippen zusammengezogen hat. Aus dem zweiten zerrte er ellenweise faltige, frische, warme Schweinswurst. Aus dem dritten aber preßte sich in einem starren Bogen der beste Korn-brei hervor und aus dem vierten Schlickermilch für den Brei, Schlickermilch dick wie Teer. Und als er sich wie eine Zecke den Bauch vollgeschlagen hatte, öffnete er geschwind das fünfte Horn und holte Kautabak, die besten dänischen Rollenpriemchen heraus, die ihm in der Backe aufschwollen wie ein saugender Blutegel. Konnte sich ein müßiger Mann eine schönere Bewirtung wünschen? JUHANI. Sed la stomako de plenkreska viro ne longe sin helpos per pura kredo kaj per malplena aero, ne eĉ pro pesto. Kaj mi ĵuras, ke li manĝis pli fortan nutraĵon ol fruktojn kaj akvon. Tion postulas la vira korpo, kiu kreskis kaj maljuniĝis ĉi tie per viando kaj sekala pano. Jes, jes, Ia legendo estas ra-kontata ankaŭ alimaniere. Oni rakontas, ke kvin nigraj bovo-kornoj aperis subite antaŭ la viro sur la grota muro. Kiam li nun malfermis la unuan kornon, el ĝi ŝprucis siblante la plej bongusta, klara, fabrikdistilita brando por manĝa altrinko, kiu certe iom sulkigis la lipojn de la viro. El la dua korno li tiris ulnojn da multfalda, grasa kaj varma porka kolbaso. Sed el la tria eliris en rigida kurbo la plej bona novsekala kaĉo, kaj el la kvara acida lakto por trinko kun la kaĉo, acida lakto densflua kiel gudro. Kaj post kiam li plenigis la stomakon kiel akaro, li malfermis vigle la kvinan kornon kaj el ĝi Ii prenis maĉtaba-kon, la plej bonan danan rultabakon, kiu ŝvelis en la vango de la knabo kvazaŭ suĉanta hirudo. Cu bezonis senokupa viro pli bonan regalaĵon? 07154
Bottom
07153
Top
TIMO: Er war im Himmel, er. Aber wir? TIMO. Li estis en la ĉielo. Sed ni? 07155
Bottom
07154
Top
TUOMAS: Das tut einem im Herzen weh. TUOMAS. Ci tio bruligas la animon de viro. 07156
Bottom
07155
Top
TIMO: Und macht einem den Kopf wirbelig. TIMO. Kaj kaŭzas kapturniĝon al knabo. 07157
Bottom
07156
Top
JUHANI: Tausend Taler jetzt für ein solches Mahl! Tausend mal tausend Taler! JUHANI. Mil talerojn por tiaspeca manĝaĵo nun! Milmil talerojn! 07158
Bottom
07157
Top
SIMEONI: »Faltige, frische, warme Schweinswurst!« Ja, wir sitzen mitten in der Hölle und hören an, wie man sich im Himmel freut und schmaust. Ach, was sollen wir tun, Bruder, was sollen wir tun? SIMEONI. «Multfalda, grasa, varma porka kolbaso!» Jes, ni sidas en la mezo de la infero kaj aŭdas rakonton kiel oni en Ia ĉielo amuziĝas kaj manĝadas. Ha! Kion ni faru, fratoj, kion ni faru? 07159
Bottom
07158
Top
EERO: Glauben, glauben! EERO. Ni kredu, ni kredu! 07160
Bottom
07159
Top
SIMEONI: Kannst du noch spotten, Ungeheuer? SIMEONI. Ĉu vi ankoraŭ mokparolas, vi teruraĵo! 07161
Bottom
07160
Top
EERO: Es ist der letzte Pieps, Bruder, der letzte Pieps; glaub mirs. Gleich sinke ich mit einem Seufzer hinunter wie eine zusammenschrumpfende Blase, wie eine Ochsenblase. Ach, gäbs hier ein warmes Brot und Butter drauf! EERO. La lasta elspiro, mia frato, la lasta elspiro; kredu min. Baldaŭ mi malleviĝos kun ĝemo kvazaŭ malpleniĝanta veziko, bova veziko. Ho, se estus ĉi tie nur unu bakvarma pan-bulo kaj butero sur ĝi! 07162
Bottom
07161
Top
TIMO: Und auf der Butter die mächtigste Weißwurst. TIMO. Kaj sur la butero ankoraŭ giganta grasa kolbaso. 07163
Bottom
07162
Top
JUHANI: Gäbs hier sieben warme Brote, sieben Pfund Butter und sieben über dem Holzfeuer gesottene Wurste; das gäbe einen Schmaus. JUHANI. Se cstus ĉi tie sep bakvarmaj panbuloj, sep funtoj da butero kaj sep ĉe fajro rostitaj kolbasoj; jen estiĝus festeno. 07164
Bottom
07163
Top
EERO: Himmelkreuzdonnerwetter! EERO. Brila fajro kaj fulmo! 07165
Bottom
07164
Top
TIMO: Der Mensch sollte so klug sein und stets und ständig Salz in einem Zulp in der Tasche bei sich tragen. Das Salz schnUrt die Eingeweide zu und erhält einem ohne ein Fäschen Essen im Darmende das Leben wochenlang. TIMO. La homo devus ĉiam esti saĝa kaj porti ĉiam saketon da salo en sia poŝo. Salo ligas la intestaron kaj konservas la vivon por semajnoj sen eĉ kulo por manĝajo. 07166
Bottom
07165
Top
JUHANI: Ei, Junge! man kommt auch mit Salz nicht gerade weit. JUHANI. Ho knabo! Eĉ per salo oni ne Ionge baraktos. 07167
Bottom
07166
Top
TIMO: Aber der Koivisto-Iisakki, der alte Faulpelz, liegt manchen Tag, den Gott werden läßt, auf die Badestubenpritsche hingefläzt, ohne einen einzigen Brocken zu essen. Und woher kommts, daß die liebe Seele doch in dem Menschen weiterzischt? Weil der Ulenspiegel an einem Salzbeutelchen lutscht wie das Kind an den Zitzen der Mutter. TIMO. Sed Koivisto Iisakki, la terure maldiligenta viro, kuŝaĉadas sur la ŝvitbaneja bretego en Karkkula multajn Diajn tagojn seninterrompe, nenion manĝante. Kaj kiamaniere siblas la mizera spiro en la viro? Tiu petolulosuĉadas salsaketon kiel infanaĉo la mampinton de sia patrino. 07168
Bottom
07167
Top
JUHANI: Oft sitzt er aber auch wie ein Wachtelkönig in den Roggenfeldern des Dorfs und reibt sich aus den Ähren die Körner ins Maul. —Ja, nun haben wir schon späten Abend, aber Hilfe kommt uns keine aus der Menschenwelt, und dort spazieren immerzu die dreiunddreißig pustenden Teufel um uns herum. Aber da knuffen sich ja zwei von den Schurken. Fallt übereinander her, fallt übereinander her und rennt euch die Stirnen ein, daß das Gehirn aus euren Köpfen auf den Boden platscht, dann haben wir zwei Quälgeister weniger. Recht so, recht so! Nun haben wir doch wenigstens ein bißchen Spaß zum Zeitvertreib. — Da, mag dies Spiel recht lange dauern, und mögen acht Knochenpfluge die Erde spalten. JUHANI. Li ankaŭ ofte sidas kvazaŭ kreko sur la vilaĝaj sekalkampoj frotante el spikoj grajnojn por manĝi. — Jen ni jam havas malfruan vesperon, kaj ĉi tie ĉiam promenadas, promenadas ĉirkaŭ ni tridek tri spiregantaj diabloj. Sed tie kornpuŝiĝas du el la diabloj. Kunpuŝiĝu, kunpusiĝu kaj tra-piku Ia fruntojn unu de alia, piku tiel ke la cerbo ŝprucos el viaj kapoj sur la teron, tiam ni havos du turmentistojn malpli. Jen kiel, jen kiel! Ni havas iom da plezuro, dum ni pasigas la tempon. Jes tiel! kaj daŭru tiu ludado longe kaj teron plugu ok ostaj plugiloj. 07169
Bottom
07168
Top
TUOMAS: Der Buckelrücken und der Weißkopf balgen sich da ganz gehörig. TUOMAS. Forte batalas tie la blankdorsulo kaj la blank-kapulo. 07170
Bottom
07169
Top
JUHANI: Aber ich sage, Weißkopf gewinnt. JUHANI. Sed Blankkapulo venkos. 07171
Bottom
07170
Top
TUOMAS: Buckelrücken gewinnt. TUOMAS. Blankdorsulo venkos. 07172
Bottom
07171
Top
JUHANI: Hier meine Pfote, laß uns wetten. JUHANI. Jen mia mano, vetu. 07173
Bottom
07172
Top
TUOMAS: Meinetwegen. Timo, schlag durch. TUOMAS. Mi konsentas. Timo disjuĝu. 07174
Bottom
07173
Top
JUHANI: So! JUHANI. Jen! 07175
Bottom
07174
Top
TUOMAS: Ein Achtel Schnaps! TUOMAS. Kvarton da brando! 07176
Bottom
07175
Top
JUHANI: Gilt. — Und nun wollen wir sehen, wollen wir sehen, wie zwei Kerle kämpfen. Jetzt ruhen sie sich ein bißchen Stirn an Stirn aus. JUHANI. Dirite. — Ni rigardu, ni rigardu la batalon de du knaboj. Sed nun, ŝajnas, ili iom ripozas kun frunto kontraŭ frunto. 07177
Bottom
07176
Top
TIMO: Und stochern sich nur ganz leise. TIMO. Kaj puŝetas tie nur iomete. 07178
Bottom
07177
Top
JUHANI: Aber jetzt! Jetzt gehts im Ernst los. Na, Weißkopf, mein Weißkopf, schlag die Klauen fest in die Erde. JUHANI. Sed nun! Nun oni pliigas la agon. Nu, Blank-kapulo, mia Blankkapulo, metu ciajn fendhufojn firme al tero! 07179
Bottom
07178
Top
TUOMAS: Du noch fester, mein tapfrer Buckelrücken. Ja, so! TUOMAS. Mctu pli firme ankoraŭ ci, mia brava Blank-dorsulo. Tiel! 07180
Bottom
07179
Top
JUHANI: Weißkopf, Weißkopf! JUHANI. Blankkapulo, Blankkapulo! 07181
Bottom
07180
Top
TUOMAS: Mein feister Buckelrücken mit der stählernen Stirn! Na ja! Aber laß das schwerfällige Drucksen und stoß den Kerl in die Hölle. TUOMAS. Mia fortkorpa Blankdorsulo kun ŝtale hardita frunto! Nu, tiel! Sed forĵetu jam la heziteman puŝadon kaj puŝegu cian viron en la inferon. 07182
Bottom
07181
Top
JUHANI: Weißkopf! Der Teufel soll dir die Hörner abschneiden! Reißt du aus, Verdammter? JUHANI. Blankkapulo! Diablo prenu ciajn kornojn! Ĉu ci forkuras, ci cnsorĉita? 07183
Bottom
07182
Top
TUOMAS: Ja, über alle Berge macht er sich. TUOMAS. La forkuro taŭgas por li. 07184
Bottom
07183
Top
TIMO: Und der andre wühlt noch wie besessen hinter ihm her. Hihihi! TIMO. Kaj la alia puŝas ankoraŭ post ĝi kvazaŭ koboldaĉo. Hi, hi, hi. 07185
Bottom
07184
Top
TUOMAS: Ja, Juhani. TUOMAS. Jes, Juhani. 07186
Bottom
07185
Top
JUHANI: Ein Achtel Schnaps flöten. Du kriegsts, wenn wir aus der Klemme sind. Aber wann wird der Tag anbrechen? Ach! nach Jahren wirds wohl geschehen, daß sie unterm Kommando unsres Jagdvogtes von hier eine wüste Holzfuhre ins Dorf ziehen und vom Dorf auf den Gottesacker einen Haufen rasselnder, knackender Gerippe von sieben Männern. JUHANI. Mi perdis kvarton da brando. Cin vi ricevos kiam ni liberiĝos. Sed kiam tiu tago lumiĝos? Ho! okazos post jaroj, kc sub la komando de nia ĉasvokto oni trenos de ĉi tie sufiĉe grandan ŝarĝaĵon al la vilaĝo kaj el la vilaĝo al tombejo, oni trenos aron da klakantaj, bruantaj skeletoj, la restaĵojn de sep viroj. 07187
Bottom
07186
Top
SIMEONI: Und so ist dann unser sündiges Leben zu Ende gegangen. SIMEONI. Kaj tiel finiĝis nia vivo. 07188
Bottom
07187
Top
JUHANI: So ist unser Leben zu Ende gegangen. JUHANI. tiel finiĝis nia vivo. 07189
Bottom
07188
Top
TIMO: Ja, so zu Ende gegangen. TIMO. Jes, tiel ĝi finiĝis. 07190
Bottom
07189
Top
JUHANI: Elend zu Ende gegangen. Aber öffne deinen Ranzen, Lauri, und laß die Buddel herumgehen. JUHANI. Finiĝis mizere. Sed malfermu vian tornistron, Lauri, kaj unu ektrinko ĉirkaŭiru. 07191
Bottom
07190
Top
AAPO: Diesmal noch, den Rest aber wollen wir für die äußerste Not aufsparen. AAPO. Estu tiel ĉi tiun fojon, sed la resto de nia brando estu ŝparata por pli danĝera situacio. 07192
Bottom
07191
Top
JUHANI: Wie dus sagst. Jetzt nehmen wir aber einen Schluck, einen Männerschluck, und dann rufen wir wie eine Posaune. JUHANI. Estu kiel vi diras. Sed nun ni prenos ektrinkon, kiu efikos, kaj poste ni krios kiel tra trumpeto. 07193
Bottom
07192
Top
Nachdem sie getrunken hatten, erhoben sie wieder ihre Stimmen und riefen alle auf einmal. Der Hall erreichte das Ohr des Vogtes von Viertola, der auf dem Scheunenhügel ging. Indes die Bedeutung des Rufes verstand er nicht, sondern sagte erschreckt bei sich: »Da schreit der Grenzgeist.« Die Brüder aber reckten das Kinn gen Himmel und brüllten aus dem weit offnen Munde wie Drachen, schrien wie die jungen Vögel in ihrem Nest, wenn sie die sausenden Flügel der Mutter nahen hören, und riefen immer noch wild, riefen zehnmal. Und darauf setzten sie sich wieder auf ihren moosigen Platz, schwindende Hoffnung im Herzen. Trinkinte ili altigis siajn voĉojn rec, kriante ĉiuj samtempe. La eĥo venis al Ia oreloj de la vokto en Viertola, kiam li paŝis sur la draŝeja altaĵo, sed li ne komprenis la signifon de la krio, sed ektimintc diris al si mem:»la lim-feo tie krias». Sed la fratoj, streĉante siajn makzelojn al la ĉielo kaj kun malfermitaj buŝoj kiel drakoj aŭ birdidoj en sia nesto, kiam ili aŭdas la flugil-sibladon de sia patrino, kriis ĉiam ankoraŭ forte, kriis dek foje. Kaj poste ili ree sidiĝis sur sia muska loko, kun estingiĝanta espcro en la koroj. 07194
Bottom

Kapitel 08 capitro

: |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger|-dan|-spa|-ita|-fra|-epo| - |fin-|swe-|eng-|rus-|est-|hun-|ger-|dan-|spa-|ita-|fra-|epo| (de-eo) :
Kapitel: |01|01|01|02|02|02|03|03|03|03|04|04|04|05|05|06|06|06|06|06|07|07|08|08|08|09|09|09|09|10|11|11|12|13|13|13|14|14| :capitro
Download Die sieben Brüder o Sep fratoj descargar
08001
Top
Schon ist der vierte Tag gekommen, seit die Brüder auf dem Steine sitzen; aber immer noch werden sie von den Ochsen belagert. Dann und wann entfernen sich die Tiere weiter; doch spazierte stets eines oder das andre in Sichtweite umher und gab seinen Genossen sofort durch ein Brüllen Nachricht, wenn die Bruder den Versuch machten, aus ihrem Gefängnis zu entwischen. Da herum rupfen einige mit gekrümmter Zunge das Gras des Bruchwaldes, an einer ändern Stelle ruhen andre wiederkäuend und schwer schnaubend auf ihren aufgedunsenen Bäuchen. Dort spielen zwei halb im Scherz, halb im Ernst, und von allen Seiten hallt das Gerüttel der Hörner wider. Doch unmittelbar am Fuß des Riesensteins wühlt einer von ihnen zornig und boshaft brummend und wirft Erde und dürre Zweige hoch in die Luft. So verweilen sie da zur Qual, zur bleichen Wut der Brüder; denn den Tod erwarten bereits die wackren Jungen von Jukola. — Vor einer Weile hatte Lauri einen ziemlich tüchtigen Schluck Branntwein hinuntergestürzt; jetzt tat er dasselbe noch einmal, so daß sich die ändern sehr verwunderten und ihn scharf zurechtzuweisen begannen. Jam venis la kvara tago, kiun la fratoj pasigis sur la ŝtono, sed ĉiam ili sidis sieĝataj de la bovoj. lam kaj tiam la brutoj iris pli malproksimen, sed ĉiam unu aŭ du promenis videbla, donante murmurege tuj signon al siaj kamaradoj, se la fratoj faris movon por eliri el sia malliberejo. Tie ĉirkaŭe kelkaj el ili nun ŝiras al sia buŝo arbaran herbon, kurbigante sian langon, aliaj kuŝas remaĉante kaj peze spiregante sur siaj rondaj ventroj. Tie du petoladas duone lude, duone serioze, kaj ĉirkaŭe sonas la kunfrapado de iliaj kornoj. Sed tie tute apud Hiidenkivi unu c! ili koiere gratfosas, jetante tcraĵon kaj ver-getojn alten, kaj blekegas malbele. Tiel ili pasigas !a tempon je turmento kaj paliga furiozo al la fratoj; ĉar morton atendas jam la bravaj filoj de Jukola. — Antaŭ momento Lauri vcrŝis en sian gorĝon sufiĉe grandan glutaĵon da brando, nun !i faris tiel ankoraŭ unu fojon, pri kio ia aliaj multe miris kaj komencis severe lin riproĉi. 08001
Bottom
08002
Top
JUHANI: Spukt dir denn der Teufel im Kopf? JUHANI. Ĉu vi estas demonhavanta? 08002
Bottom
08003
Top
AAPO: Was bildest du dir ein? Denk dran, daß wir alle in der Patsche sitzen. AAPO. Kion vi pensas? Memoru ke ni estas en la sama pre-milo ĉiuj. 08003
Bottom
08004
Top
TUOMAS: Denk dran, daß unsre Wohnung nur ein handbreiter Raum ist, auf dem wir uns vorsichtig bewegen müssen. TUOMAS. Memoru ke nia Ioĝejo estas loko nur manplaton larĝa, sur kiu ni devas singarde moviĝi. 08004
Bottom
08005
Top
LAURI: Bin rasend vor Wut! LAURI. De furiozo sovaĝigita mi estas! 08005
Bottom
08006
Top
AAPO: Das geht aber nicht. AAPO. Sed tio ne estas konvena. 08006
Bottom
08007
Top
LAURI: Dann in die siebente Hölle damit! Mag sich unsre Burg wie ein Mühlstein drehen und die sieben unglücklichen Jungen vor die Tiere schleudern. Dreh dich, Stein, von Osten nach Westen, und du, Wald um uns rum, dreh dich von Westen nach Osten. Juchhe! LAURI. Ni do iru en la inferon. Kiel muelila ŝtono turniĝu nia kastelo kaj ĵetu kiel kaptaĵon al brutoj sep malfeliĉajn knabojn. Turniĝu, ŝtono, de oriento ĝis okcidento, kaj la arbaro ĉirkaŭ ni turniĝu de okcidento ĝis oriento! Heleja! 08007
Bottom
08008
Top
JUHANI: Du bist wohl besoffen, Junge? JUHANI. Vi ja estas jam ebria, knabo? 08008
Bottom
08009
Top
LAURI: Braucht einer danach zu fragen? Was ist das Leben und die Welt wert? Keinen schimmeligen Heller. Drum laßt alles wie Staub und Asche in die Winde fliegen. Plautz! Prosit, Herzensbruder. LAURI. Ĉu valoras pri tio demandi? Kiom kostas la vivo kaj la mondo? Ne eĉ unu ŝiman oeron. Tial ĉio iru en formo de polvo kaj cindro laŭ la vojoj de la ventoj. Sanon! Ni gus-tumu el ĉi tiu, fratoj de mia koro. 08009
Bottom
08010
Top
AAPO: Er ist bezecht. Nehmt ihm die Kanne weg! AAPO. Li estas ebria. For la kruĉon de Ii! 08010
Bottom
08011
Top
LAURI: Das geht nicht so leicht. Die Kanne gehört mir; ich habe sie ja nicht fallen und von den Ochsen auf der Lichtung zerstampfen lassen. Aber ihr? Ach! euch rutschten die Ranzen artig auf die Erde wie elendigen Zigeunern, wenn die Flinte des Landjägers kracht. LAURI. Tio ne iros tute facile. La kruĉo apartenas al mi; mi ja ne fordonis ĝin por esti piedpremata de bovoj sur la herb-deklivo. Sed vi aliaj? Ho! Vi metis bele viajn tornistrojnsurla teron kiel mizeraj ciganoj, kiam eksonegas la pafilo de komisaro. 08011
Bottom
08012
Top
JUHANI: Die Kanne her! JUHANI. La kruĉon ĉi tien! 08012
Bottom
08013
Top
LAURI: Die Kanne gehört mir. LAURl. La kruĉo estas mia. 08013
Bottom
08014
Top
JUHANI: Aber ich will sie an mich nehmen. JUHANI. Sed mi volas ĝin gardi. 08014
Bottom
08015
Top
LAURI: Du willst? Wenn du willst, kriegst du sie an den Schädel. LAURI. Vi volas? Se vi volas, vi ricevos ĝin kontraŭ via frunto. 08015
Bottom
08016
Top
JUHANI: Willst du eine Balgerei anfangen? JUHANI. Cu vi volas ekbatali? 08016
Bottom
08017
Top
LAURI: Wenn du willst, solls auch daran nicht fehlen. Aber liebe Brüder balgen sich ja nicht. Drum prosit! LAURI. Se vi volas, eĉ tio ne mankos. Sed karaj fratoj ja ne interbatiĝas. Tial ni prenu el ĉi tiu. 08017
Bottom
08018
Top
TIMO: Trink nicht, Lauri! TIMO. Ne trinku, Lauri. 08018
Bottom
08019
Top
JUHANI: Sofort die Kanne her! JUHANI. La kruĉon ĉi tien tuj! 08019
Bottom
08020
Top
LAURI: Auf den Buckel kriegst du von mir. Für was hältst du dich eigentlich? LAURI. Mi punbatos vin. Kio vi imagas ke vi estas? 08020
Bottom
08021
Top
JUHANI: Für einen sündigen Menschen, gewiß; aber ich bin doch dein ältester Bruder. JUHANI. Peka homo, vero, sed mi estas tamen via plej aĝa frato. 08021
Bottom
08022
Top
LAURI: Mein ältester? Nun, um so mehr hast du gesündigt, und um so mehr Haue mußt du kriegen. Aber skool! sprach der Schwede. LAURI. La plej aĝa? Nu, des pli vi havis tempon por peki kaj des pli vi bezonas punon. Sed skol, diras svedo. 08022
Bottom
08023
Top
TUOMAS: Nicht einen Tropfen über die Lippen! TUOMAS. Vi ne trinkos eĉ guteton. 08023
Bottom
08024
Top
LAURI: Den Tuomas habe ich sehr gern, den Tuomas und den kleinen Eero. Aber die ändern da? Was soll ich von denen sagen? LAURI. Tuomason mi amas multe, Tuomason kaj la etulon Eero. Sed tiuj tie? Kion mi diru pri ili? 08024
Bottom
08025
Top
TUOMAS: Halts Maul und gib die Kanne her! Da, Juhani, nimm den Ranzen hinter dich und verwahr den Schnaps. TUOMAS. Fermu vian faŭkon kaj donu la kruĉon ĉi tien! Jen, Juhani, prenu la tornistron sur vian dorson kaj gardu la brandon. 08025
Bottom
08026
Top
LAURI: Nur du kannst Lauri herumkriegen. Dich, dich und den kleinen Eero habe ich gern. LAURI. Nur vi povas turni la kapon de Lauri. Mi amas vin kaj la etulon Eero. 08026
Bottom
08027
Top
TUOMAS: Still! TUOMAS. Silentu! 08027
Bottom
08028
Top
LAURI: Solche Kerle! Was ist denn der Jukola-Jussi? Ein dämlicher Gockel, ein hornloser Bulle. LAURI. Tiaj viroj! Kio estas Jukola Joĉjo? haladzokapa koko; senkorna virbovo. 08028
Bottom
08029
Top
JUHANI: Halt auf der Stelle den Schnabel, daß meine Ohren nicht noch mal so was hören. JUHANI. Tenu vian buŝon fermita, ke miaj oreloj ne aŭdu duan fojon ion tian. 08029
Bottom
08030
Top
LAURI: »Wer Ohren hat, zu hören, der höre«, predigt Aapo, der heilige Paulus von Jukola. LAURI. »Kiu havas orelon, tiu aŭskultu», predikas Aapo, Ia sankta Paŭlo de Jukola. 08030
Bottom
08031
Top
SIMEONI: Ach du! bist du denn noch der gesetzte, ernste, wortkarge Junge? Bist du Lauri? So ein verfluchtes Plappermaul? SIMEONI. Ho vi! ĉu vi estas Ia antaŭa severa, serioza kaj silentema knabo? Cu vi estas Lauri? Tia babilema demonhav-anto? 08031
Bottom
08032
Top
LAURI: Du bist ja auch noch der Simeoni, der süßmäuligejesugreifer. LAURI. Vi ja estas ankaŭ Simeoni, la mielbuŝa «Saluton Rabeno». 08032
Bottom
08033
Top
SIMEONI: Ich verzeihe dir das und sammle immer, sammle immer feurige Kohlen auf dein Haupt. SIMEONI. Tion mi pardonas al vi, ĉiam amasigante, ĉiam amasigante fajrajn karbojn sur vian kapon. 08033
Bottom
08034
Top
LAURI: Geh in die Hölle, da gibts Kohlen. LAURI. Iru en la inferon, tie estas karboj! 08034
Bottom
08035
Top
SIMEONI: Du Gottloser! SIMEONI. Malpiulo! 08035
Bottom
08036
Top
TIMO: Da sträuben sich einem ja die Haare auf dem Rucken. TIMO. Eĉ la haroj sur mia dorso stariĝas. 08036
Bottom
08037
Top
LAURI: Was hat Timo zu meckern, der wasseräugige Ziegenbock vonjukola? LAURI. Kion babilaĉas Timo, tiu grizokula kapro de Jukola? 08037
Bottom
08038
Top
TIMO: Nur zu! Ziegenmilch ist auch was Gutes. TIMO. Lasu nur esti. L.a kaprina lakto ja estas bongusta. 08038
Bottom
08039
Top
LAURI: He? LAURI. Kio? 08039
Bottom
08040
Top
TIMO: Laß man. Ziegenmilch ist auch was Gutes. Ich danke dir für die Hochachtung: danke schön! Ja, da haben wir unser Teil; danke schön! Aber da hast du ein ander Werk. Sieh mal deine Hätschelkinder Tuomas und Eero, siehst du, dort. TIMO. La kaprina lakto estas ja bongusta. Sed mi dankas vin pro tiu honorado: multan dankon! Jes, jen estis nia parto; multan dankon! Sed nun venas antaŭ vin alispeca a}o. Ri-gardu, jen, viajn favoratojn, Tuomason kaj Eeron, tie. 08040
Bottom
08041
Top
LAURI: He? LAURI. Kion? 08041
Bottom
08042
Top
TIMO: Sieh mal deine Hätschelkinder Tuomas und Eero, siehst du, dort. TIMO. Rigardu jen viajn favoratojn, Tuomasonkaj Eeron, tie. 08042
Bottom
08043
Top
LAURI: He? LAURI. Kion? 08043
Bottom
08044
Top
TIMO: Der Pfarrer kündigt dreimal ab, aber dafür wird er bezahlt. TIMO. Pastro parolas tri fojojn, sed li ricevas pagon. 08044
Bottom
08045
Top
LAURI: »Ein ander Werk«, hast du gemeckert. Aber ich weiß schon, mit was für Werk ich sie vergleichen kann. Der liebe Tuomas ist eine Axt, wacker, ernst, männlich und kernig; aber der kleine Eero, mein Nußkernchen da, ist ein kleines, scharfes und behendes Schnitzbeil. Ja, er schnitzt und schneidet, schneidet gar pfiffig und wirft mit kleinen hakigen Witzen um sich, der Spitzbub. LAURI. »Alispeca aĵo», vi babilaĉis. Sed mi scias kun kia-speca aĵo mi ilin komparos. Tuomas-knabo estas hakilo nobla, serioza, vira kaj severa, sed mia eta Eero-stumpeto tie estas malgranda, akra kaj trafa hakileto. Jes, li «tranĉas splitaĵojn», tranĉas tute vigle, ĵetas ĉirkaŭen etajn spritaĵojn, la petolulo. 08045
Bottom
08046
Top
JUHANI: Gut! Aber wie wars, hast du mich nicht einen dämlichen Gockel genannt? JUHANI. Bonc! sed ĉu vi nomis min haladzokapa koko? 08046
Bottom
08047
Top
TIMO: Mich hat er ja auch einen Ziegenbock genannt. Danke schön! TIMO. Min li nomis kapro. Multan dankon! 08047
Bottom
08048
Top
LAURI: Eero witzelt, aber er hat ein Männerherz. LAURI. Eero tranĉas spritaĵojn, sed li havas koron de viro. 08048
Bottom
08049
Top
JUHANI: Gut, gut! Sag, hast du mich nicht einen dämlichen Gockel genannt? JUHANI. Bone, bone! Sed ĉu vi. nomis min haladzokapa koko? 08049
Bottom
08050
Top
LAURI: Ja, und auch einen hornlosen Bullen. LAURI. Mi diris ankaŭ ke vi estas senkorna virbovo. 08050
Bottom
08051
Top
JUHANI: Gut, Bruder, gut! JUHANI. Prave, frato, pravege! 08051
Bottom
08052
Top
TIMO: Nimms mit der Ruhe, Juha. Er hat mich ja auch einen Ziegenbock genannt, und ich danke ihm für den Ehrentitel; denn die Ziege ist gar kein verachtetes Tier. Die rotbackige Mamsell in Viertola, die Mamsell Lyttia, trinkt bloß Milch von einer weißen Ziege, nichts andres. Siehst du. TIMO. Estu trankvila, Juhani. Li nomis min kapro kaj mi dankas lin pro tiu titolo; ĉar kapro ne estas iu malŝatinda besto. La ruĝvanga fraŭlino de Viertola, la fraŭlino Lyytia, trinkas nur lakton de blanka kaprino, nenion alian. Jen kiel. 08052
Bottom
08053
Top
SIMEONI: Wären wir denn Männer, wenn wir die Worte eines Betrunkenen krumm nähmen? SIMEONI. Cu ni estus viroj, se ni ofendiĝus pro vortoj de ebriulo? 08053
Bottom
08054
Top
LAURI: Du ein Mann? Du? Ach, mein Lieber, du fingest ja bitterlich an zu weinen, wenn du das sähest, was die Mädchen solche Sauertöpfe, wie du einer bist, nicht gern sehen lassen. LAURI. Cu vi estas viro? Vi! Ho, mia frato! Vi ko-mencus dolorige plori, se vi vidus ion, kion knabinoj apcnaŭ montrus al tiaj ploraĉuloj kiel vi. 08054
Bottom
08055
Top
JUHANI: Simeoni, Simeoni! Ich nähme lieber einen Messerstich hin als solche Stiche. JUHANI. Simeoni, Simeoni! Mi akceptus pli volontc pikon de tranĉilo ol tiajn pikojn. 08055
Bottom
08056
Top
SIMEONI: Nun, am Jüngsten Tag werden wir sehen, in wen sie gestochen haben. SIMEONI. Nu, nu, en la lasta tago ili rigardos tiun, kiun ili pikis. 08056
Bottom
08057
Top
TIMO: Lins hast du ja nun als alles mögliche gemalt, vom Gockelhahn bis zum Beilstiel. Aber was bist denn du selber, wenn ich dich stracks in die Zange nehme und richtig auf die gerissene Tour? TIMO. Vi nun pentris pri ni ĉiuspecajn aĵojn de koko ĝis hakilo; sed kio cstas vi mem, se mi severe demandas kaj sur-prenas mian malican mienon. 08057
Bottom
08058
Top
LAURI: Ich bin Lauri. LAURI. Mi cstas Lauri. 08058
Bottom
08059
Top
TIMO: Sieh mal an! Bloß der artige Lauri? TIMO. Jen, jen! Sole la afabla Lauri nur? 08059
Bottom
08060
Top
LAURI: Der brave Lauri, weiter nichts, wenn ich auch alles mögliche genannt und gerufen worden bin: Dachs, Könnis Hackemann, Murrpeter und tausend andre Teufelsnamen. Hm! Ich habe ja von jedem unter euch dies und jenes gehört. Aber ich habe alles im tiefsten Schweigen da im hohlen Zahn versteckt. Jetzt möchte ich diese Gemeinschaftskasse aber mal ein bißchen leichter machen und möchte euch, hols der Henker! die harten Batzen an den Kopf werfen, und dann runter mit euch durch die Bank wie Futtersäcke vor die Ochsen! LAURI. La brava Lauri, nenio alia, kvankam oni volis priskribi kaj nomi min alie: melo, pioĉisto de Konni, grakulo kaj pcr miloj da aliaj moknomoj. Hm! Mi aŭdis el la lipoj de vi ĉiu ion kaj alian tiaspecan. Sed en plej profunda silento mi konservis ĉion en la dentkavaĵo. Nun mi volus iom malpliigi la amason, diablo prenu! Doni al vi vastajn makulojn sur la frunton, kaj malsupren ĉiu viro kicl glumsako je kaptaĵo de la bovoj! 08060
Bottom
08061
Top
AAPO: Ist das wirklich Lauri, der nette, schweigsame Lauri? Wer sollte das glauben? AAPO. Cu tiu vcrc estas Lauri, la bonkonduta, silentema Lauri? 08061
Bottom
08062
Top
JUHANI: O weh, Bruder Aapo, o weh! dort im goldnen Weizen sitzt viel Wermut. Das hat mir längst geschwant, aber jetzt kenne ich das Herz des Mannes. JUHANI. Ho! Frato Aapo, ho! Tie en la ora tritiko ekzistas multe da absintherbo. Tion mi iuspektis jam longe, sed nun mi konas la koron de la viro. 08062
Bottom
08063
Top
LAURI: Halt die Schnauze, Jukolabulle. LAURI. Fermu vian buŝaĉon, vi virbovo de Jukola. 08063
Bottom
08064
Top
JUHANI: Fopp mich um Gottes willen nicht länger; denn mein Blut wird heiß! Du verflixter Bengel, ich pfeffer dich dort in den Ochsenmörser, mag der Greuel der Verwüstung, mag der letzte Tag im Kalender kommen. JUHANI. Pro Dio, ne tro longe min incitu, ĉar mia sango bolas, bolas! Vi malbenita etulaĉo, tien mi ĵetos vin en la pist-ujon de la bovoj, kaj alvenu la abomenaĵo de dezertigo, alvenu Ia Iasta tago de la aimanako! 08064
Bottom
08065
Top
SIMEONI: Das Elend, das Elend! SIMEONI. Mizero, mizero! 08065
Bottom
08066
Top
AAPO: Still, still! Balgerei gibts nicht. AAPO. Trankvile, trankvile! Interbatiĝo estu malproksime de ĉi tie. 08066
Bottom
08067
Top
TUOMAS: Sei vernünftig, du. TUOMAS. Estu prudenta, vi. 08067
Bottom
08068
Top
JUHANI: Er hat mich schmählich beschimpft. Ein dämlicher Gockel! JUHANI. Li min senhonte insultis. Koko haladzokapa! 08068
Bottom
08069
Top
AAPO: Und der heilige Paulus? Sei ruhig. AAPO. Kaj sankta Paŭlo. Estu en paco. 08069
Bottom
08070
Top
TIMO: Und der Ziegenbock? was sagst du dazu? Viel tausend Dank, mein Zwillingsbruder! TIMO. Kaj kapro. Kion vi diras pri tio? Multajn milojn da dankoj, mia ĝemela frato! 08070
Bottom
08071
Top
AAPO: Denkt dran, wie nahe wir dem Rachen des Todes sind. Brüder, ich habe einen Gedanken im Gehirn, ein Mittelchen auf der Zungenspitze, das mir gerade jetzt wichtig scheint. Paßt auf: dieser Stein ist ein Schiff im Sturm, und der Sturm ist diese brüllende, wütige Ochsenbande um unsern Stein. Oder soll ich ein andres Bild wählen? Ja, es sei also dieser Stein eine Burg, die ein Feind, ein